Sau khi rời Điện Kremli để nhậm chức Thủ tướng Nga năm 2008, ông Putin có hứa là vẫn sẽ tiếp tục giao lưu với nhân dân qua các chương trình thường niên như thế. Và ông thực hiện lời hứa của mình. Chương trình năm nay (lần thứ 9) đã lập kỷ lục về thời gian. Ông Putin đã trả lời rất thẳng thắn mọi câu hỏi được nêu ra, ngay cả những câu mà thoạt nhìn, có thể mang tính khiêu khích.
Trong phần đầu, người dẫn chương trình đã đọc một số câu hỏi được gửi tới trường quay:
- Đất nước vừa phải chịu những trận vi phạm trật tự, diễn ra cả ở Moskva và Saint Peterburg. Thực tế là ngay sát cạnh tường Điện Kremli và Cung điện Mùa Đông đã diễn ra cảnh quấy rối, đánh đập người qua đường, gào thét những khẩu hiệu dân tộc chủ nghĩa cực đoan. Chúng tôi đã nhận được hàng nghìn thông báo về chủ đề này: một số người yêu cầu phải chấm dứt những trò quấy rối của người dân Cápcadơ…
Những người khác, thuộc nhiều dân tộc khác nhau, yêu cầu cần phải ngăn chặn một cách kiên quyết những trò quấy rối của các nhóm dân tộc chủ nghĩa. Đay là lời của ông Erach Makhmadilayev từ thành phố Orekhovo - Zuyeva thuộc tỉnh Moskva: "Do những sự hỗn loạn mà những người thuộc dân tộc chúng tôi không thể đi tới chỗ làm việc được. Cảnh sát đã không có phản ứng gì. Tôi yêu cầu nhà nước phải can thiệp". Một lá thư khác: "Ông có cho rằng, Chính phủ với chính sách cho phép người Cápcadơ muốn làm gì cũng được đã đẩy tình hình đến mức cực đoan từ phía người Nga". Đó là câu hỏi của ông Aleksey ở
Và ông Putin đã trả lời:
- Quả thực, cần chặn đứng các biểu hiện của chủ nghĩa cực đoan, dù nó từ đâu đến. Và không thể trát chung một mđu sơn lên người xứ Cápcadơ hay bất cứ người thuộc các dân tộc nào khác, và cũng không có một dân tộc nào gọi là dân tộc Cápcadơ cả. Nói cho cùng, không thể trát một mầu sơn chung lên bất cứ ai. Nhưng cũng cần phải thẳng tay ngăn chặn bất cứ một biểu hiện quá đà nào.
Và xã hội ta, trong đó có cả thành phần theo chủ nghĩa tự do, cũng cần phải hiểu - và theo tôi nghĩ, họ đã cảm nhận được điều này - rằng, cần phải có trật tự và cần phải duy trì trật tự. Nhà nước tồn tại cũng là để đảm bảo quyền lợi của đa số. Đó là điều thứ nhất.
Thứ hai, chúng ta đã đưa ra nhiều phê phán và phê phán đúng đối với các cơ quan đảm bảo luật pháp. Không ngẫu nhiên mà đã đặt ra những cải cách rất nghiêm túc trong lĩnh vực này.
Nhưng, trong khi tiến hành đấu tranh với những biểu hiện tiêu cực trong các cơ quan tư pháp, trong đó có cả cơ quan cảnh sát, cũng không được trát lên t?t cả một màu sơn đen. Cần phải hiểu rằng, những cơ quan quyền lực này thực thi một chức năng cực kỳ quan trọng trong quốc gia và không thể hạ thấp họ tới mức "đụng sàn", chứ không thì chính những trí thức tự do của chúng ta sẽ phải cạo râu quai nón và đội mũ sắt vào rồi đi ra quảng trường mà đấu tranh với những phần tử cực đoan.
Tôi nghĩ rằng, như thế sẽ là kịch bản tồi tệ nhất trong diễn tiến tình hình, vì tất cả mọi người ai cũng phải làm việc của mình, ai cũng phải ở đúng chỗ của mình: ai đó ở cạnh camera truyền hình, ai đó ở bên micrô, cofnai đó phải ở ngoài quảng trường đấu tranh chống lại những biểu hiện cực đoan. Nhưng tất nhiên, nhà nước cũng luôn cần phải thực thi chức trách của mình trong khuôn khổ của luật pháp hiện hành….
Rất nhiều chủ đề đã được đề cập tới trong cuộc trò chuyện trực tiếp giữa Thủ tướng Nga với các công dân của mình. Trong bài báo nhỏ này, xin được trích giới thiệu một số câu hỏi mà theo thiển ý của chúng tôi, có thể được bạn đọc
- Xin phép được hỏi vì sao ông Luzhkov (nguyên Thị trưởng Moskva) lại bị sa thải?
- Ông Putin: Tôi không biết, có thể do tác phong không thể thao chăng. Nhưng câu hỏi này không phải để dành cho tôi.
- Ông hãy lý giải vì sao?
- Ông Putin: Tôi đã lý giải nhiều lần rồi. Đó là quyết định được đưa ra trong mối mâu thuẫn đã nảy sinh giữa Thị trưởng Moskva và Tổng thống. Và tôi xin nhắc lại, trong hệ thống chính quyền hiện đại của chúng ta, Tổng thống trực tiếp lãnh đạo các Thống đốc, họ là cấp dưới của ông ấy. Và mỗi một thống đốc cần phải sắp xếp quan hệ của mình với cấp trên một cách thỏa đáng.
- Mới đây, khi ông nói về những vụ tai tiếng điệp viên, ông có nhận xét: những kẻ phản bội không sống lâu được. Lãnh đạo của nhiều quốc gia, như được tiết lộ trong các tập hồi ký, từng ký các sắc lệnh thủ tiêu những kẻ phản bội tổ quốc ở nước ngoài. Người Pháp đã làm thế, người
- Ông Putin: Tôi không nghĩ rằng các nguyên thủ quốc gia lại trực tiếp ký những sắc lệnh như thế. Đó là công việc của các cơ quan an ninh. Dưới thời Xôviết, dưới thời Stlain - điều này không còn là bí mật - đã từng có những đơn vị đặc biệt khi cần thiết phải thực hiện những nhiệm vụ như thế (đó là những đơn vị chiến đấu, họ không chỉ làm những việc như thế): thủ tiêu những kẻ phản bội. Những đơn vị này đã bị giải thể từ lâu.
Quả thực là nhiều nước, trong đó có
Và trường hợp phản bội gần đây nhất của chúng ta là việc làm lộ một nhóm các điệp viên không công khai. Đó là những sĩ quan, thưa quý vị, những sĩ quan. Có kẻ đã phản bội bạn bè mình, phản bội đồng chí cùng chiến hào với mình, những người đã dâng hiến cuộc đời cho tổ quốc. Hãy thử nghĩ mà xem, họ đã phải hy sinh như thế nào: học nằm lòng ngoại ngữ như tiếng mẹ đẻ, chấp nhận từ bỏ thân thích ruột rà, chấp nhận không thể về dự đám tang những người thân thiết!
Quý vị hãy thử nghĩ xem về chuyện này! Đó là người đã dâng hiến cả đời mình để phục vụ tổ quốc, vậy mà lại có kẻ táng tận lương tâm tới mức bán rẻ những người như thế. Làm sao hắn có thể sống với tội lỗi này nốt những ngày tàn còn lại? Làm sao hắn có thể nhìn vào mắt con cái hắn, cái thằng lợn khốn khiếp đó!
Dù rồi sẽ có chuyện gì và dù có nhận được vàng bạc châu báu gì thì cũng chỉ là cục xương mắc vào họng những kẻ như thế, tôi xin đảm bảo với qúy vị là như vậy. Phải trốn tránh cả đời, không được tiếp xúc với người thân - kẻ đã lựa chọn số phận như vậy rồi sẽ phải nghìn lần hối tiếc.
- Bao giờ ở nước Nga các viên chức sẽ phải trả lời cho các sai phạm của mình một cách đích đáng chứ không chỉ về hưu là xong?
- Ông Putin: Tôi phải nói với quý vị rằng, số lượng những viên chức bị kết án vì tội lạm dụng chức vụ - như tham nhũng, nhận hối lộ, thật tiếc hoặc là thật may, đã tăng lên đáng kể trong những năm gần đây. Và việc đó diễn ra không phải vì có nhiều vụ hơn mà vì có nhiều vụ được phát hiện hơn. Tôi nghĩ rằng, cần phải tiếp tục duy trì sự quan tâm tới việc diệt trừ tận gốc các hành vi vi phạm pháp luật.
- Nếu có thể thông báo một cách nặc danh về những kẻ tham nhũng, thì hẳn ông từ lâu đã biết hết về họ…
- Ông Putin: Quả thực là có thể nặc danh báo về bất cứ chuyện gì, càng nặc danh càng có thể báo về nhiều chuyện. Tuy nhiên, chúng ta không nên tạo ra trong xã hội một bầu không khí, khi mà chỉ vì những lá thư nặc danh mà có thể đưa người ta vào tù…
- Khi nào thì ở nước Nga hết nạn trộm cắp?
- Ông Putin: Tôi xin chưa đưa ra câu trả lời. Cần phải làm sao để tất cả chúng ta, không trừ một ai, cùng làm việc để tìm ra cách giải quyết cái vấn đề quả thực là không đơn giản này. Dẫu rằng, tôi cần phải nói với quý vị, tự nhiên nảy sinh ra câu hỏi: thế đã có bao giờ và có ở đâu trên thế gian này không có nạn ăn cắp chưa? Vấn đề ở đây, tất nhiên, là ở mức độ. Cần phải nói thẳng thắn rằng, xã hội càng lành mạnh thì những biểu hiện như thế càng ít.
- Ông có cảm thấy xấu hổ trước chúng tôi không?
- Ông Putin: Không, không xấu hổ. Tôi cũng cần phải nói rằng, nhìn chung có nhiều việc có lẽ đã có thể làm tốt được hơn, có hiệu quả hơn ngay cả nhìn từ góc độ kinh tế….
- Khi nào thì các danh hài thôi chế nhạo các bà mẹ vợ? Đó quả thực là sự thiếu tôn trọng đối với những người đứng tuổi, đối với người phụ nữ, người mẹ, đó quả thực là sự phân biệt đối xử…
- Ông Putin: Tôi rất đồng tình với ý kiến này. Và tôi muốn nói lời xin lỗi vì chính tôi đôi khi cũng kể những câu chuyện tiếu lâm có nội dung như thế…
- Ai điều hành đất nước khi cả ông lẫn Tổng thống đều ngủ?
- Ông Putin: Chúng tôi ngủ thay phiên nhau. Mọi việc đều được kiểm soát, quý vị có thể yên tâm là như thế
