Tình báo Thổ Nhĩ Kỳ giám sát chặt chẽ các nhóm tôn giáo

Theo nhật báo Taraf của Thổ Nhĩ Kỳ, mới đây Tổ chức Tình báo Quốc gia - Milli Istahbarat Teskilati (MIT) biên soạn một tài liệu, trong đó nhấn mạnh: mọi nhóm và cộng đồng tôn giáo (cho dù là trong nước hay có nguồn gốc nước ngoài) tồn tại bên trong các thể chế quốc gia - được mô tả là "các cơ cấu nhà nước song song" (PDY) - đều được coi là mục tiêu chính cần được cơ quan tình báo giám sát trong năm 2014.

Mặc dù tờ Taraf cho biết tài liệu của MIT không nêu đích danh phong trào Hizmet, cộng đồng tôn giáo hình thành từ tư tưởng của học giả Hồi giáo Thổ Nhĩ Kỳ Fethulah Gulen, song người ta tin rằng những người có mối liên kết với Hizmet có thể là mục tiêu hàng đầu của MIT.

Giới quan chức chính quyền chóp bu của Thổ Nhĩ Kỳ, luôn chống đối Hizmet sau khi một cuộc điều tra tham nhũng được cho là do phong trào này phát động đã dẫn đến sự từ chức của 4 bộ trưởng chính phủ và dính líu đến cả con trai thủ tướng.

Theo chỉ thị từ Văn phòng Thủ tướng Erdogan, ngày 15/1/2014, Giám đốc MIT Hakan Fidan đã gửi tài liệu quan trọng có tựa đề "Những mục tiêu ưu tiên và những yêu cầu theo kế hoạch cho năm 2014" đến các đơn vị của cơ quan tình báo.

Theo tài liệu được nhật báo Taraf tiết lộ,  nội dung chính của tài liệu chỉ thị cho các đơn vị kết thúc các chiến dịch gián điệp và phản gián chống các tổ chức mà cho đến nay MIT vẫn duy trì sự theo dõi, Hakan Fidan nhấn mạnh rằng, các cộng đồng tôn giáo (trong nước cũng như có nguồn gốc nước ngoài) hình thành nên một "nhà nước song song" để tồn tại bên trong một số thể chế quốc gia như là Cơ quan Cảnh sát quốc gia và bộ máy tư pháp cho nên  các cộng đồng này cần được coi là các mục tiêu ưu tiên giám sát của cơ quan tình báo.

Giám đốc MIT Hakan Fidan.
Giám đốc MIT Hakan Fidan.

Tài liệu yêu cầu các thành viên MIT có nhiệm vụ xác định và báo cáo lên cấp trên về hoạt động của bất cứ thành viên nào trong cộng đồng tôn giáo đồng thời ra sức tuyển mộ các cá nhân làm người chỉ điểm cho cơ quan tình báo. Tài liệu của MIT - mang bí số 13113.60000 - nhận xét: PDY nhận được sự hỗ trợ từ các tổ chức trong nước cũng như nước ngoài để tiến hành các hoạt động bất hợp pháp cho nên cần được coi là mục tiêu nguy hiểm trong năm 2014.

Mumtaz'er Turkone, nhà khoa học chính trị của Đại học Fatih, cho rằng những kế hoạch mới được tiến hành trong năm 2014 của MIT bộc lộ rõ Thổ Nhĩ Kỳ đang là một "nhà nước cảnh sát" không hề phù hợp với nền dân chủ của đất nước này.

Trong khi đó, giới quan chức thuộc đảng cầm quyền Công lý và Phát triển (AKP) mô tả cuộc điều tra tham nhũng do các công tố viên (được coi là cảm tình với phong trào Hizmet) tiến hành là âm mưu nhằm lật đổ chính quyền. Chính quyền Thủ tướng Erdogan cũng cáo buộc phong trào Hizmet dính líu trực tiếp đến âm mưu này.

Trong cuộc họp của đảng AKP vừa qua, Thủ tướng Erdogan buộc tội phong trào Hizmet là một tổ chức mờ ám đứng đằng sau các vụ ám sát có động cơ chính trị trong quá khứ. Thủ tướng Erdogan so sánh phong trào Hizmet với Hashishin - một giáo phái Hồi giáo thuộc dòng Shiah hoạt động từ thế kỷ XI đến XIII và được cho là đã tiến hành nhiều vụ ám sát có động cơ chính trị sau khi sử dụng loại thuốc lá gây nghiện hashish.

Erdogan tuyên bố: "Cộng hòa Thổ Nhĩ Kỳ không cho phép những thế lực xảo quyệt như thế làm tê liệt đất nước".

Hakan Fidan - Giám đốc MIT với quân số khoảng 5.000 người - được coi là nhân vật hết sức trung thành với Thủ tướng Recep Tayyip Erdogan. Trong hai năm 2009 - 2010, MIT đã chuyển giao cho phía Iran các thông tin được Mỹ và Israel cung cấp trong khuôn khổ hợp tác trao đổi thông tin giữa các cơ quan tình báo.

Trầm trọng hơn, MIT còn tiết lộ cho người Iran mạng lưới điệp viên Mossad của Israel gián điệp Tehran từ lãnh thổ Thổ Nhĩ Kỳ, và danh tính nhiều điệp viên Iran làm việc cho Mossad cũng được MIT tiết lộ với VEVAK - tổ chức tình báo của Iran. Sự hợp tác giữa MIT và Tehran này dĩ nhiên đã gây khó chịu cho người Mỹ và Israel. MIT cũng có nhiệm vụ bảo vệ Thủ tướng Erdogan.

Tháng 2/2012, nhân viên MIT phát hiện các micro được cài lén lút trong căn nhà và văn phòng của Thủ tướng ở Ankara. Mối nghi ngờ lập tức hướng về phong trào Hizmet và bộ phận tình báo của Cảnh sát Thổ Nhĩ Kỳ. Hakan Fidan là nhân vật quyền lực đứng sau những nỗ lực của Ankara nhằm ủng hộ phe nổi dậy và lật đổ Tổng thống Syria Bashar al-Assad.

Sau hàng loạt những biến động trong sự kiện Mùa xuân Arập, Hakan Fidan - nhân vật trước đây ít được biết đến bên ngoài khu vực Trung Đông - nổi lên như là "kiến trúc sư" chính cho chiến lược an ninh khu vực của Thổ Nhĩ Kỳ.

James Jeffrey, Đại sứ Mỹ ở Thổ Nhĩ Kỳ và Iraq, nhận định: "Hakan Fidan là gương mặt của một Trung Đông mới. Chúng ta cần làm việc với Fidan bởi vì ông ta thực hiện tốt chức trách của mình. Nhưng chúng ta không nên đánh giá Fidan là người bạn của Mỹ bởi vì ông ta không là người như thế".

Sau khi giữ chức Giám đốc MIT năm 2010, Fidan bắt đầu lèo lái MIT trở thành công cụ đắc lực cho Erdogan. Hakan Fidan lấy bằng cử nhân chính trị Đại học Maryland chi nhánh châu Âu và học vị tiến sĩ chính trị Đại học Bilkent có tiếng ở thủ đô Ankara của Thổ Nhĩ Kỳ.

Năm 2003, Hakan Fidan được bổ nhiệm làm lãnh đạo Cơ quan Phát triển quốc tế của Thổ Nhĩ Kỳ, và đến năm 2007 ông trở thành cố vấn chính sách đối ngoại trong Văn phòng Thủ tướng Erdogan

Duy Ân (tổng hợp)

Các tin khác

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Cuộc đối đầu quân sự giữa liên minh Mỹ - Israel và Iran đang là tâm điểm thu hút sự chú ý của dư luận quốc tế; song những diễn biến thực sự lại luôn bị che phủ bởi bức màn bí mật. Để làm sáng tỏ những góc khuất trong cuộc chiến tranh tình báo âm thầm tại khu vực đầy biến động này, phóng viên tờ “Argumenty Nedeli” (Luận cứ trong tuần của Nga) đã có cuộc trao đổi với chuyên gia về Trung Đông, Trung tá tình báo Nga Aleksandr Voronin.

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Hoạt động tình báo luôn là động lực thúc đẩy sự đổi mới và các phát minh mang tính đột phá. Trong những năm 1960-1970, các cơ quan tình báo trên thế giới đã tạo ra một khối lượng công nghệ khổng lồ phục vụ cho Chiến tranh Lạnh. Nhiều công nghệ gián điệp được phát triển và sử dụng trong thế kỷ XX hiện vẫn được giữ bí mật. Nhưng ngay cả những gì đã biết cũng đủ khiến người ta phải ngạc nhiên.

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Vụ nổ súng tại bữa tiệc tối dành cho các phóng viên Nhà Trắng chỉ là một trong chuỗi các sự kiện an ninh có liên quan đến Tổng thống Trump kể từ năm 2024.

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Không cần tiếp cận trực diện, mạng lưới thu thập thông tin có thể khởi nguồn từ những tương tác dân sự tưởng chừng vô hại. Vụ việc tại Philippines cho thấy phương thức hoạt động ngày càng tinh vi, khó nhận diện trong môi trường an ninh phức tạp.

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Mỹ và Iran đang “đấu phong tỏa” giữa lúc bế tắc trong đàm phán tiếp tục kéo dài - theo đó Mỹ ra sức phong tỏa các cảng biển Iran để buộc nước này xuống thang trong đàm phán, còn Iran cáo buộc Mỹ vi phạm thỏa thuận ngừng bắn 14 ngày và tuyên bố tiếp tục đóng eo biển Hormuz.

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch phá hoại do cơ quan tình báo quân đội Israel (Aman) tổ chức vào tháng 7/1954 đã thất bại thảm hại. Được xây dựng trên những toan tính thực dụng và chiến thuật phi đạo đức mang tên “hành động dưới màu cờ giả”, chiến dịch này cuối cùng trở nên phản tác dụng đối với chính những kẻ chủ mưu, đồng thời để lại nhiều tranh cãi lớn trong lịch sử ngành tình báo thế giới.

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Cuối thế kỷ XIX, trong suốt hơn 10 năm, nước Pháp tin rằng, Hội Tam Điểm là một tổ chức thờ quỷ với những bí mật đen tối đang bị phanh phui. Nhưng đến năm 1897, người dựng nên toàn bộ câu chuyện ấy công khai thú nhận: từ nhân chứng, tài liệu đến các nghi lễ gây rúng động, tất cả đều là giả. Cú lừa của Léo Taxil vì thế không chỉ là một scandal thế kỷ, mà còn là một minh chứng cho thấy niềm tin xã hội có thể bị dẫn dắt như thế nào.

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Nguy cơ một cuộc khủng hoảng lương thực mới đang bùng nổ khi chỉ số giá lương thực toàn cầu quay đầu tăng tháng thứ hai liên tiếp. Trong bối cảnh xung đột Trung Đông bóp nghẹt nguồn cung phân bón và một “siêu El Nino” được dự báo sẽ tàn phá các vựa lúa lớn nhất hành tinh thời gian tới, liệu chúng ta có thể làm gì để ngăn lại một thảm họa?

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Đầu tháng 10/2017, tại Âu Mỹ người ta đồng loạt phát hành ấn phẩm "King of Spies: The Dark Reign of America’s Spymaster in Korea" (tạm dịch: Vua gián điệp: Thời kỳ suy tàn của trùm tình báo Mỹ tại Triều Tiên) của nhà văn Blaine Harden. Sách mô tả Donald Nichols là “điệp viên giỏi nhất vùng Viễn Đông” hay chiến binh “cuộc chiến một người”.

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Tháng 3 năm nay, tại phiên điều trần trước Ủy ban Tình báo Thượng viện Mỹ, Giám đốc Tình báo Quốc gia Tulsi Gabbard đã trình bày báo cáo “Đánh giá mối đe dọa thường niên” của cộng đồng tình báo nước này. Sau đây, chúng tôi xin trân trọng giới thiệu một số phân tích và nhận định của Đại tá tình báo Igor Orlov, người từng phục vụ trong hàng ngũ KGB, về các nội dung trọng tâm của bản báo cáo này.

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

Đầu tháng 2/2026, Hiệp ước về cắt giảm vũ khí tấn công chiến lược giữa Mỹ và Nga (Hiệp ước New START) đã chính thức hết hạn mà không có thỏa thuận mới nào được ký kết. New START là trở ngại cuối cùng đối với một cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân tiềm tàng giữa Moscow và Washington. Tuy nhiên, theo chuyên gia về chính sách hạt nhân Nicole Grajewski, Nga hiện không đủ nguồn lực để sản xuất hàng loạt các loại vũ khí chiến lược mới.

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Tạp chí trực tuyến Kho lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) của Nga vừa cập nhật vụ án được CIA giải mật theo Đạo luật tiết lộ thông tin, có liên quan đến nữ điệp viên CIA Martha Peterson bị bắt quả tang cùng với điệp viên hai mang của KGB.

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

Khi chiến trường thực địa bị chi phối bởi hỏa lực và không kích, một dạng xung đột khác cũng đã hình thành trong không gian số. Cuộc chiến Cyber warfare (chiến tranh mạng) đã chính thức khai hỏa, đang biến những cơ sở hạ tầng trọng yếu tại Mỹ, Israel và Iran thành những mục tiêu bị tấn công không ngừng nghỉ .

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

Trong bối cảnh các nền kinh tế ngày càng phụ thuộc vào hạ tầng số, báo cáo rủi ro thường niên của hãng bảo hiểm Allianz công bố đầu năm 2026 một lần nữa khẳng định nguy cơ đến từ môi trường mạng. Giờ đây, các sự cố an ninh mạng không chỉ là câu chuyện kỹ thuật mà đã trở thành vấn đề sống còn của nền kinh tế toàn cầu, đặt ra áp lực chưa từng có lên các lực lượng bảo vệ không gian mạng.

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập (LAS) được thành lập ngày 22/3/1945 tại Cairo. Dựa trên Nghị định thư Alexandria năm 1944, LAS tuyên bố mục tiêu cốt lõi là thắt chặt quan hệ, phối hợp chính sách, bảo vệ độc lập và chủ quyền của các nước Ả Rập. Ý tưởng về chủ nghĩa Liên Ả Rập là một phản ứng hợp lý đối với việc giải phóng thuộc địa, nhưng hiệp ước của LAS đã đưa ra một quy tắc về sau trở thành hạn chế chính của nó.

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Để thu thập được nhiều thông tin quan trọng, các cơ quan tình báo KGB và Stasi đã thành lập mạng lưới điệp viên "Casanova" (điệp viên “Romeo”). Họ là những người có sức hút đặc biệt và được huấn luyện bài bản các thủ thuật nghiệp vụ. Ở CHDC Đức, kế hoạch đào tạo này mang mật danh “Romeo”; còn ở Liên Xô, các học viên của Trường Kỹ thuật tình báo Lenin được trang bị những phương thức quyến rũ để biến tình yêu thành vũ khí lợi hại.