Chiều tối 25/7, Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng (C48) - Bộ Công an đã tiến hành tống đạt quyết định khởi tố bị can, bắt tạm giam đối với 5 bị can: Lê Văn Dương, đăng kiểm viên, Cục Đăng kiểm Việt Nam; Huỳnh Hữu Đức, nguyên Phó Chi cục trưởng Chi cục Hải quan Vân Phong, hiện là Phó Chánh văn phòng Cục Hải quan tỉnh Khánh Hòa; Lê Văn Lừng, nguyên cán bộ kiểm hóa, nay là Đội trưởng Đội tổng hợp Chi cục Hải quan Vân Phong; Lê Ngọc Triện, nguyên cán bộ kiểm tra hồ sơ, nay là Đội trưởng Đội nghiệp vụ Chi cục Hải quan Vân Phong; Bùi Thị Bích Loan, thành viên Ban Quản lý dự án (QLDA), nguyên Trưởng ban tài chính kế toán Vinalines; tống đạt quyết định khởi tố bị can, cấm đi khỏi nơi cư trú đối với ông Mai Văn Khang, thành viên Ban QLDA, nay là Phó Tổng Giám đốc Công ty TNHH Vận tải viễn dương Vinashin thuộc Vinalines về tội Cố ý làm trái quy định của Nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng.
Đồng thời, cơ quan CSĐT - Bộ Công an đã tống đạt quyết định bổ sung quyết định khởi tố bị can về tội Cố ý làm trái quy định của Nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng đối với Trần Hải Sơn, nguyên Tổng Giám đốc Công ty TNHH Sửa chữa tàu biển Vinalines, Phó trưởng Ban QLDA (trước đó, ông Sơn đã bị khởi tố về tội tham ô tài sản).
Cục C48 cho biết, việc tống đạt các quyết định khởi tố, bắt tạm giam đối với các bị can diễn ra thuận lợi, các bị can đều chấp hành các quy định của luật pháp. Trước đó, 5 bị can: Lê Văn Dương, Huỳnh Hữu Đức; Lê Văn Lừng; Lê Ngọc Triện; Mai Văn Khang đã được triệu tập ra Hà Nội và mọi việc tống đạt được diễn ra ngay tại trụ sở của Tổng cục Cảnh sát phòng, chống tội phạm. Riêng đối với bị can Bùi Thị Bích Loan, việc tống đạt và bắt giam được thực hiện tại nơi làm việc của bị can.
Liên quan đến vụ việc này, trước đó, cơ quan CSĐT - Bộ Công an đã khởi tố, bắt tạm giam với 4 bị can Trần Hải Sơn - nguyên Tổng Giám đốc; Trần Văn Quang - Trưởng phòng kế hoạch Công ty TNHH sửa chữa tàu biển Vinalines; Trần Bá Hùng - cán bộ Hyundai Vinashin và Phạm Bá Giáp - Giám đốc Công ty Nguyên Ân - Nha Trang về tội tham ô. Tiếp đó, đã khởi tố, ra lệnh bắt tạm giam đối với Dương Chí Dũng, Cục trưởng Cục Hàng hải, nguyên Chủ tịch HĐQT; Mai Văn Phúc- nguyên Tổng Giám đốc; Trần Hữu Chiều - nguyên Phó Tổng Giám đốc Vinalines, Trưởng ban QLDA về tội Cố ý làm trái quy định của Nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng.
Tuy nhiên, bị can Dương Chí Dũng đã bỏ trốn nên cơ quan CSĐT đã đề nghị tổ chức Interpol quốc tế ra lệnh truy nã đỏ. Hành vi của các bị can liên quan đến việc mua ụ nổi 83M, một ụ nổi cũ, bị hư hỏng nặng, không còn hoạt động, đã bị cơ quan Đăng kiểm Nga dừng cấp phép kiểm định, quá thời hạn theo quy định là 22 tuổi, không đủ điều kiện nhập khẩu, trái với Nghị định 49/2006/NĐ-CP của Chính phủ.
Tổng số tiền Vinalines đã phải chi cho việc mua, vận chuyển, sửa chữa ụ nổi, lãi vay ngân hàng và một số khoản chi phí khác hết tổng là 480 tỷ đồng. Việc các lãnh đạo Vinalines trình, phê duyệt, tổ chức mua ụ nổi 83M trước thời điểm ông Dũng phê duyệt dự án nhà máy 1 năm và khi chưa được tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu giao mặt bằng xây dựng nhà máy nên ụ nổi mua về không có địa điểm lắp đặt, đưa vào khai thác dẫn đến thiệt hại lớn.
Đó là tính đến tháng 4/2010, Vinalines phải chi 30 tỷ đồng tiền thuê chỗ neo đậu, bảo vệ, trực sự cố cho ụ nổi tại Cảng Gò Dầu và hơn 70 tỷ đồng tiền trả lãi vay ngân hàng cho khoản tiền mua, sửa chữa ụ nổi 83M, nâng tổng thiệt hại lên đến 100 tỷ đồng.
Ngày 6/6/2008, ụ nổi 83M được đưa về Việt Nam và làm thủ tục nhập khẩu qua Chi cục Hải quan Vân Phong, tỉnh Khánh Hòa. Chi cục Hải quan đã giao cho ông Nguyễn Văn Thọ, cán bộ tiếp nhận hồ sơ; ông Lê Ngọc Triện, kiểm tra chi tiết hồ sơ; ông Lê Văn Lừng, cán bộ kiểm hóa thực hiện kiểm tra làm thủ tục nhập khẩu ụ nổi 83M trình ông Huỳnh Hữu Đức, Chi cục phó duyệt quyết định cho nhập khẩu, thông quan.
Trong quá trình kiểm tra thực tế, ông Lê Ngọc Triện biết hồ sơ ụ nổi không đủ điều kiện nhập khẩu; ông Lê Văn Lừng thừa biết hồ sơ không đầy đủ, thực tế ụ nổi đã cũ, han gỉ, hư hỏng nhiều, máy phát điện không hoạt động, không đủ điều kiện nhập khẩu nhưng vẫn đề nghị ông Đức cho nhập khẩu, thông quan. Khi kiểm tra hồ sơ, đối chiếu với các qui định của Nhà nước, ông Đức cũng biết rõ ụ nổi không đủ điều kiện nhập khẩu nhưng vẫn cho làm thủ tục nhập khẩu.
Đến vấn đề thanh toán hợp đồng, mặc dù quá trình đầu tư dự án nhà máy, lựa chọn nhà thầu, đầu tư mua ụ nổi 83M Vinalines đã làm trái qui định của Nhà nước và hồ sơ thanh toán ụ nổi không đầy đủ, có nhiều mâu thuẫn nhưng bà Bùi Thị Bích Loan, lúc đó là Trưởng ban Tài chính kế toán Vinalines không ngăn chặn việc thanh toán mà vẫn để ông Trần Hữu Chiều ký văn bản đề nghị và ông Mai Văn Phúc ký văn bản chỉ định, chấp thuận Ngân hàng Citibank thanh toán tiền cho Công ty AP trái qui định về thanh toán thương mại và qui định của hợp đồng mua, bán ụ nổi.
Hiện nay, cơ quan Công an đang làm rõ các bị can có được vụ lợi như thế nào trong việc tiếp tay cho các hành vi sai phạm của các lãnh đạo Vinalines.
| Tuy nhiên, vấn đề đặt ra là không thể tự dưng ụ nổi 83M cũ nát đó về được đến Vinalines, bởi ngoài “bộ lãnh đạo” của Vinalines đã bị khởi tố, còn nhiều khâu kiểm duyệt theo quy định của Nhà nước như: đăng kiểm, hải quan… và các cán bộ tham mưu giúp việc tại Tổng Công ty tham gia vụ việc. Để phục vụ việc khảo sát mua ụ nổi, Vinalines có văn bản đề nghị và được Cục Đăng kiểm Việt Nam cử ông Lê Văn Dương, đăng kiểm viên tham gia cùng ông Trần Hữu Chiều; Trần Hải Sơn; Mai Văn Khang và Trịnh Lương Quang, cán bộ Công ty cổ phần Phát triển hàng hải sang Liên bang Nga khảo sát, giám định tình trạng kỹ thuật và hồ sơ pháp lý ụ nổi 83M. Qua khảo sát, các thành viên đều biết ụ nổi đã quá tuổi, cũ nát, tình trạng kỹ thuật xấu, không sử dụng được. Thêm vào đó, chủ sở hữu ụ nổi là Công ty Nakhodka - Liên bang Nga chứ không phải của Công ty AP (AP chỉ là nhà môi giới). Công ty Nakhodka chào bán ụ nổi với giá dưới 5 triệu USD. Khi về nước, Chiều, Sơn, Khang đã báo cáo với ông Dương Chí Dũng và Mai Văn Phúc về thực tế ụ nổi 83M đúng như tình trạng kỹ thuật họ đã khảo sát. Tuy nhiên, bị can Dương Chí Dũng và Mai Văn Phúc vẫn chỉ đạo mua ụ nổi 83M qua Công ty AP, không mua trực tiếp của Công ty Nakhodka. Vì vậy, Chiều, Sơn và Khang đã lập báo cáo không đúng kết quả khảo sát trình lên lãnh đạo Tổng Công ty. Theo yêu cầu của Sơn, đăng kiểm viên Lê Văn Dương cũng đưa vào báo cáo giám định ụ nổi một số nội dung không đúng kết quả khảo sát thực tế. Hệ quả của việc này là sau đó Vinalines đã mua ụ nổi 83M này của Công ty AP với giá 9 triệu USD, sau đó vận chuyển về Việt Nam mới tiến hành sửa chữa, khiến chi phí thực tế đội lên khoảng 25 triệu USD (trong khi đó Công ty AP chỉ mua của Công ty Nakhodka ụ nổi với giá 2,3 triệu USD…). |