Khi dư âm vụ án Lê Thị Hiển (54 tuổi, trú tại xã Nhị Khê, huyện Thường Tín, TP Hà Nội) thuê côn đồ sát hại chồng chưa kịp lắng xuống, thì những ngày đầu tháng 8/2011, Quảng Ninh lại xảy ra một vụ án mạng tương tự… Thay vì việc tìm đến các cơ quan bảo vệ pháp luật, những người đàn bà trong các vụ án này lại chọn cách hành xử theo kiểu "luật rừng", để đến khi phát sinh hậu quả thì mọi sự đã quá muộn. Nếu như trước đây, các vụ thuê côn đồ thường chỉ dừng lại ở các giao dịch trái pháp luật như cá độ bóng đá; vay nợ tín dụng đen thì hiện nay việc thuê côn đồ để giải quyết mâu thuẫn cá nhân đang diễn ra với mức độ nguy hiểm hơn. Các vụ ghen tuông, thuê sát thủ "xử lý" chồng; mâu thuẫn làm ăn một giám đốc công ty cũng sử dụng côn đồ để dằn mặt đối phương; hay chỉ giản đơn là một cái "nhìn đểu"…, nhan nhản trên mạng Internet, cho thấy tình trạng sử dụng bạo lực trong xã hội ngày càng gia tăng. Lê Thị Hiển và các đối tượng được thuê giết người vì ghen tuông tại Hà Nội. Thiếu hiểu biết hay coi thường pháp luật? Gõ Google trong vài giây, ra kết quả tìm kiếm khiến người đọc có thể giật mình bởi số lượng của các vụ sử dụng côn đồ để giải quyết mâu thuẫn cá nhân: Vụ việc gần đây nhất xảy ra tại huyện Thạch Thất (Hà Nội). Đối tượng chủ mưu là Chu Thị Lợi (47 tuổi, trú tại thị trấn Liên Quan, huyện Thạch Thất, Hà Nội). Ngày 22/7, Lợi đã thuê khoảng 30 đối tượng đến nhà chị Lê Thị Vĩnh, cán bộ Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn chi nhánh huyện Thạch Thất để đòi nợ. Dưới sự chỉ đạo của Lợi, nhóm côn đồ được thuê đã khống chế chị Vĩnh ra khỏi nhà, dùng xích sắt, khóa cửa nhà nạn nhân… Trước đó, chị Vĩnh do cần tiền mua nhà chung cư đã thế chấp sổ đỏ, vay của Lợi 2 tỷ đồng. Theo thỏa thuận thì chị Vĩnh phải trả toàn bộ số tiền trên (gồm cả tiền gốc và tiền lãi cho Lợi trong thời gian 2 tháng). Đến ngày hẹn, chị Vĩnh tiếp tục khất nợ, đồng thời vay thêm của Lợi 200 triệu đồng và ký "bảo lãnh" bằng việc viết giấy bán nhà cho Lợi. Hết thời hạn (ngày 30/6), Vĩnh chưa giao nhà nên Lợi đã thuê nhóm côn đồ đến đòi nợ. Đối tượng thực hiện hành vi "ngoài pháp luật" bây giờ không chỉ dừng lại ở những người ít học, thiếu hiểu biết về pháp luật… Vụ thuê côn đồ xảy ra tại Công ty cổ phần Lương thực Hà Tĩnh là một ví dụ. Người chủ mưu là Phó giám đốc Công ty cổ phần Lương thực Hà Tĩnh, Nguyễn Hữu Liêm. Do mâu thuẫn cá nhân với ông Nguyễn Văn Ngụ, Giám đốc công ty, ông Liêm chi 25 triệu đồng để dằn mặt đối phương. Người mà ông Liêm nhờ vả là Nguyễn Trung Kiên, nhân viên của công ty. Sau khi nhận tiền của ông Liêm, Kiên đã thuê Nguyễn Hoài Vũ và Lương Trung Tiến, đều là những đối tượng không nghề nghiệp, thực hiện. Sau nhiều ngày theo dõi quy luật của Giám đốc Ngụ, trưa 13/4, hai kẻ côn đồ đã dùng tuýp sắt, dùng cui điện đánh vào đầu làm ông Ngụ ngất xỉu trên đường. Có những vụ việc chỉ xuất phát từ những mâu thuẫn giản đơn trong cuộc sống thường ngày, những mâu thuẫn này có thể giải quyết bằng việc gặp gỡ, thương lượng nhưng người ta vẫn tìm đến cách xử lý "ngoài vòng pháp luật". Hoàng Thế Anh vốn là một huấn luyện viên môn tennis. Ngày 21/3, Thế Anh đến sân tennis Lan Anh, ở phố Võ Thị Sáu, đường Thanh Nhàn, quận Hai Bà Trưng (Hà Nội) treo băng zôn quảng cáo dạy chơi tennis nhưng bị ngăn cản… Vì bực tức, Bùi Ngọc Nam là anh họ của Thế Anh, đã "nhờ" hai người bạn tù trước đây ở Phú Thọ là Thông và Tuấn với giá 1 triệu đồng để dằn mặt đối phương. Thông mang theo 4 con dao còn Nam mang theo một khẩu súng đến để dằn mặt anh Phạm Văn Tuyến, huấn luyện viên tennis của sân Lan Anh… Vì sao người ta lại dùng đến bọn lưu manh? Đi tìm câu trả lời, chúng tôi được biết nguyên nhân chính bắt nguồn từ sự thiếu hiểu biết hay chính sự coi thường pháp luật của nhân dân. Thực tế diễn ra cho thấy, các vụ thuê côn đồ hay sử dụng bạo lực gây án thường xuất phát từ nhiều nguyên nhân, song phần lớn xuất phát từ các trường hợp giao dịch do pháp luật cấm liên quan đến cờ bạc như cá độ bóng đá, cho vay tín dụng đen với lãi xuất cao… Các hoạt động này thường diễn ra một cách lén lút nên khi xảy ra tranh chấp, các đối tượng không dám đến cơ quan pháp luật trình báo. Trong đó, các vụ việc thường phát sinh các loại tội phạm dạng này thường liên quan đến các giao dịch dân sự như: vay tiền với "giao dịch ngầm", vay nợ với lãi xuất cao, nợ nần do thua cờ bạc, lô đề và vay nợ không có giấy tờ chứng minh nên đã giải quyết vay mượn bằng "luật rừng". Và vì thế, chủ nợ đã chọn giải pháp là thuê côn đồ. Bên cạnh đó cũng một phần từ việc xử lý các tranh chấp dân sự. Qua tìm hiểu, chúng tôi được biết các cơ quan pháp luật không phải lúc nào cũng thụ lý hết các yêu cầu của công dân. Một số trường hợp đùn đẩy lẩn nhau… Nhiều giao dịch dân sự kéo dài, giải quyết trong nhiều năm, qua nhiều phiên tòa sơ thẩm, phúc thẩm rồi giám đốc thẩm. Thậm chí có trường hợp bản án đã có hiệu lực, nhưng để chờ việc thi hành án mất rất nhiều năm, trong một số trường hợp không thể thi hành được vì nhiều lý do. Một con số thống kê cũng khiến người ta rùng mình: Trong 6 tháng đầu năm 2011, trên địa bàn cả nước đã xảy ra trên 22 nghìn vụ phạm pháp hình sự, trong đó tính chất bạo lực ngày càng gia tăng, đáng chú ý là hoạt động của các băng nhóm tội phạm đâm thuê, chém mướn. Ngoài hệ thống pháp luật còn phải kể tới các hệ thống chuẩn mực xã hội khác như đạo đức, phong tục đang có những sự thay đổi nhất định. Sự xuất hiện của các phương tiện bạo lực như dao, kiếm, súng đạn ngày càng nhiều, việc quản lý hiện nay rất khó khăn; do ảnh hưởng của những bộ phim, ảnh bạo lực trên truyền hình, bên cạnh đó còn là ảnh hưởng của một số hiện tượng tiêu cực trong hoạt động của các cơ quan công quyền, đặc biệt là các cơ quan thi hành tố tụng, trong việc tiếp nhận, giải quyết đến việc điều tra, xét xử; một số vụ án được đưa ra giải quyết, không đủ tính răn đe. Và việc ngại ngùng đến các cơ quan pháp luật trình báo, khiến cái ác nảy sinh từ những điều tưởng như nhỏ nhất và tội ác dường như có thể xảy ra ở bất cứ thời điểm nào, đối với tất cả.