Trước khi trở thành bị can trong vụ án này, Hà từng phạm tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản và bị tuyên phạt 5 năm tù giam. Trong thời gian tạm hoãn thi hành án do sức khỏe, Hà lại “ngựa quen đường cũ” tiếp tục thực hiện hàng loạt các vụ lừa đảo chiếm đoạt tài sản của những người nhẹ dạ. Tính đến ngày 28/9, số tiền Hà chiếm đoạt của người bị hại đã lên tới 1 tỷ đồng.
Theo lời khai của Hoàng Mạnh Hà tại cơ quan điều tra thì để có tiền tiêu xài cá nhân, Hà nảy ý định lừa đảo những người có nhu cầu xin việc làm, xin chuyển công tác, xin đi học ở các trường đại học… Hà đã dùng thủ đoạn gian dối, đưa ra các thông tin không có thật về việc có quan hệ xã hội rộng với nhiều người giữ chức vụ cao trong các cơ quan Nhà nước... để đánh vào lòng tin của những người bị hại.
Một trong các bị hại của Hà trong vụ lừa đảo chiếm đoạt tài sản này là chị Đỗ Thị Huệ (ở huyện Đoan Hùng, tỉnh Phú Thọ). Tháng 8/2009 đến tháng 8/2010, Hà nói với chị Huệ rằng ông ta có người nhà làm ở Sở Nội vụ, có khả năng xin được việc làm trong biên chế Nhà nước, xin chuyển công tác, xin đi học các trường trung cấp và đại học theo yêu cầu.
Tin vào những lời nói của Hà, chị Huệ đã gom tiền và hồ sơ của 4 người là con, cháu trong gia đình để nộp cho Hà. Trong số đó, có cháu Nguyễn Thị Thúy Hà, là con em trai chồng chị Huệ chuyển công tác từ Bệnh viện huyện Phong Thổ (Lai Châu) về công tác tại Bệnh viện Đa khoa huyện Đoan Hùng với số tiền là 90 triệu đồng; xin cho một người cháu tên là Thắng vào học Trường Trung cấp Công an với số tiền là 180 triệu đồng; xin cho Nguyễn Hoàng Hải vào học Trường Cao đẳng Công nghiệp quốc phòng với số tiền 150 triệu đồng và xin cho một người cháu tên là Giang… với số tiền 90 triệu đồng.
Tổng số tiền bà Huệ giao cho Hà là 510 triệu đồng. Sau khi nhận tiền và hồ sơ, Hà không xin được cho trường hợp nào như đã hứa hẹn. Bà Huệ nhiều lần đòi tiền thì Hà trả được 302 triệu đồng, số còn lại không có khả năng hoàn trả… “Một trong những nguyên nhân khiến nhiều người bị hại dễ dàng đặt lòng tin vào Hà là vì Hà từng công tác trong lực lượng vũ trang, lại là thương binh. Hơn nữa, cách nói chuyện của Hà rất chắc chắn” anh Hà Ngọc Hưng, trú tại huyện Yên Lập (Phú Thọ), một trong các bị hại của vụ án cho biết. Với trường hợp của anh Hưng, Hà đã đưa ra thông tin rằng có một số suất xét tuyển vào biên chế Nhà nước làm giáo viên, làm ngành Y đợt cuối năm 2013. Anh Hưng tin tưởng đã chuyển cho Hà 370 triệu đồng để lo cho 4 người thân trong gia đình nhưng cho đến thời điểm này không nhận lại được một đồng nào.
Để né tránh pháp luật, thủ đoạn của Hà rất tinh vi. Khi nhận tiền của những người có nhu cầu xin việc, Hà thường viết giấy biên nhận với nội dung vay không tính lãi, vay để xây nhà, vay để mua ôtô… Hà không viết nội dung nhận tiền để xin việc làm. Khi có người thắc mắc về nội dung viết trong giấy biên nhận tiền thì Hà gian dối nói là viết như vậy để giữ cho những người xin việc. Với mỗi một trường hợp, Hà lại có sự linh hoạt trong việc giả tạo các tình huống. Trường hợp của anh Nguyễn Tùng Minh (trú tại khu Trung Tâm, xã Thu Cúc, huyện Tân Sơn, tỉnh Phú Thọ) là một ví dụ. Anh Minh vốn là bạn thơ từ với Hà. Ngày 23/8/2013, Hà chủ động gọi điện thoại cho anh Minh nói rằng, trước đây ông ta công tác trong lực lượng vũ trang đã cưu mang, giúp đỡ một số người lính. Đến nay người lính ấy đã làm sếp to ở bộ nên hằng năm để trả ơn, người này cho Hà 2 suất đại học cử tuyển.
Hà nói năm 2013, có 2 suất cử tuyển học Đại học Y Thái Nguyên, một đã có người xin, suất còn lại chưa có ai nên nói với anh Minh xem ai có nguyện vọng vào học Đại học Y Thái Nguyên thì giới thiệu cho Hà. Thấy Hà nói với thái độ rất tự tin và có lời hứa hẹn chắc chắn nên anh Minh tưởng Hà nói thật, đã làm hồ sơ cho con trai là Nguyễn Tùng Thông (24 tuổi).
Anh Minh và vợ đã đưa cho Hà 150 triệu đồng… để xin đi học cho cháu Thông. Ngày 27/8/2013, hai vợ chồng anh Minh mang tiền cho Hà, Hà hẹn ngày 5/5/2014, cháu Thông sẽ được đi học như yêu cầu. Sau đó, đến ngày 14/10/2013, Hà nói cần có thêm 10 triệu đồng để làm hồ sơ nhập danh sách cử tuyển, anh Minh đã đưa tiếp cho Hà số tiền trên… nhưng cho đến thời điểm này con của anh vẫn không được đi học.
Những người bị hại trên sau đó đã đến Phòng CSĐT tội phạm về TTXH Công an tỉnh Phú Thọ trình báo. Quá trình xác minh, Công an tỉnh Phú Thọ đã có căn cứ làm rõ hành vi phạm tội của Hà, tiến hành khởi tố vụ án hình sự, khởi tố bị can đối với Hà về hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản
