Để doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa phát triển bền vững:

Cần có chiến lược quản trị về rủi ro

Nhận định về hoạt động của DN nhỏ và vừa, ông Trần Việt Anh, Phó Chủ tịch Hiệp hội DN nhỏ và vừa TP HCM cho rằng: “Đa số các DN thiếu kiến thức về quản trị, không xây dựng được kế hoạch dài hạn và ngắn hạn trong hoạt động kinh doanh, sức cạnh tranh yếu và chưa thực sự chủ động tìm kiếm thị trường”.

“Được sự tài trợ của Chính phủ Canada, chúng tôi tiến hành khảo sát tìm hiểu rõ hơn những thách thức mà các doanh nghiệp (DN) siêu nhỏ, nhỏ và vừa phải đối mặt trong nền kinh tế đang phát triển APEC. Khảo sát 330 DN siêu nhỏ, nhỏ và vừa tại TP Hà Nội, Đà Nẵng và TP Hồ Chí Minh cho thấy ba rào cản cố hữu mà họ đang phải đối mặt khi phát triển kinh doanh, đó là: khả năng tiếp cận tài chính hoặc vốn hạn chế; thủ tục và các quy định của Chính phủ nhiêu khê; khó thuê và giữ chân lao động”, ông Huỳnh Huy Hòa, Phó Giám đốc Viện Nghiên cứu phát triển kinh tế - xã hội Đà Nẵng cho biết.

Theo bà Mai Thị Tuyết Nhung, ĐH Quốc gia TP Hồ Chí Minh: “Trong hoạt động kinh doanh dù DN không mong đợi nhưng rủi ro vẫn luôn hiện diện trong mọi quyết định đầu tư hay giao dịch kinh doanh của DN. Tùy theo mức độ, rủi ro có thể gây ra những thiệt hại về tài chính, nhưng cũng có thể đẩy DN vào tình trạng khánh kiệt, thậm chí phá sản. Vì vậy, một điều hết sức quan trọng mà mọi DN cần phải luôn quan tâm đó là nhận diện rủi ro”.

Sản phẩm của DN nhỏ và vừa chủ yếu tiêu thụ tại thị trường nội địa.
Sản phẩm của DN nhỏ và vừa chủ yếu tiêu thụ tại thị trường nội địa.

Một khảo sát do bà Nhung thực hiện đối với 202 DN siêu nhỏ, nhỏ và vừa tại TP Hồ Chí Minh hoạt động trong lĩnh vực thương mại, dịch vụ, sản xuất cho thấy, DN hoạt động thấp nhất 1 năm, nhiều nhất 40 năm, với số vốn hoạt động của DN từ 35 triệu đồng đến 100 tỷ đồng; DN có ít nhất là 3 lao động (DN siêu nhỏ) và nhiều nhất là 300 lao động. Dễ thấy rằng, số lượng lao động thường tỷ lệ thuận với số vốn. 

Kết quả cho thấy: Có 60-90 DN chỉ thỉnh thoảng mới thực hiện một số bước trong quy trình quản trị DN (chiếm 30-40% DN tham gia khảo sát), đây là con số rất cao. Trong điều kiện môi trường kinh doanh thay đổi nhanh chóng, nếu không kiểm soát được các yếu tố tác động xấu đến hoạt động của DN thì DN sẽ thường xuyên gánh chịu thiệt hại dẫn đến thua lỗ trong sản xuất kinh doanh. 

Khảo sát cũng chỉ ra các DN siêu nhỏ, nhỏ và vừa cũng đối mặt với những rủi ro về lãi suất, nguồn vốn vay, giá cả đầu vào, tỷ giá, đối tác, lao động... Cụ thể, về việc vay vốn, có gần 20% DN khảo sát có vay vốn nhưng không bao giờ dự tính được chuyện lãi suất thay đổi. Do vậy nên các khoản vay đã ảnh hưởng xấu tới DN. Về giá cả đầu vào, việc thay đổi giá cả đầu vào là một rủi ro lớn đối với các DN, đặc biệt là các DN trong lĩnh vực sản xuất. Thế nhưng, có đến 78,5% DN không dự đoán chính xác được sự thay đổi của giá cả đầu vào. 

Với các DN hoạt động xuất nhập khẩu, tỷ giá là yếu tố cực kỳ quan trọng. Sự biến động của tỷ giá gây ra không ít xáo trộn cho các DN xuất nhập khẩu. Nhưng trong 88 DN có xuất nhập khẩu được khảo sát, chỉ có 1 DN cho rằng không bao giờ nhận tác động xấu từ biến động giá cả, là con số hết sức khiêm tốn.

Nhận định về hoạt động của DN nhỏ và vừa, ông Trần Việt Anh, Phó Chủ tịch Hiệp hội DN nhỏ và vừa TP Hồ Chí Minh cho rằng: “Đa số các DN thiếu kiến thức về quản trị, không xây dựng được kế hoạch dài hạn và ngắn hạn trong hoạt động kinh doanh, sức cạnh tranh yếu và chưa thực sự chủ động tìm kiếm thị trường”. 

Ông Mã Văn Tuệ, chuyên viên Văn phòng HĐND TP Hồ Chí Minh đánh giá: Thực trạng các DN nhỏ và vừa ở TP Hồ Chí Minh thời gian qua chủ yếu hoạt động không theo hình thức TNHH, mà thực chất là công ty gia đình. Mô hình hoạt động này tuy mang lại cho DN một số thuận lợi nhất định (linh hoạt, năng động, ra quyết định nhanh chóng) nhưng lại chứa đựng nhiều rủi ro. 

Bởi vì, các quyết định đầu tư, kinh doanh ít dựa trên cơ sở phân tích đầy đủ về thị trường, thiếu các hoạt động phân tích, đánh giá, kiểm tra, giám sát..., các quyết định thường mang tính chủ quan, áp đặt của một vài cá nhân, dễ sai lầm dẫn đến hậu quả rất nặng, nhiều khi đưa DN đến chỗ phá sản. 

Ngoài ra, mô hình này, đa số có bộ máy quản lý rất  đơn giản, hoạt động chủ yếu dựa trên kinh nghiệm cá nhân, có khi chỉ đơn giản là “bắt chước” các DN kinh doanh ngành nghề tương tự nên rất yếu về kỹ năng thiết lập quan hệ giao dịch kinh doanh, thiếu hiểu biết về sự năng động của thị trường. Đây là nguyên nhân chính của tình trạng  đầu tư theo “tâm lý bầy đàn” đầy rủi ro.

Vì vậy, để phát triển DN nhỏ và vừa, ông Tuệ cho rằng cần có chiến lược quản trị về rủi ro. Đây là một trong những mục tiêu đánh giá cũng như quản lý sự bất ổn mà DN đang gặp phải. Đó là, gỡ bỏ các rào cản, cải thiện môi trường kinh doanh, thúc đẩy tinh thần khởi nghiệp. Công bố thông tin ngành, nhằm giúp các DN có những thông tin cơ bản để đánh giá, nhận định sơ bộ về thực trạng của ngành mà DN có ý định gia nhập. 

Ngoài ra, phát triển DN nhỏ và vừa không thể thiếu vai trò của Hiệp hội DN trong việc định hướng, hỗ trợ cho DN một loạt lĩnh vực như: tư vấn, cung cấp thông tin, tổ chức diễn đàn, cung cấp các dịch vụ đào tạo, dịch vụ hỗ trợ, tham gia đàm phán, bảo vệ quyền và lợi ích của DN...

Sản phẩm của DN nhỏ và vừa chủ yếu tiêu thụ tại thị trường nội địa.
Thúy Hà

Các tin khác

AIA Việt Nam được vinh danh tại Giải thưởng Rồng Vàng 2026

AIA Việt Nam được vinh danh tại Giải thưởng Rồng Vàng 2026

Ngày 13/5/2026, AIA Việt Nam vừa được vinh danh Top 10 Doanh nghiệp vì Cuộc sống Cộng đồng 2025 – 2026 với danh hiệu “Doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ dẫn đầu về các sản phẩm sống khỏe” trong khuôn khổ Giải thưởng Rồng Vàng 2026 do Tạp chí Kinh tế Việt Nam/VnEconomy tổ chức.

EVNGENCO1 đề xuất đầu tư 3 dự án điện mặt trời nổi tại Lâm Đồng

EVNGENCO1 đề xuất đầu tư 3 dự án điện mặt trời nổi tại Lâm Đồng

Tổng Công ty Phát điện 1 (EVNGENCO1) đang đề xuất đầu tư 3 dự án điện mặt trời nổi trên hồ thủy điện tại tỉnh Lâm Đồng với tổng công suất gần 270 MW, tổng mức đầu tư dự kiến khoảng 4.400 tỷ đồng. Các dự án được kỳ vọng góp phần khai thác hiệu quả hạ tầng hồ chứa hiện hữu, bổ sung nguồn điện sạch cho hệ thống điện quốc gia và thúc đẩy phát triển năng lượng xanh theo định hướng Quy hoạch điện VIII điều chỉnh.

Vinamilk Sure lan toả lối sống khoa học từ dinh dưỡng đến vận động

Vinamilk Sure lan toả lối sống khoa học từ dinh dưỡng đến vận động

Tiếp nối hành trình phụng sự cộng đồng, Vinamilk và nhãn hàng Vinamilk Sure vừa đồng hành cùng Hội Người giáo dục Bệnh đái tháo đường Việt Nam, Bệnh viện Đa khoa Đức Giang và phường Việt Hưng (Hà Nội) trong chương trình cộng đồng “Ngàn bước chân – Triệu trái tim khỏe”.

Amway Việt Nam ghi dấu ấn lần thứ 10 được vinh danh tại Giải thưởng Rồng Vàng 2026

Amway Việt Nam ghi dấu ấn lần thứ 10 được vinh danh tại Giải thưởng Rồng Vàng 2026

Ngày 13/5, Amway Việt Nam, thương hiệu hàng đầu về chăm sóc sức khỏe, vinh dự được trao tặng Giải thưởng Rồng Vàng 2026 ở hạng mục “Doanh nghiệp FDI có tăng trưởng liên tục và bền vững”. Đặc biệt, đây là lần thứ 10 Amway Việt Nam được vinh danh tại giải thưởng uy tín này, đánh dấu cột mốc ý nghĩa cho hành trình phát triển bền bỉ, năng lực vận hành ổn định và cam kết đầu tư lâu dài của doanh nghiệp tại Việt Nam. 

VPBank nâng tầm dịch vụ chuyển tiền du học, tối ưu trải nghiệm toàn diện

VPBank nâng tầm dịch vụ chuyển tiền du học, tối ưu trải nghiệm toàn diện

Không ngừng cải tiến để mang lại trải nghiệm tốt hơn, VPBank nâng tầm toàn diện dịch vụ chuyển tiền quốc tế tối ưu quy trình theo hướng đơn giản, nhanh chóng và an toàn hơn, đáp ứng nhu cầu chuyển tiền ngày càng gia tăng của phụ huynh và du học sinh. Đồng thời, khách hàng VPBank còn được hưởng loạt ưu đãi hấp dẫn như miễn phí dịch vụ và tặng e-voucher trị giá đến 25 triệu đồng

Mở lối hoàn lương bằng chính sách nhân văn

Mở lối hoàn lương bằng chính sách nhân văn

 Không chỉ là một chính sách an sinh đơn thuần, việc triển khai nguồn vốn tín dụng ưu đãi theo Quyết định số 22/2023/QÐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ (gọi tắt là Quyết định số 22) đang trở thành “điểm tựa” quan trọng giúp nhiều người chấp hành xong án phạt tù tại Ðồng Nai có cơ hội làm lại cuộc đời. 

Vốn ngân hàng “thay áo” những vùng quê

Vốn ngân hàng “thay áo” những vùng quê

Từ những dải đất cồn giữa dòng Hậu Giang đến vùng bìa rừng bên sông Đồng Nai, dòng vốn tín dụng ngân hàng đang chảy bền bỉ, len vào từng nông hộ, từng mái nhà, từng xóm nhỏ. Đồng vốn ưu đãi không chỉ giúp người nghèo vượt qua khó khăn mà còn nuôi dưỡng sinh kế, giữ lửa làng nghề, mở đường cho nhiều gia đình vươn lên khá giả. 

Petrovietnam nỗ lực đảm bảo chuỗi cung ứng, ổn định nguồn cung xăng dầu

Petrovietnam nỗ lực đảm bảo chuỗi cung ứng, ổn định nguồn cung xăng dầu

Trong tháng 4 và 4 tháng đầu năm 2026, Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam) tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực ở nhiều chỉ tiêu sản xuất kinh doanh trọng yếu, đặc biệt bảo đảm nguồn dầu thô cung cấp cho các nhà máy lọc dầu trong nước, cùng nguồn cung các sản phẩm xăng dầu, khí... góp phần quan trọng ổn định thị trường, đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia.

Tổng Giám đốc OCB Phạm Hồng Hải xin từ nhiệm

Tổng Giám đốc OCB Phạm Hồng Hải xin từ nhiệm

Ngân hàng TMCP Phương Đông (HOSE: OCB) vừa công bố thông tin về việc ông Phạm Hồng Hải gửi đơn từ nhiệm vị trí Tổng Giám đốc. Quyết định này được đưa ra trong bối cảnh OCB đang bước vào giai đoạn chiến lược mới, với những định hướng phát triển và mục tiêu tăng trưởng dài hạn.

Xử phạt 2 doanh nghiệp đầu mối vi phạm dự trữ xăng dầu bắt buộc

Xử phạt 2 doanh nghiệp đầu mối vi phạm dự trữ xăng dầu bắt buộc

Liên tiếp trong các ngày đầu tháng 5/2026, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Cục TTTN) đã kiểm tra đột xuất và xử phạt 2 doanh nghiệp đầu mối kinh doanh xăng dầu do không bảo đảm mức dự trữ xăng dầu bắt buộc và các hành vi vi phạm khác theo quy định của pháp luật. Tổng số tiền xử phạt lên tới 320 triệu đồng.

Moody’s nâng xếp hạng tín nhiệm của MB lên mức Ba2

Moody’s nâng xếp hạng tín nhiệm của MB lên mức Ba2

Tổ chức xếp hạng tín nhiệm quốc tế Moody’s Ratings (Moody’s) vừa công bố nâng xếp hạng tiền gửi dài hạn và xếp hạng nhà phát hành của Ngân hàng TMCP Quân đội (MB; HoSE: MBB) từ Ba3 lên Ba2, tương đương mức trần xếp hạng quốc gia của Việt Nam. Triển vọng được duy trì ở mức “Ổn định”.

Tăng cường giám sát hoạt động tín dụng chính sách

Tăng cường giám sát hoạt động tín dụng chính sách

Trong công cuộc giảm nghèo bền vững, tín dụng chính sách xã hội được xem là một trong những công cụ hữu hiệu nhất để hỗ trợ người yếu thế. Tại xã Ia Boòng, tỉnh Gia Lai, thông qua công tác kiểm tra, giám sát thường xuyên, chính sách này đã và đang đi vào cuộc sống, tạo ra những chuyển biến tích cực về kinh tế - xã hội. 

Dòng vốn chính sách - bệ đỡ cho những phận người

Dòng vốn chính sách - bệ đỡ cho những phận người

Không còn là những khoản vay đơn thuần, nguồn vốn tín dụng chính sách từ NHCSXH đang trở thành “bệ đỡ” cho nhiều phận người trên địa bàn tỉnh Nghệ An vươn lên. Từ những mô hình chăn nuôi, cải tạo vườn tạp đến phát triển kinh tế hộ gia đình, từng đồng vốn đang âm thầm làm đổi thay diện mạo nông thôn, vun đắp những sinh kế bền vững.