Ngoại giao kinh tế được triển khai mạnh mẽ, đồng bộ, hiệu quả

Phiên toàn thể có sự tham dự trực tiếp của hơn 500 đại biểu là đại diện lãnh đạo các ban, bộ, ngành Trung ương và địa phương, lãnh đạo Bộ Ngoại giao qua các thời kỳ, các Đại sứ, Trưởng cơ quan đại diện Việt Nam tại nước ngoài, các cán bộ chủ chốt của Bộ Ngoại giao và một số đại diện doanh nghiệp, hiệp hội.

Công tác đối ngoại là điểm sáng

Phát biểu khai mạc Hội nghị, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Bùi Thanh Sơn nhấn mạnh trên cơ sở bám sát đường lối đối ngoại Đại hội XIII của Đảng, các chỉ đạo của Bộ Chính trị, Ban Bí thư và các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước và Chính phủ, phát huy mạnh mẽ bản sắc "ngoại giao cây tre Việt Nam", công tác đối ngoại và đặc biệt là công tác ngoại giao kinh tế đã được triển khai mạnh mẽ, đồng bộ khắp các trụ cột đối ngoại, diễn ra sôi động, rộng khắp các châu lục trên cả bình diện song phương và đa phương.

Như Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã đánh giá tại Phiên toàn thể khai mạc HNNG 32, công tác đối ngoại trong 3 năm qua "đã đạt nhiều kết quả, thành tựu quan trọng, có ý nghĩa lịch sử, trở thành một điểm sáng đầy ấn tượng trong toàn bộ những kết quả, thành tựu chung của đất nước trong những năm qua". Bộ trưởng chia sẻ thành tựu ngoại giao kinh tế là kết tinh trí tuệ, nỗ lực của các ngành, các địa phương và doanh nghiệp cũng như của cả hệ thống chính trị và nền kinh tế, trong đó có đóng góp của ngành ngoại giao.

Thảo luận tại hội nghị, lãnh đạo các ban, bộ, ngành, địa phương, doanh nghiệp và các Trưởng cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài khẳng định trong thời gian qua, cục diện đối ngoại đã không ngừng được củng cố, các khuôn khổ hợp tác mang tính chiến lược, đột phá đã được định hình, tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển kinh tế - xã hội đất nước.

Lãnh đạo Ban Kinh tế Trung ương, Bộ Công Thương, Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn, Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Ủy ban nhân dân thành phố Hồ Chí Minh và tỉnh Bình Phước chia sẻ tầm quan trọng của việc tăng cường triển khai công tác ngoại giao kinh tế phục vụ phát triển và đề xuất nhiều giải pháp nhằm thúc đẩy các động lực tăng trưởng truyền thống như xuất khẩu, đầu tư, thúc đẩy ngoại giao nông sản, mở rộng không gian phát triển mới cho nền kinh tế trong các lĩnh vực về tăng trưởng xanh, chuyển đổi số, phát triển ngành bán dẫn.  

Đại diện các ban, bộ, ngành, địa phương và doanh nghiệp bày tỏ đánh giá cao Bộ Ngoại giao và các Cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài đã đồng hành, hỗ trợ các địa phương và doanh nghiệp trong triển khai công tác ngoại giao kinh tế, đặc biệt trong công tác nghiên cứu, thông tin, đẩy mạnh hợp tác đầu tư, xúc tiến xuất nhập khẩu và thu hút nguồn lực phục vụ phát triển đất nước. 

Các cơ quan, địa phương, doanh nghiệp bày tỏ mong muốn ngành ngoại giao đẩy mạnh hơn nữa công tác ngoại giao kinh tế trong thời gian tới trên cơ sở bám sát các nhu cầu, định hướng phát triển của đất nước, theo tinh thần lấy người dân, địa phương và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ.

Phiên toàn thể đã thảo luận và xác định một số lĩnh vực trọng tâm trong hợp tác với các đối tác chủ chốt; trao đổi về giải pháp tăng cường và nâng cao hiệu quả phối hợp giữa ngành Ngoại giao với các cơ quan, địa phương, doanh nghiệp trong triển khai công tác ngoại giao kinh tế, đặc biệt là thúc đẩy một số hướng đi đột phá mới như triển khai “ngoại giao nông nghiệp” gắn với thúc đẩy phát triển nông nghiệp bền vững, bảo đảm an ninh lương thực, đưa Việt Nam thành mắt xích quan trọng trong chuỗi giá trị bán dẫn toàn cầu, xây dựng thành phố Hồ Chí Minh thành trung tâm tài chính quốc tế, tăng cường thu hút đầu tư từ các Quỹ đầu tư tại Vùng Vịnh, triển khai có hiệu quả Đề án “Tăng cường hợp tác quốc tế trong phát triển ngành Halal Việt Nam”...

Phát biểu chỉ đạo Hội nghị, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính biểu dương và đánh giá cao nỗ lực và thành công của ngành ngoại giao và các lực lượng đối ngoại trong thời gian qua với 6 thành tựu nổi bật về: Đổi mới tư duy, nhận thức, biến kinh tế thực sự trở thành nhiệm vụ trung tâm của các hoạt động đối ngoại, nắm bắt sát diễn biến tình hình và tham vấn hiệu quả trong xây dựng chính sách ngoại giao kinh tế; Kết hợp sức mạnh dân tộc với sức mạnh thời đại, giữa bên trong và bên ngoài; Góp phần giải quyết các vấn đề mang tính toàn cầu, toàn dân như an ninh lương thực, ứng phó biến đổi khí hậu, bảo vệ môi trường; Tạo lập môi trường hòa bình, ổn định, hợp tác cho phát triển; Nâng cao hiệu quả công tác ngoại giao văn hóa, chuyển văn hóa thành sức mạnh nội sinh; Triển khai hiệu quả công tác ngoại giao nhân dân, thúc đẩy quan hệ kinh tế giữa doanh nghiệp với doanh nghiệp, người dân với người dân, đặc biệt là địa phương với địa phương.

Thành tích đó có được nhờ nỗ lực của ngành Ngoại giao trong việc quán triệt, cụ thể hóa đường lối đối ngoại của Đảng, Nhà nước; phát huy truyền thống tốt đẹp của toàn ngành, sự phối hợp giữa các bộ, cơ quan; đặt lợi ích quốc gia dân tộc lên trên hết, trên cơ sở lợi ích hài hòa, rủi ro chia sẻ và phản ứng nhanh, chính xác, kịp thời.

Thủ tướng Phạm Minh Chính đề nghị công tác ngoại giao kinh tế phải bám sát yêu cầu trong nước, lấy thực tiễn làm thước đo, đề cao tính hiệu quả, chân thành, tôn trọng, tin cậy, đồng thời đẩy mạnh xây dựng đội ngũ cán bộ ngoại giao nhạy bén về chính trị, nhạy cảm về kinh tế, tinh thông về ngoại giao, hiểu biết về luật pháp, có tâm và có tầm.

5 bài học kinh nghiệm và 6 nhiệm vụ chính

Thủ tướng nêu 5 bài học kinh nghiệm, trong đó chỉ rõ trước hết phải đặt lợi ích quốc gia dân tộc lên trên hết trước hết trong hoạt động ngoại giao kinh tế, nhưng phải hài hòa lợi ích và chia sẻ rủi ro trong hoạt động kinh tế; thứ hai là phản ứng chính sách nhanh và kịp thời hơn, chính xác hơn; thứ ba là các biện pháp ngoại giao thực tiễn, hiệu quả nhưng phải chân thành, phải tôn trọng, tin cậy; thứ tư là bám sát yêu cầu trong nước và yêu cầu của người dân doanh nghiệp, phải làm cái gì người ta cần chứ không phải làm cái gì mình có; thứ năm là phải xây dựng đội ngũ cán bộ ngoại giao nhạy bén về chính trị, nhạy cảm về kinh tế sâu sắc về khoa học, công nghệ và tinh thông về nghiệp vụ ngoại giao, hiểu biết về luật pháp, phải có tâm có tầm.

Thủ tướng Chính phủ đánh giá trong thời gian tới, tình hình thế giới sẽ tiếp tục khó khăn, nguy nhiều hơn cơ. Trong bối cảnh đó, toàn ngành Ngoại giao phải nỗ lực hơn, nâng cao tính chủ động trong triển khai công tác Ngoại giao kinh tế. Thủ tướng Chính phủ đề ra 6 nhiệm vụ chính cho ngành Ngoại giao và các cơ quan liên quan trong triển khai công tác ngoại giao kinh tế.

Thứ nhất, tiếp tục thể chế hóa, cụ thể hóa các chỉ đạo của Đảng, Nhà nước, triển khai hiệu quả Chỉ thị số 15 của Ban Bí thư và Nghị quyết số 21 của Chính phủ về công tác ngoại giao kinh tế trên cơ sở đổi mới về tư duy, tầm nhìn chiến lược, phương pháp luận và cách tiếp cận để thúc đẩy vai trò trung tâm của kinh tế.

Thứ hai, triển khai công tác có trọng tâm, trọng điểm, bám sát xu thế chung của thế giới kết hợp với tập trung tháo gỡ khó khăn, vượt qua thách thức. 

Thứ ba, hoàn thiện cơ chế, thúc đẩy hợp tác, cụ thể hóa các cam kết về kinh tế và rà soát quá trình triển khai các cam kết đã ký. 

Thứ tư, đa dạng hóa thị trường, sản phẩm, chuỗi cung ứng. Tập trung khai thác tiềm năng của các thị trường Trung Đông, Châu Phi, Nam Mỹ và thị trường Halal. 

Thứ năm, phát huy tính tự lực, tự cường, chủ động sáng tạo. 

Thứ sáu, tăng cường phối hợp, liên kết với các ngành, địa phương theo tinh thần “lấy doanh  nghiệp, địa phương làm trung tâm phục vụ.

Hội nghị đã lĩnh hội các ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ để thảo luận, đề ra chương trình, đề án, biện pháp triển khai đồng bộ, sáng tạo, hiệu quả các hoạt động ngoại giao kinh tế, góp phần đưa công tác này thực sự trở thành một động lực mạnh mẽ cho phát triển nhanh, bền vững đất nước trong giai đoạn mới.

Qua phiên họp, ngành Ngoại giao đã quán triệt sâu sắc hơn các chủ trương, quan điểm, phương châm và định hướng của Đảng, Nhà nước về phát triển kinh tế - xã hội và ngoại giao kinh tế, tiếp thêm động lực, khí thế mới và củng cố thêm quyết tâm để ngành ngoại giao cùng các ngành, các địa phương và doanh nghiệp thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội đất nước.