Vũ khí hạt nhân Pakistan thách thức chính sách của Mỹ

Những đánh giá mới của tình báo Mỹ kết luận rằng, Pakistan vẫn đều đặn mở rộng kho vũ khí hạt nhân của họ kể từ khi Tổng thống Obama nắm quyền lực, và đang cố gắng tiến xa hơn nữa trong nỗ lực sản xuất vật liệu hạt nhân với mục tiêu bắt kịp nước Anh để trở thành cường quốc vũ khí hạt nhân đứng hàng thứ năm trên thế giới.

Đối với chính quyền Obama, đánh giá mới của tình báo Mỹ đặt ra một thách thức trực tiếp đối với chiến lược an ninh quốc gia của Tổng thống Obama - đó là giảm bớt những kho chứa vũ khí hạt nhân trên toàn thế giới.

Quyết định tăng cường kho vũ khí hạt nhân của Pakistan - phần lớn nhằm để răn đe Ấn Độ - cũng là một điều gây khó chịu cho Washington, nhất là khi Islamabad tìm cách ngăn cản những nỗ lực mới của Obama để tiến tới đàm phán về một hiệp ước toàn cầu ngăn cấm sản xuất vật liệu hạt nhân mới. Mỹ luôn giữ bí mật đánh giá của mình về những kho chứa vũ khí hạt nhân ở nước ngoài, còn Pakistan làm hết sức để che giấu số lượng cũng như vị trí cất giấu vũ khí hủy diệt hàng loạt của riêng mình.

Giới chức quân sự Pakistan lo sợ những kho vũ khí hạt nhân của nước họ sẽ bị phong tỏa nếu như Mỹ nhận định chúng có nguy cơ lọt vào tay của bọn khủng bố. Chính sự giấu giếm của Pakistan càng khiến cho những đánh giá của tình báo Mỹ về vũ khí hạt nhân của nước này gặp nhiều khó khăn hơn. Nhưng theo các đánh giá mới đây nhất của tình báo Mỹ, số vũ khí hạt nhân được triển khai của Pakistan hiện nay trong khoảng từ giữa 90 đến hơn 110. Khi ông Obama giữ chức tổng thống, số vũ hạt nhân của Pakistan trong khoảng giữa đến hơn 70, mặc dù thực tế có thể là từ 60 đến 90.

Một quan chức quân sự Mỹ nói Washington đặc biệt quan tâm đến những gì mà Pakistan đang làm, nhất là sự sản xuất vật liệu hạt nhân - có một đánh giá cho rằng, Pakistan hiện đã sản xuất đủ vật liệu cho việc ra đời thêm 40 đến 100 vũ khí, bao gồm một loại bom plutonium mới. Nếu những đánh giá này là đúng thì Pakistan sẽ đứng chung hàng với những cường quốc hạt nhân đã tồn tại từ lâu.

Bruce Riedel, cựu sĩ quan CIA và tác giả cuốn "Vòng vây chết người: Pakistan, Mỹ và tương lai của thánh chiến toàn cầu", nói: "Nếu không phải bây giờ thì chẳng bao lâu nữa Pakistan sẽ sở hữu kho vũ khí hạt nhân lớn hàng thứ năm trên thế giới, vượt qua cả nước Anh. Còn nếu đánh giá theo những lò phản ứng hạt nhân mới hiện nay và tốc độ hoạt động của chúng, Pakistan đang trên đường trở thành quốc gia sở hữu vũ khí hạt nhân lớn hàng thứ tư trên thế giới, vượt qua cả nước Pháp". Hiện thời Mỹ, Nga và Trung Quốc là 3 quốc gia sở hữu vũ khí hạt nhân lớn nhất thế giới.

Tên lửa đạn đạo tầm trung Ghauri Hatf V của Pakistan, với tầm bắn 1.300km.
Tên lửa đạn đạo tầm trung Ghauri Hatf V của Pakistan, với tầm bắn 1.300km.

Mỹ đã chi ra hơn 100 triệu USD giúp đỡ Pakistan xây dựng những hàng rào an ninh, lắp đặt những hệ thống cảm biến và huấn luyện nhân sự quản lý vũ khí hạt nhân. Mặc dù vậy, quan chức Mỹ vẫn hết sức lo lắng về vật liệu dùng cho vũ khí hạt nhân (được cất giữ trong những phòng thí nghiệm và kho chứa) dễ bị xâm phạm và có thể bị dùng sai mục đích bởi những người bên trong khu phức hợp hạt nhân rộng lớn của Pakistan. Theo tài liệu của Bộ Ngoại giao Mỹ được WikiLeaks tiết lộ vào cuối năm ngoái, đó là mối lo ngại của Anne Patterson, lúc đó là Đại sứ Mỹ ở Pakistan.

Vào ngày 31/1/2011, tờ Washington Post trích dẫn lời của những nhà phân tích phi chính phủ nói rằng, kho vũ khí hạt nhân của Pakistan hiện gồm có hơn 100 vũ khí được triển khai. Trong những cuộc phỏng vấn thực hiện vào đầu năm 2011, các quan chức chính phủ từ nhiều quốc gia, gồm cả Ấn Độ (nước đặc biệt quan tâm báo động về khả năng hạt nhân của Pakistan) cung cấp một số đánh giá riêng của họ về Pakistan. Tuy nhiên, hầu như tất cả đều bày tỏ mối lo lắng thật sự không phải về vũ khí mà là sự gia tăng sản xuất vật liệu, đặc biệt là plutonium.

Pakistan đang hoàn tất công việc xây dựng một lò phản ứng sản xuất plutonium mới giúp tăng cường khả năng cho ra đời một thế hệ vũ khí mới mạnh hơn, đồng thời nước này cũng thách thức nỗ lực của chính quyền Obama nhằm ngăn chặn việc sản xuất vật liệu dùng cho chế tạo vũ khí. Các dự án hạt nhân chịu sự quản lý của quân đội Pakistan, song giới chức lãnh đạo dân sự cao cấp, trên giấy tờ, cũng có phần trách nhiệm trong đó. Năm 2010, Thủ tướng Pakistan đã có cuộc viếng thăm lò phản ứng plutonium mới ở Kushab, và điều đó cho thấy rằng ông cũng có một ít kiến thức về chương trình hạt nhân của Pakistan.

Nhưng hiện nay người ta vẫn chưa rõ chính quyền Pakistan đang tài trợ cho chương trình vũ khí hạt nhân mới như thế nào, trong khi đất nước đang trong giai đoạn khủng hoảng tài chính. Một quan chức nước ngoài giấu tên nói: "Pakistan gần như đã có một lượng vũ khí (hạt nhân) nhiều hơn mức cần có để răn đe Ấn Độ. Chính các tướng lĩnh Pakistan nói họ có vũ khí hạt nhân nhiều hơn Ấn Độ". Trong khi đó giới quan chức Mỹ tỏ ra dè dặt trong việc bàn luận công khai về kho vũ khí hạt nhân của Pakistan, bởi vì họ lo sợ gây thêm căng thẳng giữa hai nước Pakistan và Mỹ.

Trong tháng 11/2010, cố vấn hạt nhân hàng đầu của Tổng thống Obama là Gary Samore đã lên tiếng chỉ trích Pakistan đang cố gắng gây cản trở những cuộc đàm phán về Hiệp ước Cắt giảm vật liệu phân hạch (FMCT), bởi vì nếu hiệp ước được thông qua thì đó sẽ là mối đe dọa cho chương trình hạt nhân của Pakistan.

Trong những cuộc phỏng vấn thực hiện cuối năm ngoái, giới quan chức cao cấp Pakistan nói họ hết sức tức giận trước việc Washington thỏa thuận cung cấp nhiên liệu hạt nhân cho Ấn Độ giúp nước này có điều kiện sản xuất vũ khí mới. Do đó mà giới quan chức Pakistan tuyên bố họ bắt buộc phải chọn con đường đẩy mạnh chương trình tự sản xuất nhiên liệu hạt nhân và chống đối bất cứ hiệp ước nào gây cản trở cho chương trình cạnh tranh hạt nhân giữa Pakistan và Ấn Độ.

Cuối tháng 1/2011, người phát ngôn của Hội đồng An ninh quốc gia Tommy Vietor nói ,Tổng thống Obama hiện vẫn còn "tin tưởng" về sự an toàn của vũ khí hạt nhân của Pakistan, đồng thời cho biết ông "tiếp tục động viên mọi quốc gia ủng hộ cho sự khởi đầu của những cuộc đàm phán về Hiệp ước FMCT". Các quan chức khác thì cho rằng, hiện Mỹ đang có những nỗ lực để khởi động đàm phán trong những diễn đàn mới, tránh tầm ảnh hưởng của Pakistan

Thục Miên (tổng hợp)

Các tin khác

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Cuộc đối đầu quân sự giữa liên minh Mỹ - Israel và Iran đang là tâm điểm thu hút sự chú ý của dư luận quốc tế; song những diễn biến thực sự lại luôn bị che phủ bởi bức màn bí mật. Để làm sáng tỏ những góc khuất trong cuộc chiến tranh tình báo âm thầm tại khu vực đầy biến động này, phóng viên tờ “Argumenty Nedeli” (Luận cứ trong tuần của Nga) đã có cuộc trao đổi với chuyên gia về Trung Đông, Trung tá tình báo Nga Aleksandr Voronin.

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Hoạt động tình báo luôn là động lực thúc đẩy sự đổi mới và các phát minh mang tính đột phá. Trong những năm 1960-1970, các cơ quan tình báo trên thế giới đã tạo ra một khối lượng công nghệ khổng lồ phục vụ cho Chiến tranh Lạnh. Nhiều công nghệ gián điệp được phát triển và sử dụng trong thế kỷ XX hiện vẫn được giữ bí mật. Nhưng ngay cả những gì đã biết cũng đủ khiến người ta phải ngạc nhiên.

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Vụ nổ súng tại bữa tiệc tối dành cho các phóng viên Nhà Trắng chỉ là một trong chuỗi các sự kiện an ninh có liên quan đến Tổng thống Trump kể từ năm 2024.

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Không cần tiếp cận trực diện, mạng lưới thu thập thông tin có thể khởi nguồn từ những tương tác dân sự tưởng chừng vô hại. Vụ việc tại Philippines cho thấy phương thức hoạt động ngày càng tinh vi, khó nhận diện trong môi trường an ninh phức tạp.

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Mỹ và Iran đang “đấu phong tỏa” giữa lúc bế tắc trong đàm phán tiếp tục kéo dài - theo đó Mỹ ra sức phong tỏa các cảng biển Iran để buộc nước này xuống thang trong đàm phán, còn Iran cáo buộc Mỹ vi phạm thỏa thuận ngừng bắn 14 ngày và tuyên bố tiếp tục đóng eo biển Hormuz.

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch phá hoại do cơ quan tình báo quân đội Israel (Aman) tổ chức vào tháng 7/1954 đã thất bại thảm hại. Được xây dựng trên những toan tính thực dụng và chiến thuật phi đạo đức mang tên “hành động dưới màu cờ giả”, chiến dịch này cuối cùng trở nên phản tác dụng đối với chính những kẻ chủ mưu, đồng thời để lại nhiều tranh cãi lớn trong lịch sử ngành tình báo thế giới.

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Cuối thế kỷ XIX, trong suốt hơn 10 năm, nước Pháp tin rằng, Hội Tam Điểm là một tổ chức thờ quỷ với những bí mật đen tối đang bị phanh phui. Nhưng đến năm 1897, người dựng nên toàn bộ câu chuyện ấy công khai thú nhận: từ nhân chứng, tài liệu đến các nghi lễ gây rúng động, tất cả đều là giả. Cú lừa của Léo Taxil vì thế không chỉ là một scandal thế kỷ, mà còn là một minh chứng cho thấy niềm tin xã hội có thể bị dẫn dắt như thế nào.

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Nguy cơ một cuộc khủng hoảng lương thực mới đang bùng nổ khi chỉ số giá lương thực toàn cầu quay đầu tăng tháng thứ hai liên tiếp. Trong bối cảnh xung đột Trung Đông bóp nghẹt nguồn cung phân bón và một “siêu El Nino” được dự báo sẽ tàn phá các vựa lúa lớn nhất hành tinh thời gian tới, liệu chúng ta có thể làm gì để ngăn lại một thảm họa?

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Đầu tháng 10/2017, tại Âu Mỹ người ta đồng loạt phát hành ấn phẩm "King of Spies: The Dark Reign of America’s Spymaster in Korea" (tạm dịch: Vua gián điệp: Thời kỳ suy tàn của trùm tình báo Mỹ tại Triều Tiên) của nhà văn Blaine Harden. Sách mô tả Donald Nichols là “điệp viên giỏi nhất vùng Viễn Đông” hay chiến binh “cuộc chiến một người”.

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Tháng 3 năm nay, tại phiên điều trần trước Ủy ban Tình báo Thượng viện Mỹ, Giám đốc Tình báo Quốc gia Tulsi Gabbard đã trình bày báo cáo “Đánh giá mối đe dọa thường niên” của cộng đồng tình báo nước này. Sau đây, chúng tôi xin trân trọng giới thiệu một số phân tích và nhận định của Đại tá tình báo Igor Orlov, người từng phục vụ trong hàng ngũ KGB, về các nội dung trọng tâm của bản báo cáo này.

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

Đầu tháng 2/2026, Hiệp ước về cắt giảm vũ khí tấn công chiến lược giữa Mỹ và Nga (Hiệp ước New START) đã chính thức hết hạn mà không có thỏa thuận mới nào được ký kết. New START là trở ngại cuối cùng đối với một cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân tiềm tàng giữa Moscow và Washington. Tuy nhiên, theo chuyên gia về chính sách hạt nhân Nicole Grajewski, Nga hiện không đủ nguồn lực để sản xuất hàng loạt các loại vũ khí chiến lược mới.

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Tạp chí trực tuyến Kho lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) của Nga vừa cập nhật vụ án được CIA giải mật theo Đạo luật tiết lộ thông tin, có liên quan đến nữ điệp viên CIA Martha Peterson bị bắt quả tang cùng với điệp viên hai mang của KGB.

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

Khi chiến trường thực địa bị chi phối bởi hỏa lực và không kích, một dạng xung đột khác cũng đã hình thành trong không gian số. Cuộc chiến Cyber warfare (chiến tranh mạng) đã chính thức khai hỏa, đang biến những cơ sở hạ tầng trọng yếu tại Mỹ, Israel và Iran thành những mục tiêu bị tấn công không ngừng nghỉ .

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

Trong bối cảnh các nền kinh tế ngày càng phụ thuộc vào hạ tầng số, báo cáo rủi ro thường niên của hãng bảo hiểm Allianz công bố đầu năm 2026 một lần nữa khẳng định nguy cơ đến từ môi trường mạng. Giờ đây, các sự cố an ninh mạng không chỉ là câu chuyện kỹ thuật mà đã trở thành vấn đề sống còn của nền kinh tế toàn cầu, đặt ra áp lực chưa từng có lên các lực lượng bảo vệ không gian mạng.

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập (LAS) được thành lập ngày 22/3/1945 tại Cairo. Dựa trên Nghị định thư Alexandria năm 1944, LAS tuyên bố mục tiêu cốt lõi là thắt chặt quan hệ, phối hợp chính sách, bảo vệ độc lập và chủ quyền của các nước Ả Rập. Ý tưởng về chủ nghĩa Liên Ả Rập là một phản ứng hợp lý đối với việc giải phóng thuộc địa, nhưng hiệp ước của LAS đã đưa ra một quy tắc về sau trở thành hạn chế chính của nó.

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Để thu thập được nhiều thông tin quan trọng, các cơ quan tình báo KGB và Stasi đã thành lập mạng lưới điệp viên "Casanova" (điệp viên “Romeo”). Họ là những người có sức hút đặc biệt và được huấn luyện bài bản các thủ thuật nghiệp vụ. Ở CHDC Đức, kế hoạch đào tạo này mang mật danh “Romeo”; còn ở Liên Xô, các học viên của Trường Kỹ thuật tình báo Lenin được trang bị những phương thức quyến rũ để biến tình yêu thành vũ khí lợi hại.