Cần nâng cấp đường sắt trở thành mạch máu chính của vận tải đường xa

Thời gian gần đây, trên địa bàn cả nước liên tiếp xảy ra nhiều vụ tai nạn giao thông (TNGT) thảm khốc trên đường bộ và đường sắt, làm chết và bị thương nhiều ngươi, khiến dư luận bàng hoàng và vô cùng bức xúc. 

Có thể kể đến những vụ tai nạn nghiêm trọng như: Ngày 7-5-2018, tại thị trấn Chư Sê (Gia Lai) xe khách giường năm chở 43 người đâm trực diện với một xe tải, làm 13 người chết, hàng chục người bị thương.

Vụ tai nạn trên cầu Chương Dương (Hà Nội) ngày12-7-2018 khiến 3 người chết, ngày 19-7-2018, tai nạn liên hoàn giữa 3 xe khách trên QL.1 tại xã Hàm Đức (Bình Thuận) làm 3 người thiệt mạng, 10 người bị thương.

Ngày 9-7-2018, trên QL.26 (Đắk Lắk), hai xe khách giường nằm đâm trực diện làm nhiều người thương vong… Gần đây nhất, vụ tai nạn đặc biệt nghiêm trọng xảy ra đêm 30-7-2018 tại Điện Bàn-Quảng Nam khi xe đón dâu 16 chỗ đấu đầu với xe Container làm 13 người chết, 4 bị thương. Trước đó ngành đường sắt lập “kỷ lục” về chuỗi tại nạn nghiêm trọng trong 4 ngày (24-27/5/2018) làm 3 người chết , nhiều người bị thương, hàng chục đầu máy, toa xe bị hư hỏng… 

Những vụ tai nạn kinh hoàng xảy ra liên tiếp khiến cho xã hội nhức nhối và hết sức lo ngại, là tín hiệu khẩn cấp cảnh báo về mối hiểm họa TNGT từng ngày từng giờ luôn rình rập với mỗi gia đình.

Hiện trường vụ tai nạn làm 13 người tử vong tại Quảng Nam ngày 30-7-2018
Hiện trường vụ tai nạn làm 13 người tử vong tại Quảng Nam ngày 30-7-2018

Nguyên nhân chủ yếu khách quan và chủ quan gây tai nạn, trước hết ý thức chấp hành luật giao thông yếu kém của người điều khiển phương tiện (chạy ẩu, lái ẩu, không làm chủ tốc độ, chạy không đúng làn đường, uống rượu bia…).

Về phía cơ quan chức năng, cần chú ý khắc phục các yếu tố chủ quan, khi nhiều năm qua,việc thích ứng quá chËm các giải pháp chiến lược trước sự gia tăng của phương tiện giao thông (theo quy luật chung, nếu tăng 1% GDP thì nhu cầu đi lại tăng 0,5-0,8%, tăng 1% thu nhập đầu người nhu cầu đi lại tăng 1,5-1,8%...).

Biểu hiện rõ nhất là đầu tư, quy hoạch hệ thống kết cấu hạ tầng và giao thông công cộng (GTCC) chư­a hợp lý, còn nhiều “điểm đen” giao thông chậm khắc phục,việc kiểm soát chất lượng xe cơ giới còn nhiều lỗ hỗng, Luật Giao thông đường bộ nước ta ban hành chậm nhiều thập kỷ so với thế giới, công tác quản lý, tổ chức, điều hành giao thông còn trì trệ và kém hiệu quả.

Sự gia tăng của các phương tiện vận tải còn do tác động của cơ chế thị trường khiến các phương tiện đều muốn “phá rào”, tăng tốc để cạnh tranh tìm lợi nhuận, bất chấp tính mạng của người đi …

Để khắc phục những khiếm khuyết trên, theo chúng tôi cần chú trọng những giải pháp cấp bách sau:

Trước tiên ở tầm vĩ mô, cần đổi mới tư duy trong quy hoạch, khắc phục việc tập trung quá nhiều cho đường bộ trong khi chưa đầu tư và khai thác hiệu quả đường sắt và đường thủy. Sớm hình thành mạng lưới giao thông hợp lý và đồng bộ, đường sắt cần được nâng cấp để trở thành mạch máu chính của vận tải hành khách đường xa (150-200km trở lên), hạn chế ô tô chạy đường dài, bởi xác xuất gây tai nạn của đường sắt thấp hơn nhiều đường bộ…(trên thế giới, các quốc gia như Trung Quốc, CH.Séc, Pháp…mật độ đường sắt cao gấp hàng trăm lần nước ta).

Tiếp đến không thể thiếu việc triển khai quyết liệt các giải pháp căn cơ như: Tiếp tục hiện đại hóa kết cấu hạ tầng, phát triển GTCC, xóa các “điểm đen” GT, “lập thể hóa” các ngã tư, các điểm giao cắt đường sắt, đảm bảo hành lang ATGT, “cứng hóa” giải phân cách trên các QL nhất là QL.1, kiểm soát sát sao chất lượng kỹ thuật phương tiện,…

Tăng cường quản lý nhà nước, giáo dục ý thức chấp hành luật giao thông, xử lý nghiêm các sai phạm…, trước mắt hạn chế xe khách chạy ban đêm, kiểm tra, giám sát kỹ năng-trình độ lái xe, xử lý mạnh tình trạng chạy quá tốc độ, tài xế uống rượu bia và chở quá tải, quản lý chặt chẽ xe khách hợp đồng, từng bước hạn chế xe khách giường nằm 2 tầng chạy đường miền núi, áp dụng GT thông minh để điều hành phương tiện trên đường, sớm thiết lập các trạm giám sát thời lượng lái xe, thắt chặt các giải pháp đảm bảo an toàn trong ngành hàng không và các tuyến đò ngang …

Để nâng cao hiệu quả cho công tác này, cùng với sự điều hành của Bộ GTVT, đề nghị tăng thêm quyền hạn cho Uỷ ban ATGT quốc gia, ngoài nhiệm vụ tuyên truyền, giáo dục, Uỷ ban ATGT quốc gia cần có thêm chức năng, có quyền yêu cầu thay đổi, bổ sung kịp thời những chiến lược, chính sách lớn, các dự án, công trình trực tiếp ảnh hưởng đến công tác đảm bảo ATGT.

Tổ chức y tế thế giới (WHO) đã từng cảnh báo: với số người chết do TNGT hàng năm của Việt Nam lên đến hàng chục ngàn người, thiệt hại hàng trăm triệu USD vật chất, thì đây thật sự là một thảm họa cần sớm được ngăn chặn. Còn đối với chúng ta, hậu quả xã hội lớn nhất là TNGT đã đột ngột cướp đi nhưng người thân yêu nhất của biết bao gia đình, gây cho họ nỗi thương tâm không lấy gì bù đắp được.

Sau vụ TN thảm khốc tại Quảng Nam, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã yêu cầu Bộ trưởng Bộ GTVT phải có giải pháp quyết liệt hơn nhằm hạn chế TNGT, trong đó mục tiêu hàng đầu là bảo vệ tính mạng con người.

Thực tiễn dồn dập xãy ra nhiều vụ TNGT thảm khốc vừa qua cho thấy, để đảm bảo bền vững ATGT, ngoài tập trung giáo dục văn hóa giao thông, đồng thời phải có các biện pháp quyết liệt mang tính đột phá trong chiến lược, quy hoạch và chính sách với sự vào cuộc của toàn xã hội nhằm thiết lập hệ thống Giao thông đồng bộ, hiện đại và khoa học, nhờ đó mới kịp đáp ứng tốc độ phát triễn của giao thông và bảo đảm sự đi lại an toàn cho người dân.

TS Nguyễn Xuân Thủy Nguyên phụ trách công tác Khách vận Vụ Vận tải, Bộ GTVT- Nguyên Tổng biên tập NXB - GTVT

Các tin khác

Đầu tư hạ tầng giao thông để giảm kẹt xe ở TP Hồ Chí Minh

Đầu tư hạ tầng giao thông để giảm kẹt xe ở TP Hồ Chí Minh

Để kéo giảm tình trạng ùn tắc giao thông ở khu vực nội thành TP Hồ Chí Minh, từ 13 năm trước quy hoạch xây dựng, mở rộng một loạt tuyến đường trục chính, đường trên cao, đường tỉnh và nút giao khác mức trước và sau năm 2020 đã được phê duyệt. Nhưng ngoài việc triển khai chậm thì danh mục các dự án được đề xuất ưu tiên đầu tư từ nay đến năm 2030 số công trình giao thông ở khu vực này cũng lại khá ít…

Suýt xảy ra tai nạn đường sắt do xe tải cố vượt rào chắn

Suýt xảy ra tai nạn đường sắt do xe tải cố vượt rào chắn

Ngày 14/5, Trạm Cảnh sát giao thông Quảng Xương, Phòng Cảnh sát giao thông Công an tỉnh Thanh Hóa cho biết đã lập biên bản xử phạt vi phạm hành chính đối với lái xe tải có hành vi cố tình băng qua đường sắt khi rào chắn đang hạ xuống, gây nguy cơ mất an toàn giao thông nghiêm trọng.

Hà Nội đưa xe buýt điện vào thay thế phương tiện diesel trên tuyến 54 Long Biên – Bắc Ninh

Hà Nội đưa xe buýt điện vào thay thế phương tiện diesel trên tuyến 54 Long Biên – Bắc Ninh

Sáng 14/5/2026, nhân kỷ niệm 22 năm thành lập Tổng công ty Vận tải Hà Nội (Transerco)  (14/5/2004- 14/5/2026), đơn vị đã chính thức đưa 23 xe buýt điện vào vận hành trên tuyến số 54 Long Biên – Bắc Ninh, thay thế phương tiện diesel hiện hữu, tiếp tục mở rộng mạng lưới giao thông công cộng xanh và hiện đại của Thủ đô.

Siết chặt kỷ cương trật tự đường sắt theo Nghị định mới

Siết chặt kỷ cương trật tự đường sắt theo Nghị định mới

Nhằm đảm bảo an toàn giao thông và nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước, Bộ Xây dựng đã đề nghị Bộ Công an phối hợp chặt chẽ trong việc triển khai và xử phạt các vi phạm theo Nghị định số 81/2026/NĐ-CP vừa được Chính phủ ban hành và có hiệu lực từ 15/5.

Mở rộng cao tốc Pháp Vân - Cầu Giẽ: Cần tính toán để việc đầu tư đáp ứng nhu cầu thực tế

Mở rộng cao tốc Pháp Vân - Cầu Giẽ: Cần tính toán để việc đầu tư đáp ứng nhu cầu thực tế

Trong khi các chuyên gia và người dân bày tỏ lo ngại về tầm nhìn quy hoạch, đơn vị đầu tư dự án cao tốc Pháp Vân - Cầu Giẽ lại vừa đưa ra đề xuất điều chỉnh giảm quy mô mở rộng tuyến đường huyết mạch này. Lý do được đưa ra là sự xuất hiện của các tuyến đường song hành, nhưng dư luận cho rằng việc đầu tư "manh mún" có thể dẫn đến lãng phí và không đáp ứng được tốc độ gia tăng phương tiện trong tương lai.

Xử lý lái xe vi phạm tốc độ và nồng độ cồn, rồi đâm thẳng vào xe của CSGT

Xử lý lái xe vi phạm tốc độ và nồng độ cồn, rồi đâm thẳng vào xe của CSGT

Chiều 10/5, trong khi làm nhiệm vụ, Tổ công tác của Phòng CSGT, Công an tỉnh Thái Nguyên phối hợp với Công an xã Điềm Thuỵ và Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Thái Nguyên đã kiểm tra, xử lý nghiêm trường hợp nam thanh niên điều khiển xe ô tô vi phạm tốc độ, vi phạm nồng độ cồn và chống người thi hành công vụ.

Cảnh báo gia tăng tai nạn giao thông trên “cung đường tử thần” đèo Vi Ô Lắc

Cảnh báo gia tăng tai nạn giao thông trên “cung đường tử thần” đèo Vi Ô Lắc

Đèo Vi Ô Lắc trên Quốc lộ 24 (tỉnh Quảng Ngãi) có chiều dài khoảng 30km, độ cao hơn 1.300m so với mực nước biển từ lâu đã được giới tài xế truyền tai nhau là “cung đường tử thần”. Thời gian gần đây, số vụ tai nạn giao thông (TNGT) tại khu vực này có dấu hiệu gia tăng, đặt ra yêu cầu cấp bách về việc chấn chỉnh ý thức lái xe và hạ tầng giao thông tại khu vực đèo này.

Tháo gỡ từng “điểm nghẽn”, tăng tốc hai tuyến cao tốc chiến lược của Lâm Đồng

Tháo gỡ từng “điểm nghẽn”, tăng tốc hai tuyến cao tốc chiến lược của Lâm Đồng

Với tổng chiều dài gần 140 km, tổng mức đầu tư hơn 36.000 tỷ đồng, hai dự án cao tốc Tân Phú - Bảo Lộc và Bảo Lộc - Liên Khương đang được kỳ vọng trở thành trục giao thông chiến lược kết nối Tây Nguyên với vùng kinh tế trọng điểm phía Nam. Không chỉ mở ra không gian phát triển mới cho Lâm Đồng, hai tuyến cao tốc còn được xem là “cú hích” quan trọng thúc đẩy liên kết vùng, phát triển logistics, du lịch và thu hút đầu tư.

Chưa đảm bảo các mục tiêu phát triển đối với xe buýt của TP Hồ Chí Minh

Chưa đảm bảo các mục tiêu phát triển đối với xe buýt của TP Hồ Chí Minh

Theo Sở Xây dựng TP Hồ Chí Minh, năm 2025 vừa qua vận chuyển hành khách công cộng (VTHKCC) của TP Hồ Chí Minh chỉ đạt khoảng 7% nhu cầu đi lại của người dân. Kết quả  trên chưa đạt mục tiêu thành phố đặt ra là VTHKCC chiếm 15% nhu cầu đi lại vào năm 2025. Trong đó khối lượng  VTHKCC bằng xe buýt còn đáng quan ngại hơn khi chỉ có thể đáp ứng 1,6% nhu cầu…