Với chiếc vương miện từ cuộc thi Hoa hậu Thế giới Người Việt 2010, Diễm Hương được cử làm đại diện Việt Nam tham dự Hoa hậu Hoàn Vũ 2012 cũng không có gì đáng băn khoăn. Tuy nhiên, sau thất bại của Á hậu Hoàng Anh tại cuộc thi Hoa hậu Trái Đất 2012, ít ai dám hy vọng Diễm Hương có gặt hái gì từ sân chơi hơi quá sức này...
Các người đẹp Việt Nam không còn mặc cảm về thước tấc nữa, nhưng khi ứng thí cùng thiên hạ thì ngay lập tức bộc lộ sự vụng về và ngây ngô. Điểm yếu ấy phần nhiều do nền tảng đào tạo. Nếu tạm vượt qua được rào cản ngoại ngữ, thì hầu hết người đẹp của chúng ta đều lơ ngơ khi thể hiện bản thân ở phần thi năng khiếu và ở phần thi ứng xử. Nói đến năng khiếu, có thể biện minh do…Thượng Đế bất công, đành gác sang một bên. Còn ứng xử luôn có ý nghĩa phơi bày kiến thức và bản lĩnh của mỗi thí sinh, không thể đổ thừa cho ai được. Nếu so với các câu trả lời của những thí sinh khác, sẽ thấy hàm lượng thông tin cũng như hàm lượng chất xám của người đẹp nước ta khá thấp (đấy là chưa nói một câu trả lời muốn chinh phục ban giám khảo phải bộc lộ sự thông minh và sự hóm hỉnh nữa).
Trong clip phỏng vấn ngắn cho cuộc thi Hoa hậu Hoàn Vũ, khi được hỏi: "Nếu mai là ngày tận thế, bạn sẽ làm điều gì điên khùng?", Hoa hậu Diễm Hương trả lời: "Một ngày trước khi tận thế, tôi muốn trở thành tên cướp, đến ngân hàng vơ vét sạch tiền rồi cho người nghèo, để họ có thể thành người giàu dù chỉ trong một ngày". Mới nghe qua, ngỡ đấy là câu trả lời có cá tính, nhưng thực ra Diễm Hương lại hoàn toàn lạc đề. Đã làm điều điên khùng thì không thể giải thích và không cần giải thích. Đằng này, người đẹp tranh thủ phô diễn cảm hứng giúp đỡ người nghèo một cách hồn nhiên. Mục đích của câu hỏi này nhằm khai thác khả năng hài hước ở thí sinh, nhưng Diễm Hương lại nghiêm túc bày tỏ ước mong nghĩa hiệp kiểu… Lương Sơn Bạc. Nếu trả lời ngắn gọn: "Một ngày trước khi tận thế, tôi muốn trở thành tên cướp xinh đẹp nhất thế gian!" thì hẳn có sức thuyết phục công chúng hơn. Bởi lẽ, không thể đánh lận điều điên khùng và điều phạm pháp. Bởi lẽ, nếu tận thế xảy ra thật, thì chẳng ngân hàng nào còn mở cửa cho mỹ nhân trổ tài đạo tặc, và cũng chẳng người nghèo nào còn cần sự tấm lòng hỉ xả ban phát tiền bạc nữa!
Từ trường hợp của Diễm Hương ở cuộc thi Hoa hậu Hoàn Vũ 2012 càng khiến những người tha thiết với việc xây dựng hình ảnh người Việt Nam hiện đại phải được ưu tư nhiều hơn. Phương pháp giáo dục áp đặt khô cứng của chúng ta ngay trong các bậc học phổ thông đã triệt tiêu nhiều thăng hoa sáng tạo cá nhân. Thông qua những phần thi ứng xử luôn khiến giám khảo và khán giả hồi hộp đứng tim tại các cuộc thi nhan sắc diễn ra khắp nước ta hàng chục năm nay, ít nhiều phản ánh người Việt đang rất hạn chế khả năng phát biểu trước đám đông. Chúng ta quen thói nói gì cũng cầm giấy và cúi gằm mặt xuống mà đọc từng chữ. Các hoa hậu chính là minh chứng cụ thể nhất cho quá trình thiếu khả năng suy nghĩ độc lập. Suy nghĩ nương dựa vào người khác thì nói năng phải ngập ngừng thôi. Tuy hơi cay nghiệt nhưng phải sòng phẳng nhắc nhau rằng: Các người đẹp Việt Nam chỉ diễn đạt tương đối trôi chảy khi được "mớm" trước câu trả lời để học thuộc lòng!
Hoa hậu Diễm Hương (thứ hai từ phải qua) cùng thí sinh một số nước tham dự cuộc thi Hoa hậu Hoàn Vũ 2012.
Chúng ta không trách Diễm Hương hay các hoa hậu khác. Lỗi chia đều cho mọi người trong chúng ta.
Đến chiến lược dài hạn cho đại diện nhan sắc Việt
So với các hoa hậu thế giới thì hoa hậu Việt Nam có sức ảnh hưởng khá khiêm tốn. Có thể các hoa hậu có quá nhiều mưu cầu cá nhân, mà cũng có thể các tổ chức xã hội chưa có hành động cụ thể ủng hộ hoa hậu tham gia vào đời sống xã hội. Ở đây, rõ ràng khó có thể trách ai được. Lý do đơn giản nhất là chúng ta mới dừng ở khái niệm hoa hậu của sàn diễn, hoa hậu của tiệc tùng, hoa hậu của hoan hô, hoa hậu của chào đón. Từ hai phía, với trách nhiệm và lương tri ở một đất nước khao khát vươn lên, thì hoa hậu nhận một phần lỗi về hoa hậu, và các tổ chức xã hội nhận một phần lỗi về các tổ chức xã hội, vì chúng ta chưa kịp hình thành khái niệm ứng xử của hoa hậu. Nghĩa là, song song với một hoa hậu được vinh danh phải có một hoa hậu được cống hiến!
Ngoài chiếc áo dài nền nã để mỗi bước đi toát ra cốt cách người Việt, các hoa hậu chúng ta có gì để tỏa sáng? Nếu Ban tổ chức cuộc thi hoa hậu quốc tế biết rằng, có người đẹp của chúng ta khi được chọn ứng thí mới vội vàng tập môn… đá cầu để đối phó với phần thi năng khiếu, thì không khác gì chuyện tiếu lâm liên lục địa. Nếu muốn Hoa hậu Việt Nam có vị trí cao hơn nữa, thì trang bị ngoại ngữ vẫn chưa đủ. Tương lai Hoa hậu Việt Nam phải có bản lĩnh của một người thanh lịch, biết chơi một loại nhạc cụ nào đó, biết múa một vũ điệu truyền thống của dân tộc, biết kể một câu chuyện duyên dáng… Những điều đó ở đâu ra? Tất nhiên, không thể trông cậy vào những khóa đào tạo cấp tốc dăm bữa nửa tháng! Cái đẹp phải được bồi đắp một cách bền bỉ mới có sức lay động và cảm hóa người khác. Sự thực lỡ làng, nói ra thật nao lòng, chính vì quan điểm giáo dục vẫn còn nhiều khô cứng của chúng ta, mà người Việt thời hội nhập với hình ảnh tiêu biểu là Hoa hậu Việt Nam luôn phơi bày không ít sự vụng về, sự lúng túng khi muốn phô diện vẻ đẹp với năm châu. Đành rằng, chúng ta rất cần những nhà toán học đỉnh cao để thể hiện trí thông minh người Việt, nhưng chúng ta cũng cần những hoa hậu hoàn mỹ để thể hiện nét đẹp rạng ngời người Việt.
Để nhan sắc Việt tỏa sáng với thế giới, trước mắt còn nhiều việc phải làm. Quan trọng nhất là chúng ta phải có nhận thức đầy đủ và nghiêm túc về xây dựng hình tượng hoa hậu. Hoa hậu Việt Nam không chỉ đại diện cho dung mạo Việt Nam, mà còn đại diện cho thẩm mỹ Việt Nam, tấm lòng Việt Nam. Thật nuối tiếc, nếu một ngày nào đó, chúng ta lỡ làng nhận ra thực trạng tôn vinh hoa hậu cũng giống như thực trạng đào tạo tiến sĩ. Đành rằng, một đất nước phồn vinh thì càng nhiều hoa hậu càng tốt, càng nhiều tiến sĩ càng tốt. Song, phải chân thành e ngại, khi có rất nhiều học vị tiến sĩ mà lại có rất ít công trình khoa học giá trị; có rất nhiều danh xưng hoa hậu mà lại có rất ít vẻ đẹp nhan sắc lấp lánh. Nói cách khác, hoa hậu và tiến sĩ là đỉnh cao cho cộng đồng chiêm bái. Nếu có khả năng chọn đỉnh cao của ngọn núi, thì không nên chọn đỉnh cao của vạt đồi! Hình như trên thế giới, không có một quốc gia thịnh vượng nào có ý định bình dân hóa hoa hậu và quần chúng hóa tiến sĩ!
Tin vui cho những nghệ sĩ âm nhạc dân tộc Việt Nam là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã phê duyệt đề án xây dựng Dàn nhạc Dân tộc Quốc gia Việt Nam vào ngày 22/4/2026 với quyết tâm triển khai ngay trong năm nay và dự kiến tổng kết vào năm 2031. Đây là một quyết định đúng đắn (dù hơi muộn) và cho thấy rõ chủ trương đầu tư cho phát triển văn hóa trong giai đoạn hiện tại.
Thành phố Hồ Chí Minh sẽ đẩy mạnh việc quảng bá, giới thiệu các tác phẩm nghệ thuật tiêu biểu thuộc các loại hình ca múa nhạc, kịch nói, cải lương, hát bội, xiếc, múa rối.
Nỗi sợ lớn nhất của tôi là gì? Là không gì cả. Phần lớn thời gian của tôi được dành để nỗ lực chứng minh rằng mình đáng được nhớ đến. Làm việc chăm chỉ hơn, mơ lớn hơn, nói “có” với những cơ hội - kể cả khi chúng vắt kiệt mình.
Người viết cho rằng: AI tạo sinh có thể cắt ghép, được dựng nên những hiện thực chưa từng có theo ý muốn của chúng ta. Giờ đây, thay vì nheo mặt để nhận diện tem mác, dấu hiệu hàng fake trên hàng hóa thì đến lúc đắn đo trước những tác phẩm: Liệu bài thơ này, bản nhạc kia, bức tranh nọ... có dấu hiệu can thiệp của AI hay không? Chúng ta sống với AI hay chúng ta sống bằng AI? Một câu hỏi khó trả lời.
Trong tháng 3/2026 vừa qua, số lượng các bản ghi âm bị từ chối phát hành qua nền tảng Tunecore của Công ty Believe đột nhiên tăng vọt. Và, tất cả những bản phát hành bị từ chối ấy đều có một điểm chung: đó là những bản nhạc được tạo ra bởi AI.
Chuyến thăm cấp nhà nước tới Trung Quốc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và phu nhân đã thành công tốt đẹp vào ngày 17/4, song báo chí trong và ngoài nước vẫn tiếp tục có nhiều bài viết đặc sắc, khẳng định quan hệ truyền thống gắn bó mật thiết giữa hai Đảng và nhân dân hai nước Việt Nam - Trung Quốc cũng như tầm nhìn, định hướng trong việc nâng tầm kết nối chiến lược giai đoạn phát triển mới.
Hôm nay, cũng như mọi ngày, tôi dậy rất sớm, ngồi bên ly cà phê và lướt nhanh trên màn hình smartphone. Có lẽ, giờ này nhiều người cũng giống tôi tìm sự khởi đầu cho ngày mới bằng việc nhật tin tức sau một đêm - nguồn năng lượng mới từ sự trong trẻo tinh khôi của thiên nhiên và sự hào hứng của tinh thần.
Tin vui cho giới làm phim Việt là tính đến trưa 10/4, theo thống kê của Box Office Vietnam (BOVN - trang web độc lập chuyên tổng hợp, phân tích và thống kê dữ liệu doanh thu phòng vé, số lượng vé và suất chiếu trên toàn lãnh thổ Việt Nam), phim "Hẹn em ngày nhật thực" của đạo diễn Lê Thiện Viễn đã thu về hơn 81 tỉ đồng sau khi bắt đầu công chiếu từ cuối tháng 3 và vẫn đang giữ vững vị trí đầu bảng xếp hạng doanh thu phòng vé Việt (tính theo ngày).
Chuyện ồn ào trên mạng xã hội liên quan đến nữ ca sĩ Thiện Nhân và gia đình của cô chắc chắn là một chuyện không vui chút nào, đặc biệt là khi soi chiếu bằng các giá trị văn hóa Á Đông vốn coi trọng nền tảng tình cảm gia đình, quyến thuộc hơn là tài sản.
Gần đây trong tiếng Việt có từ mới “GATO” nhanh chóng trở nên phổ biến. Viết tắt của “ghen ăn tức ở”, dịch sang tiếng Tây, tương đương từ “đố kỵ” - một trạng thái cảm xúc tiêu cực, khó chịu, ghen ghét, cay cú trước thành công, danh tiếng người khác.
Trong bối cảnh văn hóa đọc Việt Nam đang chứng kiến những chuyển động chưa từng có, một hiện tượng nổi bật là sự trỗi dậy mạnh mẽ của sách ngoại văn, đặc biệt là qua các hiệu sách độc lập (indie) có giám tuyển. Không chỉ phản ánh nhu cầu cập nhật tri thức toàn cầu của lớp độc giả trẻ, hiện tượng này còn đặt ra những câu hỏi mang tính chiến lược về con đường đưa văn chương Việt Nam ra thế giới.
Sở Văn hóa và Thể thao TP Hồ Chí Minh ban hành văn bản chấn chỉnh hoạt động biểu diễn, trong đó nhấn mạnh yêu cầu chấm dứt tình trạng hát nhép trên sân khấu. Việc này đã nhận được sự đồng thuận cao, không chỉ từ phía những nhà quản lý văn hóa mà cả với những người trực tiếp hoạt động biểu diễn, doanh nghiệp tổ chức biểu diễn.
Trí tuệ nhân tạo (AI) đã và đang thay đổi cách sách đi từ tay tác giả đến bạn đọc từ khâu sáng tác và biên tập đến in ấn và marketing. Không phải ai cũng hoan nghênh sự thay đổi này, và quả thực là ngoài một số lợi ích nhất định, việc sử dụng AI tràn lan cũng đem lại nhiều vấn đề làm đau đầu các nhà xuất bản, đơn cử như việc con người để cho AI thay thế tác giả và biên dịch viên.
Trong đám tang nhà thơ Đàm Khánh Phương tại nhà tang lễ Đức Giang hôm ấy, ngoài nhà thơ Nguyễn Quang Thiều - Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam - có mặt và sau đó đọc điếu văn - tôi thấy không nhiều các nhà văn, nhà thơ khác đến đưa tiễn. Phương ít bạn, hay là khi khỏe mạnh, Phương đã có những điều làm bạn bè khó cảm thông?
Năm 2001, đạo diễn Steven Spielberg ra mắt bộ phim “A.I. - Artificial Intelligence”, kể về cậu bé robot David được lập trình để yêu thương vô điều kiện. Khi người mẹ nuôi bỏ rơi cậu giữa rừng, David bắt đầu hành trình 2000 năm đi tìm một ngày được sống bên bà. Khi những sinh vật tiến hóa đánh thức cậu giữa tàn tích băng giá, điều David xin không phải tri thức hay quyền năng, mà chỉ là một ngày được yêu thương.
Động viên đội ngũ văn nghệ sĩ sáng tạo luôn là một trong những chủ trương nhất quán của Đảng, Nhà nước ta trong quá trình xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc.
Gần đây, có hai sự việc nhận được khá nhiều sự quan tâm của dư luận, và vẻ bề ngoài, hai sự việc ấy không hoàn toàn liên quan tới nhau nhưng sâu trong bản chất, chúng lại có một điểm chung.
Sống là để kết nối những yêu thương, bởi cuộc sống có biết bao nhiêu điều đáng yêu mà chúng ta không thể kể tên hết được. Đó là một cảm nhận của người viết có được mỗi khi quan sát và lắng nghe từng thanh âm của cuộc đời. Dẫu biết hằng ngày vẫn xuất hiện cái ác, cái xấu nhưng còn có biết bao người tốt, bao hành động cao cả.
Cuộc cách mạng văn học hiện đại có sự đóng góp không hề nhỏ của sách bìa mềm. Những quyển sách bìa mềm được bày bán khắp mọi nơi với giá cả phải chăng đã đưa văn học đến với tất cả mọi thành phần trong xã hội.
Diễn biến mới nhất của việc triển khai Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam, do Tổng Bí thư Tô Lâm thay mặt Bộ Chính trị ký ban hành ngày 7/1/2026, đó là Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển văn hóa Việt Nam đã có cuộc họp đầu tiên, trong tuần qua, với nhiều nội dung quan trọng.
