Văn kiện Đại hội XIV của Đảng đánh dấu một bước đột phá quan trọng trong tư duy chiến lược về an ninh quốc gia khi chính thức khẳng định và phát triển quan điểm lấy an ninh con người là mục tiêu của an ninh quốc gia; mục tiêu cơ bản của an ninh quốc gia trong kỷ nguyên mới là bảo vệ nhân dân, vì nhân dân và dựa vào nhân dân. Quán triệt sâu sắc tinh thần đó, lực lượng Công an nhân dân đã chủ động thay đổi cách tiếp cận trong mọi mặt công tác của mình: thay đổi căn bản tư duy từ "phòng thủ bị động" sang "an ninh chủ động, kiến tạo phát triển"; xác lập quan điểm an ninh toàn diện, đặt thành tố "phát triển" lên trước "ổn định" (phát triển để ổn định) và lấy an ninh con người làm mục tiêu cao nhất.
Nhiệm vụ bảo đảm toàn diện an ninh con người đặt ra đòi hỏi phải tự nâng tầm về chất đối với lực lượng Công an nhân dân - nhân văn hơn, chủ động hơn và gần dân hơn. Trước những nguy cơ lợi dụng các vấn đề an ninh con người để chia rẽ nhân dân với Đảng, Nhà nước, lực lượng Công an nhân dân tuyệt đối không được lơi lỏng cảnh giác. Trên tinh thần đó, để chủ động ứng phó, bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng trong tình hình mới, lực lượng Công an nhân dân cần tập trung thực hiện đồng bộ một số giải pháp trọng tâm sau:
Một là, lấy sự an toàn và niềm tin của nhân dân làm thước đo chất lượng công tác Công an
Niềm tin của nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và chế độ xã hội chủ nghĩa không tự nhiên sinh ra, mà được hình thành, bồi đắp từ những gặp gỡ, tiếp xúc, giải quyết công việc cụ thể hằng ngày với lực lượng chức năng, trong đó có lực lượng Công an cơ sở. Để củng cố thế trận lòng dân, trước hết phải thống nhất nhận thức trong toàn lực lượng: Thước đo hiệu quả công tác chuyên môn thực chất và bền vững nhất phải được quy về câu hỏi “người dân có cảm thấy an toàn, có thực sự hài lòng và thêm niềm tin vào lực lượng thực thi pháp luật hay không?”.
Từ nhận thức chuyển thành hành động, yêu cầu đặt ra là mỗi cán bộ, chiến sĩ khi thực hiện nhiệm vụ, dù là trong lĩnh vực công tác nào, cũng đều phải tuân thủ nghiêm ngặt quy trình, tác phong, đúng theo điều lệnh Công an nhân dân và chuẩn mực trong văn hóa, đạo đức công vụ. Phải kiên quyết, triệt để khắc phục những biểu hiện quan liêu, hách dịch, cửa quyền hoặc thái độ thờ ơ, vô cảm trước những khó khăn, bức xúc của nhân dân. Trong kỷ nguyên số, bất kỳ một hành vi lệch chuẩn, một thái độ thiếu chuẩn mực nào của người chiến sĩ Công an cũng có thể ngay lập tức bị các thế lực thù địch ghi hình, cắt ghép, thổi phồng và phát tán rộng rãi trên không gian mạng. Ngược lại, một hành động đẹp, một thái độ ứng xử đúng mực, tận tụy vì nhân dân chính là câu trả lời thuyết phục, khẳng định bản chất của Công an nhân dân và nền tảng tư tưởng của Đảng trong đời sống thực tiễn.
Hai là, chủ động phòng ngừa, bảo vệ người dân từ sớm, từ xa
Một xã hội an toàn là một xã hội có khả năng kiểm soát và triệt tiêu nguy cơ tội phạm ngay từ khi mới manh nha. Lực lượng Công an nhân dân cần quán triệt sâu sắc quan điểm “an ninh chủ động”, tuyệt đối không đợi đến khi hậu quả xảy ra, người dân đã trở thành nạn nhân và chịu tổn thương thì mới tiến hành điều tra, xử lý.
Để hiện thực hóa mục tiêu bảo vệ con người toàn diện, lực lượng Công an nhân dân phải chủ động triển khai đồng bộ “an ninh chủ động” trên cả hai mặt trận. Trong thực tế đời sống, cần phát huy tối đa vai trò của lực lượng Công an cơ sở (Công an cấp xã) kết hợp với sức mạnh quản trị dữ liệu số hiện đại của Trung tâm dữ liệu nghiệp vụ Bộ Công an. Từ đó, chủ động bám địa bàn, nắm tình hình, phát hiện và hóa giải kịp thời các mâu thuẫn nội bộ, không để tích tụ thành “điểm nóng”; đồng thời chủ động cảnh báo, triệt xóa tận gốc các nguy cơ về tội phạm truyền thống nguy hiểm như tín dụng đen, ma túy, trật tự xã hội… và ngăn chặn các hiểm họa, rủi ro trong đời sống xã hội.
Song song với đó, trên không gian mạng, lực lượng Công an nhân dân phải là lá chắn vững chắc, bảo vệ người dân trước những nguy cơ, hiểm họa đến từ không gian mạng. Thực tế cho thấy, những tổn thất về dữ liệu, hình ảnh, uy tín và tài sản trên không gian mạng luôn kéo theo hệ lụy trực tiếp làm suy sụp tinh thần, kiệt quệ tài chính trong đời thực, từ đó dễ khiến người dân hoang mang, dao động và suy giảm niềm tin vào hiệu lực quản lý của Nhà nước. Do đó, bên cạnh các biện pháp đấu tranh ngăn chặn, việc chủ động tuyên truyền, phổ biến kỹ năng số và nâng cao “sức đề kháng” cho các nhóm đối tượng yếu thế như học sinh, sinh viên, người cao tuổi… là vô cùng cấp thiết. Bên cạnh các loại hình tài liệu truyền thống, cần tập trung xây dựng hệ thống cẩm nang điện tử, các clip ngắn, sinh động trực quan trên các nền tảng mạng xã hội có độ tương tác cao (như TikTok, Facebook, Instagram, YouTube…) với nội dung trọng tâm là nhận diện các thủ đoạn lừa đảo công nghệ cao, cảnh báo phương thức phát tán tin giả và kỹ năng ứng xử an toàn trên không gian mạng. Khi mỗi công dân được trang bị đầy đủ “vắc-xin” nhận thức, các thế lực thù địch sẽ không còn đất diễn để lợi dụng kích động, bôi nhọ, chống phá.
Ba là, làm chủ mặt trận truyền thông; chủ động thông tin, kịp thời đánh sập tin giả, tin xuyên tạc
Bảo đảm an ninh con người trong điều kiện bùng nổ thông tin hiện nay phải đi kèm với nhiệm vụ bảo vệ môi trường thông tin lành mạnh, an toàn và tin cậy. Tin giả, tin sai sự thật và những luồng thông tin xấu độc ngày nay đã trở thành thứ vũ khí nguy hiểm, là tác nhân trực tiếp gây hoang mang, bất an trong xã hội, làm nhiễu loạn nhận thức chính trị và lung lay niềm tin của quần chúng vào sự lãnh đạo của Đảng. Chính vì vậy, làm chủ mặt trận truyền thông, xây dựng môi trường mạng lành mạnh, và bảo vệ niềm tin của nhân dân đã trở thành nhiệm vụ cấp bách, đòi hỏi lực lượng Công an nhân dân phải chủ động, nhạy bén và quyết liệt với phương châm “làm tốt là chưa đủ, phải làm cho nhân dân hiểu đúng”.
Để thực hiện trọn vẹn phương châm đó, lực lượng Công an nhân dân cần phối hợp cùng các cơ quan báo chí, truyền thông, đi trước một bước trong việc chủ động cung cấp thông tin chính thống, minh bạch và kịp thời về các vụ việc an ninh, trật tự phức tạp hoặc các vấn đề nhạy cảm được dư luận xã hội quan tâm. Thực tiễn chứng minh, nếu dòng thông tin chính thống chậm chân hoặc né tránh, một “khoảng trống thông tin” sẽ ngay lập tức xuất hiện, và không gian mạng sẽ bị chiếm lĩnh bởi tin giả, xấu độc khiến cảm xúc đám đông bị dẫn dắt một cách tiêu cực. Chính trong những khoảng trống đó, các thế lực thù địch, phản động sẽ thực hiện thủ đoạn “mượn gió bẻ măng”, bóp méo, quy chụp thành lỗi hệ thống và bôi nhọ bản chất của chế độ, hòng chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân tộc.
Bốn là, xây dựng đội ngũ cán bộ Công an cách mạng, nhân văn
Phải khẳng định rằng, người cán bộ Công an nhân dân chính là nhân tố quyết định, là nhân tố trực tiếp hiện thực hóa mục tiêu bảo đảm an ninh con người nói riêng và bảo đảm an ninh quốc gia nói chung. Để hoàn thành trọng trách này, yêu cầu tiên quyết đặt ra là phải xây dựng đội ngũ cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân có bản lĩnh chính trị vững vàng và lòng trung thành tuyệt đối với Đảng, Tổ quốc và Nhân dân. Mỗi cán bộ, chiến sĩ phải tự học hỏi, trau dồi và trang bị cho mình lý luận chính trị sắc bén, năng lực nhận diện và sức đề kháng mạnh mẽ trước các biểu hiện suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, cũng như các nguy cơ "tự diễn biến", "tự chuyển hóa" trong nội bộ.
Cùng với với bản lĩnh chính trị, năng lực toàn diện của người chiến sĩ Công an nhân dân trong kỷ nguyên mới phải được nâng tầm tương xứng với đòi hỏi của tình hình thực tiễn. Không chỉ là đòi hỏi tinh thông về công tác chuyên môn nghiệp vụ, nắm vững về pháp luật để bảo đảm mọi hoạt động thực hiện nhiệm vụ đều đúng người, đúng tội, thượng tôn pháp luật; mà còn là đòi hỏi thành thạo về kỹ năng công nghệ và năng lực tuyên truyền, dân vận trong kỷ nguyên số.
Việc xây dựng đội ngũ công an cơ sở “chắc về lý luận, pháp luật; sắc về nghiệp vụ và đắc về nhân tâm” sẽ tạo dựng niềm tin, thắt chặt mối quan hệ máu thịt giữa Công an với nhân dân, bảo đảm trận địa lòng dân luôn vững vàng.
Khi mỗi quyết định và hành động đều chứa đựng lòng nhân ái, đặt lợi ích và sự an toàn của người dân lên trên hết, thì hình ảnh người chiến sĩ Công an nhân dân sẽ trở nên tươi đẹp, tin cậy trong lòng dân. Đó chính là nguồn cội để tạo nên một "bệ đỡ" kiên cố, một thế trận lòng dân vững chắc để bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong mọi hoàn cảnh.
