Vụ "gián điệp công nghiệp" tại Hãng xe Renault là giả tạo

Vụ án "gián điệp công nghiệp" tại hãng xe ôtô Renault có thể sẽ trở thành vụ bê bối lớn trong ngành công nghiệp sản xuất ôtô Pháp, sau khi những cáo buộc "gián điệp" nhắm vào 3 vị lãnh đạo hàng đầu của hãng được xác định là giả tạo và không có căn cứ. Thủ phạm đích thực của trò bịp này cũng đã được xác định là một cựu sĩ quan tình báo Pháp, đã bị bắt giam.

Hôm thứ Hai 14/3/2011, Chủ tịch kiêm Tổng giám đốc Hãng xe Renault Carlos Ghosn đã xuất hiện trên chương trình tin tức buổi chiều của truyền hình Pháp xác nhận rằng 3 vị lãnh đạo cao cấp của Hãng Renault - trong đó có ông Michel Balthazard là thành viên Hội đồng quản trị - bị cáo buộc làm "gián điệp công nghiệp" là hoàn toàn vô tội. Ông Ghosn đã đưa ra lời xin lỗi đối với 3 vị lãnh đạo bị sa thải và cho rằng họ cũng như Hãng xe Renault đều là nạn nhân của một vụ lừa đảo.

Ông Ghosn cũng nói thêm, Hãng Renault đang xem xét mời 3 vị lãnh đạo ấy trở lại làm việc, đồng thời giải quyết bồi thường cho những thiệt hại về uy tín và vật chất do vụ việc gây nên.

Theo giới chuyên môn, số tiền dự tính bồi thường cho 3 người này có thể lên đến con số nhiều triệu USD. Trước ông Ghosn, công tố viên Paris Jean-Claude Marin đã chính thức thông báo hủy án và đình chỉ điều tra đối với 3 vị lãnh đạo bị nghi oan.

Vụ việc bắt đầu bùng phát vào ngày 5/1/2011, khi đó Hãng Renault thông báo 3 vị lãnh đạo của hãng đã "tuồn các bí mật của công ty cho đối thủ bên ngoài". Kèm theo cáo buộc đó là quyết định sa thải và lệnh triệu tập phục vụ điều tra của cơ quan chức năng. Ngày 23/1, đích thân Tổng giám đốc Ghosn đã phát biểu trên các kênh truyền hình Pháp khẳng định Hãng Renault có "thừa bằng chứng" buộc tội 3 vị lãnh đạo bị sa thải. Trước sau, Hãng Renault cũng chỉ đưa ra lời cáo buộc những vị giám đốc tội "bán thông tin bí mật kỹ thuật" nhưng không xác định được là bán cho ai.

Vụ việc liên quan đến công nghệ sản xuất xe ôtô điện do liên minh Renault-Nissan cùng sáng chế và sản xuất. Đây là kiểu xe hoàn toàn mới và khác hẳn loại xe "lai" chạy bằng điện và khí đốt. Vụ án không chỉ làm cho Hãng xe Renault chao đảo mà còn gây chấn động cả ngành sản xuất ôtô Pháp và thế giới. Vụ việc đã dấy lên làn sóng lo ngại về tình trạng gián điệp công nghiệp phát triển mạnh mẽ đến mức "nhìn đâu cũng thấy gián điệp" khiến cho các ông chủ công nghiệp không thể tin tưởng bất cứ ai.

Vụ việc cũng gây nên sự nghi ngờ nhắm vào Trung Quốc - quốc gia đang nỗ lực phát triển ngành công nghiệp ôtô, đồng thời cũng là "khách hàng" trong một vụ gián điệp công nghiệp khác xảy ra ở công ty sản xuất phụ tùng xe ôtô Valeo (cũng của Pháp) cách đây không lâu.

Ngay hôm sau khi vụ việc được báo chí đăng tải, Bộ trưởng Công nghiệp Pháp Eric Besson đã phát biểu trên Đài Phát thanh RTL rằng "đang có mối đe dọa lớn đối với ngành công nghiệp Pháp", và rằng các công ty Pháp đang đối mặt với "nguy cơ gián điệp công nghiệp rất cao". Tiếp sau Bộ trưởng Besson, một làn sóng phẫn nộ trong chính giới và giới truyền thông Pháp đối với 3 vị lãnh đạo bị quy tội "gián điệp". Hồ sơ vụ án đã được chuẩn bị nhằm truy tố 3 người này ra tòa.

Tuy nhiên, những người bị oan đã lên tiếng bác bỏ mọi cáo buộc và phản đối quyết định sa thải họ. Bertrand Rochette, 1 trong 3 vị lãnh đạo đã lên tiếng cảnh báo sẽ đâm đơn kiện Hãng Renault ra tòa vì hành động gây thiệt hại uy tín và danh dự cũng như vật chất đối với 3 người. Sự đổ bể lùm xùm đến mức Tổng thống Nicolas Sarkozy phải ra lệnh cho Cơ quan Tình báo Pháp vào cuộc điều tra.

Thực ra thì, Hãng xe Renault chỉ dựa vào một báo cáo điều tra nội bộ do giám đốc an ninh công nghiệp của hãng là Dominique Gevrey - một cựu sĩ quan tình báo quân đội - tiến hành trong 5 tháng. Những bằng chứng buộc tội 3 vị lãnh đạo nọ hoàn toàn không "chắc chắn" như lời khẳng định của Tổng giám đốc Ghosn. Thậm chí ngay từ đầu, một số người am hiểu về tình báo công nghiệp đã nhận ra dấu hiệu của một vụ gián điệp giả tạo và cho rằng Hãng Renault sẽ phải trả giá vì vụ này.

Quả thật thế, các nhân viên phản gián Pháp phụ trách điều tra vụ việc theo lệnh Tổng thống Sarkozy đã phát hiện những số tài khoản trong các ngân hàng ở Thụy Sĩ và Liechtenstein mà Gevrey cho là do 3 vị lãnh đạo đứng tên là những tài khoản giả, không có thật. Các nhân viên phản gián cũng phát hiện sự thật không hề có rò rỉ thông tin nào từ bên trong hãng ra ngoài. Nghi ngờ bắt đầu nhắm vào Gevrey.

Và ngày 5/3/2011, đúng 2 tháng sau khi vụ việc bùng phát, mối nghi ngờ càng gia tăng mạnh sau khi các nhà điều tra phát hiện ra các tài khoản trong ngân hàng ở Tây Ban Nha và Dubai chứa số tiền 250.000 euro (tương đương 433.000 USD) mà Hãng Renault đã giao cho Gevrey để tra cho kẻ được cho là "người thổi còi" bí ẩn nào đó bên trong Hãng Renault đã cung cấp thông tin để ông ta thực hiện báo cáo điều tra.

Từ phát hiện này, các nhà điều tra bắt đầu nghi ngờ và tìm hiểu liệu "người thổi còi" đó có thật hay không. Và mối nghi ngờ dường như đã được củng cố thêm khi ông Gevrey từ chối tiết lộ danh tính của "người thổi còi". Một sai lầm nữa của Gevrey là ông ta đã tìm cách chạy trốn khỏi nước Pháp khi đánh hơi được vòng vây các nhà điều tra đang siết dần. Và ngày 12/3, Gevrey đã bị bắt tại sân bay quốc tế Charles De Gaulle khi chuẩn bị lên máy bay đi Guinea và bị điều tra tội "gián điệp lừa đảo".

Trước mắt, ông Ghosn và ban lãnh đạo Hãng Renault đã tự đưa ra mức "phạt" là cắt toàn bộ tiền thưởng trong năm 2011 này và dùng số tiền đó bù đắp thiệt hại cho 3 vị giám đốc. Tuy nhiên, dư luận vẫn chưa hài lòng với mức độ xử lý vụ việc của ban lãnh đạo hãng. 3 vị lãnh đạo bị sa thải đang tỏ vẻ không muốn quay trở lại hãng sau vụ việc tệ hại làm mất uy tín và hình ảnh của hãng, đồng thời đang dự tính đâm đơn kiện hãng xe ra tòa để đòi bồi thường thỏa đáng. Đối với ông Ghosn, những dự tính thay đổi hình thức đối tác đối với Hãng Nissan cũng sẽ bị ảnh hưởng, chắc chắn ông sẽ khó thuyết phục Tổng thống Sarkozy

Nguyên Khang (tổng hợp)

Các tin khác

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Cuộc đối đầu quân sự giữa liên minh Mỹ - Israel và Iran đang là tâm điểm thu hút sự chú ý của dư luận quốc tế; song những diễn biến thực sự lại luôn bị che phủ bởi bức màn bí mật. Để làm sáng tỏ những góc khuất trong cuộc chiến tranh tình báo âm thầm tại khu vực đầy biến động này, phóng viên tờ “Argumenty Nedeli” (Luận cứ trong tuần của Nga) đã có cuộc trao đổi với chuyên gia về Trung Đông, Trung tá tình báo Nga Aleksandr Voronin.

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Hoạt động tình báo luôn là động lực thúc đẩy sự đổi mới và các phát minh mang tính đột phá. Trong những năm 1960-1970, các cơ quan tình báo trên thế giới đã tạo ra một khối lượng công nghệ khổng lồ phục vụ cho Chiến tranh Lạnh. Nhiều công nghệ gián điệp được phát triển và sử dụng trong thế kỷ XX hiện vẫn được giữ bí mật. Nhưng ngay cả những gì đã biết cũng đủ khiến người ta phải ngạc nhiên.

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Vụ nổ súng tại bữa tiệc tối dành cho các phóng viên Nhà Trắng chỉ là một trong chuỗi các sự kiện an ninh có liên quan đến Tổng thống Trump kể từ năm 2024.

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Không cần tiếp cận trực diện, mạng lưới thu thập thông tin có thể khởi nguồn từ những tương tác dân sự tưởng chừng vô hại. Vụ việc tại Philippines cho thấy phương thức hoạt động ngày càng tinh vi, khó nhận diện trong môi trường an ninh phức tạp.

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Mỹ và Iran đang “đấu phong tỏa” giữa lúc bế tắc trong đàm phán tiếp tục kéo dài - theo đó Mỹ ra sức phong tỏa các cảng biển Iran để buộc nước này xuống thang trong đàm phán, còn Iran cáo buộc Mỹ vi phạm thỏa thuận ngừng bắn 14 ngày và tuyên bố tiếp tục đóng eo biển Hormuz.

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch phá hoại do cơ quan tình báo quân đội Israel (Aman) tổ chức vào tháng 7/1954 đã thất bại thảm hại. Được xây dựng trên những toan tính thực dụng và chiến thuật phi đạo đức mang tên “hành động dưới màu cờ giả”, chiến dịch này cuối cùng trở nên phản tác dụng đối với chính những kẻ chủ mưu, đồng thời để lại nhiều tranh cãi lớn trong lịch sử ngành tình báo thế giới.

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Cuối thế kỷ XIX, trong suốt hơn 10 năm, nước Pháp tin rằng, Hội Tam Điểm là một tổ chức thờ quỷ với những bí mật đen tối đang bị phanh phui. Nhưng đến năm 1897, người dựng nên toàn bộ câu chuyện ấy công khai thú nhận: từ nhân chứng, tài liệu đến các nghi lễ gây rúng động, tất cả đều là giả. Cú lừa của Léo Taxil vì thế không chỉ là một scandal thế kỷ, mà còn là một minh chứng cho thấy niềm tin xã hội có thể bị dẫn dắt như thế nào.

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Nguy cơ một cuộc khủng hoảng lương thực mới đang bùng nổ khi chỉ số giá lương thực toàn cầu quay đầu tăng tháng thứ hai liên tiếp. Trong bối cảnh xung đột Trung Đông bóp nghẹt nguồn cung phân bón và một “siêu El Nino” được dự báo sẽ tàn phá các vựa lúa lớn nhất hành tinh thời gian tới, liệu chúng ta có thể làm gì để ngăn lại một thảm họa?

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Đầu tháng 10/2017, tại Âu Mỹ người ta đồng loạt phát hành ấn phẩm "King of Spies: The Dark Reign of America’s Spymaster in Korea" (tạm dịch: Vua gián điệp: Thời kỳ suy tàn của trùm tình báo Mỹ tại Triều Tiên) của nhà văn Blaine Harden. Sách mô tả Donald Nichols là “điệp viên giỏi nhất vùng Viễn Đông” hay chiến binh “cuộc chiến một người”.

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Tháng 3 năm nay, tại phiên điều trần trước Ủy ban Tình báo Thượng viện Mỹ, Giám đốc Tình báo Quốc gia Tulsi Gabbard đã trình bày báo cáo “Đánh giá mối đe dọa thường niên” của cộng đồng tình báo nước này. Sau đây, chúng tôi xin trân trọng giới thiệu một số phân tích và nhận định của Đại tá tình báo Igor Orlov, người từng phục vụ trong hàng ngũ KGB, về các nội dung trọng tâm của bản báo cáo này.

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

Đầu tháng 2/2026, Hiệp ước về cắt giảm vũ khí tấn công chiến lược giữa Mỹ và Nga (Hiệp ước New START) đã chính thức hết hạn mà không có thỏa thuận mới nào được ký kết. New START là trở ngại cuối cùng đối với một cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân tiềm tàng giữa Moscow và Washington. Tuy nhiên, theo chuyên gia về chính sách hạt nhân Nicole Grajewski, Nga hiện không đủ nguồn lực để sản xuất hàng loạt các loại vũ khí chiến lược mới.

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Tạp chí trực tuyến Kho lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) của Nga vừa cập nhật vụ án được CIA giải mật theo Đạo luật tiết lộ thông tin, có liên quan đến nữ điệp viên CIA Martha Peterson bị bắt quả tang cùng với điệp viên hai mang của KGB.

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

Khi chiến trường thực địa bị chi phối bởi hỏa lực và không kích, một dạng xung đột khác cũng đã hình thành trong không gian số. Cuộc chiến Cyber warfare (chiến tranh mạng) đã chính thức khai hỏa, đang biến những cơ sở hạ tầng trọng yếu tại Mỹ, Israel và Iran thành những mục tiêu bị tấn công không ngừng nghỉ .

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

Trong bối cảnh các nền kinh tế ngày càng phụ thuộc vào hạ tầng số, báo cáo rủi ro thường niên của hãng bảo hiểm Allianz công bố đầu năm 2026 một lần nữa khẳng định nguy cơ đến từ môi trường mạng. Giờ đây, các sự cố an ninh mạng không chỉ là câu chuyện kỹ thuật mà đã trở thành vấn đề sống còn của nền kinh tế toàn cầu, đặt ra áp lực chưa từng có lên các lực lượng bảo vệ không gian mạng.

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập (LAS) được thành lập ngày 22/3/1945 tại Cairo. Dựa trên Nghị định thư Alexandria năm 1944, LAS tuyên bố mục tiêu cốt lõi là thắt chặt quan hệ, phối hợp chính sách, bảo vệ độc lập và chủ quyền của các nước Ả Rập. Ý tưởng về chủ nghĩa Liên Ả Rập là một phản ứng hợp lý đối với việc giải phóng thuộc địa, nhưng hiệp ước của LAS đã đưa ra một quy tắc về sau trở thành hạn chế chính của nó.

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Để thu thập được nhiều thông tin quan trọng, các cơ quan tình báo KGB và Stasi đã thành lập mạng lưới điệp viên "Casanova" (điệp viên “Romeo”). Họ là những người có sức hút đặc biệt và được huấn luyện bài bản các thủ thuật nghiệp vụ. Ở CHDC Đức, kế hoạch đào tạo này mang mật danh “Romeo”; còn ở Liên Xô, các học viên của Trường Kỹ thuật tình báo Lenin được trang bị những phương thức quyến rũ để biến tình yêu thành vũ khí lợi hại.