Một số điểm mới căn bản của Luật Tổ chức Chính phủ (sửa đổi)

Luật sửa đổi lần này đã bổ sung một số cơ chế, chính sách mới để đổi mới mạnh mẽ cơ chế phân định thẩm quyền, phân cấp, ủy quyền nhằm kịp thời tháo gỡ các điểm nghẽn về thể chế, thủ tục hành chính, khơi thông nguồn lực cho phát triển, chủ động ứng phó với những biến đổi của tình hình trong nước và quốc tế.

Luật Tổ chức Chính phủ sửa đổi được Quốc hội thông qua sáng 18/2 với 463/465 đại biểu Quốc hội bấm nút tán thành (chiếm 96,86% tổng số đại biểu Quốc hội).

Đáng lưu ý, tại điểm h khoản 8 Điều 10 quy định về nhiệm vụ, quyền hạn của Chính phủ, luật nêu rõ "Trên cơ sở được sự đồng ý của cấp có thẩm quyền, Chính phủ báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho phép thực hiện giải pháp khác với quy định của luật, nghị quyết, pháp lệnh hiện hành trong trường hợp cần huy động các nguồn lực để triển khai chương trình mục tiêu quốc gia, dự án quan trọng quốc gia, sau đó báo cáo Quốc hội tại kỳ họp gần nhất".

Điểm mới trong quy định về nhiệm vụ, quyền hạn của Chính phủ đó là Chính phủ thống nhất quản lý nhà nước về các ngành, lĩnh vực. Chính phủ phân công phạm vi quản lý nhà nước cho các bộ, cơ quan ngang bộ; phân cấp thẩm quyền cho Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ theo phạm vi quản lý, bảo đảm phân định rõ trách nhiệm của Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ với tư cách thành viên Chính phủ và người đứng đầu bộ, cơ quan ngang bộ.

Chính phủ quyết định các chính sách phát triển ngành, vùng, địa phương, trừ những chính sách thuộc thẩm quyền quyết định của Quốc hội và chính quyền địa phương, bảo đảm phù hợp với chủ trương của Đảng, chiến lược và kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội của đất nước trong từng thời kỳ và các mục tiêu, chỉ tiêu, chính sách, nhiệm vụ cơ bản phát triển kinh tế - xã hội đã được Quốc hội thông qua.

Đối với những vấn đề đã phân quyền cho chính quyền địa phương, thì chính quyền địa phương chủ động quyết định, tổ chức thực hiện và chịu trách nhiệm về kết quả thực hiện nhiệm vụ được phân quyền.

Luật bổ sung vào điểm e khoản 4 Điều 13 quy định về thẩm quyền của Thủ tướng. Cụ thể, trường hợp thật cần thiết vì lợi ích quốc gia, phòng, chống thiên tai, dịch bệnh, bảo đảm tính mạng, tài sản của nhân dân, Thủ tướng quyết định áp dụng các biện pháp cấp bách khác với quy định của pháp luật hiện hành, báo cáo cơ quan có thẩm quyền của Đảng, Quốc hội trong thời gian gần nhất.

Thủ tướng cũng sẽ trình Quốc hội phê chuẩn đề nghị bổ nhiệm, miễn nhiệm, cách chức Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng và Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ; trong thời gian Quốc hội không họp, trình Chủ tịch nước quyết định tạm đình chỉ công tác của Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng và Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ.

Về trách nhiệm của Thủ tướng Chính phủ quy định tại Điều 14 của Luật, Thủ tướng chịu trách nhiệm trước Quốc hội về hoạt động của Chính phủ và hệ thống hành chính nhà nước từ trung ương đến địa phương; về các quyết định và kết quả thực hiện các quyết định của mình trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn được giao.

Thực hiện báo cáo công tác của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ trước Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chủ tịch nước; giải trình, trả lời chất vấn của đại biểu Quốc hội, trường hợp cần thiết thì ủy quyền cho Phó Thủ tướng Chính phủ thực hiện.

Thủ tướng có trách nhiệm thực hiện chế độ báo cáo trước nhân dân thông qua các phương tiện thông tin đại chúng về những vấn đề quan trọng thuộc thẩm quyền giải quyết của Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ.

biểu quyết.jpeg -0
Các đại biểu nhấn nút thông qua Luật Tổ chức Chính phủ (sửa đổi).

Theo Ủy ban Thường vụ Quốc hội, luật đã thiết kế rõ nhiệm vụ, quyền hạn, thẩm quyền của Thủ tướng Chính phủ là thực hiện theo các quy định của Hiến pháp, pháp luật và chịu trách nhiệm về hoạt động của hệ thống hành chính nhà nước từ trung ương đến địa phương. Theo đó, làm nổi bật nhiệm vụ của Thủ tướng Chính phủ trong lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành hoạt động của Chính phủ.

hoàng thanh tùng.jpg -0
Uỷ viên Uỷ ban Thường vụ Quốc hội Hoàng Thanh Tùng trình bày báo cáo tiếp thu, giải trình dự án Luật Tổ chức Chính phủ (sửa đổi)

Về đề nghị bổ sung cơ chế giám sát của Thủ tướng đối với Bộ trưởng, trường hợp Bộ trưởng không hoàn thành nhiệm vụ, Thủ tướng có quyền kiến nghị Quốc hội bỏ phiếu tín nhiệm hoặc có biện pháp chấn chỉnh hoạt động của bộ đó.

Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho biết ngoài cơ chế giám sát thông qua bỏ phiếu tín nhiệm của Quốc hội, luật đã quy định về trách nhiệm của Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ "Chịu trách nhiệm cá nhân trước Thủ tướng Chính phủ, Chính phủ và Quốc hội về ngành, lĩnh vực được phân công quản lý".

 Luật Tổ chức Chính phủ sửa đổi gồm 5 chương, 32 điều, sẽ có hiệu lực từ 1/3/2025.

Thu Thuỷ

Các tin khác

Hệ thống quản trị quốc gia hiện đại - "lá chắn" bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng

Hệ thống quản trị quốc gia hiện đại - "lá chắn" bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng

Các chuyên gia và nhà khoa học khẳng định, việc xây dựng hệ thống quản trị quốc gia hiện đại, hiệu quả, minh bạch, liêm chính và vì nhân dân phục vụ không chỉ là yêu cầu của tiến trình đổi mới đất nước mà còn là "lá chắn" vững chắc bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, tạo động lực đưa đất nước Việt Nam vững bước hiện thực hóa khát vọng phát triển.

TP Hồ Chí Minh hôm nay.

Lãnh đạo Đảng, Nhà nước dâng hoa tưởng nhớ Chủ tịch Hồ Chí Minh

Sáng 2/7, Đoàn đại biểu Lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, cùng lãnh đạo TP Hồ Chí Minh và các đại biểu, do đồng chí Tô Lâm, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước làm Trưởng đoàn, đã đến dâng hoa tưởng nhớ Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Công viên tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh (đường Nguyễn Huệ, phường Sài Gòn).

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự Lễ kỷ niệm 50 năm Thành phố mang tên Bác

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự Lễ kỷ niệm 50 năm Thành phố mang tên Bác

Sáng 2/7, tại Hội trường Thống Nhất, TP Hồ Chí Minh, Ban chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam, Quốc hội, Chủ tịch nước, Chính phủ, Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và TP Hồ Chí Minh long trọng tổ chức lễ kỷ niệm 50 năm Ngày thành phố Sài Gòn - Gia Định vinh dự mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh (2/7/1976 - 2/7/2026). Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự và phát biểu chỉ đạo buổi lễ.

Bài cuối: Tự hào là công dân TP Hồ Chí Minh

Bài cuối: Tự hào là công dân TP Hồ Chí Minh

Người dân TP Hồ Chí Minh hôm nay với những chia sẻ giàu cảm xúc về hành trình 50 năm đổi thay, phát triển; đồng thời gửi gắm niềm tin và kỳ vọng vào một thành phố tiếp tục tiên phong đổi mới, phát triển văn minh, hiện đại, nghĩa tình, xứng đáng với tên gọi cao quý mà lịch sử đã trao tặng.

Chính quyền địa phương hai cấp tại TP Hồ Chí Minh nâng cao chất lượng phục vụ dân

Chính quyền địa phương hai cấp tại TP Hồ Chí Minh nâng cao chất lượng phục vụ dân

Sau một năm triển khai mô hình tổ chức tổng thể của hệ thống chính trị và chính quyền địa phương hai cấp, TP Hồ Chí Minh đã vận hành ổn định, thông suốt, phát huy hiệu quả rõ nét. Bộ máy tinh gọn hơn, chính quyền gần dân hơn, tạo động lực thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội và nâng cao chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp.

Chính quyền hai cấp ở Đà Nẵng sau 1 năm gần dân, sát việc hơn

Chính quyền hai cấp ở Đà Nẵng sau 1 năm gần dân, sát việc hơn

Sau một năm vận hành chính quyền địa phương hai cấp, nhiều thủ tục, kiến nghị của người dân ở Đà Nẵng được xử lý gần cơ sở hơn, giảm tầng nấc trung gian. Tuy nhiên, khi thẩm quyền dồn về xã, phường, áp lực nhân lực, nhất là tại những địa bàn có nhiều hồ sơ đất đai, giải tỏa, đang trở thành điểm nghẽn cần sớm tháo gỡ.

Sôi nổi các hoạt động chào mừng 50 năm Thành phố mang tên Bác

Sôi nổi các hoạt động chào mừng 50 năm Thành phố mang tên Bác

Hướng tới kỷ niệm 50 năm Ngày Thành phố Sài Gòn - Gia Định chính thức vinh dự mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh (2/7/1976-2/7/2026), hệ thống Ủy ban MTTQ Việt Nam TP Hồ Chí Minh cùng các phường, xã đã triển khai hàng trăm công trình, phần việc ý nghĩa.

Khởi công loạt công trình trọng điểm kỷ niệm 50 năm TP Sài Gòn - Gia Định mang tên Bác

Khởi công loạt công trình trọng điểm kỷ niệm 50 năm TP Sài Gòn - Gia Định mang tên Bác

Ngày 1/7 tại Bến Nhà Rồng - Khánh Hội, nơi gắn liền với dấu mốc lịch sử ngày 5/6/1911, Chủ tịch Hồ Chí Minh ra đi tìm đường cứu nước, TP Hồ Chí Minh đã long trọng tổ chức Lễ khởi công loạt công trình, dự án trọng điểm chào mừng kỷ niệm 50 năm ngày TP Sài Gòn - Gia Định vinh dự mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh (2/7/1976 - 2/7/2026)...

 Tập trung xử lý những địa bàn còn chia cắt về không gian đô thị

Tập trung xử lý những địa bàn còn chia cắt về không gian đô thị

Chính phủ lấy chuyển đổi số làm công cụ đổi mới căn bản phương thức quản trị; phát triển Chính phủ số, chính quyền số, xã hội số và công dân số; hoàn thiện hạ tầng công nghệ, dữ liệu dùng chung; điều hành quốc gia dựa trên dữ liệu, bằng chứng và kết quả theo thời gian thực.

Trưởng ban Tổ chức Trung ương nêu các thành công sau 1 năm vận hành chính quyền 3 cấp

Chính quyền 3 cấp tạo ra nguồn xung lực mới thúc đẩy phát triển toàn diện kinh tế - xã hội

Qua 1 năm vận hành chính quyền 3 cấp, đã sắp xếp, bố trí 134 lượt nhân sự diện Trung ương quản lý, kiện toàn 1.853 lượt nhân sự tại 23 địa phương thực hiện sáp nhập, gắn với định hướng chuẩn bị Đại hội Đảng các cấp; đã giải quyết tốt chế độ, chính sách đối với cán bộ dôi dư.