Nhà thám hiểm hiện đại Barry Klifford đã tìm ra vết tích của con tàu Whydah, được mệnh danh là "chiến hạm Đô đốc" của tên cướp biển khét tiếng trong thế kỷ XVIII Samuel Bellamy, hay còn được gọi là "Sam đen", hoặc "vua hải tặc". Whydah bị bão đánh đắm đầu năm 1717 ở ven vùng nước gần Welflee (tiểu bang
Ý nghĩa lịch sử còn to lớn hơn, bởi Whydah là con tàu cướp biển đầu tiên được tìm thấy dưới đáy đại dương trong tình trạng nguyên vẹn chưa bị sứt mẻ gì cả. Thực tế là trước đó chưa ai khám phá ra nơi này. Cho tới nay, mọi điều chúng ta biết về bọn hải tặc thời trước chỉ là những điều giả tưởng, huyền thoại hay những sản phẩm điện ảnh do
Qua nghiên cứu Whydah, các nhà khoa học có thể hiểu rõ hơn về thế giới cướp biển: chúng sống ra sao, cướp bóc như thế nào? Chúng tuân thủ theo những luật lệ riêng gì? Ví như dạng hình ảnh cướp biển truyền thống: tay luôn cầm kiếm, mặt bịt kín cùng trang phục quái dị xem ra đều được Whydah khẳng định là đúng. Bằng chứng là vô số các hiện vật cá nhân đã được tìm thấy trên tàu: đồ trang sức, vũ khí, vòng kim loại quý...
Người ta cũng đang nghiên cứu hợp chất hóa học của thứ vàng được tìm thấy trong Whydah với hy vọng hiểu được xuất xứ của chúng, cũng như lộ trình mà con tàu thường hoạt động. Ngoài ra các hiện vật tìm được cũng cho phép bổ sung thêm vào "huyền thoại Whydah" đã từng lôi cuốn các nhà khoa học suốt mấy thế kỷ qua.
Whydah bị bão đánh đắm kề
Barry Klifford, người có công tìm ra kho báu sẽ được sở hữu số tài sản kếch xù. Nhưng trước khi tập trung được mọi hiện vật dưới Whydah lại, phải mất nhiều thời gian nữa cùng với khoản kinh phí trục vớt không nhỏ. "Một vài triệu USD phí tổn có thấm tháp gì so với mấy trăm triệu USD trị giá hiện vật? Sẽ tới một ngày...", B.Klifford cười nói suốt kể từ ngày tìm ra kho báu. “Nhưng sao ông không bán bớt một ít đồ vớt được đi để xúc tiến các công việc còn lại?”. "Ồ, không, tôi không cho phép đụng tới kho báu. Trước tiên tôi muốn mọi vật phải được nghiên cứu đã, bởi đây là những sản phẩm nghệ thuật vô giá...", Barry khảng khái đáp.
Tuy có một vài nhà tài trợ góp tiền giúp ông, bản thân Klifford cũng đã bỏ vào đây cả trăm nghìn USD rồi. Ông buộc phải giới hạn các công việc khác của mình (Barry Klifford chuyên buôn đồ cổ từ các tàu đắm).
"Từ nhỏ, tôi luôn mơ ước về Whydah. Tôi linh cảm thấy con tàu này còn quan trọng hơn là kho báu nó mang theo. Gần 3 thế kỷ nay, dân chúng ở
Khẩu thần công mà nhóm thợ lặn mục kích dưới nước cũng chính là khẩu súng đã bắn vào... bão trước khi tàu chìm. Hai thủy thủ sống sót sau đó kể lại rằng, Bellamy khi ấy quá phẫn uất đã hạ lệnh cho thần công khạc đạn khắp nơi: vào bão, vào sóng biển, vào sấm chớp... để trả thù cho hả dạ những thế lực đã dám xé nát chiến hạm Đô đốc ra nhiều mảnh và nhấn chìm nó xuống. Họ khai trước phiên tòa ở
Tuy là một người đàn ông điềm đạm, nhưng Barry Klifford đã nhảy cẫng lên khi vớt được đồng xu Tây Ban Nha đầu tiên từ dưới nước. Ông kể lại: "Tôi giữ chặt nó trong tay và nhìn thật kỹ. Trên đó có khắc dấu chữ thập bằng bạc và niên hiệu 1684. Từ giây phút này, huyền thoại Whydah đã biến thành thực tế. Tôi không bao giờ quên được khoảnh khắc ấy: vòm trời đen kịt, mặt biển còn đen hơn, ở giữa là từng đàn hải âu trắng". --PageBreak--
Đồng xu Tây Ban Nha nói trên chỉ là một trong hàng nghìn đồng xu cổ được vớt lên từ Whydah. Kho báu nằm cách Welflee độ 400m, dưới độ sâu 7,5m nước. Whydah bị một lớp cát đáy biển dày khoảng 2m phủ lên. B.Klifford và đội thợ lặn thiện nghệ 9 người thuộc con tàu khoa học mang tên Đức vua West UK Exsplorer đệ nhị chuyên khảo sát đáy biển đã làm việc dưới sự chỉ đạo của Viện Nghiên cứu Lịch sử và Khảo cổ Đại dương, có trụ sở tại Hải cảng Bristol (tiểu bang Maine).
Giám đốc viện, Giáo sư Tiến sĩ Woren Riss là một trong những chuyên gia hàng đầu thế giới trong việc nghiên cứu cổ vật được vớt lên từ đáy các đại dương. "Có vô số những cuốn sách viết về hải tặc thời cổ - Giáo sư W.Riss nói - Nhưng hầu hết đều dựa theo các truyền thuyết. Đây là lần đầu tiên chúng ta có thể mục kích một cỗ tàu hải tặc thực sự. Hiện viện chúng tôi đang xúc tiến để sớm hoàn thành những bản nghiên cứu đầy đủ về Whydah".
Suốt gần 3 thế kỷ qua, có rất nhiều người đã đi tìm kho báu và con tàu của Bellamy. Nhưng tên tuổi của Barry Klifford được ghi nhận là người tìm ra nó. Ông đã dày công bỏ ra 9 năm ròng lục tìm trong các kho lưu trữ, các thư viện về hải dương học cũng như các hiệu sách hiếm, tham khảo tra cứu các bản đồ, hải đồ vẽ tay cùng các tọa độ. Thật không dễ gì áp dụng các thông số từ thế kỷ XVIII vào thực tại, bởi đơn giản nhiều địa danh đã biến mất theo thời gian. Với biệt tài của một nhà thám tử thượng thặng, cùng sự trợ giúp của các máy móc điện tử tân kỳ, B.Klifford đã tìm ra nơi Whydah đắm.
Hiện kho báu của tên “vua hải tặc” Samuel Bellamy được bảo quản trong một hầm sắt lớn thuộc Bank of New England (chỗ chính thức cất giấu được giữ bí mật vì lý do ngại vấn đề an ninh, chỉ có các chuyên gia mới được phép thấy chúng). Hàng ngàn đồng xu bằng vàng và bạc được bảo quản trong các túi nhựa kín và được ngâm trong nước để tránh sự phá hủy của ôxy trong không khí.
Một đồng xu bạc cổ thời Bellamy có giá tới cả chục nghìn USD trên thị trường chợ đen. Một đồng tiền vàng Tây Ban Nha niên hiệu 1642 giá 50.000 USD. Một cái cốc uống rượu bằng gỗ mun niên đại 1352 lên tới nửa triệu USD... Giữa các hiện vật là đồ trang sức, vũ khí, những đồ đồng lớn, có cả chiếc đồng hồ mặt trời nữa... Kho báu đối với B.Klifford không chỉ là tiền bạc, tuy rằng theo luật định thì Klifford có quyền hưởng 75% tổng trị giá cổ vật, 25% còn lại thuộc tiểu bang Massachusetts nơi có tàu đắm.
"Tôi muốn giữ nguyên trạng cổ vật như gìn giữ di sản của gia đình. Được bảo quản những kỷ vật từ thời Bellamy đối với tôi còn quan trọng hơn là giữ tiền. Huyền thoại về Whydah và Bellamy cần phải được mọi người biết đến", nhà thám hiểm kỳ cựu khảng khái nói.
Huyền thoại Bellamy, cũng như nhiều huyền thoại khác trong lịch sử thật thú vị cho những ai muốn khám phá nó. Samuel "Black" Bellamy vốn là một thủy thủ người Anh, từng sống một thời gian dài tại Cape Cod, cùng với người bạn Poll Williams đi tìm các kho báu giấu trên quần đảo Bahamas.
Theo huyền thoại, trước đó Bellamy yêu cô gái Maria Hallet 15 tuổi và rồi họ có với nhau một đứa con. Samuel và Poll sau khi vỡ mộng về các kho báu, liền quyết chí làm giàu bằng con đường... hải tặc, trở thành nỗi kinh hoàng khắp vùng
Vào đêm 26/4/1717 Whydah gặp một trận bão khủng khiếp, đã nhấn chìm tướng cướp Bellamy cùng đồng bọn đang say khướt vì rượu rum xuống đáy Đại Tây Dương. Tuy nhiên, cũng như nhiều huyền thoại khác, câu chuyện này cũng không thiếu sự thêm thắt. Có người cho rằng Bellamy đã thoát nạn, cùng vợ con trốn qua sống bên tiểu bang
