Sáng tỏ vụ án từ giám định kỹ thuật hình sự

Trong thời gian qua, tình hình tội phạm liên quan đến làm, sử dụng tài liệu giả tiếp tục tăng, có diễn biến phức tạp, khó lường. Năm 2019, Phòng Giám định tài liệu, Viện Khoa học hình sự, Bộ Công an đã tiếp nhận và tiến hành giám định trên một nghìn vụ với hàng trăm nghìn yêu cầu.

Dự báo năm 2020, tội phạm sẽ không ngừng ứng dụng các thành tựu khoa học kỹ thuật để làm giả tài liệu với những phương thức, thủ đoạn ngày càng tinh vi, khó phát hiện… Phòng Giám định tài liệu (Phòng 5) đã chỉ ra một số thủ đoạn như: tẩy xóa các nét tô đáp án bài thi trong các vụ án gian lận thi cử tại kỳ thi Trung học phổ thông quốc gia năm 2018 xảy ra ở Hà Giang, Sơn La, Hòa Bình; giả mạo chữ ký, chữ viết nhằm lừa đảo chiếm đoạt tài sản nhằm vào các tổ chức tín dụng, tài chính với khả năng điêu luyện, mức độ tinh vi cao; tội phạm mua bán, tàng trữ, vận chuyển tiền giả; vận chuyển tiền trái phép qua biên giới với số lượng lớn; thủ đoạn làm giả giấy tờ nhà đất, giấy chứng nhận đăng ký xe, giấy chứng minh CAND nhằm lừa đảo chiếm đoạt tài sản bằng hình thức cầm cố, ký kết các hợp đồng mua bán, sang nhượng; thủ đoạn thay trang hợp đồng, điền thêm nội dung vào tài liệu nhằm mục đích lừa đảo chiếm đoạt tài sản gia tăng cả về số lượng lẫn tính chất vụ việc với phương thức thủ đoạn tinh vi, khó phát hiện.

Cán bộ Viện Khoa học hình sự, giám định bài thi trên máy kiểm tra.
Cán bộ Viện Khoa học hình sự, giám định bài thi trên máy kiểm tra.

Trong đó, đáng chú ý vụ án gian lận thi cử tại kỳ thi THPT quốc gia năm 2018 xảy ra tại các tỉnh Hà Giang, Hòa Bình, Sơn La, cơ quan ANĐT Bộ Công an, cơ quan ANĐT Công an các tỉnh Hà Giang, Sơn La, Hòa Bình đã ra quyết định trưng cầu giám định đối với các bài thi có liên quan. Đây là những nội dung yêu cầu mới được đặt ra trong công tác giám định, đòi hỏi cán bộ, chiến sĩ Phòng 5 cần tìm ra phương pháp tiến hành giám định phù hợp.

Đơn cử, cần phải xác định các nét tô ở phần đáp án bài thi nét nào là của thí sinh, nét nào tội phạm đã sửa chữa lại; đồng thời phải xác định dưới nét tô nhìn thấy hiện tại có nét tô của thí sinh đã bị tẩy đi và tô lại không, qua đó để xác định được phương pháp làm giả của tội phạm tại phần đáp án của bài thi trắc nghiệm mà theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo thí sinh được phép dùng nhiều loại bút chì tẩy xóa phương án đã tô để tô lại phương án khác…

Nhưng với tinh thần trách nhiệm cao, đồng thời nhận được sự chỉ đạo sát sao của lãnh đạo Bộ, lãnh đạo Viện, Phòng 5 đã nghiên cứu phương pháp giám định, tập trung máy móc, phương tiện, làm thêm ngoài giờ, cả thứ bảy, chủ nhật và ngày lễ. 

Kết quả, sau 9 tháng triển khai thực hiện công tác giám định từ tháng 8-2018 đến tháng 5-2019, với gần 800 bài thi và hàng nghìn yêu cầu cụ thể, Phòng 5 đã đưa ra kết luận đối với toàn bộ bài thi gửi giám định, đảm bảo các yêu cầu về pháp luật, nghiệp vụ giúp cơ quan ANĐT kết thúc điều tra vụ án, được lãnh đạo Bộ và các đơn vị phối hợp ghi nhận, đánh giá rất cao.

Hay như vụ án “Vi phạm quy định trong hoạt động của ngân hàng, hoạt động khác liên quan đến hoạt động ngân hàng” xảy ra tại Ngân hàng Thương mại cổ phần Đông Á (DAB), quận 10, TP Hồ Chí Minh. Đây là vụ thuộc diện Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng theo dõi, chỉ đạo. Để phục vụ công tác điều tra, cơ quan CSĐT Bộ Công an đã trưng cầu Viện Khoa học hình sự giám định chữ ký trên các tài liệu có liên quan.

Xác định tính chất nghiêm trọng của vụ án liên quan đến lĩnh vực tài chính ngân hàng, Phòng 5 đã tập trung cán bộ, phương tiện khẩn trương tiến hành giám định. 

Kết quả, sau một thời gian ngắn, Phòng 5 đã đưa ra kết luận chính xác đối với chữ ký đứng tên Phạm An trên các tài liệu thể hiện khoản vay 47,8 tỷ đồng và hồ sơ trả lãi 5 tỷ đồng tại DAB quận 10 làm giả. Kết luận giám định đã giúp cơ quan CSĐT Bộ Công an có căn cứ để tiếp tục điều tra, làm rõ vụ án.

Tháng 1-2019, Chi cục Hải quan cửa khẩu Sân bay quốc tế Nội Bài kiểm tra hành lý của bà Đào Thị Thu Hằng (SN 1967), phát hiện 3.000 tờ mệnh giá 50.000 KrW nghi là ngoại tệ với tổng số tiền là 150.000.000 KrW để trong valy ký gửi không khai báo Hải quan và không có văn bản chấp thuận của cơ quan có thẩm quyền khi xuất cảnh.

Để phục vụ công tác xử lý theo đúng quy định của pháp luật, Chi cục Hải quan của khẩu Sân bay quốc tế Nội Bài đề nghị Viện Khoa học hình sự giám định số tiền ngoại tệ nêu trên. 

Đáp ứng kịp thời yêu cầu về thời gian xử lý vụ việc theo quy định pháp luật, Phòng 5 đã khẩn trương nghiên cứu và đưa ra kết luận đối với toàn bộ số ngoại tệ này phục vụ cho công tác xử lý.

Để tiếp tục khẳng định vị trí, vai trò của công tác Giám định tài liệu trong phòng ngừa, đấu tranh phòng chống tội phạm, góp phần bảo đảm an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự an toàn xã hội, đơn vị tiếp tục đào tạo nâng cao chất lượng đội ngũ giám định viên tài liệu, chú trọng trang bị phương tiện, thiết bị phục vụ công tác giám định và nghiên cứu, vì với trình độ làm giả tài liệu như hiện nay, việc trang bị phương tiện, thiết bị hiện đại để hỗ trợ công tác giám định tài liệu giữ vai trò quan trọng, ảnh hưởng rất nhiều đến kết quả giám định thậm chí có những trường nếu không có phương tiện, thiết bị hỗ trợ sẽ không phát hiện được tài liệu giả.

Minh Hiền

Các tin khác

Vĩnh Long: Lan tỏa phong trào “Ba nhất” từ việc làm thiết thực

Vĩnh Long: Lan tỏa phong trào “Ba nhất” từ việc làm thiết thực

Mô hình “Bếp ăn yêu thương” được Phòng Cảnh sát Thi hành án hình sự và Hỗ trợ tư pháp, Công an tỉnh Vĩnh Long triển khai từ tháng 3/2026, hưởng ứng phong trào thi đua “Ba nhất” của Bộ Công an, xác định tiêu chí “Gần dân nhất” là một trong những nội dung trọng tâm.

Trụ sở mới tạo nền tảng hiện đại hóa công tác hồ sơ nghiệp vụ

Trụ sở mới tạo nền tảng hiện đại hóa công tác hồ sơ nghiệp vụ

Dự án thành phần số 1 thuộc Dự án đầu tư xây dựng công trình mở rộng Trụ sở Bộ Công an tại số 47 Phạm Văn Đồng được khánh thành, đưa vào sử dụng đúng dịp kỷ niệm 81 năm Ngày truyền thống lực lượng Công an nhân dân (CAND), tạo điều kiện cơ sở vật chất đồng bộ, hiện đại phục vụ công tác của Cục Hồ sơ nghiệp vụ và tiến trình hiện đại hóa lực lượng CAND.

Nâng cao kỹ năng lái xe an toàn cho người dân

Nâng cao kỹ năng lái xe an toàn cho người dân

Để nâng cao kỹ năng lái xe an toàn cho người dân, Phòng Cảnh sát giao thông Công an Hà Tĩnh đã phối hợp với lực lượng Công an cơ sở và chính quyền địa phương tổ chức các buổi tuyên truyền, tập huấn kỹ năng lái xe an toàn cho người dân, góp phần kiềm chế và giảm thiểu tai nạn giao thông.

Vì một Hà Nội bình yên, hiện đại trong kỷ nguyên phát triển mới

Vì một Hà Nội bình yên, hiện đại trong kỷ nguyên phát triển mới

81 mùa bình yên đã đi qua nhưng hành trình gìn giữ bình yên vẫn tiếp tục. Từ truyền thống và sự hy sinh của những người đi trước, thế hệ Công an Thủ đô hôm nay tiếp tục viết tiếp dòng chảy ấy bằng bản lĩnh, trí tuệ, đổi mới và niềm tin của nhân dân, vì một Hà Nội bình yên, hiện đại trong kỷ nguyên phát triển mới.

Cà Mau gắn kết lòng dân qua Ngày hội toàn dân bảo vệ ANTQ

Cà Mau gắn kết lòng dân qua Ngày hội toàn dân bảo vệ ANTQ

Những ngày tháng Tám, trong không khí hào hùng hướng tới kỷ niệm Ngày Cách mạng tháng Tám thành công và Quốc khánh 2/9, các xã, phường trên địa bàn Cà Mau đồng loạt tổ chức Ngày hội toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc (ANTQ) năm 2026. Không chỉ dừng lại ở phần lễ trang trọng, các địa phương tổ chức nhiều hoạt động thiết thực, gần dân, sát cơ sở; qua đó tạo không khí đoàn kết, phấn khởi và lan tỏa mạnh mẽ tinh thần toàn dân tham gia bảo vệ an ninh trật tự (ANTT) ngay từ cơ sở.

Hà Nội: Ra mắt mô hình Kiosk Trạm Cảnh sát thông minh

Hà Nội: Ra mắt mô hình Kiosk Trạm Cảnh sát thông minh

Trạm Cảnh sát thông minh không dừng ở việc tạo thêm một kênh để người dân gửi thông tin, mà hướng tới hình thành quy trình xuyên suốt từ tiếp nhận – ghi nhận – chuyển xử lý – hỗ trợ người dân – cập nhật kết quả, góp phần nâng cao tính minh bạch và hiệu quả trong xử lý trình báo, phản ánh.

Lan tỏa tinh thần Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng vào thực tiễn

Lan tỏa tinh thần Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng vào thực tiễn

Hội thi tìm hiểu Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng trong Đảng bộ Bộ Tư lệnh Cảnh sát cơ động là đợt sinh hoạt chính trị có ý nghĩa sâu sắc nhằm tuyên truyền, lan tỏa, đưa Nghị quyết vào thực tiễn công tác, chiến đấu trong toàn lực lượng.

Dấu chân truy nã xuyên biên giới

Dấu chân truy nã xuyên biên giới

Nhiều đối tượng sau khi gây án đã tìm mọi cách bỏ trốn ra nước ngoài với suy nghĩ chỉ cần vượt qua biên giới là có thể thoát khỏi sự trừng phạt của pháp luật. Nhưng phía sau mỗi quyết định truy nã là hành trình bền bỉ của lực lượng Công an trong xác minh, truy tìm, vận động đầu thú và phối hợp quốc tế để đưa những kẻ trốn chạy trở về chịu trách nhiệm trước pháp luật.

Chung tay phòng, chống khai thác IUU

Chung tay phòng, chống khai thác IUU

Hoạt động nhằm huy động sức mạnh của cán bộ, người lao động, ngư dân và doanh nghiệp trong giữ gìn ANTT, đồng thời nâng cao trách nhiệm chấp hành pháp luật trong hoạt động khai thác thủy sản.

“Xóa” những điểm mù giao thông và trật tự đô thị

“Xóa” những điểm mù giao thông và trật tự đô thị

Không chỉ ghi nhận thực tế tình trạng giao thông của Thủ đô từ trên cao, các UAV giúp lực lượng Công an mở rộng “tầm mắt” trong quản lý giao thông, trật tự đô thị và an ninh trật tự. Những khu vực khuất tầm quan sát, những bất thường trên tuyến đường hay điểm có nguy cơ phát sinh vi phạm được phát hiện sớm để kịp thời tiếp cận, xử lý.

Phải luôn lấy dân làm trung tâm, giữ bình yên từ cơ sở

Phải luôn lấy dân làm trung tâm, giữ bình yên từ cơ sở

Trước yêu cầu phòng ngừa, đấu tranh với các loại tội phạm ngày càng phức tạp, nhất là tội phạm công nghệ cao, lừa đảo trên không gian mạng và ma túy, việc giữ vững an ninh, trật tự phải bắt đầu từ cơ sở, dựa vào sức dân và phát huy vai trò chủ thể của nhân dân.

Công an xã Hàm Thuận Bắc chung tay đóng góp Quỹ “Vì người nghèo”

Công an xã Hàm Thuận Bắc chung tay đóng góp Quỹ “Vì người nghèo”

Sáng ngày 14/8, xã Hàm Thuận Bắc tổ chức lễ phát động đóng góp Quỹ “Vì người nghèo”, nhằm chung tay chăm lo, hỗ trợ các hộ nghèo, hộ có hoàn cảnh khó khăn. Hoạt động thu hút đông đảo cán bộ, công chức, viên chức, cán bộ, chiến sĩ lực lượng vũ trang và Nhân dân trên địa bàn tham gia.