Làm gì để khai thông phương án tài chính dự án sân bay Long Thành?

Trong tuần qua, Quốc hội thảo luận một vấn đề được nhiều đại biểu Quốc hội (ĐBQH) và cử tri quan tâm là dự án Cảng hàng không quốc tế Long Thành. Báo cáo nghiên cứu khả thi dự án giai đoạn 1 đã làm rõ một số nội dung điều chỉnh, bổ sung so với chủ trương đầu tư đã được Quốc hội khoá XIII thông qua năm 2015.

Tuy nhiên, thảo luận tại hội trường vẫn còn nhiều vấn đề khiến ĐBQH băn khoăn, kể cả khi Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải Nguyễn Văn Thể đã phát biểu giải trình thêm. Bên hành lang Quốc hội, phóng viên Báo CAND đã có cuộc trao đổi với ĐBQH Nguyễn Lâm Thành, Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng Dân tộc của Quốc hội, ĐBQH tỉnh Lạng Sơn xung quanh vấn đề này.

Đại biểu Quốc hội Nguyễn Lâm Thành trả lời phỏng vấn Báo CAND.
Đại biểu Quốc hội Nguyễn Lâm Thành trả lời phỏng vấn Báo CAND.

PV: Tại phiên thảo luận sáng 12-11, ông đã đưa ra số liệu so sánh cụ thể chứng minh tổng mức đầu tư dự án Long Thành cao hơn 2 sân bay hiện đại nhất thế giới vừa đi vào vận hành năm 2019. Tuy nhiên, Bộ trưởng Nguyễn Văn Thể lại khẳng định “không có một sân bay nào có hiệu quả tốt như sân bay Long Thành”. Ông có đồng tình với nhận định này không?

ĐBQH Nguyễn Lâm Thành: Bây giờ chưa thể đưa ra kết luận, khẳng định cuối cùng được, vì thứ nhất căn cứ hồ sơ dự án chưa đầy đủ, thứ hai những cơ sở, tính toán cho hội đồng thẩm định cũng chưa đưa ra được, cụ thể có rất nhiều chỉ số, thông số cần đưa vào tính toán. Tất nhiên, về phía đại biểu cũng rất tin tưởng vào thẩm định của hội đồng và khẳng định của Bộ trưởng.

Tuy nhiên, những vấn đề các đại biểu đặt ra là qua nghiên cứu hồ sơ và quá trình thực hiện cần phải lưu ý. Khi đưa ra được một bộ hồ sơ, báo cáo khả thi phù hợp, các yếu tố bất hợp lý không có nhiều thì sẽ dễ nhận được sự đồng thuận và chứng tỏ tính khả thi cao.

Còn báo cáo khả thi đưa ra mà còn nhiều vấn đề các đại biểu băn khoăn, cần làm rõ thêm thì chúng ta phải hoàn thiện để đảm bảo tính khả thi thực sự của hồ sơ đó, cho công trình đó. Tôi nghĩ rằng đó là những vấn đề mấu chốt, cần thiết được tiếp tục xem xét, bổ sung. Quốc hội luôn tin tưởng Chính phủ có khả năng điều hành, đảm bảo những mục tiêu, yêu cầu mà Quốc hội đề ra.

PV: Nhiều đại biểu bày tỏ băn khoăn về nguồn vốn, năng lực nhà thầu và việc huy động vốn của Tổng Công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV). Song Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải khẳng định tình hình tài chính của ACV tương đối tốt, đã có 25.000 tỷ đồng tập trung cho Long Thành. Từ nay đến 2025 sẽ có được một nguồn vốn chiếm khoảng 37%. Có 12 tổ chức sẵn sàng cho ACV vay khoảng 5 tỷ USD không thế chấp. Theo ông, những tính toán này có khả thi hay không?

ĐBQH Nguyễn Lâm Thành: Đấy là những con số báo cáo mang tính chất “đếm cua trong lỗ” thôi. Ngay cả vấn đề nói rằng 21 cảng hàng không có nguồn thu thì có phải đâu, hiện vẫn phải bù lỗ. 12 tổ chức cam kết cho vay thì phải chỉ rõ được là tổ chức nào chứ không thể nói là sẽ cho vay... Còn liên quan đến cam kết của các nhà tài trợ, hay khi các nhà tài trợ huy động vốn thì sẽ ảnh hưởng đến việc huy động vốn phát triển những cái khác như thế nào, người ta sẽ cân nhắc. Cho nên những yếu tố khả thi để đảm bảo 100% hay 90% đó chưa thể xác định. Con số kỳ vọng 37% cần phải làm rõ, có bằng chứng, cụ thể hơn cho những cam kết đó. Mình nghe nói rất hay nhưng đã tìm ra ngay được những điểm bất hợp lý rồi.

PV: Cho dù ACV đảm bảo được thì cũng mới đủ 1/3 số vốn, còn lại vẫn phải huy động các tổ chức tài chính quốc tế. Nếu xảy ra rủi ro nhà nước vẫn phải gánh chịu. Điều này khiến rất nhiều ĐBQH lo ngại nguy cơ “lịch sử lặp lại” như 12 đại dự án “thua lỗ, đắp chiếu”...

ĐBQH Nguyễn Lâm Thành: Đấy là vấn đề cần lưu ý, cho nên chúng tôi mong muốn có một phương án tài chính hết sức rõ ràng, cụ thể để chứng  minh được thực sự tính hiệu quả của nó. Đấy còn chưa kể việc tổ chức thực hiện còn phải đảm bảo đồng bộ để đúng kế hoạch và tiến độ thì dự án mới hiệu quả, tránh kéo dài, nguy cơ trở thành những dự án không thành công.

Vấn đề nữa mà tôi quan tâm là vấn đề tái định cư, vì số lượng lớn, đòi hỏi quy trình giải quyết rất chặt chẽ và đồng bộ. Nếu chúng ta không thực hiện tốt thì khả năng phức tạp từ vấn đề tái định cư này rất nhiều, như việc ổn định đời sống nhân dân, chính sách đền bù và vấn đề đội vốn là nguy cơ nhãn tiền. 

Vì hiện nay tỉnh Đồng Nai đề nghị áp dụng chính sách giá mới của năm 2020 thì đồng nghĩa sẽ tăng so với tổng mức đầu tư dự án đã quyết từ năm 2015. Báo cáo nghiên cứu khả thi chưa đề cập đến đầy đủ yếu tố chi phí, chưa được tính vào phương án tổng mức đầu tư. Về mặt lý thuyết thì phải tính tổng đầu tư của cả dự án, cả tổng thể chứ không phải chỉ tính hiệu quả của một giai đoạn.

PV: Xin cảm ơn đại biểu!

Bảo Quân (thực hiện)

Các tin khác

Thẩm tra dự án Luật Bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia

Thẩm tra dự án Luật Bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia

Dự thảo Luật Bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia gồm 41 điều, được chia thành 7 chương; quy định về nguyên tắc bảo vệ, tiêu chí xác định, thẩm quyền xác định, biện pháp bảo vệ, lực lượng bảo vệ, quyền, nghĩa vụ, trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, công dân trong bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia.

Cần thiết xây dựng cộng đồng thực thi pháp luật ASEAN có tính kết nối cao hơn

Cần thiết xây dựng cộng đồng thực thi pháp luật ASEAN có tính kết nối cao hơn

Trong khuôn khổ Hội nghị lãnh đạo cấp cao cơ quan thực thi pháp luật các nước ASEAN về hợp tác đấu tranh với tội phạm truy nã dưới chủ đề "Tăng cường hợp tác khu vực vì một ASEAN thượng tôn pháp luật và không có tội phạm truy nã", sáng 30/9, ngài Kao Kim Hourn, Tổng Thư ký ASEAN đã có bài phát biểu dưới hình thức ghi hình.

Bộ trưởng Lương Tam Quang với các Trưởng đoàn các nước ASEAN tại hội nghị.

Vì một ASEAN thượng tôn pháp luật và không có tội phạm truy nã

Sáng 30/9, Hội nghị lãnh đạo cơ quan thực thi pháp luật các nước ASEAN về hợp tác đấu tranh với tội phạm truy nã do Bộ Công an Việt Nam chủ trì tổ chức với chủ đề "Tăng cường hợp tác khu vực vì một ASEAN thượng tôn pháp luật và không có tội phạm truy nã" đã khai mạc trọng thể tại Thủ đô Hà Nội.

Thảo luận 7 luật trong lĩnh vực văn hóa, thể thao và du lịch

Thảo luận 7 luật trong lĩnh vực văn hóa, thể thao và du lịch

Qua thảo luận, các đại biểu Quốc hội đề nghị tiếp tục rà soát quy định về phân cấp, phân quyền, đơn giản hóa thủ tục và đẩy mạnh chuyển đổi số, bảo đảm các quy định mới đi vào thực chất, không phát sinh gánh nặng cho người dân, doanh nghiệp.

Đề xuất duy trì phương thức bảo hiểm xã hội phù hợp cho người cao tuổi, người khuyết tật

Đề xuất duy trì phương thức bảo hiểm xã hội phù hợp cho người cao tuổi, người khuyết tật

Đại biểu Quốc hội đề nghị khi thiết kế thủ tục, dự thảo luật Bảo hiểm xã hội phải tính đến một bộ phận người dân chưa có điều kiện sử dụng thiết bị thông minh, kỹ năng số còn hạn chế hoặc việc kết nối dữ liệu chưa ổn định, không để phương thức điện tử trở thành rào cản mới đối với việc thực hiện quyền bảo hiểm xã hội.

Tháo điểm nghẽn, hiện thực hóa mục tiêu xây dựng trên 5.000km đường bộ cao tốc

Tháo điểm nghẽn, hiện thực hóa mục tiêu xây dựng trên 5.000km đường bộ cao tốc

Ngày 29/9, Bộ Xây dựng đã tổ chức Hội nghị xúc tiến đầu tư phát triển đường bộ cao tốc giai đoạn 2026-2030. Sự kiện quy tụ khoảng 170 đại biểu đại diện các cơ quan của Chính phủ, các bộ, ngành Trung ương, chính quyền địa phương, các tổ chức tín dụng, chuyên gia kinh tế và đông đảo cộng đồng doanh nghiệp, nhà đầu tư trong và ngoài nước tham gia. 

Gần 2,2 triệu bài tham dự cuộc thi tìm hiểu Hiến pháp và pháp luật

Gần 2,2 triệu bài tham dự cuộc thi tìm hiểu Hiến pháp và pháp luật

Cuộc thi trực tuyến trên Cổng Pháp luật quốc gia Tìm hiểu Hiến pháp và pháp luật do Bộ Tư pháp tổ chức đang thu hút đông đảo người dân trên cả nước tham gia, tạo sức lan tỏa mạnh mẽ trong cộng đồng. Đặc biệt, đồng bào các dân tộc rất ít người cùng nhiều nhóm đối tượng đặc thù sôi nổi tham gia cuộc thi cho thấy độ bao phủ rộng và khả năng kết nối đa dạng người dân của hoạt động phổ biến, giáo dục pháp luật trên môi trường số.

Xử lý vi phạm thận trọng, kẻo "vạ lây" người thứ ba

Xử lý vi phạm thận trọng, kẻo "vạ lây" người thứ ba

Nhiều đại biểu có ý kiến về đề xuất tăng mức phạt tiền tối đa cũng như việc chuyển giao thẩm quyền và áp dụng các biện pháp cưỡng chế mới đòi hỏi phải đánh giá tác động kỹ lưỡng, để vừa bảo đảm tính nghiêm minh của pháp luật, vừa không gây ảnh hưởng tiêu cực đến đời sống người dân và hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp.

Cho ý kiến các luật, bộ luật: Hình sự, Tố tụng hình sự, Tổ chức cơ quan điều tra hình sự (sửa đổi)

Cho ý kiến các luật, bộ luật: Hình sự, Tố tụng hình sự, Tổ chức cơ quan điều tra hình sự (sửa đổi)

Thảo luận về Bộ luật Hình sự (sửa đổi); Luật Tổ chức cơ quan điều tra hình sự (sửa đổi); Bộ luật Tố tụng hình sự (sửa đổi), các đại biểu đều thống nhất cần phải sửa đổi các luật, bộ luật trên nhằm kịp thời tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc phát sinh từ thực tiễn.

Nhiều nơi nghĩa vụ chỉ trên giấy còn trước cổng nhà, xe rác vẫn gom chung

Nhiều nơi nghĩa vụ chỉ trên giấy còn trước cổng nhà, xe rác vẫn gom chung

Các đại biểu đã tập trung thảo luận nhằm tháo gỡ “nút thắt” trong công tác quản lý chất thải. Từ đó nhấn mạnh việc phân loại rác tại nguồn hay quản lý chất thải xây dựng không chỉ là nghĩa vụ riêng lẻ của người dân mà phải được thiết kế thành một chuỗi trách nhiệm đồng bộ của cả hệ thống từ chính quyền địa phương đến các đơn vị thu gom, xử lý.