Tây Ban Nha: “Thế hệ bị đánh cắp” đòi lại công bằng

Tưởng chừng sẽ chẳng bao giờ được cất tiếng nói để đòi lại những gì mình bị thiệt thòi suốt hàng chục năm qua, nhưng những người từng là nạn nhân của một chính sách tàn bạo thời nhà độc tài Francisco Franco cách đây trên 40 năm - thế hệ những đứa trẻ bị đánh cắp và thân nhân của họ giờ đây đã có thể hy vọng đòi lại công bằng.

Câu chuyện của "những đứa trẻ bị đánh cắp"

Pilar Maroto mất đứa con trai đầu lòng vừa mới sinh vào một ngày tháng 4/1972. Bà còn nhớ rất rõ tiếng khóc chào đời của nó vừa ré lên thật to, thế nhưng sau đó người ta báo cho bà một tin không thể ngờ là “đứa bé đã chết”.

Đã gần 40 năm trôi qua, Maroto vẫn luôn đau đáu nhớ về đứa con bé bỏng thân yêu của mình, và luôn cho rằng con bà đã bị người ta bắt cóc chứ không phải đã chết. Bởi thế, khi chính phủ mở phiên điều trần đầu tiên về những trường hợp "trẻ em bị đánh cắp" thời Franco, Maroto đã túc trực  bên ngoài tòa nhà Hạ viện hàng buổi với hy vọng những người nắm quyền lực trong đó sẽ nghiêm túc xem xét trường hợp của con trai bà.

May mắn hơn bà Maroto, Mar Soriano được mời vào trong tòa nhà Hạ viện để đại diện cho mẹ mình kể trước một ủy ban của Quốc hội câu chuyện mất tích đau lòng của em gái lúc mới sinh.

Cô kể: Mẹ cô sinh ra một bé gái hoàn toàn khỏe mạnh, không hề có bệnh tật gì, vào ngày 3/1/1964, tại một bệnh viện ở thủ đô Madrid. Thế nhưng ngay chiều hôm đó, bố mẹ Soriano được bệnh viện thông báo rằng con gái mới sinh của họ đã chết do bị nhiễm trùng tai, và khi bố Soriano yêu cầu được nhận xác con về chôn cất thì được thông báo đứa bé đã được chôn trong ngôi mộ tập thể ở nghĩa địa Almudena. Tổng cộng tháng 1/1964 đã có 37 bé sơ sinh được thông báo "chết" tại Bệnh viện Madrid.

Cuộc sàng lọc để "cải thiện chủng tộc Tây Ban Nha"

Theo các hồ sơ lưu trữ vừa được Giáo sư Sử học Ricard Vinyes thuộc Đại học Barcelona phát hiện, chương trình "đánh cắp trẻ sơ sinh" thời Franco được tiến hành theo 2 giai đoạn và ngoài nhà độc tài Franco còn có nhiều giới tham gia.

Giai đoạn đầu từ sau nội chiến 1936-1939 đến cuối thập niên 40 thế kỷ XX, nhà độc tài Franco - kẻ chiến thắng trong nội chiến - bắt đầu tiến hành "thanh trừng" thành phần Cộng hòa bại trận và những người chống đối chính sách cai trị của mình. Hàng trăm ngàn người bị bắt bỏ tù, trong đó có hàng chục ngàn phụ nữ.

Những ông bố bà mẹ mất con đang cùng tham gia một hiệp hội để đòi công bằng và hy vọng tìm lại được con mình.
Những ông bố bà mẹ mất con đang cùng tham gia một hiệp hội để đòi công bằng và hy vọng tìm lại được con mình.

Và khi những phụ nữ này mang thai và sinh con trong nhà tù, thì nhà độc tài Franco đã ra lệnh bắt cóc những đứa trẻ khỏe mạnh nhất và chuyển đến nuôi dạy trong các trung tâm do nhà nước quản lý hoặc trong các tu viện. Được thay tên đổi họ, những đứa trẻ này được giao lại cho những gia đình "danh gia thế tộc", có quan hệ mật thiết với chế độ Franco để nuôi cho đến lúc lớn khôn như con ruột của họ.

Giai đoạn sau của tội ác - gần đến ngày cáo chung của chế độ Franco - được tiến hành bởi các thành viên Chính phủ Tây Ban Nha nhân danh nhà độc tài Franco và thành phần các giới tôn giáo, nhà thờ, bệnh viện... từng hợp tác với nhà độc tài Franco trong giai đoạn trước. Những đứa trẻ sau này bị bắt cóc mang đi bán cho các gia đình giàu có muốn có con nuôi chứ không còn theo chủ trương "cải thiện nòi giống" như ban đầu nữa. Theo lời kể của các nhân chứng là những gia đình mua con nuôi, trung bình một đứa trẻ sơ sinh khỏe mạnh như vậy được bán với giá khoảng 8.000 USD, do chính tay những bác sĩ, y tá đỡ đẻ mang đi bán.

Bao giờ công lý được thực thi?

Câu chuyện "những đứa trẻ bị đánh cắp" từ thời nhà độc tài Franco ở Tây Ban Nha đã tồn tại dưới dạng "tin đồn" suốt mấy chục năm sau khi nhà độc tài chấm dứt thời kỳ cai trị của mình. Rất nhiều vụ việc liên quan đến tội ác xảy ra dưới thời nhà độc tài Franco đã không được đụng đến, hoặc nếu có ai đó cất công lôi nó ra ánh sáng thì chẳng chóng thì chầy cũng phải chấp nhận “phải để cho quá khứ ngủ yên”.

Vì lẽ đó, khi Chính phủ Tây Ban Nha lần đầu tiên chịu khó lắng nghe câu chuyện đau lòng của những nạn nhân vào trung tuần tháng 3/2011, người ta xem đó như cơ hội thật tốt để những nạn nhân của một tội ác trong quá khứ hy vọng đòi công bằng cho bản thân, nhiều người hy vọng sẽ tìm lại người thân sau hàng chục năm trời biệt tích.

Điều căn bản người ta hy vọng ở đây là qua những câu chuyện của nạn nhân và nhân chứng, Chính phủ Tây Ban Nha có thể trình Quốc hội thông qua một đạo luật nhằm tạo điều kiện xét xử những kẻ đã từng gây ra tội ác năm xưa. (Từ vài năm trước đây, các vụ kiện này đã bị tòa án bác đơn vì cho rằng không đủ bằng chứng). Chính vì thế, bên cạnh việc lấy lời khai của nạn nhân, nhân chứng, Chính phủ Tây Ban Nha còn hỗ trợ bằng biện pháp cho xét nghiệm ADN miễn phí để xác định quan hệ huyết thống.

Tòa án tỉnh Valencia cho biết, họ đã nhận được trên 1.000 hồ sơ của người thân những đứa bé bất hạnh năm xưa, thời gian xem xét hồ cơ có thể kéo dài 6 tháng hoặc hơn. Các địa phương khác cũng nhận được nhiều hồ sơ đơn kiện là Xứ Basque, Madrid, Catalonia, Andalusia và quần đảo Canary. Tất cả đều hy vọng mong manh là sẽ tìm lại được con mình

Tiểu Khang (tổng hợp)

Các tin khác

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Cuộc đối đầu quân sự giữa liên minh Mỹ - Israel và Iran đang là tâm điểm thu hút sự chú ý của dư luận quốc tế; song những diễn biến thực sự lại luôn bị che phủ bởi bức màn bí mật. Để làm sáng tỏ những góc khuất trong cuộc chiến tranh tình báo âm thầm tại khu vực đầy biến động này, phóng viên tờ “Argumenty Nedeli” (Luận cứ trong tuần của Nga) đã có cuộc trao đổi với chuyên gia về Trung Đông, Trung tá tình báo Nga Aleksandr Voronin.

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Hoạt động tình báo luôn là động lực thúc đẩy sự đổi mới và các phát minh mang tính đột phá. Trong những năm 1960-1970, các cơ quan tình báo trên thế giới đã tạo ra một khối lượng công nghệ khổng lồ phục vụ cho Chiến tranh Lạnh. Nhiều công nghệ gián điệp được phát triển và sử dụng trong thế kỷ XX hiện vẫn được giữ bí mật. Nhưng ngay cả những gì đã biết cũng đủ khiến người ta phải ngạc nhiên.

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Vụ nổ súng tại bữa tiệc tối dành cho các phóng viên Nhà Trắng chỉ là một trong chuỗi các sự kiện an ninh có liên quan đến Tổng thống Trump kể từ năm 2024.

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Không cần tiếp cận trực diện, mạng lưới thu thập thông tin có thể khởi nguồn từ những tương tác dân sự tưởng chừng vô hại. Vụ việc tại Philippines cho thấy phương thức hoạt động ngày càng tinh vi, khó nhận diện trong môi trường an ninh phức tạp.

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Mỹ và Iran đang “đấu phong tỏa” giữa lúc bế tắc trong đàm phán tiếp tục kéo dài - theo đó Mỹ ra sức phong tỏa các cảng biển Iran để buộc nước này xuống thang trong đàm phán, còn Iran cáo buộc Mỹ vi phạm thỏa thuận ngừng bắn 14 ngày và tuyên bố tiếp tục đóng eo biển Hormuz.

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch phá hoại do cơ quan tình báo quân đội Israel (Aman) tổ chức vào tháng 7/1954 đã thất bại thảm hại. Được xây dựng trên những toan tính thực dụng và chiến thuật phi đạo đức mang tên “hành động dưới màu cờ giả”, chiến dịch này cuối cùng trở nên phản tác dụng đối với chính những kẻ chủ mưu, đồng thời để lại nhiều tranh cãi lớn trong lịch sử ngành tình báo thế giới.

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Cuối thế kỷ XIX, trong suốt hơn 10 năm, nước Pháp tin rằng, Hội Tam Điểm là một tổ chức thờ quỷ với những bí mật đen tối đang bị phanh phui. Nhưng đến năm 1897, người dựng nên toàn bộ câu chuyện ấy công khai thú nhận: từ nhân chứng, tài liệu đến các nghi lễ gây rúng động, tất cả đều là giả. Cú lừa của Léo Taxil vì thế không chỉ là một scandal thế kỷ, mà còn là một minh chứng cho thấy niềm tin xã hội có thể bị dẫn dắt như thế nào.

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Nguy cơ một cuộc khủng hoảng lương thực mới đang bùng nổ khi chỉ số giá lương thực toàn cầu quay đầu tăng tháng thứ hai liên tiếp. Trong bối cảnh xung đột Trung Đông bóp nghẹt nguồn cung phân bón và một “siêu El Nino” được dự báo sẽ tàn phá các vựa lúa lớn nhất hành tinh thời gian tới, liệu chúng ta có thể làm gì để ngăn lại một thảm họa?

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Đầu tháng 10/2017, tại Âu Mỹ người ta đồng loạt phát hành ấn phẩm "King of Spies: The Dark Reign of America’s Spymaster in Korea" (tạm dịch: Vua gián điệp: Thời kỳ suy tàn của trùm tình báo Mỹ tại Triều Tiên) của nhà văn Blaine Harden. Sách mô tả Donald Nichols là “điệp viên giỏi nhất vùng Viễn Đông” hay chiến binh “cuộc chiến một người”.

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Tháng 3 năm nay, tại phiên điều trần trước Ủy ban Tình báo Thượng viện Mỹ, Giám đốc Tình báo Quốc gia Tulsi Gabbard đã trình bày báo cáo “Đánh giá mối đe dọa thường niên” của cộng đồng tình báo nước này. Sau đây, chúng tôi xin trân trọng giới thiệu một số phân tích và nhận định của Đại tá tình báo Igor Orlov, người từng phục vụ trong hàng ngũ KGB, về các nội dung trọng tâm của bản báo cáo này.

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

Đầu tháng 2/2026, Hiệp ước về cắt giảm vũ khí tấn công chiến lược giữa Mỹ và Nga (Hiệp ước New START) đã chính thức hết hạn mà không có thỏa thuận mới nào được ký kết. New START là trở ngại cuối cùng đối với một cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân tiềm tàng giữa Moscow và Washington. Tuy nhiên, theo chuyên gia về chính sách hạt nhân Nicole Grajewski, Nga hiện không đủ nguồn lực để sản xuất hàng loạt các loại vũ khí chiến lược mới.

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Tạp chí trực tuyến Kho lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) của Nga vừa cập nhật vụ án được CIA giải mật theo Đạo luật tiết lộ thông tin, có liên quan đến nữ điệp viên CIA Martha Peterson bị bắt quả tang cùng với điệp viên hai mang của KGB.

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

Khi chiến trường thực địa bị chi phối bởi hỏa lực và không kích, một dạng xung đột khác cũng đã hình thành trong không gian số. Cuộc chiến Cyber warfare (chiến tranh mạng) đã chính thức khai hỏa, đang biến những cơ sở hạ tầng trọng yếu tại Mỹ, Israel và Iran thành những mục tiêu bị tấn công không ngừng nghỉ .

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

Trong bối cảnh các nền kinh tế ngày càng phụ thuộc vào hạ tầng số, báo cáo rủi ro thường niên của hãng bảo hiểm Allianz công bố đầu năm 2026 một lần nữa khẳng định nguy cơ đến từ môi trường mạng. Giờ đây, các sự cố an ninh mạng không chỉ là câu chuyện kỹ thuật mà đã trở thành vấn đề sống còn của nền kinh tế toàn cầu, đặt ra áp lực chưa từng có lên các lực lượng bảo vệ không gian mạng.

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập (LAS) được thành lập ngày 22/3/1945 tại Cairo. Dựa trên Nghị định thư Alexandria năm 1944, LAS tuyên bố mục tiêu cốt lõi là thắt chặt quan hệ, phối hợp chính sách, bảo vệ độc lập và chủ quyền của các nước Ả Rập. Ý tưởng về chủ nghĩa Liên Ả Rập là một phản ứng hợp lý đối với việc giải phóng thuộc địa, nhưng hiệp ước của LAS đã đưa ra một quy tắc về sau trở thành hạn chế chính của nó.

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Để thu thập được nhiều thông tin quan trọng, các cơ quan tình báo KGB và Stasi đã thành lập mạng lưới điệp viên "Casanova" (điệp viên “Romeo”). Họ là những người có sức hút đặc biệt và được huấn luyện bài bản các thủ thuật nghiệp vụ. Ở CHDC Đức, kế hoạch đào tạo này mang mật danh “Romeo”; còn ở Liên Xô, các học viên của Trường Kỹ thuật tình báo Lenin được trang bị những phương thức quyến rũ để biến tình yêu thành vũ khí lợi hại.