Chánh TANDTC Nguyễn Hòa Bình: Nhiều nước không quy định cứng lứa tuổi 14-16

Sau khi quá nhiều đại biểu tranh luận xung quanh phạm vi chịu trách nhiệm hình sự của trẻ em đủ 14 đến dưới 16 tuổi – vấn đề đã gây tranh luận từ Quốc hội khóa 13 đến Quốc hội khóa 14, và ai cũng có lý lẽ riêng, Chánh án tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Hòa Bình đã đưa ra buổi thảo luận với một cách tiếp cận hoàn toàn khác.

“Từ sáng đến giờ tôi đã nghe nhiều tranh luận của các đại biểu, ý kiến nào cũng xác đáng, như: Cần bảo đảm quyền trẻ em, tạo điều kiện cho các cháu phát triển về sau, vì tương lai còn rất dài hay lo ngại về tội phạm trẻ dần, hành vi phạm tội ngày càng nghiêm trọng cũng đúng. Ở đây, tôi muốn tiếp cận ở góc độ khác, không phải 2 phương án chúng ta dự kiến sẽ bỏ phiếu để Quốc hội tham khảo trước khi bỏ phiếu chính thức” – Chánh án Nguyễn Hòa Bình cho biết.

“Vừa rồi chúng tôi có dịp tham khảo ý kiến của của Pháp, Ý, cách tiếp cận của họ rất khác. Chính sách hình sự với trẻ vị thành niên (trẻ em dưới 18 tuổi) 2 cách tiếp cận: Một là đưa ra những nguyên tắc để xử lý, hai là quy định về độ tuổi. Trên thế giới, quy định về độ tuổi là không nhiều, chủ yếu nằm ở nguyên tắc xử lý. Chúng ta lại bàn quá nhiều về độ tuổi và coi đó là chính sách thì chưa hợp lý lắm. Nhiều nước chỉ loại trừ trách nhiệm hình sự với tội vô ý thôi, còn cố ý thì phải chịu. Chính sách của họ nằm ở nguyên tắc xử lý chứ không ở độ tuổi” – Chánh án cho biết.

Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Hòa Bình trong phiên họp Quốc hội sáng 24-5.
Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Hòa Bình trong phiên họp Quốc hội sáng 24-5.

“Ví dụ Pháp, người ta có nguyên tắc: Đối với trẻ em thì phải tăng các biện pháp giáo dục và hạn chế các biện pháp hình phạt, cưỡng chế như tù giam. Vừa rồi có đại biểu phát biểu trẻ em vào tù xong tái phạm nhiều là đúng. Thứ hai là tất cả các vụ án liên quan đến trẻ em là phải xử kín, tránh bị công khai đưa lên mạng, ảnh hưởng đến việc sửa sai của các em về sau. Các nước cũng không quy định cứng lứa tuổi 14 – 16, 16 – 18 như chúng ta, mà độ tuổi do Hội đồng xét xử quyết định trên nhận thức chủ quan của cá nhân phạm tội và áp dụng cá biệt trong từng trường hợp. Có trường hợp trẻ em 14- 15 nhận thức về tội phạm già dặn hơn 16 – 17. Đơn cử phạm tội có tổ chức, tái phạm nhiều lần, cố tình thực hiện hành vi phạm tội đến cùng, “có số có má” thì dù ít tuổi tội cũng nặng hơn anh 17 uống rượu, bị kích thích, phạm tội lần đầu. Thứ tư là trong trường hợp phải xử lý bằng hình phạt tù thì áp dụng hình phạt bằng 1 nửa so với khung hình phạt tương ứng. Nếu chúng ta mạnh dạn, có thể áp dụng bằng 1/3 hay 1/4. Quy định như vậy để tránh sự tùy tiện của hội đồng xét xử, khi bớt 1 năm, khi bớt 2 năm” – Chánh án Nguyễn Hòa Bình nhấn mạnh.

“Có khi chỉ là hành vi đánh nhau, không gây thương tích gì nhiều, nhưng lột quần, lột áo đưa lên mạng, dẫn đến các cháu vì xấu hổ mà tự sát thì hậu quả rất nghiêm trọng. Cho nên không loại trừ một loại tội phạm nào cả. Việc đưa ra tòa để cảnh báo, giáo dục, hòa giải cũng là cần thiết, không nhất thiết phải đưa vào tù – như đại biểu Lưu Bình Nhưỡng đã nêu. Chính sách hình sự nằm ở Chương 12 (Những quy định với người chưa thành niên phạm tội) Điều 91 chứ không phải nằm ở Điều 12 này. Đây mới là nơi cần đầu tư thảo luận thêm” – ông Nguyễn Hòa Bình nêu quan điểm.

 “Quy định như Điều 12 thì liệt kê ra bao nhiêu tội cũng không đủ, như tội xâm phạm an ninh quốc gia, khủng bố, lợi dụng trẻ em rất nhiều. Đề nghị chỉ loại trừ lỗi vô ý thôi”. Sau ý kiến của Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Hòa Bình, Phó Chủ tịch Quốc hội Uông Chu Lưu đã đề nghị đại biểu quan tâm và bổ sung ý kiến vào chương “Những quy định với ng chưa thành niên phạm tội”, quy định về nguyên tắc áp dụng hình sự với người chưa thành niên.

Lấy ý kiến đại biểu Quốc hội lần 2 về Điều 12

Do quá nhiều ý kiến đại biểu tập trung vào chủ đề phạm vi chịu trách nhiệm hình sự với trẻ em 14 – 16 tuổi (Điều 12), với quan điểm hết sức khác nhau, đến 11h10’, Phó Chủ tịch Quốc hội Uông Chu Lưu đã đề nghị ĐBQH dừng việc tham luận về điều này và tập trung vào các nội dung khác cũng rất quan trọng của Bộ luật. 

“Đoàn Chủ tịch sẽ gửi phiếu xin ý kiến đại biểu và sẽ lựa chọn theo đa số” – Phó Chủ tịch Quốc hội Uông Chu Lưu cho biết.

Vũ Hân

Các tin khác

Thẩm tra dự án Luật Bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia

Thẩm tra dự án Luật Bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia

Dự thảo Luật Bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia gồm 41 điều, được chia thành 7 chương; quy định về nguyên tắc bảo vệ, tiêu chí xác định, thẩm quyền xác định, biện pháp bảo vệ, lực lượng bảo vệ, quyền, nghĩa vụ, trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, công dân trong bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia.

Cần thiết xây dựng cộng đồng thực thi pháp luật ASEAN có tính kết nối cao hơn

Cần thiết xây dựng cộng đồng thực thi pháp luật ASEAN có tính kết nối cao hơn

Trong khuôn khổ Hội nghị lãnh đạo cấp cao cơ quan thực thi pháp luật các nước ASEAN về hợp tác đấu tranh với tội phạm truy nã dưới chủ đề "Tăng cường hợp tác khu vực vì một ASEAN thượng tôn pháp luật và không có tội phạm truy nã", sáng 30/9, ngài Kao Kim Hourn, Tổng Thư ký ASEAN đã có bài phát biểu dưới hình thức ghi hình.

Bộ trưởng Lương Tam Quang với các Trưởng đoàn các nước ASEAN tại hội nghị.

Vì một ASEAN thượng tôn pháp luật và không có tội phạm truy nã

Sáng 30/9, Hội nghị lãnh đạo cơ quan thực thi pháp luật các nước ASEAN về hợp tác đấu tranh với tội phạm truy nã do Bộ Công an Việt Nam chủ trì tổ chức với chủ đề "Tăng cường hợp tác khu vực vì một ASEAN thượng tôn pháp luật và không có tội phạm truy nã" đã khai mạc trọng thể tại Thủ đô Hà Nội.

Thảo luận 7 luật trong lĩnh vực văn hóa, thể thao và du lịch

Thảo luận 7 luật trong lĩnh vực văn hóa, thể thao và du lịch

Qua thảo luận, các đại biểu Quốc hội đề nghị tiếp tục rà soát quy định về phân cấp, phân quyền, đơn giản hóa thủ tục và đẩy mạnh chuyển đổi số, bảo đảm các quy định mới đi vào thực chất, không phát sinh gánh nặng cho người dân, doanh nghiệp.

Đề xuất duy trì phương thức bảo hiểm xã hội phù hợp cho người cao tuổi, người khuyết tật

Đề xuất duy trì phương thức bảo hiểm xã hội phù hợp cho người cao tuổi, người khuyết tật

Đại biểu Quốc hội đề nghị khi thiết kế thủ tục, dự thảo luật Bảo hiểm xã hội phải tính đến một bộ phận người dân chưa có điều kiện sử dụng thiết bị thông minh, kỹ năng số còn hạn chế hoặc việc kết nối dữ liệu chưa ổn định, không để phương thức điện tử trở thành rào cản mới đối với việc thực hiện quyền bảo hiểm xã hội.

Tháo điểm nghẽn, hiện thực hóa mục tiêu xây dựng trên 5.000km đường bộ cao tốc

Tháo điểm nghẽn, hiện thực hóa mục tiêu xây dựng trên 5.000km đường bộ cao tốc

Ngày 29/9, Bộ Xây dựng đã tổ chức Hội nghị xúc tiến đầu tư phát triển đường bộ cao tốc giai đoạn 2026-2030. Sự kiện quy tụ khoảng 170 đại biểu đại diện các cơ quan của Chính phủ, các bộ, ngành Trung ương, chính quyền địa phương, các tổ chức tín dụng, chuyên gia kinh tế và đông đảo cộng đồng doanh nghiệp, nhà đầu tư trong và ngoài nước tham gia. 

Gần 2,2 triệu bài tham dự cuộc thi tìm hiểu Hiến pháp và pháp luật

Gần 2,2 triệu bài tham dự cuộc thi tìm hiểu Hiến pháp và pháp luật

Cuộc thi trực tuyến trên Cổng Pháp luật quốc gia Tìm hiểu Hiến pháp và pháp luật do Bộ Tư pháp tổ chức đang thu hút đông đảo người dân trên cả nước tham gia, tạo sức lan tỏa mạnh mẽ trong cộng đồng. Đặc biệt, đồng bào các dân tộc rất ít người cùng nhiều nhóm đối tượng đặc thù sôi nổi tham gia cuộc thi cho thấy độ bao phủ rộng và khả năng kết nối đa dạng người dân của hoạt động phổ biến, giáo dục pháp luật trên môi trường số.

Xử lý vi phạm thận trọng, kẻo "vạ lây" người thứ ba

Xử lý vi phạm thận trọng, kẻo "vạ lây" người thứ ba

Nhiều đại biểu có ý kiến về đề xuất tăng mức phạt tiền tối đa cũng như việc chuyển giao thẩm quyền và áp dụng các biện pháp cưỡng chế mới đòi hỏi phải đánh giá tác động kỹ lưỡng, để vừa bảo đảm tính nghiêm minh của pháp luật, vừa không gây ảnh hưởng tiêu cực đến đời sống người dân và hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp.

Cho ý kiến các luật, bộ luật: Hình sự, Tố tụng hình sự, Tổ chức cơ quan điều tra hình sự (sửa đổi)

Cho ý kiến các luật, bộ luật: Hình sự, Tố tụng hình sự, Tổ chức cơ quan điều tra hình sự (sửa đổi)

Thảo luận về Bộ luật Hình sự (sửa đổi); Luật Tổ chức cơ quan điều tra hình sự (sửa đổi); Bộ luật Tố tụng hình sự (sửa đổi), các đại biểu đều thống nhất cần phải sửa đổi các luật, bộ luật trên nhằm kịp thời tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc phát sinh từ thực tiễn.

Nhiều nơi nghĩa vụ chỉ trên giấy còn trước cổng nhà, xe rác vẫn gom chung

Nhiều nơi nghĩa vụ chỉ trên giấy còn trước cổng nhà, xe rác vẫn gom chung

Các đại biểu đã tập trung thảo luận nhằm tháo gỡ “nút thắt” trong công tác quản lý chất thải. Từ đó nhấn mạnh việc phân loại rác tại nguồn hay quản lý chất thải xây dựng không chỉ là nghĩa vụ riêng lẻ của người dân mà phải được thiết kế thành một chuỗi trách nhiệm đồng bộ của cả hệ thống từ chính quyền địa phương đến các đơn vị thu gom, xử lý.