Người giữ lửa nghệ thuật dân gian truyền thống

Tâm huyết và “say” nghệ thuật là những từ mà các thành viên tại Trung tâm UNESCO phát triển Văn hóa và Thể thao dành tặng cho bà Hoàng Thị Minh Tám, Phó Trưởng ban Văn hóa Thể thao, Chủ nhiệm Đoàn Nghệ thuật Trống hội Thăng Long. Dù đã bước sang tuổi 78, nhưng bà Tám vẫn hăng say trong công tác và dành nhiều thời gian để dạy miễn phí những điệu trống dân gian.

Giữ nghề bằng cách truyền nghề

Sinh ra và lớn lên ở cái nôi hát chèo Nguyên Xá, Đông Hưng, Thái Bình, bà Tám sớm say mê từng lời hát, điệu múa, ngấm trong máu từng nhịp phách, nhịp trống của âm nhạc dân gian truyền thống. Khi còn nhỏ, sân khấu của bà là đồng cỏ xanh nơi bà đi chăn trâu, là sân nhà, sân đình nơi bà sống và sinh hoạt. 

Khi Hà Nội ngập trong mưa bom, chìm trong bão đạn của giặc Mỹ, tiếng ca của bà vẫn mềm mại, cổ vũ tinh thần chiến đấu cho bà và đồng đội, chờ ngày Thủ đô vang khúc ca khải hoàn. Năm 1987, bà vinh dự được Chủ tịch nước Trường Chinh trao tặng Huân chương kháng chiến Hạng Ba.

Bà Minh Tám (phải) tham gia biểu diễn trong Chương trình Giao lưu Văn hóa Nghệ thuật và Thể thao Truyền thống của Trung tâm UNESCO.
Bà Minh Tám (phải) tham gia biểu diễn trong Chương trình Giao lưu Văn hóa Nghệ thuật và Thể thao Truyền thống của Trung tâm UNESCO.

Hiện nay, bà Hoàng Thị Minh Tám (78 tuổi, Tây Hồ, Hà Nội) đang làm Phó Trưởng ban Văn hóa Thể thao, Chủ nhiệm Đoàn Nghệ thuật Trống hội Thăng Long, tiền thân là câu lạc bộ (CLB) Đàn hát Dân ca Đài Tiếng nói Việt Nam. 

Đồng thời, bà còn là thành viên trong Hiệp hội Bảo tồn Văn hóa Phi vật thể của UNESCO. Nhiều tiết mục của Đoàn Nghệ thuật Trống hội Thăng Long là do bà dàn dựng và biên đạo. 

Trong đó có những tiết mục trống tế, trống hội, các tiết mục múa lân, múa lụa, múa xênh tiền,... đã được biểu diễn tại nhiều chương trình của Nhà nước và địa phương. 

Bên cạnh đó, bà còn tham gia cố vấn, tham mưu về chuyên môn, hỗ trợ, dìu dắt các CLB, đoàn nghệ thuật tại Trung tâm UNESCO phát triển Văn hóa và Thể thao.

Hơn nửa cuộc đời gắn bó với nghệ thuật dân gian truyền thống, bà Tám tâm niệm nghệ thuật là sự trao truyền và tiếp nối. Nhiều năm nay, khoảng sân nhỏ nhà bà đã nuôi dưỡng và chắp cánh cho nhiều thế hệ người yêu nghệ thuật dân gian. Mỗi buổi chiều, khoảng sân ấy lại vang lên tiếng ca, tiếng gõ nhịp của bà Tám và các học trò. 

Bà còn thường xuyên đi dạy, dàn dựng tiết mục miễn phí cho những câu lạc bộ, đoàn, hội của các xã, phường, quận, huyện. Đối với bà, chỉ cần người dân còn yêu những giá trị văn hóa truyền thống thì đó là niềm hạnh phúc của bà. 

Căn phòng nhỏ với nhiều bằng khen, huy chương của bà Minh Tám.
Căn phòng nhỏ với nhiều bằng khen, huy chương của bà Minh Tám.

“Ơ Ãđâu có lời mời, tôi đều không quản ngại xa xôi để đi dạy. Ai cũng hỏi vì sao tôi đi dạy vất vả mà không lấy tiền. Tôi nghĩ thế này, cảm ơn đời vì còn cho tôi sức khỏe, cảm ơn nhân dân vì còn tin tưởng và cho tôi cơ hội được truyền dạy niềm đam mê. Tôi là người lính nên mặt trận nào cũng xông pha. Khi nào tay tôi không vung được nổi dùi trống thì mới thôi”, bà tâm sự.

Nghệ thuật tỏa sáng từ nhân cách đẹp

Ngoài khả năng múa hát hay, bà còn có thành tích xuất sắc trong thể thao. Trước khi đỗ vào Trường Thể dục Thể thao Hà Nội năm 1960, bà kể lại rằng đã từng cứu sống 11 người khỏi tay thủy thần. Căn phòng của bà cả trăm huy chương vàng, bạc về các môn bơi lội, lướt ván, thể dục nhip điệu. 

Bà chia sẻ: “Ngày trẻ, tôi “nghịch” lắm. Kỳ nào đi thi mà đoạt giải Bạc là chán lắm. Nói như thế, không phải là tôi ham thành tích. Tham gia thể thao, cũng như văn nghệ, vui là chính, nhưng nghiêm túc và nỗ lực hết mình”.

Bên cạnh những công việc tại Trung tâm UNESCO, bà còn làm Phó Chủ nhiệm Hội Cựu chiến binh Phật tử Quán Sứ; Chủ nhiệm Hội Bơi lội Người cao tuổi quận Cầu Giấy; Chủ nhiệm CLB Những người yêu dân ca quận Cầu Giấy. Tình yêu và sự cống hiến hết mình cho thể thao và nghệ thuật khiến bà mạnh khỏe, trẻ trung, nhanh nhẹn và hoạt bát, dù đã gần tuổi 80.

Trong căn phòng nhỏ vỏn vẹn chục mét vuông của bà treo đầy huân, huy chương, bằng khen. Có những tấm bằng đã mờ nét chữ, có những bức ảnh đã phai mau nhưng bà vẫn trân trọng và cất giữ như một thời tuổi trẻ đầy nhiệt huyết và đam mê. Và cũng là để dặn mình phải nỗ lực nhiều hơn, trao truyền những kiến thức, tình cảm của mình cho thế hệ trẻ mai sau.

Nghệ thuật dân gian chính là tấm gương phản chiếu tâm hồn nhân hậu, đoàn kết và gắn bó cộng đồng người Việt. Chính nhờ sự gần gũi, giản dị mới tạo nên sức sống bền bỉ ngay từ khi nó ra đời. Bằng nhiệt huyết bất tận với nghệ thuật dân gian truyền thống, bà Tám đã, đang và sẽ luôn là người nuôi dưỡng và phát triển những giá trị văn hóa tốt đẹp của nước nhà.

Ngọc Nhật

Các tin khác

Đánh thức ký ức bằng sắc màu

Đánh thức ký ức bằng sắc màu

Tiếc những thước phim, những bức ảnh nhuốm màu thời gian trong những kho tư liệu quý giá, nhiều năm qua, chàng trai trẻ của Thủ đô Hà Nội Viên Hồng Quang miệt mài theo đuổi công việc phục dựng tư liệu lịch sử bằng công nghệ số. Hàng nghìn tư liệu được phục chế, số hoá, đăng tải trên mạng xã hội, thu hút đông đảo người trẻ.

“Viên ngọc bích” giữa vịnh Hạ Long lọt top bãi biển đẹp nhất thế giới

“Viên ngọc bích” giữa vịnh Hạ Long lọt top bãi biển đẹp nhất thế giới

Bãi biển Soi Sim (Quảng Ninh) vừa trở thành đại diện duy nhất của Việt Nam góp mặt trong danh sách Corona Beach 100 năm 2026 - bảng xếp hạng những bãi biển đẹp nhất thế giới. Được ví như “viên ngọc bích tĩnh lặng giữa lòng vịnh Hạ Long”, Soi Sim gây ấn tượng nhờ cảnh quan nguyên sơ, hệ sinh thái được bảo tồn và trải nghiệm gần gũi với thiên nhiên.

Kỳ 3: Những giải pháp lan tỏa trong thời đại số

Kỳ 3: Những giải pháp lan tỏa trong thời đại số

Trước những tác động mạnh mẽ của không gian mạng đối với đời sống tư tưởng, văn hóa và nhận thức xã hội, yêu cầu đặt ra hiện nay không chỉ là đấu tranh phản bác các thông tin sai trái, thù địch mà còn phải chủ động lan tỏa các giá trị tích cực, nhân văn và cách mạng bằng những phương thức phù hợp với thời đại số.

Kỳ 2: Thách thức trên không gian mạng

Kỳ 2: Thách thức trên không gian mạng

Trước những thách thức của không gian mạng hiện nay, việc xây dựng và lan tỏa các giá trị văn hóa, văn học mang tính nhân văn, chân thực trở thành yêu cầu cấp thiết trên mặt trận tư tưởng. Văn học về lực lượng CAND không chỉ phản ánh chân thực cuộc đấu tranh bảo vệ ANTT mà còn góp phần khắc họa hình ảnh người chiến sĩ Công an bản lĩnh, nhân văn, vì nhân dân phục vụ.

GS.TS Vũ Minh Giang: “V-Film làm phim về thời Trần là một lựa chọn rất tinh tế và có tầm nhìn”

GS.TS Vũ Minh Giang: “V-Film làm phim về thời Trần là một lựa chọn rất tinh tế và có tầm nhìn”

Là người đảm nhiệm vai trò cố vấn lịch sử cho series phim về triều Trần của V-Film (thuộc Tập đoàn Vingroup), GS.TS Vũ Minh Giang cho rằng, thời Trần là giai đoạn hội tụ những giá trị tiêu biểu của lịch sử Việt Nam. Ông kỳ vọng, dự án sẽ góp phần lan tỏa tình yêu lịch sử, khơi dậy niềm tự hào dân tộc và tạo thêm những sản phẩm có giá trị cho ngành công nghiệp văn hóa Việt Nam.

Kỳ 1: Văn học về lực lượng CAND - bộ phận quan trọng trên mặt trận tư tưởng, văn hóa

Kỳ 1: Văn học về lực lượng CAND - bộ phận quan trọng trên mặt trận tư tưởng, văn hóa

Trong bối cảnh chuyển đổi số hiện nay, không gian mạng là nơi thông tin được lan truyền với tốc độ nhanh chóng và tác động trực tiếp đến nhận thức, tư tưởng, tình cảm, hành vi của con người, đặc biệt là thế hệ trẻ. Cuộc đấu tranh bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng vì thế không chỉ diễn ra trên lĩnh vực chính trị, lý luận hay báo chí truyền thống mà đã mở rộng sang mặt trận văn hóa, văn học nghệ thuật.

Phạt 55 triệu đồng đơn vị tổ chức cuộc thi hoa khôi không phép

Phạt 55 triệu đồng đơn vị tổ chức cuộc thi hoa khôi không phép

Ngày 27/5, Công an TP Hà Nội cho biết, Phòng An ninh chính trị nội bộ, Công an TP Hà Nội vừa ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với một đơn vị về hành vi tổ chức cuộc thi "Hoa khôi Di sản quốc gia 2026” khi chưa được cơ quan quản lý Nhà nước có thẩm quyền văn bản chấp thuận.

Khi hàng triệu câu chuyện đẹp cùng kể về một Việt Nam hạnh phúc

Khi hàng triệu câu chuyện đẹp cùng kể về một Việt Nam hạnh phúc

“Chúng ta luôn khẳng định rằng sức mạnh lớn nhất là sức mạnh của nhân dân, sức sáng tạo lớn nhất cũng là sức sáng tạo của nhân dân. Khi hàng triệu câu chuyện tích cực được chia sẻ và lan tỏa đồng thời, chúng ta không chỉ quảng bá hình ảnh đất nước, mà còn góp phần củng cố niềm tin xã hội, tăng cường đồng thuận, nâng cao uy tín quốc gia và chủ động đấu tranh với các thông tin sai lệch, xuyên tạc về Việt Nam trên môi trường quốc tế”, Thứ trưởng Trịnh Thị Thuỷ nhấn mạnh trong buổi phát động giải thưởng “Việt Nam hạnh phúc – Happy Vietnam 2026".

Phạt nặng, xử lý hình sự để lập lại trật tự trong thực thi bản quyền

Phạt nặng, xử lý hình sự để lập lại trật tự trong thực thi bản quyền

Những ngày này, thông tin một loạt “ông lớn” bị khởi tố vì xâm phạm bản quyền vẫn là chủ đề “nóng” trên rất nhiều diễn đàn. Hàng loạt nghệ sĩ nổi tiếng cũng lên tiếng, bày tỏ sự bức xúc vì bị xâm phạm bản quyền thời gian qua. Không ít người bày tỏ kỳ vọng, biện pháp xử lý hình sự sẽ đủ sức răn đe để ngăn chặn vi phạm bản quyền.

Miền an nhiên giữa đại ngàn Tây Nguyên

Miền an nhiên giữa đại ngàn Tây Nguyên

Giữa những triền đồi lộng gió của vùng đất Đơn Dương, nơi mây trắng lững lờ trôi qua những cánh rừng thông xanh thẳm, Samten Hills Dalat hiện lên là một miền an yên giữa đại ngàn Tây Nguyên. Không ồn ào, không xô bồ như nhiều điểm du lịch khác của xứ lạnh, nơi đây mang đến cho du khách cảm giác như đang bước vào một thế giới khác, tĩnh tại, linh thiêng và đầy chất thơ.

Khu trải nghiệm Lumora Hải Phòng: Giữ lại tuổi thơ giữa những khoảng xanh

Khu trải nghiệm Lumora Hải Phòng: Giữ lại tuổi thơ giữa những khoảng xanh

Giữa nhịp sống đô thị ngày càng chật chội và sự phụ thuộc ngày một lớn vào thiết bị điện tử, nhiều gia đình ở Hải Phòng đang tìm đến những không gian trải nghiệm xanh để con trẻ được vận động, khám phá thiên nhiên. Ở Lumora, những đứa trẻ lội bùn bắt cá, tự tay hái rau, chạy chân trần trên cỏ, người lớn tìm lại cảm giác thư thái sau guồng quay công việc.

OCB30 “tăng nhiệt” với loạt đặc quyền mùa sinh nhật

OCB30 “tăng nhiệt” với loạt đặc quyền mùa sinh nhật

Bước vào giai đoạn sôi động nhất, chiến dịch mừng sinh nhật tuổi 30 của ngân hàng Phương Đông (OCB30) đang dần tăng nhiệt với hàng loạt đặc quyền được triển khai đồng bộ trên nền tảng trực tuyến, quầy giao dịch toàn quốc cùng nhiều điểm chạm ấn tượng khác.

Di tích quốc gia tháp đôi Liễu Cốc hơn 1.000 năm tuổi chậm được trùng tu, bảo tồn, vì sao ?

Di tích quốc gia tháp đôi Liễu Cốc hơn 1.000 năm tuổi chậm được trùng tu, bảo tồn, vì sao ?

Là công trình đặc trưng của văn hóa Chăm Pa có nhiều giá trị khoa học, lịch sử, kiến trúc, di tích tháp đôi Liễu Cốc (ở làng Liễu Cốc Thượng, phường Kim Trà, TP Huế) hơn 1.000 năm tuổi đã được các cơ quan chức năng tổ chức khai quật khảo cổ học 2 đợt. Tuy nhiên đến nay, di tích kiến trúc - nghệ thuật cấp quốc gia này đang trong tình trạng xuống cấp, chưa được tu bổ, bảo tồn để phát huy giá trị di tích.

Bài thơ đặc biệt của PGS, Viện sĩ Tôn Thất Bách năm 1969

Bài thơ đặc biệt của PGS, Viện sĩ Tôn Thất Bách năm 1969

Cách đây hơn nửa thế kỷ, giữa những ngày đánh Mỹ sôi sục, một bài thơ đặc biệt đã ra đời trong lửa đạn tại Khu 4 năm 1969. Tác giả của những dòng thơ ấy không ai khác chính là bác sĩ trẻ 23 tuổi, sau này trở thành Phó giáo sư, Viện sĩ Tôn Thất Bách lừng danh.

Tìm đường cho sơn mài “sống” trong đời sống đương đại

Tìm đường cho sơn mài “sống” trong đời sống đương đại

Sơn mài là một trong những loại hình nghệ thuật đặc sắc nhất của Việt Nam, kết tinh từ kỹ thuật thủ công tinh xảo và tư duy thẩm mỹ mang đậm bản sắc dân tộc. Trải qua hàng trăm năm phát triển, từ những sản phẩm phục vụ tín ngưỡng, trang trí cung đình cho đến nghệ thuật tạo hình hiện đại, sơn mài luôn vận động không ngừng để thích nghi với thời đại. Tuy nhiên, có một câu hỏi mà cả các nghệ nhân và nghệ sĩ cùng quan tâm là làm thế nào để loại hình nghệ thuật truyền thống này tiếp tục phát triển trong đời sống đương đại?

Ký ức thời hoa lửa

Ký ức thời hoa lửa

Tháng tư về, như bao người lính năm xưa, Thiếu tướng Nguyễn Văn Phê, nguyên Chỉ huy trưởng Bộ chỉ huy Quân sự tỉnh Bình Dương (cũ) lại bồi hồi nhớ những năm tháng xông pha trận mạc, về từng trận đánh làm nức lòng quân dân miền Đông Nam bộ, cho đến khoảnh khắc chứng kiến Sài Gòn giải phóng. Ở tuổi 89, trong lòng của vị tướng già vẫn còn nguyên hương vị của ngày đại thắng mùa xuân, thống nhất đất nước.