Sự thật về lời cáo buộc “Iran đi đêm với Al-Qaede"

Tháng 7/2011, Bộ Tài chính Mỹ đưa ra lời cáo buộc rằng Iran từng có “thỏa thuận ngầm” với Al-Qaeda và giúp mạng lưới khủng bố toàn cầu này vận chuyển người và tiền bạc từ Trung Đông sang Afghanistan và Pakistan. Tuy nhiên, những tài liệu mà tình báo Mỹ tịch thu được từ nơi ở của Osama bin Laden ở thị trấn Abbottabad, Pakistan, đã chứng minh đó chỉ là sự bịa đặt.

Trong thông báo ngày 28/7/2011, Thứ trưởng Bộ Tài chính Mỹ David S. Cohen đã công bố rằng "Bộ đã phát giác ra thỏa thuận của Iran với Al-Qaeda trong đó cho phép Al-Qaeda vận chuyển tài chính và nhân lực qua lãnh thổ Iran ". Thông báo nêu đích danh một quan chức Al-Qaeda tên là Yasin al-Suri đã "sinh sống và hoạt động bên trong lãnh thổ Iran theo một thỏa thuận ngầm giữa Al-Qaeda và Chính phủ Iran ". Mối quan hệ này đã được hình thành và duy trì từ năm 2005.

Sự thật về việc "đi đêm" giữa Iran và Al-Qaeda là như thế nào? Một số cựu quan chức tình báo Mỹ đã lên tiếng bác bỏ cáo buộc của Bộ Tài chính và cho rằng đó chẳng qua chỉ là trò "bịp" đánh lừa dư luận nhằm tạo ra "hỏa mù" trong chính sách của Tổng thống Obama đối với Iran. Paul Pillar, cựu sĩ quan tình báo phụ trách vùng Cận Đông và Nam Á, và 2 cựu sĩ quan tình báo khác đã khẳng định cáo buộc của Bộ Tài chính Mỹ là không có căn cứ, là trò đánh lừa dư luận.

Thực chất, ngay trong thông báo của mình, Bộ Tài chính Mỹ đã nói rằng "thỏa thuận bí mật" giữa Iran với Al-Qaeda rất có thể là một thỏa thuận theo đó Iran sẽ thả các tù nhân Al-Qaeda và al-Suri lưu trú tại Iran là để sắp xếp thực hiện việc phóng thích tù nhân này.

Ngay trong phần thông tin truy nã al-Suri trên trang web của Bộ Ngoại giao Mỹ cũng ghi rõ rằng giữa Iran và Al-Qaeda từng có một cuộc thương lượng "trao đổi tù nhân", trong đó Iran bị buộc phải chấp nhận thỏa thuận và thả một số tù nhân Al-Qaeda để đổi lấy việc Al-Qaeda thả một nhà ngoại giao Iran bị một nhóm Al-Qaeda tại Pakistan bắt cóc tại tỉnh Peshawar vào tháng 11/2008. Đặc biệt, các tài liệu mà tình báo Mỹ tịch thu được từ nơi ở của Osama bin Laden ở Abbottabad, Pakistan, đã cho thấy không hề có chuyện Iran "bí mật thỏa thuận" với Al-Qaeda và cho phép các phần tử Al-Qaeda hoạt động bên trong lãnh thổ Iran .

Ngược lại, một trong các tài liệu đó có đoạn ghi chép của một quan chức Al-Qaeda với nội dung như sau: "Chúng ta tin rằng các nỗ lực của chúng ta, bao gồm cả việc đẩy mạnh chiến dịch chính trị và truyền thông, lời đe dọa của chúng ta, việc bắt cóc tùy viên thương mại Iran tại Peshawar và các lý do khác khiến họ (Iran) e ngại và chấp nhận hành động (thả tù nhân)".

Thực ra, ngay từ khi lời cáo buộc của Bộ Tài chính Mỹ được tung ra, giới phân tích đã nhìn thấy ngay "chiêu trò" chính trị phục vụ ý đồ ngoại giao mới của Tổng thống Obama. Mục đích của Bộ Tài chính khi tung ra lời cáo buộc nêu trên là tạo ra một làn sóng báo chí đưa tin đậm nét, rầm rộ về "thỏa thuận ngầm giữa Iran và Al-Qaeda.

Đúng như mong ước của Bộ Tài chính Mỹ, tờ báo Weekly Standard và một số cơ quan thông tin hữu khuynh thân Israel khác đã chộp lấy lời cáo buộc và khuếch đại thành một chiến dịch thông tin, tạo dư luận rằng "quả thực là có mối liên minh giữa Iran với Al-Qaeda". Mục tiêu cuối cùng của việc này cũng chỉ là thiết lập một "cơ sở" giúp chính quyền Obama triển khai chiến lược "ngoại giao cưỡng bức" đối với Iran trong việc giải quyết các vấn đề gút mắc giữa 2 nước.

Cách thức vận dụng thông tin, sự việc có liên quan đến Al-Qaeda, được nhào nặn cho thêm phần "bí mật" thông qua việc dẫn "nguồn tin tình báo" làm người ta liên tưởng đến những chiêu trò từng được phái diều hâu ở Washington vận dụng trong giai đoạn ông George W. Bush làm Tổng thống nhằm tạo cớ tiến hành cuộc chiến tại Iraq và sau đó là triển khai chính sách gây sức ép mạnh nhằm thúc đẩy "thay đổi chế độ" tại Iran. Tuy nhiên, sách lược đó chỉ sử dụng được một lần, nay đã không còn hiệu nghiệm nữa và dễ dàng bị lật tẩy.

Yasin al-Yuri bị Bộ Ngoại giao Mỹ truy nã với cái giá 10 triệu USD.
Yasin al-Yuri bị Bộ Ngoại giao Mỹ truy nã với cái giá 10 triệu USD.

Sự thật thì ngay cả các quan chức dưới thời ông Bush cũng thừa nhận rằng chính sách của Iran đối với Al-Qaeda trước sau đều rõ ràng, rằng không hề có chuyện Iran thỏa hiệp với Al-Qaeda, ngược lại, Iran đã kiểm soát chặt chẽ hoạt động của các phần tử Al-Qaeda từ năm 2003, hạn chế tầm hoạt động cũng như khả năng đi lại cũng như thông tin liên lạc với nhau của Al-Qaeda.

Giới chức tình báo, an ninh quốc tế cho rằng, toàn bộ những câu chuyện về mối quan hệ Iran và Al-Qaeda đều có nguồn gốc từ Israel . Vận dụng các mối quan hệ mật thiết với các cơ quan truyền thông có cảm tình với mình, nhất là truyền thông Anh, Israel đã tung ra những thông tin bịa đặt theo hướng "Iran hợp tác với Al-Qaeda lập kế hoạch khủng bố" nhằm tạo cớ để Mỹ và các đồng minh có thể xem xét một đòn trừng phạt quyết định đối với Iran.

Trong thời đại thông tin tràn ngập nhưng "thị phi bất minh", việc tung thông tin giả kiểu như thế hoàn toàn có khả năng dẫn đến một cuộc chiến oan uổng, tương tự như Mỹ từng làm tại Iraq năm 2003

Nguyên Khang (tổng hợp)

Các tin khác

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Cuộc đối đầu quân sự giữa liên minh Mỹ - Israel và Iran đang là tâm điểm thu hút sự chú ý của dư luận quốc tế; song những diễn biến thực sự lại luôn bị che phủ bởi bức màn bí mật. Để làm sáng tỏ những góc khuất trong cuộc chiến tranh tình báo âm thầm tại khu vực đầy biến động này, phóng viên tờ “Argumenty Nedeli” (Luận cứ trong tuần của Nga) đã có cuộc trao đổi với chuyên gia về Trung Đông, Trung tá tình báo Nga Aleksandr Voronin.

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Hoạt động tình báo luôn là động lực thúc đẩy sự đổi mới và các phát minh mang tính đột phá. Trong những năm 1960-1970, các cơ quan tình báo trên thế giới đã tạo ra một khối lượng công nghệ khổng lồ phục vụ cho Chiến tranh Lạnh. Nhiều công nghệ gián điệp được phát triển và sử dụng trong thế kỷ XX hiện vẫn được giữ bí mật. Nhưng ngay cả những gì đã biết cũng đủ khiến người ta phải ngạc nhiên.

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Vụ nổ súng tại bữa tiệc tối dành cho các phóng viên Nhà Trắng chỉ là một trong chuỗi các sự kiện an ninh có liên quan đến Tổng thống Trump kể từ năm 2024.

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Không cần tiếp cận trực diện, mạng lưới thu thập thông tin có thể khởi nguồn từ những tương tác dân sự tưởng chừng vô hại. Vụ việc tại Philippines cho thấy phương thức hoạt động ngày càng tinh vi, khó nhận diện trong môi trường an ninh phức tạp.

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Mỹ và Iran đang “đấu phong tỏa” giữa lúc bế tắc trong đàm phán tiếp tục kéo dài - theo đó Mỹ ra sức phong tỏa các cảng biển Iran để buộc nước này xuống thang trong đàm phán, còn Iran cáo buộc Mỹ vi phạm thỏa thuận ngừng bắn 14 ngày và tuyên bố tiếp tục đóng eo biển Hormuz.

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch phá hoại do cơ quan tình báo quân đội Israel (Aman) tổ chức vào tháng 7/1954 đã thất bại thảm hại. Được xây dựng trên những toan tính thực dụng và chiến thuật phi đạo đức mang tên “hành động dưới màu cờ giả”, chiến dịch này cuối cùng trở nên phản tác dụng đối với chính những kẻ chủ mưu, đồng thời để lại nhiều tranh cãi lớn trong lịch sử ngành tình báo thế giới.

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Cuối thế kỷ XIX, trong suốt hơn 10 năm, nước Pháp tin rằng, Hội Tam Điểm là một tổ chức thờ quỷ với những bí mật đen tối đang bị phanh phui. Nhưng đến năm 1897, người dựng nên toàn bộ câu chuyện ấy công khai thú nhận: từ nhân chứng, tài liệu đến các nghi lễ gây rúng động, tất cả đều là giả. Cú lừa của Léo Taxil vì thế không chỉ là một scandal thế kỷ, mà còn là một minh chứng cho thấy niềm tin xã hội có thể bị dẫn dắt như thế nào.

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Nguy cơ một cuộc khủng hoảng lương thực mới đang bùng nổ khi chỉ số giá lương thực toàn cầu quay đầu tăng tháng thứ hai liên tiếp. Trong bối cảnh xung đột Trung Đông bóp nghẹt nguồn cung phân bón và một “siêu El Nino” được dự báo sẽ tàn phá các vựa lúa lớn nhất hành tinh thời gian tới, liệu chúng ta có thể làm gì để ngăn lại một thảm họa?

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Đầu tháng 10/2017, tại Âu Mỹ người ta đồng loạt phát hành ấn phẩm "King of Spies: The Dark Reign of America’s Spymaster in Korea" (tạm dịch: Vua gián điệp: Thời kỳ suy tàn của trùm tình báo Mỹ tại Triều Tiên) của nhà văn Blaine Harden. Sách mô tả Donald Nichols là “điệp viên giỏi nhất vùng Viễn Đông” hay chiến binh “cuộc chiến một người”.

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Tháng 3 năm nay, tại phiên điều trần trước Ủy ban Tình báo Thượng viện Mỹ, Giám đốc Tình báo Quốc gia Tulsi Gabbard đã trình bày báo cáo “Đánh giá mối đe dọa thường niên” của cộng đồng tình báo nước này. Sau đây, chúng tôi xin trân trọng giới thiệu một số phân tích và nhận định của Đại tá tình báo Igor Orlov, người từng phục vụ trong hàng ngũ KGB, về các nội dung trọng tâm của bản báo cáo này.

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

Đầu tháng 2/2026, Hiệp ước về cắt giảm vũ khí tấn công chiến lược giữa Mỹ và Nga (Hiệp ước New START) đã chính thức hết hạn mà không có thỏa thuận mới nào được ký kết. New START là trở ngại cuối cùng đối với một cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân tiềm tàng giữa Moscow và Washington. Tuy nhiên, theo chuyên gia về chính sách hạt nhân Nicole Grajewski, Nga hiện không đủ nguồn lực để sản xuất hàng loạt các loại vũ khí chiến lược mới.

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Tạp chí trực tuyến Kho lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) của Nga vừa cập nhật vụ án được CIA giải mật theo Đạo luật tiết lộ thông tin, có liên quan đến nữ điệp viên CIA Martha Peterson bị bắt quả tang cùng với điệp viên hai mang của KGB.

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

Khi chiến trường thực địa bị chi phối bởi hỏa lực và không kích, một dạng xung đột khác cũng đã hình thành trong không gian số. Cuộc chiến Cyber warfare (chiến tranh mạng) đã chính thức khai hỏa, đang biến những cơ sở hạ tầng trọng yếu tại Mỹ, Israel và Iran thành những mục tiêu bị tấn công không ngừng nghỉ .

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

Trong bối cảnh các nền kinh tế ngày càng phụ thuộc vào hạ tầng số, báo cáo rủi ro thường niên của hãng bảo hiểm Allianz công bố đầu năm 2026 một lần nữa khẳng định nguy cơ đến từ môi trường mạng. Giờ đây, các sự cố an ninh mạng không chỉ là câu chuyện kỹ thuật mà đã trở thành vấn đề sống còn của nền kinh tế toàn cầu, đặt ra áp lực chưa từng có lên các lực lượng bảo vệ không gian mạng.

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập (LAS) được thành lập ngày 22/3/1945 tại Cairo. Dựa trên Nghị định thư Alexandria năm 1944, LAS tuyên bố mục tiêu cốt lõi là thắt chặt quan hệ, phối hợp chính sách, bảo vệ độc lập và chủ quyền của các nước Ả Rập. Ý tưởng về chủ nghĩa Liên Ả Rập là một phản ứng hợp lý đối với việc giải phóng thuộc địa, nhưng hiệp ước của LAS đã đưa ra một quy tắc về sau trở thành hạn chế chính của nó.

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Để thu thập được nhiều thông tin quan trọng, các cơ quan tình báo KGB và Stasi đã thành lập mạng lưới điệp viên "Casanova" (điệp viên “Romeo”). Họ là những người có sức hút đặc biệt và được huấn luyện bài bản các thủ thuật nghiệp vụ. Ở CHDC Đức, kế hoạch đào tạo này mang mật danh “Romeo”; còn ở Liên Xô, các học viên của Trường Kỹ thuật tình báo Lenin được trang bị những phương thức quyến rũ để biến tình yêu thành vũ khí lợi hại.