Áo dài trong hành trình di sản

Nhiều buổi trình diễn thời trang dành riêng cho áo dài được tổ chức, nhiều chương trình tọa đàm, tìm hiểu, tôn vinh nét đẹp của tà áo truyền thống thu hút được sự quan tâm của đông đảo công chúng. Và quan trọng hơn, áo dài ngày càng xuất hiện nhiều trong ngày lễ Tết, sự kiện quan trọng, ở nhiều không gian khác nhau...

Điều đó cho thấy, dù cuộc sống ngày càng hiện đại nhưng nét đẹp của văn hóa truyền thống vẫn không ngừng được giữ gìn và phát huy.

Mặc dù vẫn là một cái Tết còn chịu nhiều ảnh hưởng từ dịch bệnh COVID - 19 nhưng những người yêu áo dài đều dễ dàng nhận thấy trang phục này xuất hiện nhiều ngay trong những ngày đầu xuân Tân Sửu. 

Trong những giờ phút gia đình sum họp hay tại những điểm du xuân đầu năm đều bắt gặp hình ảnh những người phụ nữ với trang phục áo dài truyền thống. Không chỉ phụ nữ, nhiều em nhỏ cũng trở nên đáng yêu hơn trong trang phục đặc biệt này. 

Điều đó cho thấy, áo dài truyền thống đã có được vị trí xứng đáng trong đời sống hiện đại. Việc này có ý nghĩa quan trọng bởi văn hóa truyền thống chỉ thực được gìn giữ, phát triển khi nó vẫn đang "sống" trong cuộc sống con người.

Nhiều hội thảo về áo dài đã được tổ chức nhằm tôn vinh nét đẹp và giá trị của trang phục truyền thống.
Nhiều hội thảo về áo dài đã được tổ chức nhằm tôn vinh nét đẹp và giá trị của trang phục truyền thống. 

Không thể phủ nhận, thời gian gần đây, hình ảnh áo dài xuất hiện thường xuyên hơn ở nhiều sự kiện, không gian khác nhau. Có được điều đó phải kể tới công sức của những người làm thời trang. Mặc dù thời trang hiện đại phát triển thay đổi như vũ bão nhưng áo dài vẫn có một vị trí quan trọng, không thể thay thế. 

Tà áo dài thướt tha vẫn là niềm cảm hứng, sự say mê của nhiều nhà thiết kế nổi tiếng trong nước. Họ không ngừng nghiên cứu, sáng tạo đem đến những thay đổi trong chất liệu, kiểu dáng để áo dài phù hợp với cuộc sống hiện đại mà vẫn giữ được nét truyền thống vốn có. Không chỉ có vậy, trong năm qua, nhiều hoạt động tôn vinh áo dài đã được tổ chức ở nhiều địa phương trong cả nước. 

Gần đây nhất, vào tháng 12/2020, Festival Áo dài Quảng Ninh với chủ đề "Miền di sản" lần đầu tiên được tổ chức bên bờ vịnh Bái Tử Long (TP Cẩm Phả). Sự kiện đã quy tụ sự tham gia của hơn 200 nghệ sĩ, diễn viên, người mẫu nổi tiếng trình diễn 17 bộ sưu tập (BST) của các nhà thiết kế hàng đầu trong nước. 

Mười bảy BST được đánh giá là 17 phong cách, màu sắc riêng biệt của các nhà thiết kế. Những di sản của Quảng Ninh đã hiện hữu sống động và đầy sáng tạo trên tà áo dài truyền thống như hình ảnh vịnh Bái Tử Long, Bảo tàng - Thư viện, vẻ thơ mộng của rừng Trúc Yên Tử hay vẻ hoang sơ, hùng vĩ của biên giới Bình Liêu... Festival không chỉ tôn vinh tà áo truyền thống mà còn góp phần quảng bá hình ảnh áo dài trong hành trình trở thành di sản văn hóa quốc gia và thế giới.

Cũng vào thời điểm này, tại phố đi bộ Nguyễn Đình Chiểu (TP Huế) cũng đã diễn ra chương trình "Ngày hội áo dài" và "Lễ hội ẩm thực Huế". Ngày hội tại Huế năm vừa qua là bước khởi đầu trong tiến trình xây dựng hồ sơ công nhận áo dài Huế và ẩm thực Huế là Di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia, tiến tới đệ trình UNESCO vinh danh là Di sản văn hóa thế giới. 

Tham dự chương trình là những nhà thiết kế nổi tiếng như Quang Hòa, Hạnh Mai, Trần Thiện Khánh, Việt Hùng, Nguyễn Lan Vy, Viết Bảo... Trước đó, chúng ta đều biết rằng các kỳ Festival Huế, Festival nghề truyền thống Huế đều có lễ hội áo dài. Tính đến nay, trải qua hàng chục kỳ festival, các lễ hội áo dài với chủ đề khác nhau đã mang đến cho du khách những trải nghiệm thú vị, giàu bản sắc tại mảnh đất cố đô.

Áo dài là trang phụ truyền thống phù hợp với nhiều lứa tuổi khác nhau.
Áo dài là trang phụ truyền thống phù hợp với nhiều lứa tuổi khác nhau.

Có thể nói, hàng năm, tại các thành phố lớn như Hà Nội, Huế, TP Hồ Chí Minh, Đà Nẵng... ngày càng có nhiều lễ hội áo dài được tổ chức. Tại TP Hồ Chí Minh, "Lễ hội áo dài" được tổ chức lần đầu tiên vào năm 2014. Đến nay đã trở thành sự kiện thường niên, quy mô ngày càng lớn và là một sản phẩm văn hóa du lịch độc đáo của nơi đây.

Năm vừa qua, "Lễ hội áo dài" TP Hồ Chí Minh lần thứ 7 với chủ đề: "Tôi yêu áo dài Việt Nam" được tổ chức tại Bảo tàng Lịch sử TP Hồ Chí Minh. Hơn một tháng diễn ra lễ hội, nhiều hoạt động đặc sắc ý nghĩa, lan tỏa hình ảnh, vẻ đẹp, phát huy giá trị áo dài Việt Nam. Đặc biệt các hoạt động được tổ chức trực tuyến kết hợp trực tiếp. 

Ngoài việc chiêm ngưỡng các BST áo dài, lễ hội còn có nhiều hoạt động ý nghĩa như hội thảo "Áo dài - Di sản văn hóa", cuộc thi "Tôi yêu áo dài Việt Nam" với ứng dụng video cá nhân... cùng với đó là những hoạt động hưởng ứng lễ hội như các tọa đàm về áo dài, trao tặng áo dài cho các nhà giáo, nhà văn hóa...

Tha thiết với tà áo dài truyền thống, đội ngũ các nhà tạo mẫu, nhà thiết kế đã không ngừng sáng tạo, mang đến những thay đổi thú vị cho áo dài. Áo dài được sáng tạo kết hợp nét tinh hoa truyền thống và yếu tố thời trang hiện đại. Trên cơ sở kiểu dáng của chiếc áo dài cổ điển, các nhà thiết kế thử nghiệm thêm nhiều chất liệu mới và thổi vào đó vẻ đẹp hiện đại từ những nét thêu, vẽ họa tiết trang trí... 

Những thay đổi cho phù hợp với đời sống hiện đại đó đã giúp cho áo dài luôn "sống" được trong dòng chảy thời trang hiện đại. Tuy nhiên, một điều mà các nhà nghiên cứu, quản lý văn hóa hay các nhà thiết kế thời trang đều cho rằng, áo dài Việt Nam có lịch sử vai trò quan trọng trong đời sống nhưng áo dài chưa có được một vị thế xứng tầm của một di sản văn hóa cấp quốc gia.

Tình yêu áo dài không chỉ thể hiện bằng việc thiết kế, sử dụng hay tôn vinh áo dài mà bằng hành trình đưa áo dài trở thành Di sản văn hóa. Nhiều hoạt động đã được các đơn vị hữu quan tổ chức nhằm thu thập thông tin lập hồ sơ di sản văn hóa phi vật thể cho áo dài. 

Như Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam phối hợp với Bộ Văn hóa - Thể thao và Du lịch tổ chức hội thảo với chủ đề "Áo dài - Di sản văn hóa Việt Nam" với nhiều hoạt động thiết thực để tôn vinh áo dài trong đời sống đương đại. Không chỉ được chiêm ngưỡng những chiếc áo dài tiêu biểu cho các thời kỳ, những đại biểu tham dự hội thảo còn được tham dự những tọa đàm với nhiều chủ đề khác nhau để hiểu hơn về lịch sử phát triển của tà áo truyền thống. 

Ngoài ra, Hội Phụ nữ Việt Nam còn tổ chức "Tuần lễ áo dài", "Triển lãm áo dài", các cuộc thi "Duyên dáng áo dài", "Ảnh đẹp áo dài" may tặng áo dài cho các phụ nữ có hoàn cảnh khó khăn, trình diễn áo dài tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám với các BST gắn với 21 di sản văn hóa Việt Nam đã được UNESCO công nhận... 

Tương tự, tại Trung tâm giao lưu văn hóa phố cổ Hà Nội, Ban quản lý phố cổ Hà Nội đã tổ chức hội thảo "Trang phục áo dài truyền thống - Vấn đề bảo tồn và phát triển trong xã hội hiện đại". Trong đó, các nhà nghiên cứu, các nhà thiết kế và nghệ nhân đã bàn về tiềm năng sử dụng áo dài truyền thống trong xã hội ngày nay.

Đặc biệt trong năm qua, Bộ Văn hóa - Thể thao và Du lịch phối hợp với Viện Văn hóa nghệ thuật quốc gia, Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam tổ chức hội thảo quốc gia "Áo dài Việt Nam: nhận diện, tập quán, giá trị và bản sắc". 

Đây là hội thảo khoa học quốc gia đầu tiên về trang phục áo dài được tổ chức với quy mô lớn ở Việt Nam với sự tham gia của đông đảo đại biểu, các nhà khoa học, các chuyên gia, nhà nghiên cứu, quản lý, các nhà thiết kế thời trang, cộng đồng làng nghề... 

Hội thảo nhận diện, đánh giá đầy đủ về những khía cạnh như chức năng, giá trị văn hóa xã hội, nghệ thuật và bản sắc văn hóa của áo dài Việt Nam. Các đại biểu tham dự đều đồng nhất quan điểm áo dài giờ đây không chỉ là biểu tượng cho hình ảnh người phụ nữ Việt Nam mà còn đại diện cho văn hóa Việt Nam, bản sắc dân tộc Việt Nam ra thế giới.

Có thể nói, cùng với việc tôn vinh, giữ gìn vẻ đẹp truyền thống trong đời sống hiện đại thì chúng ta đang tiến dần tới việc nâng giá trị của tà áo dài lên một bước mới. Việc nhận diện chính xác những giá trị của di sản văn hóa phi vật thể này sẽ giúp cho việc xây dựng thành công hồ sơ trang phục áo dài Việt Nam, đưa vào danh mục Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, tiến tới đệ trình ghi danh tại Danh sách di sản văn hóa phi vật thể đại diện cho nhân loại theo tiêu chí của UNESCO.

khánh Duyên

Các tin khác

Đúng đắn nhưng cần hiệu quả

Đúng đắn nhưng cần hiệu quả

Tin vui cho những nghệ sĩ âm nhạc dân tộc Việt Nam là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã phê duyệt đề án xây dựng Dàn nhạc Dân tộc Quốc gia Việt Nam vào ngày 22/4/2026 với quyết tâm triển khai ngay trong năm nay và dự kiến tổng kết vào năm 2031. Đây là một quyết định đúng đắn (dù hơi muộn) và cho thấy rõ chủ trương đầu tư cho phát triển văn hóa trong giai đoạn hiện tại.

Tạo sức bật cho văn nghệ sĩ sáng tạo

Tạo sức bật cho văn nghệ sĩ sáng tạo

Thành phố Hồ Chí Minh sẽ đẩy mạnh việc quảng bá, giới thiệu các tác phẩm nghệ thuật tiêu biểu thuộc các loại hình ca múa nhạc, kịch nói, cải lương, hát bội, xiếc, múa rối.

Hiện hữu như “cái gì đó” và “không gì cả”

Hiện hữu như “cái gì đó” và “không gì cả”

Nỗi sợ lớn nhất của tôi là gì? Là không gì cả. Phần lớn thời gian của tôi được dành để nỗ lực chứng minh rằng mình đáng được nhớ đến. Làm việc chăm chỉ hơn, mơ lớn hơn, nói “có” với những cơ hội - kể cả khi chúng vắt kiệt mình.

Kiến tạo văn hóa số

Kiến tạo văn hóa số

Người viết cho rằng: AI tạo sinh có thể cắt ghép, được dựng nên những hiện thực chưa từng có theo ý muốn của chúng ta. Giờ đây, thay vì nheo mặt để nhận diện tem mác, dấu hiệu hàng fake trên hàng hóa thì đến lúc đắn đo trước những tác phẩm: Liệu bài thơ này, bản nhạc kia, bức tranh nọ... có dấu hiệu can thiệp của AI hay không? Chúng ta sống với AI hay chúng ta sống bằng AI? Một câu hỏi khó trả lời.

Sự hỗn loạn sắp chấm dứt?

Sự hỗn loạn sắp chấm dứt?

Trong tháng 3/2026 vừa qua, số lượng các bản ghi âm bị từ chối phát hành qua nền tảng Tunecore của Công ty Believe đột nhiên tăng vọt. Và, tất cả những bản phát hành bị từ chối ấy đều có một điểm chung: đó là những bản nhạc được tạo ra bởi AI.

Cơ hội mới cho hoạt động sáng tạo văn hóa

Cơ hội mới cho hoạt động sáng tạo văn hóa

Chuyến thăm cấp nhà nước tới Trung Quốc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và phu nhân đã thành công tốt đẹp vào ngày 17/4, song báo chí trong và ngoài nước vẫn tiếp tục có nhiều bài viết đặc sắc, khẳng định quan hệ truyền thống gắn bó mật thiết giữa hai Đảng và nhân dân hai nước Việt Nam - Trung Quốc cũng như tầm nhìn, định hướng trong việc nâng tầm kết nối chiến lược giai đoạn phát triển mới.

Mệnh lệnh của niềm tin

Mệnh lệnh của niềm tin

Hôm nay, cũng như mọi ngày, tôi dậy rất sớm, ngồi bên ly cà phê và lướt nhanh trên màn hình smartphone. Có lẽ, giờ này nhiều người cũng giống tôi tìm sự khởi đầu cho ngày mới bằng việc nhật tin tức sau một đêm - nguồn năng lượng mới từ sự trong trẻo tinh khôi của thiên nhiên và sự hào hứng của tinh thần.

Văn hóa là động lực tăng trưởng mới

Văn hóa là động lực tăng trưởng mới

Tin vui cho giới làm phim Việt là tính đến trưa 10/4, theo thống kê của Box Office Vietnam (BOVN - trang web độc lập chuyên tổng hợp, phân tích và thống kê dữ liệu doanh thu phòng vé, số lượng vé và suất chiếu trên toàn lãnh thổ Việt Nam), phim "Hẹn em ngày nhật thực" của đạo diễn Lê Thiện Viễn đã thu về hơn 81 tỉ đồng sau khi bắt đầu công chiếu từ cuối tháng 3 và vẫn đang giữ vững vị trí đầu bảng xếp hạng doanh thu phòng vé Việt (tính theo ngày).

Luật hóa để bảo vệ "tài năng nhí"

Luật hóa để bảo vệ "tài năng nhí"

Chuyện ồn ào trên mạng xã hội liên quan đến nữ ca sĩ Thiện Nhân và gia đình của cô chắc chắn là một chuyện không vui chút nào, đặc biệt là khi soi chiếu bằng các giá trị văn hóa Á Đông vốn coi trọng nền tảng tình cảm gia đình, quyến thuộc hơn là tài sản.

“GATO” - gieo mầm xấu độc!

“GATO” - gieo mầm xấu độc!

Gần đây trong tiếng Việt có từ mới “GATO” nhanh chóng trở nên phổ biến. Viết tắt của “ghen ăn tức ở”, dịch sang tiếng Tây, tương đương từ “đố kỵ” - một trạng thái cảm xúc tiêu cực, khó chịu, ghen ghét, cay cú trước thành công, danh tiếng người khác.

Văn học Việt Nam trong kỷ nguyên dịch chuyển

Văn học Việt Nam trong kỷ nguyên dịch chuyển

Trong bối cảnh văn hóa đọc Việt Nam đang chứng kiến những chuyển động chưa từng có, một hiện tượng nổi bật là sự trỗi dậy mạnh mẽ của sách ngoại văn, đặc biệt là qua các hiệu sách độc lập (indie) có giám tuyển. Không chỉ phản ánh nhu cầu cập nhật tri thức toàn cầu của lớp độc giả trẻ, hiện tượng này còn đặt ra những câu hỏi mang tính chiến lược về con đường đưa văn chương Việt Nam ra thế giới.

Tôn vinh những giá trị văn hóa đích thực

Tôn vinh những giá trị văn hóa đích thực

Sở Văn hóa và Thể thao TP Hồ Chí Minh ban hành văn bản chấn chỉnh hoạt động biểu diễn, trong đó nhấn mạnh yêu cầu chấm dứt tình trạng hát nhép trên sân khấu. Việc này đã nhận được sự đồng thuận cao, không chỉ từ phía những nhà quản lý văn hóa mà cả với những người trực tiếp hoạt động biểu diễn, doanh nghiệp tổ chức biểu diễn.

AI - Tìm đâu ra người thật?

AI - Tìm đâu ra người thật?

Trí tuệ nhân tạo (AI) đã và đang thay đổi cách sách đi từ tay tác giả đến bạn đọc từ khâu sáng tác và biên tập đến in ấn và marketing. Không phải ai cũng hoan nghênh sự thay đổi này, và quả thực là ngoài một số lợi ích nhất định, việc sử dụng AI tràn lan cũng đem lại nhiều vấn đề làm đau đầu các nhà xuất bản, đơn cử như việc con người để cho AI thay thế tác giả và biên dịch viên.

Đàm Khánh Phương: “Không bao giờ thơ chịu nước bán rao”

Đàm Khánh Phương: “Không bao giờ thơ chịu nước bán rao”

Trong đám tang nhà thơ Đàm Khánh Phương tại nhà tang lễ Đức Giang hôm ấy, ngoài nhà thơ Nguyễn Quang Thiều - Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam - có mặt và sau đó đọc điếu văn - tôi thấy không nhiều các nhà văn, nhà thơ khác đến đưa tiễn. Phương ít bạn, hay là khi khỏe mạnh, Phương đã có những điều làm bạn bè khó cảm thông?  

Hầm trú ẩn của nhà thơ trong thời đại AI

Hầm trú ẩn của nhà thơ trong thời đại AI

Năm 2001, đạo diễn Steven Spielberg ra mắt bộ phim “A.I. - Artificial Intelligence”, kể về cậu bé robot David được lập trình để yêu thương vô điều kiện. Khi người mẹ nuôi bỏ rơi cậu giữa rừng, David bắt đầu hành trình 2000 năm đi tìm một ngày được sống bên bà. Khi những sinh vật tiến hóa đánh thức cậu giữa tàn tích băng giá, điều David xin không phải tri thức hay quyền năng, mà chỉ là một ngày được yêu thương.

Bảo đảm quyền thụ hưởng văn hóa

Bảo đảm quyền thụ hưởng văn hóa

Động viên đội ngũ văn nghệ sĩ sáng tạo luôn là một trong những chủ trương nhất quán của Đảng, Nhà nước ta trong quá trình xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc.

Văn hóa soi đường quy hoạch

Văn hóa soi đường quy hoạch

Gần đây, có hai sự việc nhận được khá nhiều sự quan tâm của dư luận, và vẻ bề ngoài, hai sự việc ấy không hoàn toàn liên quan tới nhau nhưng sâu trong bản chất, chúng lại có một điểm chung.

Sống để kết nối yêu thương

Sống để kết nối yêu thương

Sống là để kết nối những yêu thương, bởi cuộc sống có biết bao nhiêu điều đáng yêu mà chúng ta không thể kể tên hết được. Đó là một cảm nhận của người viết có được mỗi khi quan sát và lắng nghe từng thanh âm của cuộc đời. Dẫu biết hằng ngày vẫn xuất hiện cái ác, cái xấu nhưng còn có biết bao người tốt, bao hành động cao cả.

“Cái chết” của sách bìa mềm

“Cái chết” của sách bìa mềm

Cuộc cách mạng văn học hiện đại có sự đóng góp không hề nhỏ của sách bìa mềm. Những quyển sách bìa mềm được bày bán khắp mọi nơi với giá cả phải chăng đã đưa văn học đến với tất cả mọi thành phần trong xã hội.

Quyết liệt phát triển văn hóa

Quyết liệt phát triển văn hóa

Diễn biến mới nhất của việc triển khai Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam, do Tổng Bí thư Tô Lâm thay mặt Bộ Chính trị ký ban hành ngày 7/1/2026, đó là Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển văn hóa Việt Nam đã có cuộc họp đầu tiên, trong tuần qua, với nhiều nội dung quan trọng.