Khi những "con cò bé bé" phải lao động kiếm tiền

Ở lứa tuổi lên 10, các bé Quang Anh, Phương Mỹ Chi sẽ làm được gì sau khi thành "sao"? Như mọi bạn bè đồng trang lứa khác, lẽ ra Quang Anh hay Phương Mỹ Chi sẽ chỉ làm các công việc đơn giản mà gia đình và pháp luật đã quy định: ăn, ngủ, học và chơi... Thế nhưng, rất nhiều "thần đồng" trong giới showbiz lại phải sống như người lớn, phải vắt kiệt sực lao động kiếm ra tiền để nuôi sống bản thân và gia đình mình.

Có bầu show ca nhạc cho biết, cátsê của Phương Mỹ Chi sau khi cuộc thi Giọng hát Việt nhí kết thúc tăng nhanh chóng mặt. Trong một show diễn mới đây, gia đình Mỹ Chi đòi 30 triệu đồng. Bầu show cò kè bớt một thêm hai xuống còn 20 triệu nhưng cuối cùng vẫn phải trả đủ 30 triệu để Mỹ Chi lên sân khấu. Một show diễn event của Mỹ Chi được cho là ngang với ca sĩ ngôi sao người lớn, giá 5.000 USD… Lại có thông tin, một công ty kinh doanh nhạc chờ điện thoại muốn mua 10 bài hát do Mỹ Chi thể hiện, được gia đình hét giá trọn gói 600 triệu đồng. Không rõ thực hư thế nào?

Quán chè nhỏ của gia đình Mỹ Chi đã tạm đóng cửa để người nhà tập trung đưa Mỹ Chi chạy show ở Tp HCM và các tỉnh. Không phải đến khi nổi tiếng trên truyền hình Mỹ Chi mới chạy show. Hiện nay Mỹ Chi vừa chạy show có hợp đồng khắp nơi nhưng vẫn hát ở các đám cưới như thời chưa trở thành ngôi sao. Cô bé đã là người kiếm được tiền từ rất sớm với ước mơ đơn giản của con trẻ: có tiền chữa bệnh cho ba và xây nhà cho mẹ!

Đem chuyện cátsê của Mỹ Chi ra mổ xẻ, các tờ báo mạng thậm chí có ý nói gia đình đã biến cô bé thành cỗ máy kiếm tiền hoặc lợi dụng sự nổi tiếng của con cháu để… chảnh. Nói đi cũng phải nói lại, nếu thông tin cátsê của Mỹ Chi không được những bầu show tiết lộ với giới truyền thông như muốn gây một sức ép lên gia đình Mỹ Chi thì làm sao các báo mạng biết được? Sức ép ấy mục đích là gì nếu không phải là để mời được cô bé đi hát với giá tiền thấp nhất có thể!

Của nào thì tiền đó. Hẳn nhiên các ông bầu đã tính toán rất chi li những lợi ích mà mình sẽ bỏ túi khi có cô bé này xuất hiện trên sân khấu một show diễn. Phía gia đình Mỹ Chi cũng không vừa khi ý thức được sức hút của cô bé, nên lý do chính đáng gia đình đưa ra là cô bé cần ưu tiên học hành. Nói thì nói vậy, nhưng từ khi tham gia Giọng hát Việt nhí đến nay, sự học của Mỹ Chi bị ảnh hưởng không nhỏ. Chưa kể, các quyền lợi cơ bản khác mà lứa tuổi của em phải được thừa hưởng như ăn, ngủ, chơi cũng bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Có thông tin cho rằng, Mỹ Chi đã từng phải nhập viện vì chạy show quá sức. Nếu thật vậy thì thật là thông tin đáng buồn. Thành "sao", sự hồn nhiên xem như khó giữ.

Cuộc thi Giọng hát Việt nhí do một đơn vị tư nhân - Công ty Cát Tiên Sa phối hợp với đài truyền hình thực hiện có tính chất vui chơi giải trí với rất nhiều nhãn hàng quảng cáo, tài trợ. Nếu đây là một cuộc thi nhằm tìm kiếm tài năng ca hát nhỏ tuổi để nuôi dưỡng, phát triển thành một đỉnh cao của thanh nhạc trong tương lai thì đáng quý biết bao. Tuy nhiên, đây chỉ là một cuộc chơi, mà đã chơi xong thì các phụ huynh lo mà đắt con về nhà tiếp tục cuộc sống vốn có của mình.

Sau chiến thắng ở cuộc thi Giọng hát Việt nhí, cả Phương Mỹ Chi (ảnh trên) và Quang Anh đều trở nên đắt show.

Sau chiến thắng ở cuộc thi Giọng hát Việt nhí, cả Phương Mỹ Chi (ảnh trên) và Quang Anh đều trở nên đắt show.

Nhưng trong thời đại truyền hình và internet hiện nay, sự nổi tiếng trong một cuộc chơi lại mau chóng biến một đứa bé ngây thơ trở thành ngôi sao sáng, rồi thì bạc tiền tự nhiên cứ thế ùa về. Quang Anh, Thu Hà được Công ty Cát Tiên Sa ký hợp đồng sau khi Giọng hát Việt nhí khép lại. Gia đình Phương Mỹ Chi lại từ chối hợp đồng này. Không làm ca sĩ độc quyền ở một công ty thì gia đình phải lo kiếm show cho bé diễn. Càng nhiều show thì có càng nhiều tiền. Trẻ con chưa ý thức nhiều đến tiền nhưng người lớn thì rất quan tâm!

Những hợp đồng đã ký giữa gia đình bé Quang Anh, Thu Hà với Cát Tiên Sa hay những thỏa thuận cátsê của gia đình Phương Mỹ Chi với các bầu show, suy cho cùng cũng chỉ là sự ngã giá giữa những người lớn với nhau trên hình hài và tâm hồn của con trẻ.

Hiện tại, chưa thể biết nội dung hợp đồng giữa gia đình hai bé Quang Anh, Thu Hà ký với Công ty Cát Tiên Sa là gì, bởi hợp đồng làm ăn thì người ngoài khó mà biết được. Hy vọng rằng, ngoài các show diễn, công ty độc quyền sẽ có những khoản chi để hai bé học kiến thức cũng như học thêm âm nhạc. Với Phương Mỹ Chi, gia đình từng phát biểu sẽ cho em đi học âm nhạc để hát hay hơn và giữ giọng tốt hơn. Nhưng dưới áp lực chạy show như hiện nay, chất giọng ngọt ngào ấy liệu có còn giữ được?

Trong giới showbiz từng xuất hiện nhiều ngôi sao nhí để rồi khi không còn nhí nữa thì họ cũng biến mất. Bé Xuân Mai xuất hiện trên sân khấu, băng đĩa nhạc khi chưa đầy ba tuổi. Với giọng hát còn ngọng líu ngọng lo, Xuân Mai được cha là ca sĩ Tuấn Cảnh đào tạo trở thành một ngôi sao không đối thủ ở lứa tuổi của em trên thị phần nhạc thiếu nhi. Người đời hy vọng tương lai Xuân Mai sẽ trở thành một ngôi sao lớn với năng khiếu bẩm sinh. Vậy nhưng Xuân Mai mãi mãi là "con cò bé bé" sống trong ký ức của nhiều người mà thôi. Tinh hoa âm nhạc của Xuân Mai đã bị vắt cạn khi em còn ở tuổi nhảy lò cò.

Một dạo khi phim truyền hình "Bà mẹ nhí" phát sóng, tên tuổi cô bé Phương Trinh cũng nổi như cồn. Nếu năng khiếu của Phương Trinh được chăm bón đầy đủ thì tin rằng cô sẽ trở thành một diễn viên giỏi trong lĩnh vực của mình. Vậy nhưng, năng khiếu của "bà mẹ nhí" Phương Trinh được biết đến khi cô tròn mười tám trăng tròn lại là những màn múa cột ở quán bar. Phương Trinh thật thà cho biết cô làm vậy là để kiếm tiền chăm lo cho gia đình.

Luật sư Lý Đại Long, Văn phòng luật cùng tên ở quận Phú Nhuận, Tp HCM phân tích: Theo điều 162 và 163, Bộ Luật Lao động năm 2012 thì trẻ em trong độ tuổi từ 15 đến dưới 18 tuổi có thể làm hầu hết mọi công việc, tuy nhiên phải tuân thủ một số nguyên tắc. Về tính chất công việc thì "chỉ được sử dụng người lao động chưa thành niên vào những công việc phù hợp với sức khỏe để bảo đảm sự phát triển thể lực, trí lực, nhân cách" của họ.

"Không được sử dụng người chưa thành niên sản xuất và kinh doanh cồn, rượu, bia, thuốc lá, chất tác động đến tinh thần và các chất gây nghiện khác". Về thời giờ làm việc phải tuân thủ "người lao động chưa thành niên từ đủ 15 tuổi đến dưới 18 tuổi không được quá 8 giờ trong 1 ngày và 40 giờ trong 1 tuần, người dưới 15 tuổi không được quá 4 giờ trong 1 ngày và 20 giờ trong 1 tuần và không được sử dụng làm thêm giờ, làm việc vào ban đêm". Pháp luật quy định "cấm sử dụng người chưa thành niên làm việc ở các nơi sau đây: a) Dưới nước, dưới lòng đất, trong hang động, trong đường hầm; b) Công trường xây dựng; c) Cơ sở giết mổ gia súc; d) Sòng bạc, quán bar, vũ trường, phòng hát karaoke, khách sạn, nhà nghỉ, phòng tắm hơi, phòng xoa bóp; đ) Nơi làm việc khác gây tổn hại đến sức khoẻ, sự an toàn và đạo đức của người chưa thành niên". ( Điều 165 Bộ Luật Lao động).

Đối với trẻ dưới 15 tuổi, Thông tư số 11/2013/TT-BLĐTBXH ngày 11/6/2013 của Bộ trưởng Bộ Lao động, Thương binh và xã hội quy định: ''Danh mục công việc được sử dụng người dưới 13 tuổi làm việc: 1. Diễn viên: múa; hát; xiếc; điện ảnh; sân khấu kịch, tuồng, chèo, cải lương, múa rối (trừ múa rối dưới nước). 2. Vận động viên năng khiếu: thể dục dụng cụ, bơi lội, điền kinh (trừ tạ xích), bóng bàn, cầu lông, bóng rổ, bóng ném, bi-a, bóng đá, các môn võ, đá cầu, cầu mây, cờ vua, cờ tướng, bóng chuyền".

Như vậy, trẻ em lao động trong giới Showbiz là hợp pháp. Tuy nhiên thời lượng, điều kiện, hình thức và tính chất lao động cuả các em là điều cần giám sát chặt chẽ.

Khác với vẻ đẹp hình thể phải đợi đến tuổi trưởng thành mới phô diễn được hết, vẻ đẹp của giọng hát hay vẻ đẹp của diễn xuất đã có thể bộc lộ từ nhỏ. Nhưng vắt kiệt mồ hôi của các em nhỏ ra để kiếm tiền liệu có nên không? Biến các bé thành những ngôi sao để người lớn trục lợi liệu có làm lệch lạc tâm hồn trẻ thơ của các em? Các câu hỏi thuộc phạm trù đạo đức, xã hội ấy xin dành cho những nhà nghiên cứu trả lời. Chỉ biết rằng, các bài hát của thiếu nhi đều ví các em như "những bông hồng nhỏ", "những búp măng non" chứ chưa thấy bài hát nào viết về các em như "những lao động chính" trong gia đình

D.C.

Các tin khác

Đúng đắn nhưng cần hiệu quả

Đúng đắn nhưng cần hiệu quả

Tin vui cho những nghệ sĩ âm nhạc dân tộc Việt Nam là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã phê duyệt đề án xây dựng Dàn nhạc Dân tộc Quốc gia Việt Nam vào ngày 22/4/2026 với quyết tâm triển khai ngay trong năm nay và dự kiến tổng kết vào năm 2031. Đây là một quyết định đúng đắn (dù hơi muộn) và cho thấy rõ chủ trương đầu tư cho phát triển văn hóa trong giai đoạn hiện tại.

Tạo sức bật cho văn nghệ sĩ sáng tạo

Tạo sức bật cho văn nghệ sĩ sáng tạo

Thành phố Hồ Chí Minh sẽ đẩy mạnh việc quảng bá, giới thiệu các tác phẩm nghệ thuật tiêu biểu thuộc các loại hình ca múa nhạc, kịch nói, cải lương, hát bội, xiếc, múa rối.

Hiện hữu như “cái gì đó” và “không gì cả”

Hiện hữu như “cái gì đó” và “không gì cả”

Nỗi sợ lớn nhất của tôi là gì? Là không gì cả. Phần lớn thời gian của tôi được dành để nỗ lực chứng minh rằng mình đáng được nhớ đến. Làm việc chăm chỉ hơn, mơ lớn hơn, nói “có” với những cơ hội - kể cả khi chúng vắt kiệt mình.

Kiến tạo văn hóa số

Kiến tạo văn hóa số

Người viết cho rằng: AI tạo sinh có thể cắt ghép, được dựng nên những hiện thực chưa từng có theo ý muốn của chúng ta. Giờ đây, thay vì nheo mặt để nhận diện tem mác, dấu hiệu hàng fake trên hàng hóa thì đến lúc đắn đo trước những tác phẩm: Liệu bài thơ này, bản nhạc kia, bức tranh nọ... có dấu hiệu can thiệp của AI hay không? Chúng ta sống với AI hay chúng ta sống bằng AI? Một câu hỏi khó trả lời.

Sự hỗn loạn sắp chấm dứt?

Sự hỗn loạn sắp chấm dứt?

Trong tháng 3/2026 vừa qua, số lượng các bản ghi âm bị từ chối phát hành qua nền tảng Tunecore của Công ty Believe đột nhiên tăng vọt. Và, tất cả những bản phát hành bị từ chối ấy đều có một điểm chung: đó là những bản nhạc được tạo ra bởi AI.

Cơ hội mới cho hoạt động sáng tạo văn hóa

Cơ hội mới cho hoạt động sáng tạo văn hóa

Chuyến thăm cấp nhà nước tới Trung Quốc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và phu nhân đã thành công tốt đẹp vào ngày 17/4, song báo chí trong và ngoài nước vẫn tiếp tục có nhiều bài viết đặc sắc, khẳng định quan hệ truyền thống gắn bó mật thiết giữa hai Đảng và nhân dân hai nước Việt Nam - Trung Quốc cũng như tầm nhìn, định hướng trong việc nâng tầm kết nối chiến lược giai đoạn phát triển mới.

Mệnh lệnh của niềm tin

Mệnh lệnh của niềm tin

Hôm nay, cũng như mọi ngày, tôi dậy rất sớm, ngồi bên ly cà phê và lướt nhanh trên màn hình smartphone. Có lẽ, giờ này nhiều người cũng giống tôi tìm sự khởi đầu cho ngày mới bằng việc nhật tin tức sau một đêm - nguồn năng lượng mới từ sự trong trẻo tinh khôi của thiên nhiên và sự hào hứng của tinh thần.

Văn hóa là động lực tăng trưởng mới

Văn hóa là động lực tăng trưởng mới

Tin vui cho giới làm phim Việt là tính đến trưa 10/4, theo thống kê của Box Office Vietnam (BOVN - trang web độc lập chuyên tổng hợp, phân tích và thống kê dữ liệu doanh thu phòng vé, số lượng vé và suất chiếu trên toàn lãnh thổ Việt Nam), phim "Hẹn em ngày nhật thực" của đạo diễn Lê Thiện Viễn đã thu về hơn 81 tỉ đồng sau khi bắt đầu công chiếu từ cuối tháng 3 và vẫn đang giữ vững vị trí đầu bảng xếp hạng doanh thu phòng vé Việt (tính theo ngày).

Luật hóa để bảo vệ "tài năng nhí"

Luật hóa để bảo vệ "tài năng nhí"

Chuyện ồn ào trên mạng xã hội liên quan đến nữ ca sĩ Thiện Nhân và gia đình của cô chắc chắn là một chuyện không vui chút nào, đặc biệt là khi soi chiếu bằng các giá trị văn hóa Á Đông vốn coi trọng nền tảng tình cảm gia đình, quyến thuộc hơn là tài sản.

“GATO” - gieo mầm xấu độc!

“GATO” - gieo mầm xấu độc!

Gần đây trong tiếng Việt có từ mới “GATO” nhanh chóng trở nên phổ biến. Viết tắt của “ghen ăn tức ở”, dịch sang tiếng Tây, tương đương từ “đố kỵ” - một trạng thái cảm xúc tiêu cực, khó chịu, ghen ghét, cay cú trước thành công, danh tiếng người khác.

Văn học Việt Nam trong kỷ nguyên dịch chuyển

Văn học Việt Nam trong kỷ nguyên dịch chuyển

Trong bối cảnh văn hóa đọc Việt Nam đang chứng kiến những chuyển động chưa từng có, một hiện tượng nổi bật là sự trỗi dậy mạnh mẽ của sách ngoại văn, đặc biệt là qua các hiệu sách độc lập (indie) có giám tuyển. Không chỉ phản ánh nhu cầu cập nhật tri thức toàn cầu của lớp độc giả trẻ, hiện tượng này còn đặt ra những câu hỏi mang tính chiến lược về con đường đưa văn chương Việt Nam ra thế giới.

Tôn vinh những giá trị văn hóa đích thực

Tôn vinh những giá trị văn hóa đích thực

Sở Văn hóa và Thể thao TP Hồ Chí Minh ban hành văn bản chấn chỉnh hoạt động biểu diễn, trong đó nhấn mạnh yêu cầu chấm dứt tình trạng hát nhép trên sân khấu. Việc này đã nhận được sự đồng thuận cao, không chỉ từ phía những nhà quản lý văn hóa mà cả với những người trực tiếp hoạt động biểu diễn, doanh nghiệp tổ chức biểu diễn.

AI - Tìm đâu ra người thật?

AI - Tìm đâu ra người thật?

Trí tuệ nhân tạo (AI) đã và đang thay đổi cách sách đi từ tay tác giả đến bạn đọc từ khâu sáng tác và biên tập đến in ấn và marketing. Không phải ai cũng hoan nghênh sự thay đổi này, và quả thực là ngoài một số lợi ích nhất định, việc sử dụng AI tràn lan cũng đem lại nhiều vấn đề làm đau đầu các nhà xuất bản, đơn cử như việc con người để cho AI thay thế tác giả và biên dịch viên.

Đàm Khánh Phương: “Không bao giờ thơ chịu nước bán rao”

Đàm Khánh Phương: “Không bao giờ thơ chịu nước bán rao”

Trong đám tang nhà thơ Đàm Khánh Phương tại nhà tang lễ Đức Giang hôm ấy, ngoài nhà thơ Nguyễn Quang Thiều - Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam - có mặt và sau đó đọc điếu văn - tôi thấy không nhiều các nhà văn, nhà thơ khác đến đưa tiễn. Phương ít bạn, hay là khi khỏe mạnh, Phương đã có những điều làm bạn bè khó cảm thông?  

Hầm trú ẩn của nhà thơ trong thời đại AI

Hầm trú ẩn của nhà thơ trong thời đại AI

Năm 2001, đạo diễn Steven Spielberg ra mắt bộ phim “A.I. - Artificial Intelligence”, kể về cậu bé robot David được lập trình để yêu thương vô điều kiện. Khi người mẹ nuôi bỏ rơi cậu giữa rừng, David bắt đầu hành trình 2000 năm đi tìm một ngày được sống bên bà. Khi những sinh vật tiến hóa đánh thức cậu giữa tàn tích băng giá, điều David xin không phải tri thức hay quyền năng, mà chỉ là một ngày được yêu thương.

Bảo đảm quyền thụ hưởng văn hóa

Bảo đảm quyền thụ hưởng văn hóa

Động viên đội ngũ văn nghệ sĩ sáng tạo luôn là một trong những chủ trương nhất quán của Đảng, Nhà nước ta trong quá trình xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc.

Văn hóa soi đường quy hoạch

Văn hóa soi đường quy hoạch

Gần đây, có hai sự việc nhận được khá nhiều sự quan tâm của dư luận, và vẻ bề ngoài, hai sự việc ấy không hoàn toàn liên quan tới nhau nhưng sâu trong bản chất, chúng lại có một điểm chung.

Sống để kết nối yêu thương

Sống để kết nối yêu thương

Sống là để kết nối những yêu thương, bởi cuộc sống có biết bao nhiêu điều đáng yêu mà chúng ta không thể kể tên hết được. Đó là một cảm nhận của người viết có được mỗi khi quan sát và lắng nghe từng thanh âm của cuộc đời. Dẫu biết hằng ngày vẫn xuất hiện cái ác, cái xấu nhưng còn có biết bao người tốt, bao hành động cao cả.

“Cái chết” của sách bìa mềm

“Cái chết” của sách bìa mềm

Cuộc cách mạng văn học hiện đại có sự đóng góp không hề nhỏ của sách bìa mềm. Những quyển sách bìa mềm được bày bán khắp mọi nơi với giá cả phải chăng đã đưa văn học đến với tất cả mọi thành phần trong xã hội.

Quyết liệt phát triển văn hóa

Quyết liệt phát triển văn hóa

Diễn biến mới nhất của việc triển khai Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam, do Tổng Bí thư Tô Lâm thay mặt Bộ Chính trị ký ban hành ngày 7/1/2026, đó là Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển văn hóa Việt Nam đã có cuộc họp đầu tiên, trong tuần qua, với nhiều nội dung quan trọng.