Sáng 28/3, phiên tòa sơ thẩm xét xử vụ cố ý làm trái các quy định của nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng xảy ra ở Tập đoàn Công nghiệp Tàu thủy (Vinashin) tiếp tục với phần thẩm vấn liên quan đến các sai phạm trong việc bán vỏ tàu Bạch Đằng Giang.
Bị cáo Trần Quang Vũ, thời điểm đó là Tổng giám đốc Công ty CNTT Nam Triệu đã có ý định cải tạo tàu Bạch Đằng Giang trở thành một khách sạn nổi, song do khó khăn nên lại tự ý phá tàu bán, gây thiệt hại cho Nhà nước hơn 27 tỷ đồng.
Theo cáo trạng, tháng 3/2006, Trần Quang Vũ xin Tập đoàn Vinashin cho phép hoán cải tàu Bạch Đằng Giang thành khách sạn nổi 4 sao. Song do dự án này chi phí quá cao nên Công ty CNTT Nam Triệu không thực hiện nữa mà đem bán vỏ tàu với giá hơn 66 tỷ đồng. Việc tự định giá và quyết định thanh lý, nhượng bán tài sản nêu trên của Công ty CNTT Nam Triệu là không đúng thẩm quyền vì tàu Bạch Đằng Giang vẫn thuộc quyền sở hữu của Vinashin. Đáng nói nữa là số tiền sau khi bán vỏ tàu có được, Công ty Nam Triệu không trả nợ mà đưa vào sử dụng không đúng mục đích.
Trong phần thẩm vấn, HĐXX tập trung thẩm vấn để làm rõ, lý do phá “con tàu chết” Bạch Đằng Giang ra thành nhiều phần để bán khi chưa báo cáo chủ sở hữu là Vinashin? Vì sao số tiền bán vỏ tàu lại sử dụng sai mục đích? Trả lời câu hỏi của HĐXX, bị cáo Vũ và các nhân chứng, những người có quyền và nghĩa vụ liên quan cho rằng, sai phạm trong việc này ở chỗ công ty tự quyết định phá tàu đem bán thay vì đầu tư thêm, chứ không có thiệt hại trong thương vụ phá vỏ đem bán so với việc bán cả con tàu. Vì bán cả tàu được 75 tỷ, trong khi đó bán riêng các bộ phận thì trị giá sẽ lớn hơn. Mặt khác, số tiền bán vỏ tàu được sử dụng để trả lương cho công nhân và chi phí hoạt động trong công ty, chứ không phải sử dụng vào mục đích kiếm lời.
Các bị cáo từ trái qua: Phạm Thanh Bình, Nguyễn Tuấn Dương và Đỗ Đình Côn.
Trong dự án Nhà máy nhiệt điện Sông Hồng (Nam Định), Viện Kiểm sát xác định, năm 2006, Nguyễn Văn Tuyên, nguyên Giám đốc Công ty cổ phần CNTT Hoàng Anh đã bàn với Nguyễn Tuấn Dương, Chủ tịch HĐQT Công ty Cửu Long để đặt vấn đề tìm đơn vị xây dựng nhà máy điện độc lập để cung cấp điện cho nhà máy thép và khu công nghiệp Mỹ Trung- Nam Định. Tuyên xin ý kiến của Phạm Thanh Bình và được Bình đồng ý cho tăng vốn lên 130 tỉ (Vinashin vẫn giữ 51%), bổ sung chức năng kinh doanh lĩnh vực điện lực. Dương ký với Tuyên biên bản thỏa thuận, Công ty Hoàng Anh thuê Công ty Cửu Long xây dựng một nhà máy nhiệt điện 185 KW, trị giá 55 triệu USD theo hình thức tổng thầu (chìa khóa trao tay). Công ty Hoàng Anh đặt cọc 48 tỷ đồng cho Công ty Cửu Long. Dương đã mua ba tổ máy nhiệt điện cũ ở nước ngoài với giá trị 12,6 triệu USD (sau đó lắp đặt nhà máy cho Công ty Hoàng Anh với tổng giá trị là 55 triệu USD).
Tháng 5/2007, Bộ Công nghiệp đã ra văn bản không chấp thuận cho triển khai dự án, yêu cầu UBND tỉnh
Cáo trạng cũng xác định, trong dự án này, Trịnh Thị Hậu, nguyên Tổng Giám đốc Công ty Tài chính TNHH một thành viên đã có hành vi cố ý làm trái quy định của nhà nước trong việc cho vay khoản tiền hàng chục tỷ đồng trong tổng thiệt hại hơn 316 tỷ đồng của dự án.
Trả lời thẩm vấn của HĐXX về những sai phạm trong dự án này, bị cáo Phạm Thanh Bình thừa nhận hành vi phạm tội như đã nêu trên, nhưng bị cáo lại biện minh “Nếu quy kết cho tôi giữ vai trò tổ chức là nặng, vì trong dự án này, tôi chỉ vài lần chỉ đạo chưa đúng thôi. Lúc đầu, tôi ký duyệt thì dự án vẫn thuộc nhóm B, vì đây là dự án độc lập trong thời điểm trước tháng 8/2006 chưa có quy định phải báo cáo cấp có thẩm quyền. Sau khi ký chính thức nâng công suất của nhà máy điện lên thì mới thuộc nhóm A và lúc này ký duyệt là sai”.
Biện minh của bị cáo Nguyễn Văn Tuyên với HĐXX còn “ngô nghê” hơn. Tuyên thừa nhận “Các hành vi nêu trong cáo trạng đều đúng. Nhưng theo bị cáo hành vi ấy không cấu thành tội phạm. Lý do là bị cáo chỉ sử dụng nguồn tiền đó sai mục đích trong thời gian ngắn, sau đó bị cáo đã lấy tiền ở nguồn khác để hoàn vào là chấp nhận được chứ”.
Khi được thẩm vấn, bị cáo Dương cũng thừa nhận hành vi như cáo trạng nêu, nhưng lại không thừa nhận đã gây thiệt hại cho Vinashin. Cái cớ để bị cáo Tuyên vin vào đó là “vào thời điểm 2006 chúng tôi chưa phải là thành viên của Vinashin nên không chịu bất kỳ một quyết định hành chính của Vinashin”. Cáo trạng xác định, Công ty Cửu Long đã sử dụng 221 tỷ đồng vốn của Vinashin để chi phí vào dự án, trong đó có 20 tỷ đồng của Công ty Cửu Long trực tiếp vay Vinashin, 201 tỷ đồng do Công ty Hoàng Anh chuyển sang.
Bị cáo Đỗ Đình Côn là người tự mâu thuẫn nhiều nhất khi cho rằng “Hành vi sai phạm của tôi đúng như cáo trạng truy tố, nhưng tôi không đồng tình với quy kết về thiệt hại vì tôi chỉ thực hiện theo chỉ đạo của giám đốc, dù rằng thời điểm nhận được chỉ đạo sai, tôi biết là sai và có tham mưu cho giám đốc, nhưng giám đốc không nghe nên tôi vẫn phải thực hiện”.
Cũng trong chiều 28/3, HĐXX đã thẩm vấn các bị cáo liên quan đến hành vi cố ý làm trái quy định của Nhà nước, đã gây thiệt hại về gốc và lãi vay tính theo kết luận giám định là: 1.643.899,37 USD, tương đương hơn 30 tỷ đồng trong dự án đầu tư tàu Bình Định Star của Công ty Cổ phần CNTT Bình Định. Ngày 29/3, phiên tòa tiếp tục
