Áp dụng án lệ đảm bảo tính thống nhất trong xét xử

Ngày 19-3, tại TP Hồ Chí Minh, TAND Tối cao đã tổ chức hội thảo "Lấy ý kiến đối với các bản án, quyết định đề xuất lựa chọn là nguồn để phát triển thành án lệ". 

Đến dự và chủ trì hội thảo có đồng chí Trương Hòa Bình, Ủy viên Bộ Chính trị, Chánh án TAND Tối cao cùng đại diện lãnh đạo TANDTC, các chuyên gia hàng đầu về pháp luật, các nhà khoa học, chuyên gia pháp lý và đại diện lãnh đạo các tòa án thuộc các tỉnh thành phía Nam.

Đồng chí Trương Hòa Bình phát biểu tại hội thảo.
Đồng chí Trương Hòa Bình phát biểu tại hội thảo.

Phát biểu tại hội thảo, đồng chí Trương Hòa Bình khẳng định, việc ban hành và áp dụng án lệ trong xét xử được dư luận trong nước và quốc tế nhìn nhận là một trong những thành công của quá trình cải cách tư pháp, thể hiện sự sáng suốt và đúng đắn trong công tác chỉ đạo, lãnh đạo của Đảng ta đối với hoạt động tư pháp.

Việc áp dụng án lệ trong xét xử sẽ đáp ứng yêu cầu bảo đảm áp dụng thống nhất pháp luật trong xét xử, nhiều quy định của pháp luật còn chưa rõ, những vấn đề chưa được pháp luật quy định cụ thể.

Đây là phương thức hiệu quả để khắc phục các khiếm khuyết của pháp luật, bảo đảm việc áp dụng pháp luật thống nhất trong xét xử, tạo tính ổn định, minh bạch và tiên liệu được trong các phán quyết của tòa án, qua đó có tác dụng hướng dẫn các hành vi ứng xử không chỉ đối với các bên trong vụ án mà còn đối với cả cộng đồng xã hội.

 Trong bối cảnh nước ta đang tích cực đổi mới trong nhiều lĩnh vực, tích cực hội nhập quốc tế, là thành viên của nhiều văn kiện quốc tế song phương, đa phương thì việc áp dụng án lệ trong xét xử sẽ góp phần nâng cao năng lực của Tòa án trong việc giải quyết các tranh chấp dân sự, thương mại, những tranh chấp có yếu tố nước ngoài, bảo đảm cho các phán quyết của tòa án công khai, minh bạch, thống nhất, đáng tin cậy.

Quang cảnh hội thảo.
Quang cảnh hội thảo.

Đây là yêu cầu cấp thiết để bảo vệ quyền lợi chính đáng của các nhà đầu tư trong và ngoài nước, củng cố niềm tin nhằm thu hút tối đa đầu tư nước ngoài tại Việt Nam.

Cũng tại hội thảo, 35 Quyết định Giám đốc thẩm của Hội đồng thẩm phán TAND Tối cao được đưa ra để các đại biểu thảo luận, trao đổi, bình luận, góp ý thẳng thắn.

Tiến sĩ Phạm Duy Nghĩa (Trường ĐH Luật TP Hồ Chí Minh) đóng góp ý kiến tại hội thảo.
Tiến sĩ Phạm Duy Nghĩa (Trường ĐH Luật TP Hồ Chí Minh) đóng góp ý kiến tại hội thảo.

Đa các đại biểu tập trung thảo luận vào một số bản án, quyết định có tính điển hình để làm nổi bậc nội dung và giá trị án lệ, bảo đảm những lập luận, phán quyết được công nhận là án lệ phải có tính chuẩn mực, có giá trị hướng dẫn áp dụng thống nhất pháp luật trong xét xử, bảo đảm công bằng, bảo đảm những vụ việc có tình tiết, sự kiện pháp lý tương tự thì phải giải quyết như nhau.

Ngoài ra, cũng có đại biểu vẫn chưa đồng tình với quyết định của nhiều bản án (như vụ Nguyễn Quý Hợi phạm tội giết người...), nên hay không nên mã hóa án lệ...

Theo Chánh án Trương Hòa Bình, 35 Quyết định Giám đốc thẩm được đưa ra hội thảo để thảo luận, chưa phải là án lệ mà mới chỉ là những lựa chọn bước đầu, dự kiến đề xuất làm nguồn để phát triển thành án lệ.

Để được công nhận là án lệ, các bản án, quyết định này cần phải được đa số các ý kiến tham gia đồng tình, được Hội đồng tư vấn án lệ cho ý kiến trước khi trình Hội đồng thẩm phán TAND Tối cao công nhận là án lệ.

A.Huy

Các tin khác

Siết chặt kiểm tra, giám sát để ngăn chặn tham nhũng từ sớm

Siết chặt kiểm tra, giám sát để ngăn chặn tham nhũng từ sớm

TP Hồ Chí Minh xác định công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực tiếp tục là nhiệm vụ trọng tâm, thường xuyên và lâu dài. Song song với xử lý sai phạm khi đã phát sinh, thành phố đang chuyển mạnh sang tư duy phòng ngừa, kiểm soát quyền lực và tăng cường giám sát ngay từ những khâu đầu tiên của quá trình quản lý để phát hiện, ngăn chặn ngay từ sớm.

Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo là “chìa khóa vàng” để hiện thực hóa khát vọng phát triển đất nước

Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo là “chìa khóa vàng” để hiện thực hóa khát vọng phát triển đất nước

Sáng 18/5/2026, Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN) đã long trọng tổ chức Lễ chào mừng Ngày Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo Việt Nam cùng Hội nghị triển khai công nghệ chiến lược với chủ đề “Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số - Động lực chính của mô hình tăng trưởng mới”. Sự kiện có sự tham dự và chỉ đạo trực tiếp của Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng cùng các lãnh đạo cấp cao của Đảng và Nhà nước.

Hội ngộ những vị tướng “thời hoa lửa”

Hội ngộ những vị tướng “thời hoa lửa”

Nhân Kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh, ngày 17/5, CLB Trái tim người lính Phương Nam tổ chức Lễ ra mắt chương trình “Chân dung và đối thoại tướng lĩnh Việt Nam”.

Ánh sáng Hồ Chí Minh soi đường cho chúng ta đi

Ánh sáng Hồ Chí Minh soi đường cho chúng ta đi

Đồng chí Tô Lâm, Tổng Bí thư BCH TƯ Đảng Cộng sản Việt Nam, Chủ tịch nước CHXHCN Việt Nam vừa có bài viết "Ánh sáng Hồ Chí Minh soi đường cho chúng ta đi". Báo Công an nhân dân trân trọng giới thiệu bài viết của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.

Phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Lễ kỷ niệm 120 năm Ngày truyền thống Đại học Quốc gia Hà Nội

Phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Lễ kỷ niệm 120 năm Ngày truyền thống Đại học Quốc gia Hà Nội

Ngày 16/5, tại Hà Nội, Đại học Quốc gia Hà Nội long trọng tổ chức Lễ kỷ niệm 120 năm Ngày truyền thống Đại học Quốc gia Hà Nội (16/5/1906-16/5/2026) và đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhất. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự và phát biểu tại Lễ kỷ niệm. Báo Công an nhân dân trân trọng giới thiệu toàn văn bài phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.

Việt Nam và Triều Tiên quyết tâm thúc đẩy phát triển quan hệ song phương

Việt Nam và Triều Tiên quyết tâm thúc đẩy phát triển quan hệ song phương

Ngày 15/5, trong khuôn khổ chuyến thăm Triều Tiên thông báo kết quả Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam, Đặc phái viên của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, đồng chí Lê Hoài Trung, Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao đã hội kiến đồng chí Jo Yong Won, Chủ tịch Ủy ban Thường vụ Hội nghị Nhân dân Tối cao kiêm Chủ tịch Hội nghị Nhân dân Tối cao nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên.

Phải tạo dựng môi trường an toàn và công bằng cho mọi trẻ em

Phải tạo dựng môi trường an toàn và công bằng cho mọi trẻ em

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh phải tạo dựng môi trường an toàn và công bằng cho mọi trẻ em, an toàn trong gia đình, nhà trường, xã hội và trên không gian mạng; công bằng trong cơ hội học tập, vui chơi, chăm sóc, bảo vệ và phát triển.

Việt Nam đề nghị Mỹ đánh giá khách quan nỗ lực bảo hộ sở hữu trí tuệ

Việt Nam đề nghị Mỹ đánh giá khách quan nỗ lực bảo hộ sở hữu trí tuệ

Tại buổi họp báo thường kỳ Bộ Ngoại giao diễn ra chiều 14/5, Người phát ngôn Phạm Thu Hằng đã thông tin về những vấn đề đang được dư luận đặc biệt chú ý liên quan đến tình hình quần đảo Trường Sa của Việt Nam, nỗ lực ứng phó trước rủi ro từ virus Hanta và Báo cáo đặc biệt 301 của Hoa Kỳ năm 2026 về vấn đề sở hữu trí tuệ của Việt Nam.

Mở rộng tối đa các trường hợp miễn giấy phép xây dựng

Mở rộng tối đa các trường hợp miễn giấy phép xây dựng

Bộ Xây dựng vừa trình Chính phủ dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều của Luật Xây dựng về quản lý hoạt động xây dựng. Theo dự thảo,  Bộ Xây dựng đề xuất mở rộng tối đa các trường hợp miễn giấy phép xây dựng.

Huy động sức mạnh của các cơ quan báo chí trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng

Huy động sức mạnh của các cơ quan báo chí trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng

Cuộc thi viết “Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong tình hình mới” lần thứ 5 (2025-2026) do Báo Quân đội nhân dân phối hợp với Hội Nhà báo Việt Nam tiếp tục kết nối, huy động sức mạnh của các cơ quan báo chí trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng. 31 tác phẩm xuất sắc của cuộc thi sẽ được công bố trong lễ trao giải vào tối 19/5 tại Hà Nội.