Vay vốn sai đối tượng sẽ bị thu hồi
P.V: Thưa ông, tại sao NHNN lại đưa ra gói tín dụng 30 nghìn tỷ, mà không phải là 20 hay 40 nghìn tỷ?
Ông Nguyễn Viết Mạnh: Vì căn cứ vào chính sách điều hành, chính sách tiền tệ. Chúng ta đang phải giữ ổn định kinh tế vĩ mô, đặc biệt là kiềm chế lạm phát, cho nên giữa khoảng cách 20 và 40, thì đưa ra gói 30 nghìn tỷ thời điểm này là phù hợp với chính sách tiền tệ của NHNN.
P.V: Vậy trong trường hợp nếu 30 nghìn này mà nền kinh tế hấp thụ rất nhanh, thì liệu NHNN có tính tăng thêm không?
Ông Nguyễn Viết Mạnh: Chúng tôi sẽ theo dõi. Khi triển khai một chương trình, phải có tiến độ theo dõi. Trong trường hợp thật sự nó có hiệu quả cho nền kinh tế, cùng với cân đối giữa chính sách tiền tệ về lạm phát và khả năng của NHNN và Chính phủ, thì NHNN sẽ có những đề xuất cụ thể.
P.V: Thưa ông, tại sao thời gian vay chỉ 10 năm, trong khi nhiều ý kiến cho rằng người thu nhập thấp cần dài hơi hơn, giống như các nước khác, là từ 20-30 năm?
Ông Nguyễn Viết Mạnh: Trong Thông tư, NHNN quy định các NHTM cho vay tối thiểu là 10 năm, trong 10 năm là được hỗ trợ lãi suất thấp, còn sau 10 năm, người đi vay sẽ phải chấp nhận chế độ lãi suất thương mại. Như vậy không có nghĩa là chỉ cho vay 10 năm, mà khoản vay của những người có nhu cầu có thể kéo dài đến 15 năm, tùy theo khả năng tài chính của mỗi người. Các NHTM thẩm định và quyết định cho vay.
P.V: Thưa ông, trong những chính sách hỗ trợ của Chính phủ thường có quy định là nếu người đang sở hữu nhà, thì không được hỗ trợ mua căn nhà thứ 2. Vậy Thông tư này có cùng quy định?
Ông Nguyễn Viết Mạnh: Trong thông tư của Bộ Xây dựng có quy định đối tượng và điều kiện như thế nào là được vay vốn, nên NH phải căn cứ vào quy định của Bộ Xây dựng để cho vay. Chúng tôi cũng nhắc lại đây không phải là gói giải cứu BĐS, mà là gói tín dụng để nhằm vào những đối tượng có thu nhập thấp, thu nhập trung bình trong xã hội mà có nhu cầu nhà ở thật sự. Tôi cho rằng nó có ý nghĩa xã hội, mang tính an sinh, xã hội. Đồng thời đằng sau nó, có thể tạo sức lan tỏa hỗ trợ thị trường BĐS.
P.V: Vậy hai bộ sẽ phối hợp thế nào để tránh hiện tượng 1 người vay được 3-4 căn hộ rồi sang tên kiếm lời?
Ông Nguyễn Viết Mạnh: Thứ nhất, trong quy định của Bộ Xây dựng, chúng tôi đã được trao đổi và nghiên cứu, thì 1 người, 1 gia đình chỉ được mua và hỗ trợ 1 lần duy nhất. Còn mua thương mại là việc của họ. Cái này được giao cho các địa phương. Khi anh xác nhận vào đơn xin vay của người có nhu cầu và các đơn vị, thì chỉ được xác nhận 1 lần. Việc này sẽ do công tác thanh tra, giám sát và tất cả mọi người sẽ cùng giám sát.
Ưu đãi lãi suất, không hạ chuẩn tín dụng
P.V: Nhằm vào đối tượng thu nhập thấp có nhu cầu nhà ở thực sự, vậy điều kiện cho vay có được ưu đãi, đặc biệt, nhiều ý kiến cho rằng người nghèo khó tiếp cận vốn vì không có tài sản thế chấp?
Ông Nguyễn Viết Mạnh: Quy chế cho vay hiện tại có thể áp dụng tài sản đảm bảo, có thể áp dụng tín chấp, tùy vào khả năng từng đối tượng khách hàng để áp dụng. Tôi cũng cho rằng việc mua nhà này có thể thế chấp bằng bản thân ngôi nhà đang mua. Ngoài ra, việc thực hiện thông tư này là theo cơ chế, chính sách mà NHNN đã trao đổi với các NHTM dựa trên những quy định cụ thể đang cho vay. Và đối với gói 30 ngàn tỷ này là chỉ được hỗ trợ về lãi suất, về thời hạn và nguồn vốn. Còn các cơ chế về cho vay, các NHTM vẫn cho vay theo cơ chế bình thường. Tôi nhắc lại là về tín dụng, sẽ không hạ chuẩn tín dụng để lại mắc vào bẫy dư nợ xấu, gây khó khăn sau này. Đấy là chính sách của NHNN đưa ra từ trước đến nay. Các NHTM phải chịu trách nhiệm hoàn toàn về vấn đề xử lý rủi ro.
P.V: Vậy 5 NH được triển khai cho vay là do ai chỉ định?
Ông Nguyễn Viết Mạnh: Chính phủ chỉ định, đã đưa vào Nghị quyết 02/NQ-CP.
P.V: Về tiến độ cho vay, liệu các thủ tục có được giải quyết nhanh chóng, hay lại có hiện tượng “om” hồ sơ cả nửa năm trời?
Ông Nguyễn Viết Mạnh: Cái này phụ thuộc vào tình hình thẩm định hồ sơ của khách hàng. Nếu khách hàng sẵn sàng, thì giải ngân sẽ rất nhanh. Còn các điều kiện của khách hàng chưa sẵn sàng, thì họ phải hoàn thiện xong mới cho vay được.
P.V: Thưa ông, có ý kiến cho rằng 30% cho vay DN có thể dẫn đến đảo nợ?
Ông Nguyễn Viết Mạnh: Theo tôi là không thể. Chúng ta nên nhớ gói tín dụng này cho vay là để tạo thị trường, chứ không phải cho vay để trả nợ cũ. Vì như thế, nó không có ý nghĩa gì nữa, và lại rất dễ xảy ra hiện tượng đảo nợ. Thế nên, chỉ tất cả những chi phí của các DN phát sinh bắt đầu từ khi Nghị quyết của Chính phủ có hiệu lực là ngày 7-1 trở về sau này mới được cho vay.
P.V: Có giải pháp gì để vốn không thể chỉ chảy vào các DN thân quen? Nhất là khi NH tự quyết định khách hàng, liệu có việc những dự án nào đang là “sân sau” của NH và chính NH đang sa vào vũng lầy nợ xấu ở những dự án này thì mới cho vay?
Ông Nguyễn Viết Mạnh: Thứ nhất: DN đủ điều kiện vay vốn là do Bộ Xây dựng công bố. Bộ Xây dựng phối hợp với từng địa phương để lên danh sách DN nào được phép. Còn việc cho rằng cá nhân chỉ được mua ở những dự án mà NH cho vay góp vốn thì hiện không có quy định như vậy. Có nghĩa là anh nào có đủ điều kiện trong các dự án, kể cả các dự án mà đối tượng không được vay DN, NH vẫn cho vay đối tượng mua nhà vay, miễn là đảm bảo các điều kiện của Bộ Xây dựng.
P.V: Vậy 50% lãi suất thị trường được tính thế nào?
Ông Nguyễn Viết Mạnh: NHNN sẽ dựa vào lãi suất bình quân chung của các NH cho vay các đối tượng cụ thể, ví dụ là cho vay các đối tượng ngắn hạn. Thông thường hiện nay các NH đang cho vay quanh mức 12-13%. Hằng năm, NHNN sẽ công bố cụ thể.
P.V: Xin cảm ơn ông!
