Chủ động xây dựng vùng nguyên liệu để tránh bị động khi nhập khẩu

Việt Nam nắm giữ vị trí số 1 thế giới về xuất khẩu (XK) nhân điều trong nhiều năm liền, hiện chiếm hơn 75% lượng nhân điều XK của thế giới. Tuy nhiên, nghịch lý là nguồn nguyên liệu điều thô trồng ở trong nước chỉ đáp ứng khoảng 20% năng lực sản xuất, 80% nguồn nguyên liệu còn lại là nhập khẩu (NK)...

Theo số liệu thống kê của Văn phòng Hiệp hội Điều Việt Nam (VINACAS), trong 6 tháng đầu năm 2023 Việt Nam XK trên 279.000 tấn điều nhân các loại với kim ngạch XK khoảng 1,6 tỷ USD, tăng 9,49% về lượng và tăng 7,65% về trị giáso với cùng kỳ năm trước. Tuy nhiên, giá XK nhân điều bình quân chỉ đạt khoảng 5.717 USD/ tấn, giảm 1,73% so với cùng kỳ năm ngoái. Như vậy, XK nhân điều vẫn tiếp tục là một trong những mặt hàng nông sản XK chủ lực, duy trì tăng trưởng dương và thuộc “nhóm mặt hàng có kim ngạch XK tỷ đô” trong 6 tháng đầu năm 2023.

Chủ động xây dựng vùng nguyên liệu để tránh bị động khi nhập khẩu -0
Ngành điều xuất khẩu lớn nhưng giá trị không cao do nhập khẩu đến 80% nguyên liệu.

Thế nhưng đầu năm 2023, đã có không ít doanh nghiệp (DN) chế biến điều phải đóng cửa, tạm ngưng sản xuất vì ngành điều đã trải qua nhiều khó khăn, phần lớn đến từ yếu tố khách quan như: khủng hoảng địa chính trị (xung đột Nga – Ukraine tiếp diễn); chính sách thắt chặt tiền tệ của các ngân hàng Trung ương, lạm phát toàn cầu, sức mua tại các thị trường trọng điểm thấp, người tiêu dùng toàn cầu tiết kiệm chi tiêu,…

Trong khi, XK điều nhiều năm liền nắm giữ vị trí số 1 thế giới nên nhiều DN đã đầu tư máy móc, thiết bị hiện đại để tăng chế biến sâu. Ngoài sản phẩm truyền thống như hạt điều rang muối, hạt điều còn vỏ lụa rang muối..., thì nhiều sản phẩm mới đã được thị trường đón nhận tích cực như: hạt điều mật ong, hạt điều tẩm gia vị, hạt điều wasabi, hạt điều sấy mè trắng, kẹo hạt điều... Do đó, tổng công suất chế biến của ngành điều quá lớn, cao gấp 4 lần sản lượng điều trồng trong nước. Các DN phải NK điều thô.

Do lo ngại thiếu nguyên liệu, trong nhiều năm liền các DN chế biến điều trong nước đã NK ồ ạt số lượng lớn nguyên liệu điều thô bất chấp sự tăng giá, nhiều khi số tiền bỏ ra để NK nguyên liệu lớn hơn cả giá trị XK. Như trong 6 tháng đầu năm 2023, các DN đã chi khoảng 1,8 tỷ USD để NK khoảng 1,44 triệu tấn điều thô nguyên liệu (tăng 19,79% về lượng và tăng 5,16% về trị giá so cùng kỳ), trong khi đó XK điều chế biến trong 6 tháng đầu năm chỉ đạt khoảng 1,6 tỷ USD. Do lượng điều thô NK lớn, trong khi nhu cầu mua giảm, nên nguyên liệu bị tồn kho lâu ngày khiến chất lượng giảm, dẫn đến giá XK điều chế biến thấp hơn giá thành sản xuất.

Từ trước đến nay nguồn nguyên liệu điều thô trồng ở trong nước chỉ đáp ứng khoảng 20% năng lực sản xuất, 80% còn lại là NK, chủ yếu nhập từ Châu Phi. Hiện nay nguồn nguyên liệu NK này cũng đang bất ổn, do các nước Châu Phi cũng mở nhiều nhà máy sản xuất hạt điều để XK, nên nguồn nguyên liệu từ Châu Phi NK về Việt Nam đã bị sụt giảm nghiêm trọng.

Nhiều DN đã tìm cách ổn định nguồn nguyên liệu bằng cách liên kết để đầu tư xây dựng vùng trồng điều trong nước. Theo số liệu thống kê sơ bộ từ Cục Trồng trọt - Bộ NN&PT NT, tổng diện tích trồng điều của Việt Nam năm 2023 đạt khoảng 320.000ha (giảm 2,3 ngàn ha so với năm 2022), trong đó diện tích cho sản phẩm là 300 ngàn ha (giảm 4 ngàn ha so với năm trước). Sản lượng dự kiến đạt 345 ngàn tấn điều (tăng 3,3 ngàn tấn so với năm trước). Như vậy, với năng suất điều bình quân tăng, tổng sản lượng điều thu hoạch dự kiến cả năm 2023 dự kiến tăng nhẹ so với năm 2022.

Theo VINACAS, Việt Nam là nước sản xuất điều lớn trên thế giới, sau Ấn Độ, Bờ Biển Ngà. Tuy nhiên, sản lượng điều của Việt Nam vẫn chưa đáp ứng được nhu cầu tiêu thụ trong nước và XK. Để tăng cường sản xuất điều, cần tập trung vào việc cải thiện chất lượng đất đai, giống cây trồng và kỹ thuật canh tác. Để hỗ trợ ngành điều VINACAS kiến nghị Bộ NN&PTNT tổ chức khảo sát, đánh giá, quy hoạch ổn định và lâu dài các vùng trồng điều.

Trong điều kiện khó gia tăng diện tích, đề nghị giải pháp hợp tác, khai thác, phát triển vùng nguyên liệu điều tại Campuchia và Nam Lào (bao gồm cả hợp tác nghiên cứu, chuyển giao giống và kỹ thuật trồng trọt cho nước bạn). Nông dân cần được hỗ trợ về vốn, kỹ thuật và thị trường tiêu thụ để có thể sản xuất điều hiệu quả. Ngoài ra, đề nghị các bộ và các cơ quan ngoại giao, thương vụ Việt Nam ở nước ngoài tăng cường thông tin về thị trường, khách hàng, xu hướng tiêu dùng và các rủi ro về thương mại tại các thị trường nước ngoài và hỗ trợ DN ngành điều khi có những khó khăn không lường trước được có thể xảy ra.

T.Hà - H. Giang

Các tin khác

Hoa tươi tăng giá, quà tặng "sale khủng" dịp lễ 20/10

Hoa tươi tăng giá, quà tặng "sale khủng" dịp lễ 20/10

Cận Ngày Phụ nữ Việt Nam 20/10, thị trường quà tặng tại Hà Nội trở nên sôi động với nhiều mẫu hoa tươi, mỹ phẩm và đồ gia dụng... được bày bán đa dạng. Nhiều cửa hàng, siêu thị đồng loạt triển khai chương trình ưu đãi, giảm giá nhằm thu hút khách mua sắm.

Phát hiện công ty kinh doanh trang sức nghi giả mạo nhãn hiệu

Phát hiện công ty kinh doanh trang sức nghi giả mạo nhãn hiệu

Ngày 19/10, Quản lý thị trường TP Hồ Chí Minh cho biết, các đơn vị chức năng đã kiểm tra, phát hiện nhiều cơ sở kinh doanh hàng hoá có dấu hiệu xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, trong đó có công ty kinh doanh trang sức nghi giả mạo nhãn hiệu.

Tìm giải pháp bứt phá cho du lịch đô thị cổ Hội An trong kỷ nguyên mới

Tìm giải pháp bứt phá cho du lịch đô thị cổ Hội An trong kỷ nguyên mới

Gần 5 triệu lượt khách đến Hội An trong năm 2025, nhưng chỉ 1,71 triệu vé tham quan được bán ra. Khoảng cách giữa sức hút của điểm đến và nguồn thu trực tiếp từ tham quan đặt ra bài toán về bảo tồn di sản, gìn giữ bản sắc và bảo đảm sinh kế cư dân, đòi hỏi Hội An đổi mới mô hình phát triển du lịch theo chiều sâu.

Giá xăng dầu đồng loạt tăng

Giá xăng E10RON95-III giảm hơn 1.200 đồng/lít

Giá xăng dầu được điều chỉnh theo hướng giảm đối với xăng và dầu diesel, trong khi dầu madút tăng giá. Đáng chú ý, xăng E5RON92 giảm 732 đồng/lít, xăng E10RON95-III giảm 1.225 đồng/lít.

Các thị trường truyền thống như Nhật Bản, Đài Loan, Hàn Quốc vẫn được người lao động quan tâm rất lớn.

Nhật Bản siết quản lý lưu trú, lao động Việt cần lưu ý gì?

Từ ngày 1/10/2026, Nhật Bản điều chỉnh phí đối với một số thủ tục cư trú, gồm thay đổi tư cách lưu trú, gia hạn thời gian lưu trú và xin thường trú. Những thay đổi này đòi hỏi người lao động, du học sinh Việt Nam chủ động chuẩn bị tài chính, hoàn thiện hồ sơ và tuân thủ quy định khi sinh sống tại Nhật Bản.

Quảng Ninh kiên quyết chặn thực phẩm bẩn từ gốc

Quảng Ninh kiên quyết chặn thực phẩm bẩn từ gốc

Từ sản xuất thực phẩm sử dụng chất cấm, làm hàng giả đến vận chuyển, kinh doanh thực phẩm không rõ nguồn gốc, nhiều hành vi vi phạm trên địa bàn thành phố Quảng Ninh đã bị lực lượng chức năng phát hiện, xử lý. Với vai trò nòng cốt, lực lượng Công an chủ động phòng ngừa, kiên quyết đấu tranh, ngăn chặn thực phẩm bẩn, bảo vệ sức khỏe người dân.

Giá vàng tiếp tục giảm tiền triệu

Giá vàng tiếp tục giảm tiền triệu

Chịu ảnh hưởng từ xu hướng giảm của giá vàng thế giới, giá vàng trong nước tiếp tục giảm sâu, hướng về mốc 140 triệu đồng/lượng.

Giá vàng giảm khi đồng USD mạnh

Giá vàng giảm khi đồng USD mạnh

Giá vàng trong nước đảo chiều giảm khi giá vàng thế giới chịu sức ép từ đồng USD mạnh và giá dầu tăng. Nhà đầu tư vẫn thận trọng khi “xuống tiền”.

“Chiếc thẻ ATM vàng" – Xu hướng tích sản linh hoạt thời hiện đại

“Chiếc thẻ ATM vàng" – Xu hướng tích sản linh hoạt thời hiện đại

Trong bối cảnh kinh tế và thị trường liên tục biến động, nhiều người trẻ đang dần thay đổi thói quen tài chính: không chỉ tiết kiệm tiền mặt mà bắt đầu tích lũy tài sản bằng vàng. Với sự tiện ích, vàng không chỉ là kênh cất giữ tài sản giá trị và sinh lời hiệu quả trong dài hạn, ngày nay, theo nhiều người, vàng còn được ví như một “chiếc thẻ ATM tài sản” nhờ khả năng thanh khoản linh hoạt, dễ dàng chuyển đổi thành tiền mặt khi cần.

Tích sản vàng chọn giá hay chọn giá trị thương hiệu để gửi gắm?

Tích sản vàng chọn giá hay chọn giá trị thương hiệu để gửi gắm?

Tích sản vàng từ lâu đã trở thành thói quen của nhiều gia đình Việt. Trong hành trình tích lũy tài sản bằng vàng, không ít người thường dành nhiều thời gian để chờ một mức giá "tốt" mới quyết định mua. Nhưng với những người có kinh nghiệm tích sản, điều họ quan tâm không chỉ là giá vàng hôm nay tăng hay giảm, mà còn là chọn đúng sản phẩm, đúng thương hiệu và đúng chiến lược tích lũy lâu dài.

Hàng giả, hàng lậu tràn lên không gian mạng

Hàng giả, hàng lậu tràn lên không gian mạng

Trong quý III/2026, các lực lượng chức năng đã phát hiện, bắt giữ, xử lý 39.716 vụ vi phạm về buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả và xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, tăng 24,38% so với cùng kỳ năm 2025.

Làm rõ giao dịch vàng đính kim cương tại Kimberly Diamond

Làm rõ giao dịch vàng đính kim cương tại Kimberly Diamond

Từ phản ánh của người dân liên quan đến giao dịch mua bán sản phẩm vàng có đính kim cương tại cửa hàng Kimberly Diamond, Sở Công Thương TP Cần Thơ đã chỉ đạo lực lượng Quản lý thị trường phối hợp xác minh.