Phóng viên: Thưa Thiếu tướng Nguyễn Quốc Toản, những ngày vừa qua, Bộ Công an đã đồng loạt công bố thành lập các Trường Văn hóa CAND tại khu vực phía Bắc, Tây Nguyên và Tây Nam Bộ. Xin Thiếu tướng chia sẻ về mục tiêu và ý nghĩa của chủ trương chiến lược này?
Thiếu tướng Nguyễn Quốc Toản, Chánh Văn phòng Bộ Công an, Người phát ngôn Bộ Công an.
Thiếu tướng Nguyễn Quốc Toản: Gương mẫu đi đầu thực hiện Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV, Nghị quyết số 71 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo; quán triệt sâu sắc chỉ đạo của đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: “Bộ Công an chủ động, tích cực triển khai hỗ trợ đối với người yếu thế, trẻ em bị bỏ rơi... góp phần bảo đảm an sinh xã hội”, Đảng ủy Công an Trung ương đã ban hành Kế hoạch công tác công an bảo đảm an ninh, an toàn gắn với an sinh xã hội, hỗ trợ người yếu thế phục vụ xây dựng, phát triển đất nước giai đoạn 2026-2030 và những năm tiếp theo. Trong đó, chỉ đạo triển khai hết sức kỹ lưỡng, bài bản, nghiêm túc, khẩn trương chủ trương tổ chức các Trường Văn hóa CAND. Đến nay, đã thành lập và bước đầu đi vào hoạt động từ năm học 2026 – 2027 các Trường Văn hóa CAND I tại Thái Nguyên, Trường Văn hóa CAND II tại Đăk Lăk và Trường Văn hóa CAND III tại Cần Thơ; nhằm nuôi, dạy, bảo đảm an toàn, giúp trẻ em có hoàn cảnh khó khăn có cơ hội công bằng trong phát triển, học tập, phấn đấu trở thành những công dân tốt; đóng góp xây dựng nguồn nhân lực chất lượng cho công cuộc xây dựng, phát triển đất nước. Thông qua mô hình này góp phần thực hiện chính sách ưu việt của Đảng, Nhà nước ta trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc; cụ thể hóa tư duy, nhận thức mới của Đảng về bảo vệ an ninh quốc gia, tạo tiền đề vững chắc xây dựng xã hội trật tự, kỷ cương, an toàn, lành mạnh, văn minh, hài hòa, phát triển; xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc; đồng thời thể hiện cao nhất tinh thần thi đua Ba Nhất: “Kỷ luật nhất - Trung thành nhất - Gần dân nhất”; gia tăng đóng góp hiệu quả, thực chất của lực lượng Công an trong phát triển kinh tế - xã hội.
Phóng viên: Mô hình Trường Văn hóa CAND có đặc trưng khác biệt gì so với các mô hình giáo dục khác, thưa Thiếu tướng?
Thiếu tướng Nguyễn Quốc Toản: Trường Văn hóa CAND là đơn vị sự nghiệp công lập trong CAND, thuộc hệ thống giáo dục phổ thông quốc gia; chịu sự hướng dẫn, quản lý chuyên môn của Sở Giáo dục và Đào tạo các địa phương; đồng thời có những đặc trưng như sau: (1) Trường thực hiện đồng thời các nhiệm vụ nuôi, dạy nội trú từ Tiểu học đến Trung học phổ thông đối với các em học sinh là con em gia đình chính sách, trẻ em đồng bào dân tộc thiểu số có hoàn cảnh khó khăn, trẻ em bị bỏ rơi, lang thang, không nơi nương tựa, trẻ em thuộc diện đối tượng bảo trợ xã hội theo quy định của Chính phủ… (2) Các Trường Văn hóa CAND được giao Công an cấp tỉnh quản lý trực tiếp, toàn diện; bên cạnh nhiệm vụ tổ chức giảng dạy chương trình giáo dục phổ thông quốc gia, nhà trường còn tổ chức chương trình giáo dục theo hướng dẫn của Bộ Công an như: giáo dục pháp luật, kỷ luật; kỹ năng sống, kỹ năng phòng chống tội phạm, giáo dục chính trị tư tưởng, truyền thống…(3) Các Trường Văn hóa CAND tổ chức các mặt công tác đảm bảo an ninh, an toàn, gắn với an sinh xã hội, hỗ trợ nhóm đối tượng yếu thế là trẻ em theo chỉ đạo, quy định của Đảng, Nhà nước và Bộ Công an.
Phóng viên: Xin Thiếu tướng chia sẻ rõ hơn về đối tượng tuyển sinh và chính sách đối với học sinh các Trường Văn hóa CAND? Những học sinh có điều kiện, hoàn cảnh cụ thể như thế nào sẽ được tuyển chọn học tập tại trường?
Thiếu tướng Nguyễn Quốc Toản: Theo Đề án tổ chức các Trường Văn hóa CAND, nhà trường sẽ tổ chức nuôi, dạy nội trú hoàn toàn miễn phí đối với học sinh cấp Tiểu học, Trung học cơ sở, Trung học phổ thông, gồm: (1) Trẻ em là con thương binh, liệt sĩ CAND, gia đình chính sách có hoàn cảnh khó khăn. (2)Trẻ em đồng bào dân tộc thiểu số có hoàn cảnh khó khăn, hộ nghèo, cận nghèo. (3) Trẻ em thuộc diện đối tượng bảo trợ xã hội hưởng trợ cấp xã hội hằng tháng theo Nghị định số 20/2021/NĐ-CP ngày 15/3/2021 của Chính phủ quy định chính sách trợ giúp xã hội đối với đối tượng bảo trợ xã hội. (4) Trẻ em người nước ngoài trong chương trình hợp tác giữa Bộ Công an Việt Nam với các nước. Học sinh tốt nghiệp các Trường Văn hóa CAND có thể được xét chọn, cử đi đào tạo tại các Trường CAND đảm bảo tỷ lệ và tiêu chí theo quy định của Bộ Công an nhằm tạo nguồn nhân lực phục vụ yêu cầu công tác công an tại các vùng chiến lược.
Để phù hợp với điều kiện cơ sở vật chất, đội ngũ giáo viên, năm học 2026 – 2027, các Trường tập trung tuyển sinh khối lớp 5 đối với cấp Tiểu học; tuyển sinh đủ các lớp cấp Trung học cơ sở; tuyển sinh khối lớp 10, 11 cấp Trung học phổ thông. Trường Văn hóa CAND I tuyển sinh theo địa bàn khu vực trung du, miền núi phía Bắc; Trường Văn hóa CAND II tuyển sinh theo địa bàn các tỉnh khu vực miền Trung, Tây Nguyên; Trường Văn hóa CAND III tuyển sinh theo địa bàn các tỉnh vùng Đồng bằng Sông Cửu Long. Từ năm học 2027 – 2028 sẽ mở rộng khối lớp tuyển sinh, bảo đảm phủ kín 12 lớp học từ Tiểu học đến hết Trung học phổ thông, theo quy mô được phê duyệt và dự kiến mở rộng phạm vi tuyển sinh trên toàn quốc. Bộ Công an sẽ ban hành Hướng dẫn tuyển sinh các Trường Văn hóa CAND hằng năm và công bố trên các phương tiện truyền thông đại chúng.
Phóng viên: Đây là mô hình giáo dục chuyên biệt và rất ưu việt. Vậy Bộ Công an định hướng phát triển mô hình giáo dục này như thế nào, thưa Thiếu tướng?
Thiếu tướng Nguyễn Quốc Toản: Bộ Công an luôn xác định “trẻ em có hoàn cảnh khó khăn” là chủ thể, trung tâm trong định hướng, chiến lược phát triển các Trường Văn hóa CAND; gắn với các mục tiêu, nhiệm vụ đảm bảo an ninh, trật tự, phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội; tham khảo, tiếp thu kinh nghiệm của ngành giáo dục, kinh nghiệm quốc tế; có sự phối hợp chặt chẽ giữa nhà trường - gia đình - xã hội -lực lượng Công an cơ sở; huy động hiệu quả các nguồn lực của các bộ, ngành, địa phương, các tổ chức, cá nhân, trong đó CAND là nòng cốt.
Năm 2026 - 2027, Bộ Công an chỉ đạo tập trung hoàn thiện cơ sở vật chất đồng bộ, hiện đại, đáp ứng tối đa quy mô và tiêu chuẩn của Trường phổ thông liên cấp nội trú chất lượng cao. Từ năm học 2027 – 2028, dự kiến mở rộng đối tượng tuyển sinh, bao gồm cả học sinh quốc tế; đồng thời tiếp tục khảo sát, mở thêm các Trường Văn hóa CAND với phạm vi tuyển sinh trên toàn quốc, quy mô, phương thức linh hoạt nhằm đáp ứng nhu cầu học tập, đảm bảo an sinh xã hội cho học sinh từ lớp 1 đến lớp 12. Dự kiến đến năm 2030, nghiên cứu bổ sung loại hình đào tạo Trung học nghề song song với Trung học phổ thông; tạo điều kiện cho học sinh có thêm lựa chọn phù hợp với năng lực cá nhân, được trang bị kỹ năng thực hành nghề, đủ năng lực tham gia trực tiếp vào thị trường lao động sau khi tốt nghiệp phổ thông.
Phóng viên: Mô hình Trường Văn hóa CAND hiện đang nhận được sự quan tâm rất lớn từ cộng đồng, nhất là bà con vùng đồng bào dân tộc thiểu số, vùng sâu, vùng xa, đặc biệt khó khăn; thắp sáng hy vọng về tương lai phát triển công bằng và tươi sáng hơn đối với nhóm yếu thế là trẻ em. Xin Thiếu tướng cho biết, Bộ Công an đã chuẩn bị như thế nào để hiện thực hóa chủ trương của Đảng ủy Công an Trung ương và đáp ứng tốt nhất mong mỏi của cộng đồng?
Thiếu tướng Nguyễn Quốc Toản: Đảng ủy Công an Trung ương, Bộ Công an xác định đây là nhiệm vụ đặc biệt quan trọng trong bảo đảm an ninh, an toàn gắn với an sinh xã hội, hỗ trợ người yếu thế; đã chỉ đạo xây dựng kế hoạch, lộ trình cụ thể, cơ chế kiểm tra, đôn đốc, đánh giá kết quả thực hiện; yêu cầu cấp ủy, lãnh đạo, Thủ trưởng Công an các đơn vị, địa phương chịu trách nhiệm trước Đảng ủy Công an Trung ương, lãnh đạo Bộ về tiến độ, chất lượng từng nhiệm vụ công tác. Bộ đã thành lập Ban Chỉ đạo thực hiện Đề án tổ chức các Trường Văn hóa CAND nhằm chỉ đạo thống nhất, tổng thể, chu đáo các mặt công tác: hoàn thiện cơ sở pháp lý, quy chế tổ chức và hoạt động; xây dựng tổ chức bộ máy, đội ngũ cán bộ, giảng viên, chương trình giáo dục; đảm bảo kinh phí, cơ sở vật chất, phương tiện, trang thiết bị để triển khai nhiệm vụ của các trường. Đồng thời, tăng cường công tác kiểm tra, giám sát, hướng dẫn và tổ chức hiệu quả công tác thông tin, truyền thông nhằm triển khai minh bạch, hiệu quả các nhiệm vụ củaTrường Văn hóa CAND ngay từ năm học đầu tiên 2026-2027.
Bộ Công an trân trọng ghi nhận, cảm ơn và mong muốn tiếp tục nhận được sự phối hợp, hỗ trợ, giúp đỡ hiệu quả, chung tay đóng góp công sức, nguồn lực của các bộ, ngành, địa phương, các cơ quan báo chí, truyền thông, các đơn vị tư vấn, nhà tài trợ để xây dựng, phát triển các Trường Văn hóa CAND thực sự là những “mái ấm hạnh phúc”, giúp các em học sinh nỗ lực vượt khó, tự tin phát triển, trở thành những người Việt Nam nhân văn, yêu nước, trí tuệ và hiện đại, phục vụ đắc lực sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội đất nước trong kỷ nguyên mới.
