Ngày 6/9, tại TP Huế, Bộ Ngoại giao phối hợp với Đại sứ quán Nhật Bản tại Việt Nam, Đại sứ quán Việt Nam tại Nhật Bản và UBND TP Huế tổ chức Diễn đàn hợp tác địa phương Việt Nam - Nhật Bản năm 2026 với chủ đề “Kiến tạo tương lai số, xanh và bền vững- Từ cam kết chiến lược đến hành động thực chất”.
Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng dự và phát biểu chỉ đạo tại diễn đàn.
Cùng dự diễn đàn có đồng chí Lê Hoài Trung, Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao; Đại sứ Đặc mệnh toàn quyền Nhật Bản tại Việt Nam Ito Naoki; Thống đốc tỉnh Nara Yamashita Makoto; đại diện lãnh đạo Phủ Kyoto và các tỉnh Shizuoka, Gunma, Mie, Shiga, Yamanashi; đại diện các tổ chức quốc tế, bộ, ngành, địa phương và cộng đồng doanh nghiệp hai nước.
Về phía TP Huế có các đồng chí: Nguyễn Đình Trung, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Thành ủy, Trưởng đoàn Đại biểu Quốc hội thành phố; Phạm Đức Tiến, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy, Chủ tịch HĐND thành phố; Lê Trí Thanh, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND thành phố.
Phát biểu khai mạc diễn đàn, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Hoài Trung nhấn mạnh, diễn đàn là hoạt động thiết thực nhằm cụ thể hóa kết quả làm việc giữa Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng và Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae vào tháng 5/2026. Tại cuộc làm việc, hai bên cam kết thúc đẩy gắn kết nguồn nhân lực và giao lưu nhân dân thông qua hợp tác địa phương, lao động, y tế, văn hóa và du lịch.
Nhật Bản tiếp tục là một trong những đối tác kinh tế hàng đầu của Việt Nam, đứng thứ nhất về ODA và hợp tác lao động, thứ ba về đầu tư, thứ tư về thương mại và du lịch. Năm 2025, kim ngạch thương mại hai chiều lần đầu vượt 50 tỷ USD; vốn đầu tư của Nhật Bản vào Việt Nam tăng gần 4 tỷ USD với khoảng 300 dự án mới. Hai nước đặt mục tiêu đưa vốn đầu tư của Nhật Bản vào Việt Nam đạt 5 tỷ USD mỗi năm và kim ngạch thương mại song phương đạt 60 tỷ USD vào năm 2030.
Theo Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Hoài Trung, hợp tác địa phương đã trở thành một trụ cột quan trọng, thực chất trong quan hệ hai nước với gần 120 thỏa thuận được triển khai. Trước những chuyển dịch mạnh mẽ về chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo và yêu cầu cấp thiết về phát triển xanh, chủ đề “Kiến tạo tương lai số, xanh và bền vững: Từ cam kết chiến lược đến hành động thực chất” là cơ hội để các địa phương hai nước cụ thể hóa tiềm năng hợp tác thành những chương trình, dự án thiết thực.
Theo Bí thư Thành ủy Huế Nguyễn Đình Trung, trong tiến trình xây dựng đô thị Huế theo hướng xanh, sinh thái và thông minh, Nhật Bản luôn là đối tác tin cậy của Huế thông qua các chương trình hợp tác với Phủ Kyoto, tỉnh Nara, tỉnh Gifu, thành phố Shizuoka và Cơ quan Hợp tác Quốc tế Nhật Bản (JICA).
Sự hiện diện và hoạt động hiệu quả của các tập đoàn, doanh nghiệp Nhật Bản tại Huế như Aeon Mall, Mitani Sangyo, Brycen, Huế Foods… là minh chứng cho tiềm năng hợp tác giữa hai bên trong các lĩnh vực công nghiệp xanh, logistics và dịch vụ.
Bí thư Thành ủy Nguyễn Đình Trung mong muốn tiếp tục củng cố, mở rộng hợp tác với các đối tác Nhật Bản trong các lĩnh vực trọng điểm như: đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, đô thị thông minh; bảo tồn di sản gắn với du lịch bền vững; phát triển các khu kinh tế, khu công nghiệp…
Phát biểu chỉ đạo tại diễn đàn, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng nhấn mạnh yêu cầu đưa quan hệ Đối tác Chiến lược Toàn diện Việt Nam - Nhật Bản ngày càng đi vào chiều sâu, thực chất và hiệu quả; đồng thời đề nghị các địa phương, doanh nghiệp hai nước chuyển mạnh từ “hợp tác thông thường” sang “đồng kiến tạo phát triển”.
Thủ tướng đánh giá cao chủ đề của diễn đàn, cho rằng đây là sự thể hiện rõ nét tinh thần tin cậy, hợp tác cùng thắng và đồng kiến tạo tương lai. Quan hệ Việt Nam - Nhật Bản được xây dựng trên nền tảng tin cậy chính trị cao, tương đồng về văn hóa, gắn kết giữa nhân dân và sự đan xen lợi ích ngày càng chặt chẽ. Kể từ khi được nâng cấp lên Đối tác Chiến lược Toàn diện, hợp tác song phương tiếp tục mở rộng trên nhiều lĩnh vực, từ liên kết kinh tế, hợp tác địa phương đến giao lưu nhân dân.
Thủ tướng trân trọng cảm ơn những đóng góp quý báu của Chính phủ, các địa phương và cộng đồng doanh nghiệp Nhật Bản đối với quá trình phát triển kinh tế - xã hội của Việt Nam. Sau 40 năm Đổi mới, Việt Nam đã vươn lên trở thành nền kinh tế lớn thứ 32 thế giới, nằm trong nhóm 15 quốc gia có quy mô thương mại hàng đầu toàn cầu. Bước vào kỷ nguyên phát triển mới, Việt Nam quyết tâm phấn đấu đạt mức tăng trưởng hai con số trong giai đoạn 2026 - 2030, lấy khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm nền tảng phát triển.
Việt Nam xác định khu vực đầu tư nước ngoài là bộ phận quan trọng của nền kinh tế; đồng thời mong muốn thu hút các dòng vốn chất lượng cao, gắn với chuyển giao công nghệ tiên tiến và tăng cường kết nối với doanh nghiệp trong nước…
Để phát huy tối đa tiềm năng và thế mạnh bổ trợ lẫn nhau, Thủ tướng gợi mở năm định hướng hợp tác trọng tâm giữa các địa phương và doanh nghiệp hai nước.
Thứ nhất, Việt Nam và Nhật Bản cần xác định cùng nhau là đối tác tăng trưởng chất lượng cao và tự chủ chiến lược dựa trên khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Hai bên cần thúc đẩy các mô hình hợp tác trong những lĩnh vực như công nghệ số, trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, đô thị thông minh, nông nghiệp bền vững, vườn ươm khởi nghiệp và trung tâm nghiên cứu - phát triển. Nhật Bản có thể chia sẻ kinh nghiệm, hỗ trợ các địa phương và doanh nghiệp Việt Nam xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, thúc đẩy chuyển đổi số và nâng cao năng lực quản trị trong các lĩnh vực chiến lược mới.
Thứ hai, hợp tác cần được triển khai theo tinh thần “lựa chọn đúng, triển khai nhanh, làm đến cùng và đo lường bằng kết quả”. Các địa phương cần tập trung phát huy thế mạnh, xác định những lĩnh vực ưu tiên có khả năng bổ trợ lẫn nhau, từ đó đề xuất các sáng kiến, dự án hợp tác cụ thể, khả thi để triển khai ngay; đồng thời góp phần giải quyết những vấn đề về nguồn nhân lực, trình độ khoa học - công nghệ, công nghiệp hỗ trợ, già hóa dân số và thiếu hụt lao động.
Thứ ba, lấy địa phương, doanh nghiệp và người dân làm trung tâm của hợp tác. Diễn đàn cần thực sự trở thành cơ hội để Chính phủ và các địa phương hai nước lắng nghe ý kiến của doanh nghiệp và người dân, chủ động xây dựng chính sách, tạo môi trường thuận lợi cho kết nối và đầu tư. Người dân phải là đối tượng thụ hưởng chính, với nhiều việc làm hơn, thu nhập cao hơn và kỹ năng tốt hơn.
Thứ tư, coi giao lưu văn hóa và sự hiểu biết lẫn nhau là nền tảng của quan hệ hợp tác lâu dài. Hai bên cần nghiên cứu các sáng kiến cụ thể nhằm tăng cường kết nối văn hóa, du lịch và giao lưu nhân dân; phát triển các sản phẩm du lịch chung, mở thêm đường bay trực tiếp giữa các địa phương, tăng cường giao lưu giữa thế hệ trẻ, tổ chức các chương trình du lịch học tập, trao đổi sinh viên, chia sẻ kinh nghiệm bảo tồn, phát huy giá trị di sản và phát triển công nghiệp văn hóa.
Thứ năm, tăng cường hợp tác chuyển đổi xanh, ứng phó với biến đổi khí hậu và nâng cao năng lực phòng, chống thiên tai. Các địa phương Nhật Bản có thể chia sẻ kinh nghiệm thông qua những dự án cụ thể về hạ tầng xanh, chống ngập đô thị, xử lý rác thải và nước thải, nông nghiệp thông minh thích ứng với biến đổi khí hậu, năng lượng tái tạo và phòng, chống thiên tai.
Thủ tướng đề nghị các địa phương, doanh nghiệp hai nước phát huy vai trò tiên phong, tinh thần đổi mới sáng tạo, mạnh mẽ thay đổi tư duy và phương thức hợp tác; chuyển từ hợp tác sang đồng kiến tạo, từ chuyển giao sang cùng phát triển. Các doanh nghiệp Nhật Bản không chỉ coi Việt Nam là thị trường tiêu thụ hoặc địa điểm sản xuất mà cần nhìn nhận Việt Nam như một trung tâm sản xuất, đổi mới sáng tạo, kết nối xanh và bền vững.
