Sự thật về cơ sở hạt nhân bí mật ở Syria

Một báo cáo mới nhất của các chuyên gia quốc tế về hạt nhân kết luận cái mà Israel gọi là "cơ sở hạt nhân bí mật" của Syria để làm căn cứ cho việc lén đưa máy bay ném bom Syria cách đây 4 năm thực ra chỉ là một nhà máy dệt.

Rạng sáng ngày 6/9/2007, 8 chiếc máy bay chiến đấu F-15I và F-16I thuộc Phi đội 69 của Israel đã xuất kích thực hiện một chiến dịch không kích bí mật mang tên Chiến dịch Vườn cây ăn trái (Orchard), trong đó 4 chiếc đã xâm nhập không phận Syria và thực hiện cuộc không kích xuống một địa điểm bí mật nằm sâu bên trong lãnh thổ Đông Bắc Syria mà sau đó cả Tel Aviv và Washington đều khẳng định đó là một "cơ sở hạt nhân bí mật phục vụ mục đích quân sự" của Syria.

Để minh chứng cho hành động xâm phạm chủ quyền một quốc gia khác của Israel, Bộ Quốc phòng Mỹ đã trưng ra "bằng chứng" là một tấm không ảnh cho thấy một khu nhà xưởng quy mô lớn, mặc dù không có đầy đủ các cơ sở cần thiết của một lò phản ứng hạt nhân, nhưng Lầu Năm Góc vẫn khẳng định đó là "một nhà máy sản xuất plutonium đang trong giai đoạn hình thành".

Washington thậm chí còn tung ra những "thông tin tình báo" giả mạo để cáo buộc rằng "một số kỹ sư CHDCND Triều Tiên" đã làm việc tại nhà máy hạt nhân bí mật kể trên. Sau khi vụ không kích của Israel bị báo chí phanh phui, Washington bắt đầu lái dư luận theo chiều hướng thông tin lập lờ, cho rằng "cơ sở hạt nhân bí mật" nói trên đã bị máy bay Israel "xóa sổ"(!?)

Bức không ảnh chụp một nhà xưởng dệt sợi mà Mỹ cho là "cơ sở hạt nhân bí mật" của Syria.
Bức không ảnh chụp một nhà xưởng dệt sợi mà Mỹ cho là "cơ sở hạt nhân bí mật" của Syria.

Hành động "bí mật" kèm theo lời khẳng định của Washington đã khiến cho Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA) vào cuộc điều tra, vừa thanh sát thực tế vừa nghiên cứu tư liệu, hình ảnh do… Mỹ và Israel cung cấp. Các phái đoàn thanh sát của IAEA đã liên tục vào Syria để "cày nát, xới tung" các địa điểm mà Mỹ và Israel cho là có "cơ sở hạt nhân bí mật" thuộc tỉnh Deir ez-Zor, miền Đông Bắc Syria .

Cuộc điều tra chủ yếu xuất phát từ bức không ảnh do Chính phủ Mỹ cung cấp, thể hiện một cơ sở vật chất, nhà xưởng có quy mô và hình thức "trông giống một cơ sở hạt nhân". Thông tin tình báo từ phía Mỹ khẳng định cơ sở nhà xưởng trong bức không ảnh hoàn toàn trùng khớp với kiểu thiết kế nhà máy ly tâm uranium của nhà vật lý học Abdul Qadeer Khan - cha đẻ chương trình vũ khí hạt nhân của Pakistan, người từng nắm giữ một mạng lưới buôn lậu công nghệ, kỹ thuật hạt nhân quy mô toàn cầu.

Cần lưu ý, thông tin tình báo trong trường hợp này lại được sử dụng như một "nguồn thông tin" không cần kiểm chứng. Các quan chức chính quyền Mỹ đã mớm thông tin, tư liệu cho phái đoàn điều tra IAEA bằng nguồn "thông tin tình báo" này.

Theo đó, Mỹ cho rằng ông Khan đã từng có những cuộc tiếp xúc bí mật với các nhà lãnh đạo Syria từ thập niên 80 thế kỷ XX, và một số "chuyên gia hạt nhân" còn tin rằng ông ta đã cung cấp cho lãnh đạo Syria bản thiết kế xây dựng các cơ sở hạt nhân.

Từ chỗ đó, giới chức tình báo Mỹ cho rằng Syria đã bắt đầu triển khai "một chương trình hạt nhân bí mật tại một nhà máy plutonium nhưng đã bị máy bay Israel phá hủy". Mỹ và Israel còn đẩy vấn đề đi xa hơn, nghi ngờ "cơ sở hạt nhân" ở tỉnh Deir ez-Zor chỉ là một "mắt xích" trong một mạng lưới các cơ sở hạt nhân "quy mô lớn" của Syria.

Do cách làm việc thiếu khách quan của các phái đoàn thanh sát viên IAEA khiến các quốc gia "có vấn đề" với Mỹ như Syria luôn dè chừng và tìm cách hạn chế hoạt động của họ. Điều này vô tình càng khiến cho dư luận đặt vấn đề nghi vấn xung quanh tính trung thực của Syria . Tuy nhiên, sau 4 năm, những nỗ lực tìm kiếm "bằng chứng" của IAEA đã không thu được gì ngoài một cơ sở dân sự hoàn toàn không dính dáng gì đến hạt nhân.

Sự thật về "cơ sở hạt nhân bí mật" của Syria sẽ chẳng bao giờ được vén màn bí mật nếu như không có sự tham gia nghiên cứu một cách khách quan của các chuyên gia quốc tế và các nhà báo công tâm thuộc Trung tâm Nghiên cứu về không phổ biến vũ khí hạt nhân (CNS).

Ngày 1/11/2011, các chuyên gia CNS đã công bố một báo cáo trên trang web Arms Control Wonk của mình rằng cái gọi là "cơ sở hạt nhân bí mật" mà Israel đã ném bom 4 năm trước thực ra chỉ là một nhà máy gia công sợi dệt thuộc Công ty cổ phần sợi Al-Hasakah, và những thiết bị mà Mỹ và Israel cho là "thiết bị ly tâm" thực ra chỉ là máy quay sợi để đánh thành cuộn.

Báo cáo này dựa trên kết quả nghiên cứu toàn bộ tài liệu mà Mỹ và Israel từng cung cấp cho IAEA, đồng thời bổ sung thêm tư liệu nghiên cứu về lịch sử hình thành nhà máy, kể cả phỏng vấn trực tiếp kỹ sư người Đức từng thiết kế xây dựng nhà máy từ đầu thập niên 90 thế kỷ trước.

Mặc dù sự thật đã được công khai trước dư luận, Syria vẫn không thể thoát khỏi "nanh vuốt" diều hâu hiếu chiến, vì chuyện "cơ sở hạt nhân bí mật" chỉ là một trong nhiều cái cớ được dựng nên chỉ nhằm mục tiêu duy nhất là "lật đổ chế độ Damascus" mà thôi

Tiểu Khang (tổng hợp)

Các tin khác

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Cuộc đối đầu quân sự giữa liên minh Mỹ - Israel và Iran đang là tâm điểm thu hút sự chú ý của dư luận quốc tế; song những diễn biến thực sự lại luôn bị che phủ bởi bức màn bí mật. Để làm sáng tỏ những góc khuất trong cuộc chiến tranh tình báo âm thầm tại khu vực đầy biến động này, phóng viên tờ “Argumenty Nedeli” (Luận cứ trong tuần của Nga) đã có cuộc trao đổi với chuyên gia về Trung Đông, Trung tá tình báo Nga Aleksandr Voronin.

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Hoạt động tình báo luôn là động lực thúc đẩy sự đổi mới và các phát minh mang tính đột phá. Trong những năm 1960-1970, các cơ quan tình báo trên thế giới đã tạo ra một khối lượng công nghệ khổng lồ phục vụ cho Chiến tranh Lạnh. Nhiều công nghệ gián điệp được phát triển và sử dụng trong thế kỷ XX hiện vẫn được giữ bí mật. Nhưng ngay cả những gì đã biết cũng đủ khiến người ta phải ngạc nhiên.

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Vụ nổ súng tại bữa tiệc tối dành cho các phóng viên Nhà Trắng chỉ là một trong chuỗi các sự kiện an ninh có liên quan đến Tổng thống Trump kể từ năm 2024.

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Không cần tiếp cận trực diện, mạng lưới thu thập thông tin có thể khởi nguồn từ những tương tác dân sự tưởng chừng vô hại. Vụ việc tại Philippines cho thấy phương thức hoạt động ngày càng tinh vi, khó nhận diện trong môi trường an ninh phức tạp.

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Mỹ và Iran đang “đấu phong tỏa” giữa lúc bế tắc trong đàm phán tiếp tục kéo dài - theo đó Mỹ ra sức phong tỏa các cảng biển Iran để buộc nước này xuống thang trong đàm phán, còn Iran cáo buộc Mỹ vi phạm thỏa thuận ngừng bắn 14 ngày và tuyên bố tiếp tục đóng eo biển Hormuz.

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch phá hoại do cơ quan tình báo quân đội Israel (Aman) tổ chức vào tháng 7/1954 đã thất bại thảm hại. Được xây dựng trên những toan tính thực dụng và chiến thuật phi đạo đức mang tên “hành động dưới màu cờ giả”, chiến dịch này cuối cùng trở nên phản tác dụng đối với chính những kẻ chủ mưu, đồng thời để lại nhiều tranh cãi lớn trong lịch sử ngành tình báo thế giới.

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Cuối thế kỷ XIX, trong suốt hơn 10 năm, nước Pháp tin rằng, Hội Tam Điểm là một tổ chức thờ quỷ với những bí mật đen tối đang bị phanh phui. Nhưng đến năm 1897, người dựng nên toàn bộ câu chuyện ấy công khai thú nhận: từ nhân chứng, tài liệu đến các nghi lễ gây rúng động, tất cả đều là giả. Cú lừa của Léo Taxil vì thế không chỉ là một scandal thế kỷ, mà còn là một minh chứng cho thấy niềm tin xã hội có thể bị dẫn dắt như thế nào.

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Nguy cơ một cuộc khủng hoảng lương thực mới đang bùng nổ khi chỉ số giá lương thực toàn cầu quay đầu tăng tháng thứ hai liên tiếp. Trong bối cảnh xung đột Trung Đông bóp nghẹt nguồn cung phân bón và một “siêu El Nino” được dự báo sẽ tàn phá các vựa lúa lớn nhất hành tinh thời gian tới, liệu chúng ta có thể làm gì để ngăn lại một thảm họa?

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Đầu tháng 10/2017, tại Âu Mỹ người ta đồng loạt phát hành ấn phẩm "King of Spies: The Dark Reign of America’s Spymaster in Korea" (tạm dịch: Vua gián điệp: Thời kỳ suy tàn của trùm tình báo Mỹ tại Triều Tiên) của nhà văn Blaine Harden. Sách mô tả Donald Nichols là “điệp viên giỏi nhất vùng Viễn Đông” hay chiến binh “cuộc chiến một người”.

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Tháng 3 năm nay, tại phiên điều trần trước Ủy ban Tình báo Thượng viện Mỹ, Giám đốc Tình báo Quốc gia Tulsi Gabbard đã trình bày báo cáo “Đánh giá mối đe dọa thường niên” của cộng đồng tình báo nước này. Sau đây, chúng tôi xin trân trọng giới thiệu một số phân tích và nhận định của Đại tá tình báo Igor Orlov, người từng phục vụ trong hàng ngũ KGB, về các nội dung trọng tâm của bản báo cáo này.

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

Đầu tháng 2/2026, Hiệp ước về cắt giảm vũ khí tấn công chiến lược giữa Mỹ và Nga (Hiệp ước New START) đã chính thức hết hạn mà không có thỏa thuận mới nào được ký kết. New START là trở ngại cuối cùng đối với một cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân tiềm tàng giữa Moscow và Washington. Tuy nhiên, theo chuyên gia về chính sách hạt nhân Nicole Grajewski, Nga hiện không đủ nguồn lực để sản xuất hàng loạt các loại vũ khí chiến lược mới.

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Tạp chí trực tuyến Kho lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) của Nga vừa cập nhật vụ án được CIA giải mật theo Đạo luật tiết lộ thông tin, có liên quan đến nữ điệp viên CIA Martha Peterson bị bắt quả tang cùng với điệp viên hai mang của KGB.

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

Khi chiến trường thực địa bị chi phối bởi hỏa lực và không kích, một dạng xung đột khác cũng đã hình thành trong không gian số. Cuộc chiến Cyber warfare (chiến tranh mạng) đã chính thức khai hỏa, đang biến những cơ sở hạ tầng trọng yếu tại Mỹ, Israel và Iran thành những mục tiêu bị tấn công không ngừng nghỉ .

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

Trong bối cảnh các nền kinh tế ngày càng phụ thuộc vào hạ tầng số, báo cáo rủi ro thường niên của hãng bảo hiểm Allianz công bố đầu năm 2026 một lần nữa khẳng định nguy cơ đến từ môi trường mạng. Giờ đây, các sự cố an ninh mạng không chỉ là câu chuyện kỹ thuật mà đã trở thành vấn đề sống còn của nền kinh tế toàn cầu, đặt ra áp lực chưa từng có lên các lực lượng bảo vệ không gian mạng.

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập (LAS) được thành lập ngày 22/3/1945 tại Cairo. Dựa trên Nghị định thư Alexandria năm 1944, LAS tuyên bố mục tiêu cốt lõi là thắt chặt quan hệ, phối hợp chính sách, bảo vệ độc lập và chủ quyền của các nước Ả Rập. Ý tưởng về chủ nghĩa Liên Ả Rập là một phản ứng hợp lý đối với việc giải phóng thuộc địa, nhưng hiệp ước của LAS đã đưa ra một quy tắc về sau trở thành hạn chế chính của nó.

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Để thu thập được nhiều thông tin quan trọng, các cơ quan tình báo KGB và Stasi đã thành lập mạng lưới điệp viên "Casanova" (điệp viên “Romeo”). Họ là những người có sức hút đặc biệt và được huấn luyện bài bản các thủ thuật nghiệp vụ. Ở CHDC Đức, kế hoạch đào tạo này mang mật danh “Romeo”; còn ở Liên Xô, các học viên của Trường Kỹ thuật tình báo Lenin được trang bị những phương thức quyến rũ để biến tình yêu thành vũ khí lợi hại.