Bộ Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) vừa ban hành văn bản dự báo El Nino năm 2026-2027 với những nhận định ban đầu về nguy cơ tác động và đề xuất khung kỹ thuật dự báo dựa trên tác động phục vụ quản trị rủi ro thiên tai.
Trong báo cáo, Cục Khí tượng thuỷ văn cho biết, việc El Nino hình thành từ giữa năm 2026 có ý nghĩa trực tiếp đối với dự báo khí hậu mùa, cảnh báo sớm và tham mưu phòng, chống thiên tai tại Việt Nam. El Nino có khả năng trở thành một trong các nhân tố quy mô lớn chi phối điều kiện khí hậu khu vực trong nửa cuối năm 2026 và đầu năm 2027, đặc biệt thông qua các dị thường về nhiệt độ, lượng mưa, dòng chảy, độ ẩm, bốc thoát hơi và xâm nhập mặn.
Dự báo, El Nino có khả năng tiếp tục duy trì trong nửa cuối năm 2026 và kéo dài sang năm 2027 với xác suất rất cao, trên 95%.
Đối với nước ta, El Nino gây nền nhiệt cao hơn trung bình nhiều năm, lượng mưa phân bố không đều và có xu hướng thiếu hụt theo mùa, dòng chảy trên nhiều lưu vực sông suy giảm, làm gia tăng nguy cơ hạn hán, thiếu nước và xâm nhập mặn. Tuy nhiên, trong bối cảnh biến đổi khí hậu, ngay cả khi chịu tác động của El Nino vẫn cần đề phòng khả năng xuất hiện bão mạnh, mưa lớn cực đoan, lũ quét, sạt lở đất và ngập úng cục bộ.
Trong nửa cuối năm 2026, nhiệt độ trung bình trên cả nước được dự báo cao hơn trung bình nhiều năm khoảng 0,5-1,5°C. Các đợt nắng nóng có khả năng xuất hiện trên diện rộng và kéo dài hơn, đặc biệt tại Bắc Bộ, Bắc Trung Bộ, Trung Trung Bộ và Nam Trung Bộ.
Từ tháng 8 đến tháng 11, nhiều khu vực có nhiệt độ trung bình cao hơn trung bình nhiều năm từ 0,5-2,0°C. Xu thế này tiếp tục duy trì trong những tháng cuối năm và đầu năm 2027. Duyên hải Nam Trung Bộ, Tây Nguyên và Nam Bộ là những khu vực cần đặc biệt lưu ý do đồng thời chịu tác động của nhiệt độ cao, lượng mưa thiếu hụt, dòng chảy suy giảm và nhu cầu sử dụng nước gia tăng.
Tổng lượng mưa mùa mưa năm 2026 tại nhiều khu vực được dự báo thấp hơn trung bình nhiều năm khoảng 10-30%, trong đó Nam Trung Bộ có thể thiếu hụt nhiều hơn. Tình trạng thiếu mưa chủ yếu tập trung vào giữa và cuối mùa mưa, ảnh hưởng đến khả năng tích nước của các hồ chứa trước mùa khô 2026-2027.
Cục Khí tượng thuỷ văn nhận định, lượng mưa cả mùa giảm không đồng nghĩa với việc rủi ro mưa lớn giảm. Dưới tác động của biến đổi khí hậu, vẫn có thể xuất hiện các đợt mưa rất lớn trong thời gian ngắn, gây lũ quét, sạt lở đất và ngập úng nghiêm trọng, nhất là tại vùng núi Bắc Bộ, Trung Bộ, các khu vực có địa hình dốc và đô thị có hệ thống thoát nước hạn chế.
Trong các năm El Nino, số lượng bão và áp thấp nhiệt đới hoạt động trên Biển Đông thường thấp hơn trung bình nhiều năm. Tuy nhiên, những cơn bão hình thành vẫn có thể có cường độ mạnh, diễn biến phức tạp, quỹ đạo khó lường và gây thiệt hại lớn khi ảnh hưởng đến đất liền.
