Thành công của mô hình được Bộ Y tế đánh giá cao, là cơ sở để Hà Nội triển khai thêm nhiều điểm, góp phần thực hiện mục tiêu đến năm 2015, Việt Nam có khoảng 80.000 người nghiện được điều trị bằng methadone.
Gặp những người nghiện
Buổi sáng 11/1, Hà Nội rét tới 8 độ C, trời lại mưa dầm dề khiến cái lạnh càng thêm tê tái. Nhưng ở TTYT Từ Liêm, những người đến uống thuốc methadone theo lịch vẫn rất đầy đủ, có người ở xa hơn 10km cũng có mặt đúng giờ. Họ trò chuyện cởi mở và vui vẻ, cho thấy thái độ với cuộc sống của những người nghiện vốn nhiều mặc cảm, đã thay đổi.
Anh Phùng Hồng Sơn ở tổ 16, thị trấn Cầu Diễn chia sẻ với chúng tôi: 43 tuổi, nhưng anh đã có "thâm niên" dùng ma túy tới 23 năm. Đã 4 lần cai, nhưng đều tái nghiện. Được TTYT và địa phương thông báo về việc điều trị bằng methadone, anh tự nguyện tham gia từ đầu, tháng 12/2009. Anh hồ hởi: "Thời gian nghiện, tôi không làm được gì, suốt ngày chỉ nghĩ cách làm sao có tiền mua thuốc, rồi dặt dẹo vì "vật" thuốc, "phê" thuốc, nên rất yếu. Chỉ sau 2 tháng uống methadone, tôi đã đoạn tuyệt với ma túy và trở lại với nghề lái xe. Đến nay, đã 1 năm dùng methadone, tôi không còn cảm giác thèm ma túy, ăn ngủ tốt nên tăng cân".
Đã hơn 1 năm rồi, ngày nào anh cũng đến TTYT Từ Liêm để uống thuốc, chưa bỏ một buổi nào. Vì việc điều trị bằng methadone rất đơn giản: hằng ngày, đến uống thuốc rồi về ngay, nên người bệnh vẫn lao động bình thường.
Điều kỳ diệu cũng đến với anh Nguyễn Văn Sinh, ở xã Trung Văn. Anh cho biết, chỉ sau khi uống methadone một tháng, là không bị cảm giác "đòi" ma túy nữa. Đến nay, mới 8 tháng, anh đã tăng gần 10kg. Điều quan trọng là, sức khỏe ổn định, anh Sinh đã mở hàng sửa chữa thiết bị điện, tự lo được cuộc sống. Chị Trần Thị Thảo, vợ anh Sinh phấn khởi ra mặt khi thấy chồng đã khỏe mạnh, lại giúp đỡ được vợ con. Đây quả là cuộc đổi đời cho không chỉ riêng anh mà cả gia đình, sau 10 năm anh đánh mất tuổi trẻ và mỗi ngày "nướng" mất vài trăm ngàn vì ma túy.
Tất cả những người mà chúng tôi trò chuyện, đều rất phấn khởi, khi những thay đổi tích cực trong cuộc đời, họ là người cảm nhận rõ hơn ai hết. Từ những người bị coi như bỏ đi, giờ đây, họ đã tự tin tái hòa nhập cuộc sống, bằng việc tìm lại sức khỏe, có việc làm để tự lo cho bản thân, sau khi không còn lệ thuộc vào ma túy.
Không chỉ là vấn đề kinh tế
TS. Nguyễn Văn Phi, Giám đốc TTYT Từ Liêm cho biết: Ban đầu triển khai, cũng khó khăn lắm, khi nhiều người chưa hiểu methadone là gì và không tin Nhà nước lại điều trị miễn phí, rồi mặc cảm của bệnh nhân, khiến họ chưa dễ hợp tác. Nhưng sự kiên trì của các bác sỹ, sự quan tâm đặc biệt của chính quyên địa phương, của lực lượng Công an trong việc quản lý và giới thiệu người nghiện đi điều trị, đã giúp chúng tôi rất nhiều trong việc thí điểm điều trị cho 250 bệnh nhân.
Bên cạnh điều trị bằng methadone, TTYT Từ Liêm còn tư vấn định kỳ về tâm lý và cung cấp các dịch vụ y tế sức khỏe cho bệnh nhân, tổ chức giao lưu với gia đình họ. Những bệnh nhân có vấn đề về sức khỏe, TTYT lại mời chuyên gia giúp đỡ và hội chẩn. Sự quan tâm chu đáo, thái độ thân thiện của các y, bác sĩ có ý nghĩa rất lớn để động viên những người nghiện quyết tâm điều trị. Sau 1 năm, hiệu quả đã được như mong muốn.
TS. Nguyễn Văn Phi chia sẻ: TTYT Từ Liêm dự định sẽ tổ chức điểm uống thuốc ngay bên đường, đồng thời, mở rộng các điểm điều trị và tiếp nhận thêm khoảng 140 người nghiện đến điều trị. Trung tâm cũng đề xuất, khi người bệnh bị ốm không tới uống thuốc được, cho phép cán bộ y tế đưa thuốc đến tận nơi điều trị để bệnh nhân duy trì đều đặn.
| Chỉ khoảng 7.000đ/người/ngày, sau một thời gian điều trị, có thể giảm liều và tiến tới ngừng sử dụng methadone. Mỗi năm, chỉ riêng việc 250 người bệnh không sử dụng ma túy, đã tiết kiệm được 1,2-1,5 tỷ đồng. Bên cạnh đó, việc đầu tư xây dựng cơ sở vật chất một trung tâm cai nghiện cho 800-1.000 người, tiêu tốn 50-70 tỷ đồng, thì đầu tư xây dựng một cơ sở điều trị methadone cho 250 người nghiện chỉ hết gần 5 tỷ đồng, bằng 1/10 cho cai nghiện tập trung. Chỉ 3 tuần sử dụng thuốc thay thế methadone, các bệnh nhân đã ổn định liều, lên cân, sức khỏe tốt. Đặc biệt, sau 2-3 tháng, hầu hết bệnh nhân đã có việc làm, hòa nhập với gia đình. Gia đình họ đều hết sức phấn khởi khi thấy họ được cải thiện cả về sức khỏe lẫn tinh thần. Ban đầu, 100% gia đình phải đưa bệnh nhân đến uống thuốc, vì chưa tin tưởng con em họ, nay 100% bệnh nhân tự đến, không có người đi kèm. 1/3 số bệnh nhân đang điều trị có HIV, nên việc uống thuốc càng có ý nghĩa quan trọng trong việc giảm lây nhiễm trong cộng đồng |
