Khắc phục khó khăn khi áp dụng
Tại dự thảo Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi), Bộ Công an đã bổ sung thêm 2 trường hợp không xử phạt vi phạm hành chính, gồm:
Hành vi gây ra thiệt hại trong khi thực hiện việc nghiên cứu, thử nghiệm, áp dụng tiến bộ khoa học, kỹ thuật và công nghệ mới mặc dù đã tuân thủ đúng quy trình, quy phạm, áp dụng đầy đủ biện pháp phòng ngừa.
Người thực hiện hành vi gây thiệt hại trong khi thi hành mệnh lệnh của người chỉ huy hoặc của cấp trên trong lực lượng vũ trang nhân dân để thực hiện nhiệm vụ quốc phòng, an ninh nếu đã thực hiện đầy đủ quy trình báo cáo người ra mệnh lệnh nhưng người ra mệnh lệnh vẫn yêu cầu chấp hành mệnh lệnh đó. Trong trường hợp này người ra mệnh lệnh phải chịu trách nhiệm về hành vi vi phạm hành chính.
Liên quan đến đề xuất này, Bộ Công an cho biết, Khoản 3, Điều 9, Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo quy định: “Tổ chức, cá nhân thực hiện nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ và đổi mới sáng tạo được loại trừ trách nhiệm hành chính, miễn trách nhiệm dân sự đối với thiệt hại gây ra cho Nhà nước nếu đã tuân thủ đầy đủ quy trình, quy định trong quá trình triển khai thực hiện nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ và đổi mới sáng tạo và không có hành vi gian lận, cố ý vi phạm pháp luật, không sử dụng sai mục tiêu, phạm vi kinh phí”.
Điều 11, Luật Xử lý vi phạm hành chính hiện hành quy định 5 trường hợp không xử phạt vi phạm hành chính. Tuy nhiên, hiện nay, rủi ro trong nghiên cứu, thử nghiệm, áp dụng tiến bộ khoa học, kỹ thuật và công nghệ chưa được quy định là trường hợp không xử phạt vi phạm hành chính dẫn đến khó khăn, vướng mắc khi áp dụng. Chính vì vậy, Bộ Công an đã đề xuất không xử phạt đối với hành vi gây ra thiệt hại trong khi thực hiện việc nghiên cứu, thử nghiệm, áp dụng tiến bộ khoa học, kỹ thuật và công nghệ mới mặc dù đã tuân thủ đúng quy trình, quy phạm, áp dụng đầy đủ biện pháp phòng ngừa.
Ứng dụng khoa học, công nghệ trong xử lý vi phạm hành chính
Tại dự thảo tờ trình dự án Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi), Bộ Công an cho biết, thời gian qua, Đảng và Nhà nước ta đã xác định phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đang là yếu tố quyết định phát triển của quốc gia và đã đề ra nhiều chủ trương, chính sách đẩy mạnh ứng dụng, phát triển khoa học, công nghệ, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, chủ động, tích cực tham gia cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư. Như vậy, việc đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ trong xử lý vi phạm hành chính là xu thế tất yếu.
Tại dự thảo Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi), Bộ Công an đã đề xuất việc xử lý vi phạm hành chính được thực hiện toàn trình trên môi trường điện tử khi bảo đảm điều kiện về cơ sở hạ tầng, kỹ thuật, thông tin.
Các cơ quan, tổ chức có liên quan có trách nhiệm kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa các cơ sở dữ liệu về xử lý vi phạm hành chính và cơ sở dữ liệu liên quan đến các cá nhân, tổ chức vi phạm hành chính để thực hiện các trình tự, thủ tục xử lý vi phạm hành chính trên môi trường điện tử; kết nối, đồng bộ dữ liệu với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, Ứng dụng định danh điện tử (VNeID).
Đồng thời, dự thảo luật cũng bổ sung quy định dữ liệu liên quan đến việc xử lý vi phạm hành chính trên môi trường điện tử phải được lưu trữ đầy đủ để phục vụ hoạt động kiểm tra, giám sát, bảo đảm tính công khai, minh bạch trong xử lý vi phạm hành chính.