Cần nâng cấp đường sắt trở thành mạch máu chính của vận tải đường xa

Thời gian gần đây, trên địa bàn cả nước liên tiếp xảy ra nhiều vụ tai nạn giao thông (TNGT) thảm khốc trên đường bộ và đường sắt, làm chết và bị thương nhiều ngươi, khiến dư luận bàng hoàng và vô cùng bức xúc. 

Có thể kể đến những vụ tai nạn nghiêm trọng như: Ngày 7-5-2018, tại thị trấn Chư Sê (Gia Lai) xe khách giường năm chở 43 người đâm trực diện với một xe tải, làm 13 người chết, hàng chục người bị thương.

Vụ tai nạn trên cầu Chương Dương (Hà Nội) ngày12-7-2018 khiến 3 người chết, ngày 19-7-2018, tai nạn liên hoàn giữa 3 xe khách trên QL.1 tại xã Hàm Đức (Bình Thuận) làm 3 người thiệt mạng, 10 người bị thương.

Ngày 9-7-2018, trên QL.26 (Đắk Lắk), hai xe khách giường nằm đâm trực diện làm nhiều người thương vong… Gần đây nhất, vụ tai nạn đặc biệt nghiêm trọng xảy ra đêm 30-7-2018 tại Điện Bàn-Quảng Nam khi xe đón dâu 16 chỗ đấu đầu với xe Container làm 13 người chết, 4 bị thương. Trước đó ngành đường sắt lập “kỷ lục” về chuỗi tại nạn nghiêm trọng trong 4 ngày (24-27/5/2018) làm 3 người chết , nhiều người bị thương, hàng chục đầu máy, toa xe bị hư hỏng… 

Những vụ tai nạn kinh hoàng xảy ra liên tiếp khiến cho xã hội nhức nhối và hết sức lo ngại, là tín hiệu khẩn cấp cảnh báo về mối hiểm họa TNGT từng ngày từng giờ luôn rình rập với mỗi gia đình.

Hiện trường vụ tai nạn làm 13 người tử vong tại Quảng Nam ngày 30-7-2018
Hiện trường vụ tai nạn làm 13 người tử vong tại Quảng Nam ngày 30-7-2018

Nguyên nhân chủ yếu khách quan và chủ quan gây tai nạn, trước hết ý thức chấp hành luật giao thông yếu kém của người điều khiển phương tiện (chạy ẩu, lái ẩu, không làm chủ tốc độ, chạy không đúng làn đường, uống rượu bia…).

Về phía cơ quan chức năng, cần chú ý khắc phục các yếu tố chủ quan, khi nhiều năm qua,việc thích ứng quá chËm các giải pháp chiến lược trước sự gia tăng của phương tiện giao thông (theo quy luật chung, nếu tăng 1% GDP thì nhu cầu đi lại tăng 0,5-0,8%, tăng 1% thu nhập đầu người nhu cầu đi lại tăng 1,5-1,8%...).

Biểu hiện rõ nhất là đầu tư, quy hoạch hệ thống kết cấu hạ tầng và giao thông công cộng (GTCC) chư­a hợp lý, còn nhiều “điểm đen” giao thông chậm khắc phục,việc kiểm soát chất lượng xe cơ giới còn nhiều lỗ hỗng, Luật Giao thông đường bộ nước ta ban hành chậm nhiều thập kỷ so với thế giới, công tác quản lý, tổ chức, điều hành giao thông còn trì trệ và kém hiệu quả.

Sự gia tăng của các phương tiện vận tải còn do tác động của cơ chế thị trường khiến các phương tiện đều muốn “phá rào”, tăng tốc để cạnh tranh tìm lợi nhuận, bất chấp tính mạng của người đi …

Để khắc phục những khiếm khuyết trên, theo chúng tôi cần chú trọng những giải pháp cấp bách sau:

Trước tiên ở tầm vĩ mô, cần đổi mới tư duy trong quy hoạch, khắc phục việc tập trung quá nhiều cho đường bộ trong khi chưa đầu tư và khai thác hiệu quả đường sắt và đường thủy. Sớm hình thành mạng lưới giao thông hợp lý và đồng bộ, đường sắt cần được nâng cấp để trở thành mạch máu chính của vận tải hành khách đường xa (150-200km trở lên), hạn chế ô tô chạy đường dài, bởi xác xuất gây tai nạn của đường sắt thấp hơn nhiều đường bộ…(trên thế giới, các quốc gia như Trung Quốc, CH.Séc, Pháp…mật độ đường sắt cao gấp hàng trăm lần nước ta).

Tiếp đến không thể thiếu việc triển khai quyết liệt các giải pháp căn cơ như: Tiếp tục hiện đại hóa kết cấu hạ tầng, phát triển GTCC, xóa các “điểm đen” GT, “lập thể hóa” các ngã tư, các điểm giao cắt đường sắt, đảm bảo hành lang ATGT, “cứng hóa” giải phân cách trên các QL nhất là QL.1, kiểm soát sát sao chất lượng kỹ thuật phương tiện,…

Tăng cường quản lý nhà nước, giáo dục ý thức chấp hành luật giao thông, xử lý nghiêm các sai phạm…, trước mắt hạn chế xe khách chạy ban đêm, kiểm tra, giám sát kỹ năng-trình độ lái xe, xử lý mạnh tình trạng chạy quá tốc độ, tài xế uống rượu bia và chở quá tải, quản lý chặt chẽ xe khách hợp đồng, từng bước hạn chế xe khách giường nằm 2 tầng chạy đường miền núi, áp dụng GT thông minh để điều hành phương tiện trên đường, sớm thiết lập các trạm giám sát thời lượng lái xe, thắt chặt các giải pháp đảm bảo an toàn trong ngành hàng không và các tuyến đò ngang …

Để nâng cao hiệu quả cho công tác này, cùng với sự điều hành của Bộ GTVT, đề nghị tăng thêm quyền hạn cho Uỷ ban ATGT quốc gia, ngoài nhiệm vụ tuyên truyền, giáo dục, Uỷ ban ATGT quốc gia cần có thêm chức năng, có quyền yêu cầu thay đổi, bổ sung kịp thời những chiến lược, chính sách lớn, các dự án, công trình trực tiếp ảnh hưởng đến công tác đảm bảo ATGT.

Tổ chức y tế thế giới (WHO) đã từng cảnh báo: với số người chết do TNGT hàng năm của Việt Nam lên đến hàng chục ngàn người, thiệt hại hàng trăm triệu USD vật chất, thì đây thật sự là một thảm họa cần sớm được ngăn chặn. Còn đối với chúng ta, hậu quả xã hội lớn nhất là TNGT đã đột ngột cướp đi nhưng người thân yêu nhất của biết bao gia đình, gây cho họ nỗi thương tâm không lấy gì bù đắp được.

Sau vụ TN thảm khốc tại Quảng Nam, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã yêu cầu Bộ trưởng Bộ GTVT phải có giải pháp quyết liệt hơn nhằm hạn chế TNGT, trong đó mục tiêu hàng đầu là bảo vệ tính mạng con người.

Thực tiễn dồn dập xãy ra nhiều vụ TNGT thảm khốc vừa qua cho thấy, để đảm bảo bền vững ATGT, ngoài tập trung giáo dục văn hóa giao thông, đồng thời phải có các biện pháp quyết liệt mang tính đột phá trong chiến lược, quy hoạch và chính sách với sự vào cuộc của toàn xã hội nhằm thiết lập hệ thống Giao thông đồng bộ, hiện đại và khoa học, nhờ đó mới kịp đáp ứng tốc độ phát triễn của giao thông và bảo đảm sự đi lại an toàn cho người dân.

TS Nguyễn Xuân Thủy Nguyên phụ trách công tác Khách vận Vụ Vận tải, Bộ GTVT- Nguyên Tổng biên tập NXB - GTVT

Các tin khác

Sáng đầu tuần, cầu Nhật Tân tiếp tục ùn tắc

Sáng đầu tuần, cầu Nhật Tân tiếp tục ùn tắc

Sáng 28/9, dù cơ quan chức năng đã tạm gỡ bỏ biển báo khoảng cách nhưng mật độ phương tiện ở hai đầu cầu Nhật Tân vẫn tăng cao khiến giao thông ùn ứ. Lực lượng CSGT được bố trí điều tiết, phân luồng, hướng dẫn phương tiện, hạn chế tình trạng ùn tắc kéo dài.

Yêu cầu xử lý sạt lở tại cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu

Yêu cầu xử lý sạt lở tại cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu

Ngày 27/9, Ban Quản lý dự án (BQLDA) đầu tư xây dựng công trình giao thông Đồng Nai yêu cầu các nhà thầu kiểm tra, khẩn trương khắc phục tình trạng hư hỏng, đứt gãy rãnh thoát nước và một số vị trí taluy tại dự án thành phần 1 cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu…

Lâm Đồng: Khẩn trương khắc phục sạt lở trên Quốc lộ 28B

Lâm Đồng: Khẩn trương khắc phục sạt lở trên Quốc lộ 28B

Chiều 27/9, một điểm sạt lở đã xảy ra tại Km31+400, Quốc lộ 28B, đoạn qua xã Phan Sơn, tỉnh Lâm Đồng, khiến việc lưu thông của các phương tiện qua khu vực bị ảnh hưởng. Lực lượng chức năng đã có mặt tại hiện trường để điều tiết giao thông và khắc phục sự cố.

Xử lý nhóm thanh niên vi phạm giao thông còn khiêu khích đăng lên mạng

Xử lý nhóm thanh niên vi phạm giao thông còn khiêu khích đăng lên mạng

Trong quá trình di chuyển trên tuyến QL3B qua địa bàn xã Yên Nguyên, tỉnh Tuyên Quang, nhóm thanh niên có lời lẽ chửi, khiêu khích, kích động đối với một nhóm thanh niên trên địa bàn xã khác, sau đó quay lại hình ảnh và đăng tải lên mạng xã hội đã bị Công an Tuyên Quang xử lý.

Tạm gỡ biển báo khoảng cách trên cầu Nhật Tân trong ngày đầu thí điểm

Tạm gỡ biển báo khoảng cách trên cầu Nhật Tân trong ngày đầu thí điểm

Trong ngày đầu thí điểm điều chỉnh tổ chức lại giao thông trên cầu Nhật Tân, trước những lo lắng của người dân về việc giữ khoảng cách an toàn dẫn tới tình trạng các phương tiện di chuyển chậm, Sở Xây dựng Hà Nội đã tạm thời thu hồi biển báo khoảng cách an toàn ngay trong chiều 27/9.

Hà Nội sẽ kết hợp dữ liệu camera và GPS xử lý ùn tắc giao thông

Hà Nội sẽ kết hợp dữ liệu camera và GPS xử lý ùn tắc giao thông

Ban Đô thị HĐND thành phố (TP) Hà Nội vừa ban hành kế hoạch khảo sát công tác tổ chức giao thông và xử lý các điểm ùn tắc trên địa bàn TP năm 2026. Đợt khảo sát tập trung ứng dụng dữ liệu từ hệ thống camera giám sát, camera AI và hành trình GPS phương tiện để đo lường thực trạng và tìm giải pháp tháo gỡ các điểm nghẽn giao thông.