Năm nhóm giải pháp phát triển thiết chế văn hóa, thể thao

Tại Hội thảo văn hóa 2024 chủ đề “Chính sách và nguồn lực cho phát triển thiết chế văn hóa, thể thao (VHTT)" do Ủy ban Văn hóa, Giáo dục của Quốc hội phối hợp với Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh, Ban Tuyên giáo Trung ương, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch và tỉnh Quảng Ninh tổ chức tại Quảng Ninh ngày 12/5, các đại biểu đã đề xuất kiến nghị các cơ quan có thẩm quyền 5 nhóm giải pháp.

Tổng kết hội thảo, đồng chí Trần Thanh Mẫn, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Chủ tịch thường trực Quốc hội cho biết, ý kiến tham luận, thảo luận của đại biểu rất trách nhiệm, sâu sắc, có cơ sở lý luận và thực tiễn cao; nội dung trao đổi toàn diện các vấn đề liên quan đến chính sách và nguồn lực cho phát triển thiết chế VHTT.

Các ý kiến khẳng định, trong những năm qua, Quốc hội, Chính phủ, các bộ, ngành đã ban hành nhiều văn bản pháp luật quy định về tổ chức, hoạt động của hệ thống thiết chế VHTT; từng bước thể chế hóa các chủ trương, quan điểm lớn của Đảng, pháp luật của Nhà nước về quyền hưởng thụ và tiếp cận các giá trị văn hóa; tạo hành lang pháp lý cho thiết chế VHTT được củng cố, nâng cao chất lượng hoạt động. Quy hoạch mạng lưới cơ sở VHTT giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2045 đang được trình cấp có thẩm quyền ban hành.

Hệ thống thiết chế VHTT được đầu tư, phát triển, hình thành mạng lưới từ trung ương tới cơ sở. Các thiết chế VHTT ngoài công lập từng bước được đầu tư xây dựng. Mô hình quản lý các thiết chế VHTT khá đa dạng. Ngân sách Nhà nước đầu tư xây dựng thiết chế VHTT chủ yếu thông qua các chương trình bổ sung có mục tiêu, các chương trình mục tiêu quốc gia. Việc thực hiện cơ chế tự chủ tài chính đối với các thiết chế VHTT thực hiện theo quy định và đạt được một số kết quả tích cực.

5 nhóm giải pháp phát triển thiết chế văn hóa, thể thao -0
Phó Chủ tịch thường trực Quốc hội Trần Thanh Mẫn tổng kết hội thảo.

Hội thảo cũng nêu rõ những vướng mắc, bất cập trong phát triển hệ thống thiết chế VHTT, đồng thời thảo luận và thống nhất các giải pháp nhằm hoàn thiện thể chế, chính sách và bảo đảm nguồn lực cho phát triển thiết chế  VHTT. Các giải pháp tập trung 5 nhóm, cụ thể:

Về hoàn thiện thể chế, chính sách: Xây dựng mục tiêu và lộ trình thích hợp để hoàn thiện hệ thống văn bản pháp luật quy định về thiết chế VHTT đảm bảo tính đồng bộ, thống nhất, khả thi. Rà soát các văn bản pháp luật, bổ sung, sửa đổi các quy định pháp luật có liên quan để làm rõ khái niệm và nội hàm “thiết chế VHTT”, “cơ sở VHTT” làm cơ sở để xây dựng và áp dụng các chính sách đầu tư, quản lý, khai thác, vận hành và thuận tiện trong việc xây dựng, tích hợp quy hoạch mạng lưới thiết chế VHTT trong cả nước.

Nghiên cứu hoàn thiện chính sách đầu tư phát triển và vận hành hệ thống thiết chế VHTT, bao gồm chính sách đầu tư công, chính sách đầu tư theo phương thức đối tác công - tư và chính sách xã hội hóa; chính sách ưu đãi, hỗ trợ đầu tư, nhất là về đất đai, thuế, vốn tín dụng trong việc xây dựng các cơ sở VHTT để khuyến khích các thành phần kinh tế tham gia đầu tư phát triển.

Về quy hoạch thiết chế VHTT: Hoàn thiện quy hoạch theo hướng đồng bộ, hiện đại, bản sắc, hiệu quả, bảo đảm công bằng và đáp ứng nhu cầu của Nhân dân; bố trí quỹ đất cho các thiết chế VHTT tại vị trí thuận lợi, phù hợp với điều kiện thực tế; quan tâm xây dựng, phát triển thiết chế VHTT cho thanh niên, trẻ em, người lao động, người khuyết tật, người cao tuổi. Bổ sung các chỉ tiêu cụ thể về phát triển thiết chế VHTT vào nội dung quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. Tiếp tục thực hiện có hiệu quả các chỉ tiêu trong chiến lược, quy hoạch, đề án liên quan đến thiết chế VHTT.

Tăng cường công tác lãnh đạo, chỉ đạo, hướng dẫn; đổi mới nội dung, phương thức tổ chức, nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động. Xây dựng và nhân rộng mô hình tổ chức hoạt động tiêu biểu, phù hợp với vùng miền, đối tượng, lứa tuổi. Xây dựng chính sách ưu tiên ở vùng miền núi, hải đảo, biên giới, vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra, kiểm toán, giám sát đối với tài sản công nói chung và tài sản công ở thiết chế VHTT nói riêng.

5 nhóm giải pháp phát triển thiết chế văn hóa, thể thao -0
Các đại biểu tọa đàm về thực trạng thiết chế văn hóa, thể thao hiện nay.

 Ưu tiên bố trí kinh phí có trọng tâm, trọng điểm, theo lộ trình, mục tiêu cụ thể. Tăng dần mức chi ngân sách nhà nước cho phát triển văn hóa nói chung, phát triển thiết chế VHTT nói riêng. Thúc đẩy hoạt động liên kết trong việc sử dụng cơ sở vật chất đã được Nhà nước đầu tư. Coi trọng và thực hiện xã hội hóa với phương châm “Nhà nước và nhân dân cùng làm”; huy động nguồn lực tham gia xây dựng thiết chế VHTT cơ sở.

Tiếp tục rà soát, hoàn thiện các quy định về tiêu chí, điều kiện sắp xếp, tổ chức lại bộ máy, bảo đảm tinh gọn, nâng cao chất lượng và hiệu quả hoạt động. Nghiên cứu, sửa đổi chế độ đãi ngộ đối với đội ngũ văn nghệ sĩ, diễn viên tham gia hoạt động các loại hình nghệ thuật truyền thống. Thực hiện quy hoạch, tuyển dụng, đào tạo, bồi dưỡng công chức, viên chức đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ. Đổi mới, nâng cao chất lượng đào tạo nguồn nhân lực; khuyến khích đào tạo, phát triển nguồn nhân lực trẻ, chất lượng cao.

Đồng chí Trần Thanh Mẫn cũng khẳng định, sau hội thảo, Ban tổ chức sẽ xây dựng báo cáo tổng kết đầy đủ về nội dung hội thảo và các kiến nghị gửi tới Trung ương Đảng, Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Quốc hội, Chính phủ, các bộ ngành liên quan.

Trình bày báo cáo trung tâm tại hội thảo, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nguyễn Văn Hùng chỉ ra nhiều điểm nghẽn về phát triển thiết chế VHTT, trong đó có lĩnh vực nghệ thuật biểu diễn.

Cụ thể, các cơ sở nghệ thuật biểu diễn chưa được đầu tư đồng bộ về cơ sở vật chất, kỹ thuật, phần lớn xuống cấp, lạc hậu và hư hỏng, chưa đáp ứng nhu cầu làm việc, tập luyện và biểu diễn. Về quỹ đất sử dụng, 10/12 cơ sở chưa đạt theo quy định. Phương tiện ô tô chuyên chở nghệ sĩ, diễn viên và các thiết bị sân khấu, đạo cụ đã quá niên hạn sử dụng. Chất lượng nhạc cụ cho việc tập luyện và biểu diễn còn thiếu, số được trang bị đã cũ và hỏng; đặc biệt, nhạc cụ cho loại hình nghệ thuật hàn lâm còn thiếu và chưa đạt chuẩn quốc tế.

Nguồn nhân lực trong nghệ thuật biểu diễn rất đáng báo động. việc thiếu nguồn nhân lực sáng tạo ở một số loại hình nghệ thuật dẫn đến một số đơn vị nghệ thuật thiếu kịch bản hay, mới, có chất lượng để dàn dựng và biểu diễn.

Sự thiếu hụt này ảnh hưởng lớn đến chất lượng, số lượng tác phẩm, khuynh hướng nghệ thuật ở một số loại hình trong giai đoạn hiện nay. Đội ngũ làm công tác lý luận phê bình nghệ thuật ở các đơn vị hiện nay hầu như không có. Vì vậy, chức năng lý luận, phê bình và định hướng cho ngành nói chung, cho đơn vị nói riêng đang là vấn đề cần quan tâm để bổ sung. Phòng Nghệ thuật trong các đơn vị nghệ thuật trung ương hiện gồm các thành viên hoạt động kiêm nhiệm nên chưa phát huy vai trò trong định hướng sáng tác, thẩm định, đánh giá chất lượng về nội dung, hình thức thể hiện tác phẩm, dẫn đến chưa đạt hiệu quả cao trong việc thực hiện kế hoạch hoạt động ngắn hạn và dài hạn.

 Phần lớn lực lượng nghệ sĩ, diễn viên biển diễn nghệ thuật truyền thống hiện nay có trình độ trung cấp. Các đơn vị nghệ thuật đang thiếu hụt trầm trọng nguồn nhân lực chuyên môn chất lượng. Số lượng người làm việc trong đơn vị sự nghiệp công lập còn tồn tại những bất cập bởi nhiều đơn vị chưa đảm bảo cơ cấu hợp lý, trong đó số lượng người làm việc tại các đơn vị việc làm chức danh nghề nghiệp chuyên ngành và chức danh nghề nghiệp chuyên môn dùng chung, không đạt tỷ lệ tối thiểu 65% tổng số lượng người làm việc chuyên môn, nghiệp vụ biểu diễn nghệ thuật của đơn vị.

Báo cáo trung tâm do Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch trình bày còn chỉ ra nhiều khó khăn trong phát huy thư viện quốc gia, hệ thống bảo tàng, Viện phim Việt Nam, Làng Văn hóa – Du lịch các dân tộc Việt Nam, hệ thống cơ sở vật chất kỹ thuật thể dục, thể thao quốc gia do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch trực tiếp quản lý và thiết chế VHTT cơ sở.

Hoa Nguyễn

Các tin khác

Việt Nam và Pháp kể chuyện “Di sản” bằng ánh sáng trên bầu trời Đà Nẵng

Việt Nam và Pháp kể chuyện “Di sản” bằng ánh sáng trên bầu trời Đà Nẵng

Đêm thi thứ hai của Lễ hội Pháo hoa Quốc tế Đà Nẵng (DIFF) 2026 với chủ đề “Di sản” đã mang đến cho hàng vạn người dân, du khách những màn trình diễn mãn nhãn bên sông Hàn. Hai đội Việt Nam và Pháp đã kể những câu chuyện về văn hóa, lịch sử và bản sắc dân tộc bằng ngôn ngữ ánh sáng đầy cảm xúc, tiếp tục khẳng định sức hút của lễ hội mang tầm quốc tế.

Diễn đàn Tương lai ASEAN góp phần thúc đẩy tư duy dự báo chiến lược

Diễn đàn Tương lai ASEAN góp phần thúc đẩy tư duy dự báo chiến lược

Theo Đại sứ Philippines tại Việt Nam Francisco Noel R. Fernandez III, Diễn đàn Tương lai ASEAN (AFF) bổ sung một không gian đối thoại đặc biệt cho ASEAN khi không chỉ tập trung vào các vấn đề trước mắt, mà còn hướng tới những thách thức và cơ hội tương lai. AFF được kỳ vọng góp phần thúc đẩy tư duy dự báo chiến lược, giúp ASEAN chủ động chuẩn bị cho những thay đổi trong thập niên tới.

Xác minh cẩn trọng thông tin hố chôn tập thể liệt sĩ Mậu Thân 1968

Xác minh cẩn trọng thông tin hố chôn tập thể liệt sĩ Mậu Thân 1968

Những ngày qua, dư luận đặc biệt quan tâm trước thông tin nghi vấn về một hố chôn tập thể các chiến sĩ hy sinh trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968 tại khu vực nghĩa địa Chí Hòa - Chợ Quán xưa (nay là Công viên Văn hóa Lê Thị Riêng, phường Hòa Hưng, TP Hồ Chí Minh).Các cơ quan chức năng đang khẩn trương, cẩn trọng vào cuộc xác minh dựa trên những cứ liệu khoa học chặt chẽ.

An Giang vận hành hiệu quả mô hình chính quyền địa phương hai cấp

An Giang vận hành hiệu quả mô hình chính quyền địa phương hai cấp

Ngày 5/6, tại phường Rạch Giá (tỉnh An Giang), Đoàn kiểm tra, giám sát số 29 của Bộ Chính trị, Ban Bí thư do Bí thư Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch nước Võ Thị Ánh Xuân làm Trưởng đoàn có buổi làm việc để nghe thông qua dự thảo báo cáo kết quả kiểm tra đợt 2 đối với Ban Thường vụ Tỉnh ủy An Giang.

Lấy mẫu phẩm xác định ADN gần 6.000 mộ liệt sĩ

Lấy mẫu phẩm xác định ADN gần 6.000 mộ liệt sĩ

Lực lượng chức năng tiến hành lấy mẫu phẩm đối với 5.929 phần mộ liệt sĩ chưa xác định được thông tin tại Nghĩa trang liệt sĩ Quốc gia Đường 9. Đồng thời, hoàn thiện hồ sơ, số hóa dữ liệu, bảo quản và bàn giao mẫu phẩm để phục vụ công tác giám định ADN.

Tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ phải được thực hiện bằng trách nhiệm, tình cảm và lòng tri ân sâu sắc

Tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ phải được thực hiện bằng trách nhiệm, tình cảm và lòng tri ân sâu sắc

Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà cho biết công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ phải được thực hiện bằng trách nhiệm, tình cảm và lòng tri ân sâu sắc đối với những người đã hy sinh vì Tổ quốc. Dù chỉ còn những dấu tích nhỏ nhất, các lực lượng tham gia vẫn phải quyết tâm tìm kiếm để đưa hài cốt các anh hùng liệt sĩ hy sinh từ năm 1968 trở về với đồng đội và quê hương.

Thủ tướng Lê Minh Hưng: Đưa năng suất lao động trở thành động lực quan trọng của tăng trưởng bền vững

Thủ tướng Lê Minh Hưng: Đưa năng suất lao động trở thành động lực quan trọng của tăng trưởng bền vững

Sáng 5/6, tại Thủ đô Hà Nội, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng đã dự chương trình trao đổi, thảo luận với đại biểu dự Đại hội XIV Công đoàn Việt Nam với chủ đề Công đoàn Việt Nam đồng hành với Chính phủ nâng cao năng suất lao động, thực hiện mục tiêu tăng trưởng hai con số.

Phát huy tinh thần tự chủ chiến lược, tự cường trong kỷ nguyên vươn mình

Phát huy tinh thần tự chủ chiến lược, tự cường trong kỷ nguyên vươn mình

Sáng 5/6, tại TP Hồ Chí Minh, Bộ Quốc phòng phối hợp với Thành ủy TP Hồ Chí Minh tổ chức Hội thảo khoa học cấp Bộ với chủ đề: “Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến”, “Lời kêu gọi đồng bào và chiến sĩ cả nước”, ý chí bảo vệ độc lập, tự do với tinh thần tự chủ chiến lược, tự cường, tự tin trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc Việt Nam.

Tinh thần ngày Bác Hồ ra đi tìm đường cứu nước: Kim chỉ nam cho khát vọng vươn mình

Tinh thần ngày Bác Hồ ra đi tìm đường cứu nước: Kim chỉ nam cho khát vọng vươn mình

Ngày 5/6/1911, người thanh niên yêu nước Nguyễn Tất Thành bước chân lên con tàu Amiral Latouche Tréville tại Bến cảng Nhà Rồng, bắt đầu cuộc hành trình vạn dặm tìm đường cứu nước. Quyết định ấy không chỉ thay đổi số phận của một con người, mà còn xoay chuyển toàn bộ bánh xe lịch sử của một dân tộc.

Việt Nam nghiêm cấm mọi hình thức lao động cưỡng bức

Việt Nam nghiêm cấm mọi hình thức lao động cưỡng bức

Chiều 4/6 trong buổi họp báo thường kỳ Bộ Ngoại giao tại Hà Nội, Người phát ngôn Phạm Thu Hằng đã thông tin về các vấn đề nóng được dư luận quan tâm, như hoạt động của tàu De Ruyter (Hà Lan) tại khu vực quần đảo Hoàng Sa (Việt Nam), phản ứng về kết luận điều tra các hành vi lao động cưỡng bức của Cơ quan Đại diện Thương mại Mỹ (USTR) cũng như tình hình bảo hộ công dân đối với hai thực tập sinh người Việt tại Nhật Bản.