Nắm bắt các cơ hội từ chuyển đổi số, đưa ngành Hải quan phát triển lên tầm cao mới

Chủ đề hội nghị của năm 2023 là “Đón đầu kỷ nguyên số: Ứng dụng công nghệ, Thúc đẩy đổi mới và Nuôi dưỡng thế hệ hải quan kế cận chuyên nghiệp”.

Hội nghị là diễn đàn giới thiệu, trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm, giải pháp và xu hướng ứng dụng công nghệ trong quản lý hải quan và tạo thuận lợi thương mại giữa cơ quan Hải quan với các đối tác với sự chủ trì của Tiến sĩ Kunio Mikuriya, Tổng thư ký WCO.

Hiện đại hóa hải quan hướng đến hải quan số, hải quan thông minh, hải quan xanh

Hội nghị và Triển lãm công nghệ là một sự kiện quốc tế lớn của WCO và là sự kiện quốc tế lớn nhất từ trước đến nay đối với Hải quan Việt Nam. Hội nghị được tổ chức vào thời điểm rất có ý nghĩa đối với Việt Nam vì ngày khai mạc hội nghị được tổ chức vào đúng ngày Chuyển đổi số của Việt Nam (10/10), qua đó truyền tải thông điệp đến thế giới về Chương trình chuyển đổi số quốc gia và quyết tâm chuyển đổi số của Việt Nam.

Thông qua Hội nghị, các cơ quan Chính phủ và cộng đồng doanh nghiệp có điều kiện nắm bắt xu hướng và thành tựu chuyển đổi số và ứng dụng công nghệ trong lĩnh vực hải quan và tạo thuận lợi thương mại. Từ đó xây dựng sự hiểu biết, chia sẻ, đồng hành cùng với cơ quan hải quan trong tiến trình chuyển đổi số và hiện đại hóa hải quan.

Đặc biệt, Hội nghị mở ra cơ hội cho các cơ quan quản lý và cộng đồng doanh nghiệp giao lưu, trao đổi, chia sẻ, học tập kinh nghiệm thế giới về chuyển đổi số và ứng dụng công nghệ mới cũng như cách thức giải quyết các thách thức trong quản lý, ứng dụng công nghệ và hoạt động thương mại. Bên cạnh đó, hội nghị cũng là dịp giới thiệu, quảng bá với thế giới về văn hóa, ẩm thực, danh lam thắng cảnh của Việt Nam. 

Theo Tổng thư ký WCO Tiến sĩ Kunio Mikuriya, thời gian qua, Việt Nam đã có những bước phát triển rất mạnh mẽ, thương mại liên tục tăng trưởng, trở thành một trong điểm sáng của kinh tế thế giới. Ngoài ra, Việt Nam cũng là một quốc gia đang phát triển nhanh về công nghệ hiện đại. Qua quan sát, quốc tế nhận thấy sự quan tâm rất lớn của Chính phủ Việt Nam đến việc ứng dụng công nghệ cao, nhất là hải quan.

Theo Tiến sĩ Kunio Mikuriya, việc chuẩn bị nhân lực có thể làm chủ công nghệ cao là hết sức quan trọng. Hội nghị này sẽ thảo luận nhiều về chủ đề này, hi vọng sẽ mang lại nhiều thông tin, giải pháp thực tế.

Tại Hội nghị, Tổng cục trưởng Tổng cục Hải quan Việt Nam Nguyễn Văn Cẩn cho rằng, việc đăng cai tổ chức sự kiện khẳng định vai trò tích cực và trách nhiệm của Hải quan Việt Nam trong khuôn khổ hợp tác với WCO. Hội nghị cũng là cơ hội để Hải quan Việt Nam tăng cường hợp tác với cơ quan Hải quan các nước, các tổ chức quốc tế, các doanh nghiệp hàng đầu về công nghệ. Những kiến thức, kinh nghiệm, ý tưởng, giải pháp từ Hội nghị sẽ giúp Hải quan Việt Nam có hướng đi phù hợp trong tiến trình hiện đại hóa hải quan hướng đến Hải quan số, Hải quan thông minh, Hải quan xanh.

Đây cũng là dịp để các doanh nghiệp hiểu thêm về hoạt động hải quan, nắm bắt xu hướng, giải pháp công nghệ ứng dụng trong lĩnh vực hải quan và thương mại quốc tế. Qua đó, doanh nghiệp tích cực tham gia hợp tác, đồng hành cùng cơ quan hải quan trong tiến trình hiện đại hóa hải quan và tạo thuận lợi thương mại. Đồng thời, doanh nghiệp cũng có thể mở rộng mạng lưới kết nối với các công ty cung cấp giải pháp công nghệ trong lĩnh vực hải quan và thương mại quốc tế, tìm kiếm cơ hội hợp tác với các đối tác quốc tế trên toàn cầu.

Hải quan hỗ trợ các nền kinh tế phát triển lành mạnh, tạo thuận lợi thương mại

Phát biểu tại lễ khai mạc, Phó Thủ tướng Trần Lưu Quang khẳng định mục tiêu của Chính phủ Việt Nam là xây dựng và phát triển ngành Hải quan hiện đại, đồng bộ, phù hợp với định hướng phát triển kinh tế - xã hội của đất nước, theo chuẩn mực và thông lệ quốc tế.

Chiến lược phát triển Hải quan Việt Nam đến năm 2030 nêu rõ lấy cải cách, hiện đại hóa làm cơ sở, hiện đại hóa mô hình quản lý hải quan làm trọng tâm, đẩy mạnh thực hiện chuyển đổi số trong ngành hải quan để xây dựng Hải quan Việt Nam chính quy, hiện đại, ngang tầm Hải quan các nước phát triển trên thế giới, dẫn đầu trong thực hiện Chính phủ số, với mô hình hải quan số, hải quan thông minh, Phó Thủ tướng nêu rõ.

Để thực hiện thành công chiến lược trên và nâng cao vai trò, vị thế và uy tín của Hải quan Việt Nam trong cộng đồng hải quan thế giới, Phó Thủ tướng cho rằng việc tăng cường hợp tác và hội nhập quốc tế về hải quan là nhiệm vụ hết sức quan trọng.

Phó Thủ tướng khẳng định, Việt Nam sẽ tiếp tục phát huy vai trò chủ động, tích cực, có trách nhiệm, đẩy mạnh hợp tác quốc tế về hải quan một cách toàn diện, sâu rộng, có hiệu quả, phát triển quan hệ với các đối tác hải quan song phương và đa phương, thực hiện nghiêm túc các hiệp định, thỏa thuận, chương trình hợp tác và cam kết với các đối tác quốc tế; đẩy mạnh quá trình nội luật hóa các cam kết quốc tế để đồng bộ với hệ thống pháp luật trong nước.

Bên cạnh việc phát huy tối đa nội lực, Việt Nam mong muốn tiếp tục nhận được sự hợp tác chặt chẽ và hỗ trợ hiệu quả của WCO và cơ quan hải quan của các đối tác, thông qua các hình thức như: Hỗ trợ kỹ thuật; chia sẻ thông tin, kiến thức, kinh nghiệm; hỗ trợ chuyển đổi số; hiện đại hóa cơ sở vật chất và trang thiết bị; tối ưu hóa quy trình, thủ tục; đào tạo, bồi dưỡng, phát triển nguồn nhân lực…

Theo Phó Thủ tướng Trần Lưu Quang, cuộc cách mạng công nghiệp 4.0, thế giới đang bước vào kỷ nguyên số với sự phát triển mạnh mẽ của khoa học, công nghệ và khả năng kết nối, dẫn đến, chuyển đổi số là xu thế toàn cầu và là ưu tiên cao trong tiến trình phát triển kinh tế - xã hội của các quốc gia.

Bối cảnh trên mở ra những cơ hội phát triển lớn, song cũng đặt ra những yêu cầu cấp thiết về đẩy mạnh đổi mới sáng tạo, thay đổi tư duy, cách thức quản trị trong các ngành nghề, bao gồm cả lĩnh vực hải quan.

Bên cạnh đó, tình hình chính trị-an ninh quốc tế diễn biến phức tạp, hậu quả của đại dịch COVID-19 còn nặng nề, kinh tế toàn cầu gặp nhiều khó khăn, việc kiểm soát, phòng chống buôn lậu, gian lận thương mại và chống thất thu thuế phải đối mặt với nhiều thách thức. Vì vậy ngành Hải quan có vai trò rất quan trọng để hỗ trợ các nền kinh tế phát triển lành mạnh, tạo thuận lợi cho các hoạt động thương mại, đầu tư, du lịch, giao lưu nhân dân giữa các nước; đồng thời góp phần bảo đảm trật tự an toàn xã hội, nâng cao năng lực cạnh tranh của các quốc gia.

Phó Thủ tướng đánh giá cao cách tiếp cận của Hội nghị coi công nghệ vừa là công cụ, phương thức hữu hiệu trong thực hiện các nghiệp vụ hải quan, đồng thời đóng vai trò quan trọng để tăng cường kết nối nội bộ và kết nối giữa các lực lượng, cơ quan hải quan của các quốc gia, khu vực trên thế giới với nhau, cũng như giữa ngành Hải quan với toàn xã hội.

Phó Thủ tướng đề nghị các đại biểu tập trung trao đổi thẳng thắn về các cơ hội, thách thức, tiềm năng, triển vọng phát triển của ngành Hải quan trong kỷ nguyên số; đưa ra các khuyến nghị, giải pháp có tính khả thi cao nhằm nắm bắt tốt các cơ hội do khoa học công nghệ và chuyển đổi số mang lại, để đưa ngành Hải quan phát triển lên tầm cao mới, đóng góp ngày càng hiệu quả vào sự phát triển bền vững của mỗi quốc gia và của cả thế giới.