Gỡ vướng đất đai để “thúc” cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước

2 tháng đầu năm 2019, không một doanh nghiệp (DN) nào thực hiện cổ phần hóa (CPH). Đây là chuỗi kéo dài của điệp khúc “chậm tiến độ” trong công tác CPH thoái vốn doanh nghiệp Nhà nước (DNNN). Một trong những nguyên nhân được chỉ ra là chậm vì các thủ tục liên quan đến đất đai.

Theo Công văn số 991/TTg-ĐMDN ngày 10-7-2017 của Thủ tướng Chính phủ thì giai đoạn 2017 - 2020 sẽ CPH 127 DN, cụ thể: năm 2017 CPH 44 DN; năm 2018 CPH 64 DN; năm 2019 CPH 18 DN; năm 2020 CPH 1 DN. 

Thực tế triển khai công tác CPH lũy kế giai đoạn 2016 - 2018, đã có 159 DN được cấp có thẩm quyền phê duyệt phương án CPH với tổng giá trị DN là 442.275 tỷ đồng, trong đó giá trị vốn nhà nước là 206.024 tỷ đồng. Riêng trong năm 2018 đã CPH 33 DN, trong đó có 6 DN thuộc danh sách CPH theo Công văn số 991/TTg-ĐMDN. 

Còn 2 tháng đầu năm 2019, theo báo cáo của các cơ quan, đơn vị gửi về Cục Tài chính doanh nghiệp - Bộ Tài chính thì chưa có DN được cấp có thẩm quyền phê duyệt phương án CPH. Tiến độ triển khai CPH như vậy còn chậm, không đạt được theo kế hoạch đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt.

Agribank đang giải quyết vấn đề đất đai trước khi CPH.
Agribank đang giải quyết vấn đề đất đai trước khi CPH.

Đi tìm nguyên nhân của tiến độ “rùa bò” này, bên cạnh những lý do chủ quan và khách quan như con người, cụ thể là tư duy của lãnh đạo DN, việc chậm đổi mới quản trị DN, các vướng mắc về tài chính, lao động trong giai đoạn trước cổ phần hóa làm kéo dài thời gian thực hiện… thì vướng mắc trong xử lý đất đai là một điểm nghẽn gây nhiều chú ý. 

Vốn từng là “xương sống” của nền kinh tế, thế nên việc các DNNN sở hữu đất vàng, đất bạc là điều dễ hiểu do bối cảnh lịch sử để lại. Vì vậy, việc xử lý đất không chỉ mất thời gian, mà còn ảnh hưởng đến quyền lợi của từng DNNN. Có những DN sống bằng việc cho thuê đất như trường hợp Văn phòng phẩm Hồng Hà đang từ có lãi trở thành thua lỗ khi “bóc” lợi nhuận từ tiền thuê đất. Hay như Hapro, trước khi CPH đã phải mất 1,5 năm để sắp xếp lại đất đai, thu về hơn 100 mảnh khác nhau.

Rồi bài học nhãn tiền về "lùm xùm" đất đai trong CPH Hãng Phim truyện Việt Nam cũng là trường hợp cần rút kinh nghiệm. Do không giải quyết triệt để mảng đất đai, nhiều vấn đề sau CPH nảy sinh do thời hạn thuê đất đã hết từ năm 2012, nợ đọng kéo dài nhiều năm nhưng không bị thu hồi và sau đó đánh giá bằng 0… 

Vì vậy, Bộ Tài chính cho biết, khác với trước đây, quá trình CPH diễn ra song song với sắp xếp lại đất đai, thì trong giai đoạn này, trước khi CPH, các DN sẽ phải hoàn thành quá trình rà soát lại đất đai. Sau khi rà soát, DN báo cáo với địa phương, xác định đất phù hợp mới được sử dụng, tính vào giá trị. Đất thừa, không sử dụng sẽ bị thu hồi. 

Với chủ trương mới này, câu chuyện 4 triệu m² đất của Agribank cũng đang là vấn đề được cơ quan chức năng cũng như DN này nhiều lần ngồi lại với nhau để bàn bạc.

Theo đó, Agribank đưa ra lộ trình tới năm 2019 sẽ tiến hành CPH, song vì liên quan tới vấn đề cấp sổ đỏ, định giá đất đai... của 4 triệu m² này nên phía Bộ Tài chính cho rằng Agribank phải sắp xếp xong xuôi, có trên tay phương án sử dụng đất rồi mới tiến hành CPH, vì nếu chốt thời điểm CPH sớm quá sẽ không hiệu quả, định giá càng xa thời điểm chốt, giá trị DN sẽ càng xuống.

Trước thực trạng trên, để hoàn thành công tác CPH theo đúng kế hoạch đề ra trong giai đoạn 2019- 2020, ngay những ngày đầu năm 2019, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Chỉ thị số 01/CT-TTg ngày 05-1-2019 về việc tăng cường công tác chỉ đạo, đẩy mạnh công tác cơ cấu lại, sắp xếp, đổi mới, CPH và thoái vốn nhà nước tại DNNN và DN có vốn nhà nước, trong đó đề ra 8 nhóm yêu cầu và chỉ đạo người đứng đầu các Bộ, ngành, địa phương, tập đoàn, tổng công ty, DNNN đề cao trách nhiệm, tập trung triển khai đồng bộ 11 nhóm nhiệm vụ, giải pháp trong thời gian tới. 

Riêng với vướng mắc về đất đai, Thủ tướng chỉ đạo khẩn trương hoàn thành phê duyệt phương án sắp xếp lại, xử lý nhà, đất theo đúng quy định. Cụ thể, các bộ, ngành, địa phương phải chỉ đạo các tập đoàn kinh tế, tổng công ty nhà nước, DNNN và các cơ quan liên quan khẩn trương lập phương án sắp xếp lại, xử lý nhà, đất trình cấp có thẩm quyền phê duyệt theo đúng quy định. 

Căn cứ phương án sắp xếp nhà, đất được cấp có thẩm quyền phê duyệt nêu trên và lộ trình, kế hoạch CPH đã được duyệt, cơ quan đại diện chủ sở hữu ban hành quyết định thời điểm CPH, trong đó có lựa chọn thời điểm xác định giá trị DN CPH cho phù hợp. 

Trong hồ sơ chuẩn bị cho công tác CPH báo cáo cơ quan đại diện chủ sở hữu phải có phương án sử dụng toàn bộ diện tích đất đang quản lý, sử dụng (tập hợp các đề xuất về hình thức sắp xếp lại, xử lý nhà, đất) được cấp có thẩm quyền phê duyệt nêu trên. 

Tiếp đó, sau khi lựa chọn thời điểm xác định giá trị doanh nghiệp CPH theo quy định, căn cứ phương án sắp xếp nhà, đất đã được duyệt, nhu cầu sử dụng đất để cho DN sử dụng sau khi CPH và thời điểm xác định giá trị DN, Ban Chỉ đạo CPH tại DN chỉ đạo Tổ giúp việc phối hợp cùng DN chuẩn bị hồ sơ, tài liệu liên quan gửi đến từng UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương (nơi DN có diện tích đất đang quản lý, sử dụng) đề nghị có ý kiến đối với toàn bộ diện tích đất DN sẽ tiếp tục sử dụng sau CPH và giá đất cụ thể làm cơ sở xác định giá trị DN theo quy định. 

Trong thời hạn 30 ngày làm việc, kể từ ngày nhận đủ hồ sơ, UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương (nơi DN có diện tích đất đang quản lý, sử dụng) phải có ý kiến chính thức đối với toàn bộ diện tích đất DN sẽ tiếp tục sử dụng sau CPH và giá đất cụ thể theo quy định của pháp luật về đất đai để làm cơ sở cho việc xác định giá trị DN...

Hà An

Các tin khác

Phát động đợt thi đua “Về đích” tại 3 dự án giao thông trọng điểm ở Cà Mau

Phát động đợt thi đua “Về đích” tại 3 dự án giao thông trọng điểm ở Cà Mau

Đợt thi đua cao điểm “Về đích” được triển khai từ ngày 17/10 đến hết ngày 31/12/2026 tại 3 dự án gồm: Dự án cao tốc Cà Mau – Cái Nước, Dự án cao tốc Cái Nước – Đất Mũi và Dự án đường giao thông ra đảo Hòn Khoai. Đây là những công trình hạ tầng giao thông chiến lược, có ý nghĩa quan trọng, mở rộng không gian phát triển vùng cực Nam Tổ quốc.

SACOMBANK giảm 0,5%/năm lãi suất huy động, hưởng ứng chủ trương của Chính phủ

SACOMBANK giảm 0,5%/năm lãi suất huy động, hưởng ứng chủ trương của Chính phủ

Hưởng ứng chủ trương của Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) về giảm mặt bằng lãi suất, góp phần hỗ trợ hoạt động sản xuất, kinh doanh và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, SACOMBANK điều chỉnh giảm 0,5%/năm lãi suất huy động đối với các kỳ hạn từ 6 tháng trở lên, áp dụng từ ngày 20/10/2026.

Thiếu tướng Nguyễn Hữu Ngọc - Tư lệnh Binh đoàn 12 phát biểu tại buổi làm việc.

Lãnh đạo Binh đoàn 12: Cần duy trì hoạt động sản xuất kinh doanh và bảo đảm việc làm cho người lao động

Ngày 11/10, Đoàn công tác của Bộ Tư lệnh Binh đoàn 12 đã đến thăm, làm việc với Chi nhánh miền Trung về kết quả thực hiện nhiệm vụ sản xuất, kinh doanh 9 tháng đầu năm và triển khai nhiệm vụ 3 tháng cuối năm 2026. Thiếu tướng Nguyễn Hữu Ngọc-Tư lệnh Binh đoàn làm Trưởng đoàn công tác.

Đoàn công tác Binh đoàn 12 làm việc với Bí thư Tỉnh uỷ và lãnh đạo các ban, ngành tỉnh Quảng Trị.

Binh đoàn 12 đề xuất triển khai một số dự án trên địa bàn Quảng Trị

Binh đoàn 12 đã báo cáo đề xuất triển khai một số dự án như: Bảo tàng ngoài trời trên tuyến Đường 20 Quyết Thắng và dự án Công viên đồi hoa trắng; dự án Tôn tạo di tích lịch sử đường Hồ Chí Minh – Đông Trường Sơn tại tỉnh Quảng Bình (cũ); đề xuất tôn tạo Nghĩa trang liệt sĩ quốc gia Trường Sơn…

Khởi công dự án Nhà máy nhiệt điện LNG Quảng Trạch II

Khởi công dự án Nhà máy nhiệt điện LNG Quảng Trạch II

Ngày 20/10, tại Trung tâm Điện lực Quảng Trạch, khu kinh tế Hòn La, xã Phú Trạch, tỉnh Quảng Trị, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), Ban Quản lý dự án (QLDA) Điện 2 tổ chức Lễ khởi công - phát động thi đua dự án Nhà máy nhiệt điện LNG Quảng Trạch II và công bố phát điện nhà máy Nhiệt điện Quảng Trạch I lên lưới điện quốc gia.

Rà soát, chỉnh lý hồ sơ dự thảo Nghị định về đăng ký biện pháp bảo đảm

Rà soát, chỉnh lý hồ sơ dự thảo Nghị định về đăng ký biện pháp bảo đảm

Triển khai nhiệm vụ xây dựng văn bản, đề án trình Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ trong năm 2026, Cục Đăng ký giao dịch bảo đảm và Bồi thường nhà nước, Bộ Tư pháp đã chủ trì, phối hợp với các cơ quan, đơn vị, tổ chức liên quan xây dựng dự thảo Nghị định về đăng ký biện pháp bảo đảm, thay thế Nghị định số 99/2022/NĐ-CP về đăng ký biện pháp bảo đảm.

Hiệp định thương mại Việt Nam - EFTA mở cơ hội nâng chuẩn chuỗi cung ứng

Hiệp định thương mại Việt Nam - EFTA mở cơ hội nâng chuẩn chuỗi cung ứng

Hiệp định thương mại Việt Nam - EFTA sẽ mở ra những cơ hội cho hàng Việt tại các thị trường mới nhưng lợi thế sẽ thuộc về những chuỗi cung ứng đáp ứng được yêu cầu về chất lượng và bền vững. Tại Diễn đàn Kinh tế Thụy Sĩ - Việt Nam (SVEF) 2026 ngày 19/10 tại Hà Nội, Công ty Nestlé đã chia sẻ kinh nghiệm xây dựng và tăng cường sức chống chịu của chuỗi cung ứng tại Việt Nam.

MSB triển khai đồng bộ giải pháp lãi suất, hỗ trợ khách hàng cá nhân và doanh nghiệp

MSB triển khai đồng bộ giải pháp lãi suất, hỗ trợ khách hàng cá nhân và doanh nghiệp

Hưởng ứng định hướng điều hành của Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) về giảm mặt bằng lãi suất, Ngân hàng TMCP Hàng Hải Việt Nam (HoSE: MSB) triển khai đồng bộ các giải pháp trên cả hai phương diện huy động và cho vay, qua đó chia sẻ chi phí vốn và tăng cường hỗ trợ khách hàng cá nhân, doanh nghiệp.

Phú Thọ tăng tốc, phấn đấu đạt mục tiêu tăng trưởng 11%

Phú Thọ tăng tốc, phấn đấu đạt mục tiêu tăng trưởng 11%

GRDP tăng 10,01% trong 9 tháng, thu ngân sách vượt 48.000 tỷ đồng, vốn FDI đăng ký đạt hơn 2,4 tỷ USD. Trên nền tảng đó, Phú Thọ đang tập trung tháo gỡ điểm nghẽn, thúc đẩy sản xuất công nghiệp, tăng tốc giải ngân đầu tư công và cải thiện môi trường kinh doanh, quyết tâm đưa tăng trưởng cả năm 2026 đạt 11%.

Món ăn Việt giúp Vietnam Airlines trở thành hãng bay có ẩm thực tốt nhất thế giới 2026

Món ăn Việt giúp Vietnam Airlines trở thành hãng bay có ẩm thực tốt nhất thế giới 2026

Hãng Hàng không Quốc gia Việt Nam (Vietnam Airlines) vừa trở thành hãng hàng không châu Á đầu tiên giành danh hiệu “Hãng hàng không có ẩm thực tốt nhất thế giới 2026” (World’s Best Culinary Airline 2026) tại World Culinary Awards, vượt qua các hãng cùng được đề cử như Emirates, Qatar Airways, Singapore Airlines, Air France, Cathay Pacific và Turkish Airlines.

Đại biểu Quốc hội Cao Tuấn Sĩ đề xuất các giải pháp về an ninh năng lượng, dự trữ dầu thô

Đại biểu Quốc hội Cao Tuấn Sĩ đề xuất các giải pháp về an ninh năng lượng, dự trữ dầu thô

Tại phiên thảo luận Tổ về tình hình phát triển kinh tế - xã hội trong khuôn khổ Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, đại biểu Quốc hội Cao Tuấn Sĩ - Giám đốc Nhà máy Lọc dầu (NMLD) Dung Quất đã đưa ra nhiều kiến nghị về tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp sản xuất, dự trữ dầu thô, bảo đảm an ninh năng lượng dài hạn và đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững của đất nước.

Tỉnh Tây Ninh tăng cường quảng bá, mở rộng hợp tác đầu tư nước ngoài

Tỉnh Tây Ninh tăng cường quảng bá, mở rộng hợp tác đầu tư nước ngoài

Lãnh đạo UBND tỉnh Tây Ninh cam kết xây dựng môi trường đầu tư minh bạch, thuận lợi; đồng hành cùng doanh nghiệp trong quá trình triển khai dự án, đẩy mạnh cải cách hành chính, kịp thời tháo gỡ khó khăn và tạo điều kiện để nhà đầu tư hoạt động ổn định, phát triển lâu dài, bền vững tại địa phương.

SACOMBANK giảm lãi suất cho vay 2% sau chỉ đạo của Chính phủ

SACOMBANK giảm lãi suất cho vay 2% sau chỉ đạo của Chính phủ

Thực hiện chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và ngân hàng Nhà nước (NHNN) về giảm lãi suất cho vay, hỗ trợ sản xuất, kinh doanh và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, ngân hàng TMCP Sài Gòn Tài Lộc (SACOMBANK) triển khai chương trình tín dụng ưu đãi với tổng quy mô lên đến 40.000 tỷ đồng.

SHB gặp mặt nhà đầu tư cập nhật kết quả kinh doanh và động lực tăng trưởng

SHB gặp mặt nhà đầu tư cập nhật kết quả kinh doanh và động lực tăng trưởng

Tại Hội nghị Nhà đầu tư SHB 2026, ban lãnh đạo Ngân hàng cập nhật tình hình hoạt động, phân tích các động lực tăng trưởng và trực tiếp trao đổi về những vấn đề được thị trường quan tâm, từ chất lượng lợi nhuận, quản trị rủi ro đến tiến độ tăng vốn, kế hoạch cổ tức, thương vụ SHBFinance và huy động vốn quốc tế.