Sáng tỏ vụ án từ giám định kỹ thuật hình sự

Trong thời gian qua, tình hình tội phạm liên quan đến làm, sử dụng tài liệu giả tiếp tục tăng, có diễn biến phức tạp, khó lường. Năm 2019, Phòng Giám định tài liệu, Viện Khoa học hình sự, Bộ Công an đã tiếp nhận và tiến hành giám định trên một nghìn vụ với hàng trăm nghìn yêu cầu.

Dự báo năm 2020, tội phạm sẽ không ngừng ứng dụng các thành tựu khoa học kỹ thuật để làm giả tài liệu với những phương thức, thủ đoạn ngày càng tinh vi, khó phát hiện… Phòng Giám định tài liệu (Phòng 5) đã chỉ ra một số thủ đoạn như: tẩy xóa các nét tô đáp án bài thi trong các vụ án gian lận thi cử tại kỳ thi Trung học phổ thông quốc gia năm 2018 xảy ra ở Hà Giang, Sơn La, Hòa Bình; giả mạo chữ ký, chữ viết nhằm lừa đảo chiếm đoạt tài sản nhằm vào các tổ chức tín dụng, tài chính với khả năng điêu luyện, mức độ tinh vi cao; tội phạm mua bán, tàng trữ, vận chuyển tiền giả; vận chuyển tiền trái phép qua biên giới với số lượng lớn; thủ đoạn làm giả giấy tờ nhà đất, giấy chứng nhận đăng ký xe, giấy chứng minh CAND nhằm lừa đảo chiếm đoạt tài sản bằng hình thức cầm cố, ký kết các hợp đồng mua bán, sang nhượng; thủ đoạn thay trang hợp đồng, điền thêm nội dung vào tài liệu nhằm mục đích lừa đảo chiếm đoạt tài sản gia tăng cả về số lượng lẫn tính chất vụ việc với phương thức thủ đoạn tinh vi, khó phát hiện.

Cán bộ Viện Khoa học hình sự, giám định bài thi trên máy kiểm tra.
Cán bộ Viện Khoa học hình sự, giám định bài thi trên máy kiểm tra.

Trong đó, đáng chú ý vụ án gian lận thi cử tại kỳ thi THPT quốc gia năm 2018 xảy ra tại các tỉnh Hà Giang, Hòa Bình, Sơn La, cơ quan ANĐT Bộ Công an, cơ quan ANĐT Công an các tỉnh Hà Giang, Sơn La, Hòa Bình đã ra quyết định trưng cầu giám định đối với các bài thi có liên quan. Đây là những nội dung yêu cầu mới được đặt ra trong công tác giám định, đòi hỏi cán bộ, chiến sĩ Phòng 5 cần tìm ra phương pháp tiến hành giám định phù hợp.

Đơn cử, cần phải xác định các nét tô ở phần đáp án bài thi nét nào là của thí sinh, nét nào tội phạm đã sửa chữa lại; đồng thời phải xác định dưới nét tô nhìn thấy hiện tại có nét tô của thí sinh đã bị tẩy đi và tô lại không, qua đó để xác định được phương pháp làm giả của tội phạm tại phần đáp án của bài thi trắc nghiệm mà theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo thí sinh được phép dùng nhiều loại bút chì tẩy xóa phương án đã tô để tô lại phương án khác…

Nhưng với tinh thần trách nhiệm cao, đồng thời nhận được sự chỉ đạo sát sao của lãnh đạo Bộ, lãnh đạo Viện, Phòng 5 đã nghiên cứu phương pháp giám định, tập trung máy móc, phương tiện, làm thêm ngoài giờ, cả thứ bảy, chủ nhật và ngày lễ. 

Kết quả, sau 9 tháng triển khai thực hiện công tác giám định từ tháng 8-2018 đến tháng 5-2019, với gần 800 bài thi và hàng nghìn yêu cầu cụ thể, Phòng 5 đã đưa ra kết luận đối với toàn bộ bài thi gửi giám định, đảm bảo các yêu cầu về pháp luật, nghiệp vụ giúp cơ quan ANĐT kết thúc điều tra vụ án, được lãnh đạo Bộ và các đơn vị phối hợp ghi nhận, đánh giá rất cao.

Hay như vụ án “Vi phạm quy định trong hoạt động của ngân hàng, hoạt động khác liên quan đến hoạt động ngân hàng” xảy ra tại Ngân hàng Thương mại cổ phần Đông Á (DAB), quận 10, TP Hồ Chí Minh. Đây là vụ thuộc diện Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng theo dõi, chỉ đạo. Để phục vụ công tác điều tra, cơ quan CSĐT Bộ Công an đã trưng cầu Viện Khoa học hình sự giám định chữ ký trên các tài liệu có liên quan.

Xác định tính chất nghiêm trọng của vụ án liên quan đến lĩnh vực tài chính ngân hàng, Phòng 5 đã tập trung cán bộ, phương tiện khẩn trương tiến hành giám định. 

Kết quả, sau một thời gian ngắn, Phòng 5 đã đưa ra kết luận chính xác đối với chữ ký đứng tên Phạm An trên các tài liệu thể hiện khoản vay 47,8 tỷ đồng và hồ sơ trả lãi 5 tỷ đồng tại DAB quận 10 làm giả. Kết luận giám định đã giúp cơ quan CSĐT Bộ Công an có căn cứ để tiếp tục điều tra, làm rõ vụ án.

Tháng 1-2019, Chi cục Hải quan cửa khẩu Sân bay quốc tế Nội Bài kiểm tra hành lý của bà Đào Thị Thu Hằng (SN 1967), phát hiện 3.000 tờ mệnh giá 50.000 KrW nghi là ngoại tệ với tổng số tiền là 150.000.000 KrW để trong valy ký gửi không khai báo Hải quan và không có văn bản chấp thuận của cơ quan có thẩm quyền khi xuất cảnh.

Để phục vụ công tác xử lý theo đúng quy định của pháp luật, Chi cục Hải quan của khẩu Sân bay quốc tế Nội Bài đề nghị Viện Khoa học hình sự giám định số tiền ngoại tệ nêu trên. 

Đáp ứng kịp thời yêu cầu về thời gian xử lý vụ việc theo quy định pháp luật, Phòng 5 đã khẩn trương nghiên cứu và đưa ra kết luận đối với toàn bộ số ngoại tệ này phục vụ cho công tác xử lý.

Để tiếp tục khẳng định vị trí, vai trò của công tác Giám định tài liệu trong phòng ngừa, đấu tranh phòng chống tội phạm, góp phần bảo đảm an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự an toàn xã hội, đơn vị tiếp tục đào tạo nâng cao chất lượng đội ngũ giám định viên tài liệu, chú trọng trang bị phương tiện, thiết bị phục vụ công tác giám định và nghiên cứu, vì với trình độ làm giả tài liệu như hiện nay, việc trang bị phương tiện, thiết bị hiện đại để hỗ trợ công tác giám định tài liệu giữ vai trò quan trọng, ảnh hưởng rất nhiều đến kết quả giám định thậm chí có những trường nếu không có phương tiện, thiết bị hỗ trợ sẽ không phát hiện được tài liệu giả.

Minh Hiền

Các tin khác

An Giang: Kiên quyết xử lý vi phạm trong vận chuyển cát, sỏi và vật liệu xây dựng

An Giang: Kiên quyết xử lý vi phạm trong vận chuyển cát, sỏi và vật liệu xây dựng

Phòng Cảnh sát giao thông Công an tỉnh An Giang triển khai cao điểm tuần tra, kiểm soát, xử lý các phương tiện có gắn thiết bị bơm, hút cát, sỏi và phương tiện vận chuyển vật liệu xây dựng, vật liệu san lấp trên các tuyến giao thông. Phạm vi kiểm tra được triển khai đồng bộ trên cả đường bộ và đường thủy, tập trung từ phương tiện, người điều khiển đến chủ phương tiện, doanh nghiệp và các tổ chức, cá nhân có liên quan.

Đánh dấu cột mốc quan trọng trong đấu tranh với tội phạm truy nã

Đánh dấu cột mốc quan trọng trong đấu tranh với tội phạm truy nã

Việc thông qua Tuyên bố chung, Kế hoạch hành động chung tại Hội nghị lãnh đạo cấp cao cơ quan thực thi pháp luật các nước ASEAN về hợp tác đấu tranh với tội phạm truy nã ngày 30/9 đánh dấu một cột mốc quan trọng để định hướng tăng cường hợp tác khu vực trong đấu tranh với tội phạm truy nã.

Từ sáng kiến của Việt Nam đến hành động chung của ASEAN

Từ sáng kiến của Việt Nam đến hành động chung của ASEAN

Từ một sáng kiến do Việt Nam đề xuất năm 2025, việc hợp tác truy bắt tội phạm truy nã đang được ASEAN thúc đẩy theo hướng ngày càng cụ thể, thực chất hơn. Hội nghị lãnh đạo cơ quan thực thi pháp luật các nước ASEAN về hợp tác đấu tranh với tội phạm truy nã tổ chức tại Hà Nội ngày 30/9 là bước tiếp nối quan trọng, nhằm chuyển những cam kết ở cấp lãnh đạo thành cơ chế phối hợp, chương trình hành động và những biện pháp có thể triển khai trong thực tiễn.

Chung một nhịp đập ASEAN

Chung một nhịp đập ASEAN

Thành công của hội nghị là tiền đề quan trọng để cơ quan thực thi pháp luật các nước ASEAN cụ thể hoá “Tuyên bố của lãnh đạo các nước ASEAN về nâng cao hiệu quả hợp tác truy bắt tội phạm truy nã” (2025), hướng tới mục tiêu chung “Tăng cường hợp tác khu vực vì một ASEAN thượng tôn pháp luật và không có tội phạm truy nã”.

Người truyền cảm hứng đưa Nghị quyết của Đảng vào cuộc sống

Người truyền cảm hứng đưa Nghị quyết của Đảng vào cuộc sống

Đạt Giải nhất cấp cụm thi số 3, Giải Nhất cấp Đảng bộ Công an Trung ương, Giải Ba khu vực và tiến thẳng vào vòng chung khảo, xuất sắc giành Giải Nhì Hội thi Báo cáo viên, Tuyên truyền viên giỏi toàn quốc năm 2026, Thiếu tá, nhà báo Nguyễn Công Triện cũng là nhà báo duy nhất của Bộ Công an nói riêng, báo chí cả nước nói chung đạt giải cao ở hội thi tuyên truyền lớn nhất cả nước năm nay.

Tăng cường phòng ngừa tội phạm, tệ nạn xã hội tại các công trình APEC 2027

Tăng cường phòng ngừa tội phạm, tệ nạn xã hội tại các công trình APEC 2027

Hiện trên địa bàn đặc khu Phú Quốc (tỉnh An Giang) có khoảng 16.000 công nhân, người lao động đang làm việc tại 21 công trình, dự án phục vụ Hội nghị cấp cao APEC 2027, trong đó có 273 lao động nước ngoài. Việc bảo đảm an ninh, an toàn tại các công trình có ý nghĩa quan trọng trong việc đẩy nhanh tiến độ, chất lượng thi công.

Xây dựng môi trường làm việc không khói thuốc trong Công an Cà Mau

Xây dựng môi trường làm việc không khói thuốc trong Công an Cà Mau

Ngày 30/9, Công an Cà Mau phối hợp Cục Y tế (Bộ Công an) tổ chức hội thi tìm hiểu, sáng kiến về phòng chống tác hại của thuốc lá. Đây là dịp để cán bộ, chiến sĩ (CBCS) Công an tỉnh nâng cao nhận thức và lan tỏa thông điệp xây dựng môi trường làm việc không khói thuốc trong Công an.

Thúc đẩy hợp tác khu vực trong đấu tranh với tội phạm truy nã

Thúc đẩy hợp tác khu vực trong đấu tranh với tội phạm truy nã

Thứ trưởng Lê Văn Tuyến ghi nhận, đánh giá cao các nội dung kiến nghị, đề xuất thực chất của các đại biểu nhằm nâng cao hiệu quả hợp tác khu vực trong truy bắt tội phạm truy nã và đề nghị các nước ASEAN cùng nhau phối hợp để nghiên cứu triển khai.

Thúc đẩy hợp tác thực thi pháp luật Việt Nam - Brunei

Thúc đẩy hợp tác thực thi pháp luật Việt Nam - Brunei

Bộ trưởng Lương Tam Quang đề nghị Việt Nam và Brunei tiếp tục tăng cường hợp tác phòng, chống tội phạm xuyên quốc gia, nhất là tội phạm trên không gian mạng, lừa đảo trực tuyến xuyên biên giới; đồng thời thúc đẩy nghiên cứu, đàm phán các hiệp định về dẫn độ và chuyển giao người bị kết án phạt tù.

Để hành trình học sinh đến trường an toàn mỗi ngày

Để hành trình học sinh đến trường an toàn mỗi ngày

Với mục tiêu kéo giảm tai nạn, đảm bảo an toàn cho học sinh đến trường mỗi ngày, thời gian qua, lực lượng CSGT Công an tỉnh Đắk Lắk đã triển khai nhiều biện pháp nhằm giúp học sinh nâng cao ý thức, hình thành thói quen và chủ động hơn khi tham gia giao thông...

Tăng cường hợp tác đấu tranh với tội phạm xuyên quốc gia Việt Nam - Campuchia

Tăng cường hợp tác đấu tranh với tội phạm xuyên quốc gia Việt Nam - Campuchia

Bộ trưởng Lương Tam Quang khẳng định Bộ Công an Việt Nam sẵn sàng tiếp tục phối hợp chặt chẽ với Bộ Nội vụ Campuchia trong đấu tranh phòng, chống tội phạm xuyên quốc gia, nhất là tội phạm lừa đảo trực tuyến; đồng thời tăng cường hợp tác truy bắt tội phạm, giải cứu nạn nhân và bảo đảm an ninh các sự kiện quan trọng của mỗi nước.

Tích cực hỗ trợ người dân bị ảnh hưởng nước ngập

Tích cực hỗ trợ người dân bị ảnh hưởng nước ngập

Do ảnh hưởng của mưa lớn kéo dài từ đêm 29 đến rạng sáng 30/9, một số đoạn trên đường tỉnh 769 (ĐT.769) qua phường Long Thành (TP Đồng Nai) xảy ra ngập cục bộ, gây khó khăn cho việc đi lại của người dân. CSGT và Công an địa phương đã nhanh chóng triển khai lực lượng hỗ trợ bà con.

Sẵn sàng cho Hội nghị ASEAN về hợp tác đấu tranh với tội phạm truy nã

Sẵn sàng cho Hội nghị ASEAN về hợp tác đấu tranh với tội phạm truy nã

Thượng tướng Lê Văn Tuyến, Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Công an ghi nhận sự nỗ lực, cố gắng của các đơn vị nghiệp vụ thuộc Bộ Công an cùng ekip làm chương trình đã đồng hành cùng Bộ Công an để chuẩn bị tốt nhất các điều kiện cho Hội nghị lãnh đạo cơ quan thực thi pháp luật các nước ASEAN về hợp tác đấu tranh với tội phạm truy nã.

Xây dựng đội ngũ cán bộ An ninh điều tra có nghiệp vụ sắc bén

Xây dựng đội ngũ cán bộ An ninh điều tra có nghiệp vụ sắc bén

Công tác điều tra, xử lý tội phạm đạt được những kết quả tích cực; tiến độ các mặt công tác được đẩy nhanh, cơ bản đạt và vượt chỉ tiêu Quốc hội, Bộ Công an giao, góp phần quan trọng vào sự nghiệp bảo vệ vững chắc an ninh quốc gia; xây dựng xã hội kỷ cương, an toàn, văn minh, hài hoà, phát triển; tạo môi trường ổn định cho sự phát triển kinh tế, xã hội của đất nước cũng như từng địa phương.