TP Hồ Chí Minh quyết liệt truy quét thực phẩm không rõ nguồn gốc

Không nương tay với thực phẩm bẩn

Trong bối cảnh thị trường tiêu dùng sôi động, TP Hồ Chí Minh đang đối mặt với áp lực rất lớn trong kiểm soát chất lượng thực phẩm. Tình trạng hàng hóa không rõ nguồn gốc, xuất xứ, thực phẩm kém chất lượng vẫn diễn biến phức tạp, đặc biệt khi các phương thức kinh doanh ngày càng đa dạng, từ truyền thống đến thương mại điện tử.

Trước thực tế đó, các cơ quan chức năng của TP Hồ Chí Minh đã xác định mặt hàng thực phẩm là lĩnh vực trọng tâm, tập trung kiểm tra, giám sát, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm.

Theo số liệu từ Chi cục Quản lý thị trường TP Hồ Chí Minh, trong năm 2025, lực lượng chức năng đã kiểm tra, xử lý 268 vụ vi phạm liên quan đến thực phẩm. Tang vật vi phạm bị tạm giữ lên tới 301.387 đơn vị sản phẩm và 121 tấn thực phẩm các loại không có hóa đơn, chứng từ, không rõ nguồn gốc, xuất xứ, tổng số tiền xử phạt hơn 4,3 tỷ đồng. Đáng chú ý, đã chuyển sang cơ quan điều tra 9 vụ việc có dấu hiệu tội phạm.

Chỉ trong 4 tháng đầu năm 2026, Chi cục Quản lý thị trường TP Hồ Chí Minh phối hợp với Công an đã kiểm tra, xử lý 251 vụ vi phạm liên quan đến mặt hàng thực phẩm. Lực lượng chức năng đã tạm giữ hơn 41,5 tấn cùng hơn 102.000 đơn vị sản phẩm thực phẩm các loại, từ thực phẩm tươi sống, thực phẩm khô đến thực phẩm bao gói sẵn, với tổng trị giá ước tính hơn 5,5 tỷ đồng.

Các hành vi vi phạm chủ yếu là kinh doanh hàng hóa không rõ nguồn gốc, không có hóa đơn chứng từ hợp pháp. Toàn bộ hàng hóa vi phạm đã bị buộc tiêu hủy, đồng thời các cơ sở bị xử phạt với số tiền hơn 3,7 tỷ đồng. Đã chuyển cơ quan CSĐT một vụ có dấu hiệu tội phạm về hành vi sản xuất thực phẩm giả.

Ông Nguyễn Quang Huy, Phó Chi cục trưởng Chi cục Quản lý thị trường TP Hồ Chí Minh cho biết, thực phẩm là mặt hàng ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe người dân nên Chi cục Quản lý thị trường xác định phải xử lý kiên quyết, không có ngoại lệ. Công tác kiểm tra được triển khai thường xuyên, liên tục, từ thị trường truyền thống đến không gian mạng.

Theo ông Huy, bên cạnh xử lý vi phạm, lực lượng chức năng cũng đặc biệt chú trọng công tác phòng ngừa. Việc nắm bắt thông tin, theo dõi diễn biến thị trường giúp phát hiện sớm các hành vi vi phạm, từ đó ngăn chặn ngay từ đầu.

Một trong những vấn đề đáng lo ngại là thực phẩm không rõ nguồn gốc vẫn chiếm tỷ lệ lớn trong các vụ vi phạm. Từ thịt động vật, hải sản, thực phẩm đông lạnh đến các loại thực phẩm chế biến sẵn, nhiều sản phẩm được lưu thông trên thị trường mà không có bất kỳ giấy tờ chứng minh nguồn gốc hợp pháp.

Riêng đối với mặt hàng cà phê, từ giữa năm 2025 đến nay, lực lượng chức năng đã kiểm tra, xử lý 10 vụ vi phạm, tạm giữ 370 kg, 290 lít phụ gia hương cà phê cùng nhiều sản phẩm cà phê không rõ nguồn gốc với tổng trị giá gần 134 triệu đồng. Tổng số tiền xử phạt các trường hợp vi phạm là hơn 155 triệu đồng và buộc tiêu hủy toàn bộ hàng hóa vi phạm.

Thời gian qua, Phòng Cảnh sát kinh tế Công an TP Hồ Chí Minh cũng tăng cường công tác kiểm tra, tập trung vào các cơ sở sản xuất, chế biến, kinh doanh thực phẩm không rõ nguồn gốc hoặc không đáp ứng quy định về an toàn vệ sinh thực phẩm. Qua đó, đã triệt phá nhiều vụ thực phẩm “bẩn” quy mô lớn, đặc biệt là các cơ sở sử dụng hóa chất độc hại và hàng đông lạnh không rõ nguồn gốc.

Tháng 2/2026, Phòng Cảnh sát kinh tế phát hiện, bắt giữ gần 30 tấn gồm vú heo, trứng gà non, lạp xưởng, xúc xích, lườn ngỗng... không có hóa đơn chứng từ trên địa bàn phường Thới An, đang chuẩn bị đưa ra thị trường tiêu thụ. Còn ngày 26/4/2026, Cơ quan CSĐT đã khởi tố và bắt tạm giam vợ chồng chủ hộ kinh doanh tại phường Tân Tạo là Nguyễn Thị Mỹ Phụng và chồng là Phạm Tuấn Thanh (cùng SN 1982). Cơ sở này đã hoạt động hơn 12 năm, sản xuất khoảng 2.800 tấn mì tươi có pha trộn các hóa chất cấm sử dụng trong thực phẩm như hàn the, thủy tinh lỏng để làm mì dai và bảo quản lâu hơn.

Những con số trên cho thấy mức độ phức tạp của thị trường, đồng thời phản ánh sự quyết liệt của lực lượng chức năng trong việc làm sạch môi trường kinh doanh.

Đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao nhận thức

Bên cạnh công tác kiểm tra, xử lý, ngành chức năng ở TP Hồ Chí Minh cũng chú trọng tuyên truyền, nâng cao nhận thức cộng đồng về an toàn thực phẩm. Các đoàn kiểm tra an toàn thực phẩm kết hợp nhiều hình thức truyền thông, từ tổ chức tập huấn, phổ biến pháp luật đến phát tài liệu trực tiếp. Đội ngũ cộng tác viên sức khỏe cộng đồng, hội viên Hội Liên hiệp phụ nữ cũng được huy động tham gia, trở thành “cánh tay nối dài” đưa kiến thức an toàn thực phẩm đến từng khu dân cư.

Thông tin tuyên truyền được niêm yết tại bảng tin khu phố, đồng thời lan tỏa qua các nền tảng số như Zalo, Facebook, giúp người dân dễ dàng tiếp cận. Qua đó, từng bước hình thành thói quen tiêu dùng an toàn, nói không với thực phẩm không rõ nguồn gốc.

Có thể thấy, với hàng loạt biện pháp đồng bộ, từ kiểm tra, xử lý đến tuyên truyền, TP Hồ Chí Minh đang quyết tâm siết chặt quản lý an toàn thực phẩm.

Tuy nhiên, đây là cuộc chiến lâu dài, đòi hỏi sự vào cuộc liên tục của các lực lượng chức năng và sự đồng hành của người dân. Khi mỗi người tiêu dùng chủ động lựa chọn sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, thị trường sẽ tự sàng lọc, loại bỏ những sản phẩm không bảo đảm chất lượng.

Những con số hàng trăm vụ vi phạm bị phát hiện, hàng chục tấn thực phẩm bị phát hiện không chỉ là kết quả của công tác kiểm tra, mà còn là lời cảnh báo về nguy cơ vẫn hiện hữu. Vì vậy, việc duy trì sự quyết liệt, không khoan nhượng với thực phẩm bẩn là yêu cầu thường trực để bảo vệ sức khỏe cộng đồng và xây dựng môi trường tiêu dùng an toàn.