Đơn giản hóa thủ tục hành chính: Phải có quy trình “làm sạch” dữ liệu và cơ chế xử lý linh hoạt

Ngày 29/10, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tịnh, Tổ phó Tổ Công tác liên ngành về rà soát, đánh giá thủ tục hành chính (TTHC) trên phạm vi toàn quốc dẫn đầu Đoàn công tác liên ngành làm việc với UBND TP Hà Nội về công tác triển khai Công điện 201/CĐ-TTg ngày 22/10/2025 của Thủ tướng Chính phủ về việc tập trung rà soát, cắt giảm, đơn giản hóa TTHC dựa trên dữ liệu.

Tham gia Đoàn công tác có đại diện Lãnh đạo Trung tâm Dữ liệu quốc gia, Bộ Công an; Lãnh đạo Trung tâm Dữ liệu quốc gia về dân cư, Cục Cảnh sát Quản lý hành chính về trật tự xã hội, Bộ Công an; lãnh đạo một số đơn vị chuyên môn của Bộ Công an, Văn phòng Chính phủ, Bộ Nội vụ, Bộ Tư pháp.

Phát biểu tại cuộc làm việc, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tịnh bày tỏ ấn tượng với các kết quả phát triển kinh tế - xã hội của Thủ đô trong điều kiện triển khai tinh gọn bộ máy, vận hành mô chính chính quyền địa phương 2 cấp.

Nhấn mạnh mục tiêu của việc rà soát, cắt giảm, đơn giản hóa TTHC nhằm phục vụ tốt hơn cho người dân, doanh nghiệp, Thứ trưởng Nguyễn Thanh Tịnh đánh giá cao việc TP Hà Nội đã chỉ đạo thống nhất việc thực hiện không thu thành phần hồ sơ giấy đối với 25 dịch vụ công trực tuyến thiết yếu đã cung cấp toàn trình, thay thế bằng việc khai thác dữ liệu.

Thứ trưởng Nguyễn Thanh Tịnh cho biết, Bộ Công an đã chủ động rà soát các TTHC và xác định 15 loại giấy tờ có khả năng đủ điều kiện thay thế bằng dữ liệu điện tử. Qua thống kê bước đầu, có 734 TTHC có thành phần hồ sơ có thể thay thế ngay bằng dữ liệu của các Bộ, ngành và nhiều TTHC của các địa phương.

Nhấn mạnh tinh thần chung là dữ liệu “đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất, dùng chung” đến đâu thì thực hiện cắt giảm đến đó, Thứ trưởng Nguyễn Thanh Tịnh đề nghị các Bộ, ngành, địa phương, các đơn vị liên quan đồng trách nhiệm trong hoàn thiện các cơ sở dữ liệu, bảo đảm tính kết nối, liên thông giữa các cơ sở dữ liệu và truyền thông để người dân nắm được và triển khai đạt sự đồng thuận.

Lưu ý, trong quá trình thực hiện, phản ánh dữ liệu chưa chính xác là khó tránh khỏi, Thứ trưởng nhấn mạnh yêu cầu phải có quy trình “làm sạch” dữ liệu và cơ chế xử lý linh hoạt nhằm bảo đảm quyền lợi hợp pháp của người dân. Mỗi Bộ, ngành cần chủ động đề xuất lộ trình triển khai cụ thể, xác định rõ loại giấy tờ có thể thay thế bằng dữ liệu điện tử mà trước mắt là 15 loại giấy tờ đã được Bộ Công an chủ động rà soát trước đó.

Tại buổi làm việc, Thứ trưởng đề nghị TP Hà Nội từ thực tiễn địa phương chỉ rõ những khó khăn, vướng mắc cũng như đề xuất, kiến nghị của TP để cùng tháo gỡ với tinh thần “chỉ bàn làm”, từ đó mang lại lợi ích thiết thực cho người dân, doanh nghiệp và góp phần xây dựng nền hành chính phục vụ, hiện đại, minh bạch.

Báo cáo tại buổi làm việc, ông Cù Ngọc Trang, Giám đốc Trung tâm Phục vụ Hành chính công TP Hà Nội cho biết, đối với các cơ sở dữ liệu có thể khai thác được 15 loại giấy tờ có thể cắt giảm, đơn giản hóa TTHC. Hệ thống thông tin giải quyết TTHC TP Hà Nội đã thực hiện kết nối, đảm bảo khai thác đối với 3 loại giấy tờ gồm căn cước, căn cước công dân, chứng minh nhân dân, hộ khẩu), tương ứng với 5 cơ sở dữ liệu.

Đang triển khai kết nối, khai thác đối với 3 loại giấy tờ là giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, giấy chứng nhận đăng kí doanh nghiệp, giấy chứng nhận đăng kí kinh doanh, tương ứng với 3 cơ sở dữ liệu. TP chưa được hướng dẫn triển khai kết nối đối với 9 loại giấy tờ còn lại, tương ứng với 9 cơ sở dữ liệu.

Tại buổi làm việc, lãnh đạo các sở, ngành chuyên môn của TP Hà Nội cũng đã nêu một số khó khăn, vướng mắc như phần lớn các hệ thống thông tin và cơ sở dữ liệu vẫn được quản lý theo mô hình phân tán, dữ liệu lưu trữ và vận hành tại từng Bộ, ngành hoặc các cơ quan, đơn vị chuyên môn. Việc chia sẻ dữ liệu còn hạn chế và thiếu cơ chế đồng bộ tập trung.

Một số cơ sở dữ liệu quốc gia đã được triển khai và kết nối, chia sẻ với Hệ thống thông tin giải quyết TTHC TP. Tuy nhiên, nhiều nhóm dữ liệu quan trọng như dữ liệu khai sinh, khai tử … chưa được kết nối, chưa có dữ liệu điện tử đầy đủ, cán bộ, công chức thực hiện tiếp nhận vẫn chưa thể tra cứu được thông tin dẫn đến hồ sơ không đủ điều kiện tiếp nhận, công chức tiếp nhận phải trả lại hồ sơ, người dân vẫn phải nộp kèm bản giấy khi thực hiện TTHC.

Từ đó, Hà Nội kiến nghị Đoàn công tác liên ngành chỉ đạo các cơ quan, đơn vị, tổ chức, cá nhân có liên quan thực hiện việc cập nhập 15 loại giấy tờ tại các cơ sở dữ liệu đảm bảo “đúng, đủ, sạch, sống” tạo nền tảng cho việc khai khác dữ liệu, cắt giảm thành phần hồ sơ.

Các Bộ, ngành rà soát, ban hành chuẩn dữ liệu chuyên ngành dùng chung, thống nhất từ cấu trúc dữ liệu hồ sơ điện tử, biểu mẫu điện tử tương tác. Đồng thời, hướng dẫn các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương chuẩn hoá cấu trúc dữ liệu của biểu mẫu điện tử tương tác, bảo đảm việc chia sẻ dữ liệu, tái sử dụng dữ liệu từ các Cơ sở dữ liệu, hệ thống thông tin của Bộ, ngành Trung ương phục vụ công tác tiếp nhận và giải quyết TTHC.

Khẳng định vai trò tiên phong, dẫn dắt của Thủ đô, Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội Trương Việt Dũng cho biết, TP cam kết thực hiện thí điểm các mô hình, thử nghiệm mới liên quan đến cắt giảm thành phần hồ sơ, thực hiện việc khai thác đầy đủ dữ liệu nếu được Trung ương tín nhiệm giao, từ đó làm cơ sở để nhân rộng ra các địa phương.

Kết luận cuộc họp, Thứ trưởng Nguyễn Thanh Tịnh đánh giá cao cách làm quyết liệt của TP Hà Nội trong việc thực hiện cắt giảm, đơn giản hoá TTHC trong thời gian qua.

Nhấn mạnh chủ trương phân cấp, phân quyền về cho địa phương, Thứ trưởng Nguyễn Thanh Tịnh đề nghị TP Hà Nội, trên cơ sở thực tiễn tổ chức thực hiện các TTHC, hoàn thành việc rà soát, đề xuất cắt giảm, đơn giản hóa và gửi kết quả về Bộ Tư pháp theo đúng tinh thần Công điện số 201/CĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ và Văn bản hướng dẫn của Bộ Tư pháp; đồng thời, bảo đảm hoàn thành trước ngày 15/11/2025 việc sửa đổi các văn bản của TP để cắt giảm, đơn giản hóa các TTHC đặc thù do TP ban hành.