Tại Hội nghị Đối thoại về Chính sách và thủ tục hành chính Thuế, Hải quan năm 2023, do Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) phối hợp với Bộ Tài chính tổ chức ngày 13/12, nhiều vướng mắc của doanh nghiệp đã được ngành Thuế và Hải quan giải đáp, trong đó, đáng chú ý là những thắc mắc xung quanh việc triển khai quy định các cây xăng phải xuất HĐĐT theo từng lần bán hàng.
Cụ thể, theo đại diện đến Trung tâm tư vấn pháp luật thuộc hiệp hội doanh nghiệp tỉnh Tuyên Quang, các doanh nghiệp trên địa bàn đang rất băn khoăn về những vướng mắc khi xuất hóa đơn tại các cây xăng.
“Muốn triển khai, các cây xăng phải lắp đặt thiết bị in HĐĐT. Việc lắp đặt thiết bị in sẽ rất tốt kém, trong khi nhu cầu của khách yêu cầu xuất hóa đơn điện tử mỗi lần đều rất ít, có thể nói là đa số không có nhu cầu”, đại diện Hiệp hội doanh nghiệp Tuyên Quang nêu ý kiến.
Tính toán cụ thể hơn, vị này cho rằng việc lắp đặt thiêt bị đã tốn kém, chưa kể in mỗi hóa đơn sẽ mất tới 5 phút - gây ách tắc. Chi phí in trung bình 662 đồng/1 hóa đơn. Vậy chi phí này doanh nghiệp chịu hay ai chịu?
Thực tế, những băn khoăn nêu trên không phải chỉ của riêng doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang mà của nhiều doanh nghiệp và cũng là một trong những ý do khiến cho việc triển khai xuất HĐĐT theo từng lần bán hàng còn ít.
Theo thống kê sơ bộ thì mới chỉ có Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam và Công ty TNHH MTV Dầu khí TP Hồ Chí Minh thực hiện việc xuất HĐĐT sau từng lần bán hàng với khoảng trên 2.700 cửa hàng, chiếm khoảng 16% tổng số cửa hàng bán lẻ xăng dầu trên cả nước.
Ngay ở địa bàn trung tâm như Thủ đô Hà Nội, đến thời điểm 30/11/2023, có hơn 240 doanh nghiệp kinh doanh bán lẻ xăng dầu trên địa bàn thuộc Cục Thuế TP. Hà Nội quản lý, với hơn 450 cửa hàng và gần 2.000 cột bơm. Tuy nhiên, mới có gần 150 cửa hàng áp dụng được thực hiện phát hành HĐĐT theo từng lần bán hàng.
Như vậy, vẫn còn 2/3 cửa hàng ở Thủ đô chưa thực hiện quy định.
“Quy định về phát hành HĐĐT theo từng lần bán hàng tại các cửa hàng xăng dầu đã được ban hành và có hiệu lực từ 1/7/2022. Thủ tướng Chính phủ cũng đã ban hành Công điện số 1284/CĐ-TTg về tăng cường công tác quản lý, sử dụng HĐĐT đối với hoạt động kinh doanh, bán lẻ xăng dầu. Bộ Tài chính cũng đã có các văn bản đề nghị các địa phương phối hợp thực hiện, đồng thời yêu cầu ngành Thuế ráo riết triển khai”, ông Đặng Ngọc Minh, Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Thuế thông tin.
Chia sẻ về những lo ngại của doanh nghiệp, ông Minh cho biết theo báo cáo của 2 công ty đã triển khai HĐĐT cho mỗi lần bán hàng tại cây xăng cho thấy chi phí in hóa đơn chỉ rơi vào khoảng 20-60 đồng/hóa đơn, và hiện có hàng chục đơn vị để doanh nghiệp lựa chọn khi triển khai lắp đặt thiết bị in.
Thông tin thêm về việc triển khai HĐĐT tại các cây xăng, Bộ Tài chính cũng cho biết tại Khoản 1 Điều 90 Luật Quản lý thuế số 38/2019/QH14 quy định nguyên tắc lập, quản lý, sử dụng HĐĐT: “Khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ, người bán phải lập HĐĐT để giao cho người mua theo định dạng chuẩn dữ liệu và phải ghi đầy đủ nội dung theo quy định của pháp luật về thuế, pháp luật về kế toán, không phân biệt giá trị từng lần bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ”.
Việc lập HĐĐT theo từng lần bán hàng tại các cửa hàng bán lẻ xăng dầu được quy định tại điểm i khoản 4 Điều 9 Nghị định số 123/2020/NĐ-CP 19/10/2020 của Chính phủ về hóa đơn, chứng từ. Tuy nhiên, đối với HĐĐT bán xăng đầu cho khách hàng là cá nhân không kinh doanh thì không nhất thiết phải có các chỉ tiêu tên hóa đơn, ký hiệu mẫu số hóa đơn, ký hiệu hóa đơn, số hóa đơn; tên, địa chỉ, mã số thuế của người mua, chữ ký điện tử của người mua; chữ ký số, chữ ký điện tử của người bán, thuế suất thuế giá trị gia tăng”
Căn cứ quy định nêu trên, đối với các khách hàng lấy hóa đơn, cửa hàng xăng dầu thực hiện lập HĐĐT với đẩy đủ các chỉ tiêu theo quy định. Đối với khách hàng không lấy hóa đơn, cửa hàng xăng dầu cũng phải lập hóa đơn, tuy nhiên, việc xuất HĐĐT đối với trường hợp này là cho khách hàng cá nhân không kinh doanh nên trên hóa đơn không nhất thiết phải có đầy đủ các chỉ tiêu (không cần thông tin người mua), việc lập HĐĐT là theo phần mềm, được thực hiện tự động, số lượng HĐĐT đã xuất sẽ được lưu trữ đầy đủ bằng hình thức điện tử (không phải in ra) tại các cửa hàng xăng dầu và đảm bảo có thể tra cứu khi cơ quan có thẩm quyền yêu cầu.
Do đó, việc xuất HĐĐT theo từng lần bán hàng không làm mất thời gian của người mua không có nhu cầu lấy hóa đơn nhưng vẫn đảm bảo doanh nghiệp tuân thủ đúng quy định và HĐĐT được lưu trữ, tra cứu khi cơ quan có thẩm quyền yêu cầu.
“Thực tế thực hiện tại Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam cho thấy việc phát hành HĐĐT theo từng lần bán hàng cho khách hàng có nhu cầu lấy hóa đơn sẽ nhận được HĐĐT về hộp thư điện tử của mình để có thể tra soát, đối chiếu. Đối với khách hàng không kinh doanh (không có nhu cầu lấy hóa đơn), hệ thống ứng dụng phát hành HĐĐT của doanh nghiệp tự động xử lý, phát hành hóa đơn và lưu trữ dưới hình thức điện tử và truyền về cơ quan thuế theo bảng tổng hợp dữ liệu HĐĐT từng mặt hàng bán trong ngày.
Việc phát hành HĐĐT theo từng lần bán hàng được Tập đoàn thực hiện từ ngày 1/7/2023 tại 2.700 cửa hàng thuộc hệ thống và không xảy ra tình trạng ách tắc tại các cửa hàng xăng dầu”, Bộ Tài chính khẳng định.
Hà Nội: 150 cửa hàng bán lẻ xăng dầu cấp hóa đơn từng lần bán hàng 
