Bám địa bàn, chủ động từ sớm
Một trong những cách làm mới gắn với ứng dụng công nghệ số trong phòng, chống thiên tai, tìm kiếm cứu nạn là việc Công an tỉnh Khánh Hòa nghiên cứu, chế tạo, lắp đặt và vận hành thí điểm 3 trụ liên lạc khẩn cấp (SOS) trên đèo Khánh Lê.
Đại tá Trần Minh Trúc, Phó Giám đốc Công an tỉnh Khánh Hòa cho biết, đây là tuyến Quốc lộ 27C nối Nha Trang với Đà Lạt, dài 33km, địa hình hiểm trở, một bên là vách núi, một bên vực sâu; mùa mưa thường xảy ra sạt lở đất đá, trong khi tín hiệu di động chập chờn, gây khó khăn cho việc liên lạc khi có sự cố.
Ba trạm SOS được lắp đặt tại các vị trí trên đèo, sử dụng pin quang điện và cáp truyền dẫn viễn thông, khắc phục tình trạng “lõm sóng, trắng điện”. Khi người dân hoặc du khách cần trợ giúp, âm thanh, hình ảnh và định vị GPS được truyền về trung tâm điều hành tại Công an xã Nam Khánh Vĩnh chỉ trong 3-5 giây. Giải pháp này giúp lực lượng chức năng nhanh chóng xác định vị trí, rút ngắn thời gian tiếp cận, xử lý các vụ việc liên quan đến tai nạn giao thông, sạt lở và cứu nạn, cứu hộ.
Từ kinh nghiệm ứng phó đợt mưa lũ lịch sử cuối năm 2025, Thiếu tướng Nguyễn Hữu Phước, Giám đốc Công an tỉnh Khánh Hòa chỉ đạo Công an các đơn vị, địa phương rà soát địa bàn xung yếu, khu vực có nguy cơ ngập lụt, sạt lở, triều cường; tham mưu cấp ủy, chính quyền xây dựng phương án phòng, chống thiên tai sát thực tế. Cùng với tuyên truyền, nắm chắc diễn biến mưa lũ, lực lượng Công an tổ chức rào chắn, đặt biển cảnh báo, ngăn người và phương tiện đi vào khu vực nguy hiểm; duy trì tư thế sẵn sàng theo phương châm “4 tại chỗ, 3 sẵn sàng”.
Tại khu vực phía Đông tỉnh Đắk Lắk, trước và trong đợt mưa lũ trung tuần tháng 11/2026, Công an các xã, phường chủ động kiểm tra, chuẩn bị ô tô, ca nô, máy phát điện, áo phao, phao cứu sinh và các phương tiện phục vụ tìm kiếm, cứu nạn, cứu hộ. Các tổ công tác phối hợp lực lượng tham gia bảo vệ an ninh, trật tự ở cơ sở và dân quân rà soát khu vực ven sông, suối, điểm có nguy cơ ngập sâu, sạt lở; giăng dây, đặt biển cảnh báo, chốt chặn những đoạn đường nước lũ tràn qua. Ở một số nơi nước ngập thấp trên mặt đường, Công an các xã Hòa Xuân, Xuân Lãnh, Xuân Phước, Đồng Xuân, Hòa Thịnh tổ chức trực xuyên đêm, hướng dẫn người dân đi lại an toàn.
Trực tiếp kiểm tra, chỉ đạo tại các địa bàn xung yếu phía Đông Đắk Lắk, Giám đốc Công an tỉnh Đắk Lắk - Thiếu tướng Phan Thanh Tám yêu cầu Công an cơ sở phát huy vai trò nòng cốt, tham mưu cấp ủy, chính quyền triển khai phương án theo phương châm “4 tại chỗ”; phối hợp tổ chức sơ tán, di dời người dân khỏi khu vực nguy hiểm và kịp thời cứu nạn, cứu hộ khi có tình huống. Việc rà soát phải tập trung vào địa bàn có nguy cơ bị chia cắt, khu dân cư thấp trũng, ven sông suối, khu vực có nguy cơ sạt lở; ưu tiên hỗ trợ người cao tuổi, trẻ em, người khuyết tật và người bệnh.
Thực hiện Công điện số 73/CĐ-TTg ngày 7/11/2026 của Thủ tướng Chính phủ và công điện của Ban Chỉ huy phòng thủ dân sự Bộ Công an về chủ động ứng phó mưa lớn, lũ, ngập lụt, lũ quét, sạt lở đất tại Trung Bộ, Công an các tỉnh, thành phố duy trì lực lượng trực chiến 24/24h, theo dõi sát diễn biến thời tiết, chủ động phương án bảo đảm an ninh, trật tự, ứng phó và khắc phục hậu quả ngay từ cơ sở. Lực lượng, phương tiện, thiết bị và vật tư được bố trí tại những địa bàn trọng điểm, hạn chế thấp nhất tình trạng bị động, bất ngờ.
Có mặt ở nơi nguy hiểm, giúp dân vượt lũ
Tại TP Huế, mưa lớn trong các ngày 9 và 10/11 vừa qua khiến nhiều khu vực miền núi A Lưới ngập cục bộ; nước chảy xiết qua các tuyến đường, đập tràn, đất đá và cây gãy đổ gây ách tắc tại Km61+200 đến Km61+300 Quốc lộ 49. Công an các xã, phường vùng xung yếu khẩn trương rà soát, thông tin nguy cơ thiên tai đến người dân, tổ chức sơ tán khỏi nơi ngập sâu, có nguy cơ sạt lở, lũ ống, lũ quét; chú trọng người già, trẻ em và các trường hợp yếu thế.
Ở xã A Lưới 5, Thiếu tá Ngô Văn Thành, Trưởng Công an xã cho biết cán bộ, chiến sĩ vừa túc trực cảnh báo, hướng dẫn giao thông, thu dọn bùn đất tại các tuyến đường sạt lở, vừa hỗ trợ người dân thôn Hồng Hạ 1, Hồng Hạ 2 di dời tài sản, sơ tán người già và trẻ em khỏi khu vực nguy cơ cao. Tối 9/11, Trung úy Hồ Chí Lập được phân công đến thôn Hồng Hạ 1, phối hợp các lực lượng đưa cụ Kăn Khoan tuổi cao, sức yếu rời khỏi căn nhà nằm trong vùng có nguy cơ sạt lở đến nơi an toàn. Những việc làm cụ thể, kịp thời ấy thể hiện tinh thần “Vì nhân dân phục vụ” của Công an cơ sở.
Tại TP Đà Nẵng, trước diễn biến mưa lớn kéo dài, Công an thành phố huy động gần 2.200 lượt cán bộ, chiến sĩ phối hợp 1.740 lượt lực lượng tham gia bảo vệ an ninh, trật tự ở cơ sở trực chiến 24/24h, rà soát các khu vực xung yếu và triển khai phương án sơ tán dân. Riêng tại các địa bàn Trà Leng, Nam Trà My, Phước Thành, Trà Vân 2, lực lượng Công an phối hợp sơ tán khẩn cấp 34 hộ với 137 nhân khẩu đến nơi an toàn; đồng thời chốt chặn, kiên quyết không để người và phương tiện đi vào khu vực nguy hiểm.
Ở xã biên giới Avương, Công an xã xây dựng phương án phù hợp với đặc thù địa bàn miền núi, xác định các khu vực trọng điểm, tuyến giao thông có nguy cơ sạt lở, ngập lụt, cây đổ. Các tổ công tác xuống từng thôn tuần tra, phát loa tuyên truyền, khuyến cáo người dân không đi làm rẫy, chăn thả gia súc, đánh bắt cá hoặc vớt củi tại sông suối khi mưa lớn. Tại những điểm có nguy cơ mất an toàn, lực lượng Công an ứng trực, giăng dây, đặt biển cảnh báo, điều tiết giao thông và kiên quyết ngăn người, phương tiện qua ngầm tràn, khu vực sạt lở.
Cùng với đó, Công an xã Phước Thành bám sát địa bàn, rà soát khu vực có nguy cơ sạt lở, nước ngập sâu, chảy xiết; phối hợp các ban, ngành, đoàn thể tuyên truyền, cảnh báo, hỗ trợ người dân di dời người và tài sản, sẵn sàng cứu hộ, cứu nạn. Trong điều kiện thời tiết khắc nghiệt, địa hình phức tạp, giao thông khó khăn, cán bộ, chiến sĩ vẫn có mặt tại các điểm xung yếu để hỗ trợ nhân dân ứng phó, khắc phục hậu quả.
Tại Quảng Ngãi, Công an tỉnh yêu cầu toàn lực lượng, nhất là Công an cơ sở, bám sát địa bàn, hiệp đồng chặt chẽ với các lực lượng theo phương châm “4 tại chỗ”, sẵn sàng sơ tán dân, chốt chặn ngầm tràn nguy hiểm, đặt mục tiêu bảo vệ tính mạng và tài sản của nhân dân lên trên hết. Trong đợt mưa lớn kéo dài trung tuần tháng 11, tuyến đường vào tổ Gò Xuyên, thôn Nước Xuyên, xã Ba Vì bị chia cắt, nước lũ chảy xiết, đe dọa an toàn người dân.
Trưa 11/11, Công an xã Ba Vì phối hợp Ban Chỉ huy Quân sự xã và Tổ an ninh, trật tự thôn Nước Xuyên tiếp cận khu vực bị chia cắt, dùng dây thừng nối hai bờ, lần lượt cõng người già, trẻ em ở tổ Gò Xuyên vượt lũ đến nơi trú tránh an toàn. Lực lượng Công an còn động viên, trao nhu yếu phẩm, giúp người dân ổn định trong thời gian sơ tán.
Tại xã Măng Bút, rạng sáng cùng ngày, đất đá từ sườn đồi sạt xuống làm sập căn nhà của anh A Đai. Rất may, cả gia đình kịp thoát ra ngoài. Công an xã nhanh chóng phối hợp lực lượng tại chỗ tiếp cận hiện trường, thu dọn vật liệu đổ nát và hỗ trợ gia đình nơi tạm trú.
Không chỉ cứu người, bảo vệ tài sản tại khu dân cư, lực lượng Công an còn phối hợp bảo đảm giao thông trên các tuyến huyết mạch. Trên đường Hồ Chí Minh và Quốc lộ 49 qua các xã miền núi TP Huế, mưa lớn làm đất đá tràn xuống mặt đường, bùn đất, cây gãy đổ gây ách tắc. Cảnh sát giao thông phối hợp Cảnh sát cơ động và Công an các xã A Lưới lập rào chắn, đặt biển cảnh báo, hướng dẫn phương tiện; đồng thời cùng người dân thu dọn đất đá, cây đổ để sớm khôi phục lưu thông an toàn.
Xung kích trong từng tình huống cấp bách
Tại khu vực phía Đông Đắk Lắk, nhiều hình ảnh cán bộ, chiến sĩ Công an xuyên đêm bám địa bàn, giúp dân trong lũ đã để lại ấn tượng sâu sắc. Từ chiều 11/11 đến rạng sáng 12/11, Công an xã Đồng Xuân phối hợp lực lượng bảo vệ an ninh, trật tự ở cơ sở hỗ trợ bà Phan Thị Mỹ Hạnh sơ tán đàn heo hơn 20 con khỏi khu vực nước lũ dâng cao. Cũng trong đợt này, lực lượng Công an lần lượt giải cứu hai ông Mạc Xuân Tú (SN 1978, trú phường Bình Kiến, tỉnh Đắk Lắk) và Mỵ Duy Sơn (SN 1984, trú xã Nga Sơn, tỉnh Thanh Hóa) mắc kẹt trên cabin xe đầu kéo khi phương tiện sa vào vùng lũ trên tỉnh lộ 641 và 642.
Rạng sáng 12/11, Công an xã Hòa Thịnh sử dụng xuồng dân dụng vượt lũ đến thôn Mỹ Trung, đưa chị Bùi Thị Quỳnh Như đang chuyển dạ đến Trạm Y tế xã. Sau đó, sản phụ được chuyển tiếp bằng xuồng và ô tô đến Trung tâm Y tế Tây Hòa, sinh bé trai an toàn. Cũng trong sáng hôm đó, lực lượng Công an tiếp tục vượt lũ vào thôn Mỹ Xuân 1, đưa cụ Phạm Chủng, 94 tuổi đến nơi tạm trú an toàn. Những chuyến xuồng giữa dòng nước xiết không chỉ là hoạt động cứu trợ đơn thuần mà còn là sự chạy đua với thời gian để bảo vệ người dân trong tình huống cấp bách.
Trong khi đó, tại xã Suối Trai, Công an xã phối hợp Đội Cảnh sát chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ khu vực 11 thuộc Phòng Cảnh sát PCCC và CNCH Công an tỉnh Đắk Lắk tổ chức tìm kiếm suốt hai ngày đêm. Đến sáng 14/11, lực lượng chức năng tìm thấy thi thể ông Hồ Văn Xuân, người mất tích khi đi câu cá tại khu vực bờ tràn đập thủy điện Sông Ba Hạ trên sông Ba. Dù kết quả không như mong muốn, nỗ lực tìm kiếm xuyên đêm thể hiện trách nhiệm của lực lượng Công an đối với người dân và gia đình nạn nhân.
Việc chuẩn bị không dừng ở phương tiện, vật tư. Từ các bản tin dự báo của Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia và chỉ đạo của chính quyền, Công an cơ sở phải thường xuyên cập nhật tình hình, xác định trước tuyến đường có thể bị chia cắt, khu dân cư cần sơ tán và lực lượng có thể huy động. Cách làm này giúp mỗi địa bàn chủ động hơn khi mưa lớn xảy ra, nhất là tại những nơi địa hình phức tạp, giao thông cách trở, việc tiếp cận hỗ trợ từ bên ngoài có thể mất nhiều thời gian.
Ở những địa bàn miền núi của Đà Nẵng, yêu cầu bám sát từng thôn, từng tuyến đường càng trở nên cấp thiết. Tại Phước Thành, trong các ngày 10 và 11/11, Công an xã phối hợp các ban, ngành, đoàn thể triển khai phương án phòng, chống thiên tai, tìm kiếm cứu nạn, bảo đảm an ninh, trật tự; tập trung nắm tình hình những nơi có nguy cơ sạt lở, ngập sâu, nước chảy xiết để cảnh báo, hướng dẫn người dân phòng tránh và hỗ trợ di dời khi cần thiết. Những tổ công tác có mặt tại điểm xung yếu cũng góp phần kịp thời phát hiện, xử lý tình huống ngay từ cơ sở.
Trên các tuyến giao thông miền núi, việc chốt chặn, phân luồng và thu dọn đất đá sau sạt lở cũng là nhiệm vụ quan trọng để ngăn tai nạn thứ cấp. Đại tá Lê Viết Phương, Trưởng phòng Cảnh sát giao thông Công an TP Huế, cho biết lực lượng Cảnh sát giao thông tăng cường tuần tra, kiểm soát, bám tuyến, bám địa bàn; qua đó kịp thời xử lý tình huống phát sinh, bảo đảm giao thông an toàn, thông suốt trong điều kiện mưa lũ.
Từ công tác chuẩn bị phương tiện, rà soát địa bàn, cảnh báo nguy hiểm đến những chuyến xuồng vượt lũ, những lần cõng người già, trẻ nhỏ qua dòng nước xiết, có thể thấy phương châm “4 tại chỗ” chỉ phát huy hiệu quả khi được cụ thể hóa bằng trách nhiệm và hành động ngay tại cơ sở. Trong mưa lũ, cán bộ, chiến sĩ Công an không chỉ là lực lượng tổ chức ứng phó mà còn trực tiếp có mặt ở nơi khó khăn, nguy hiểm nhất, sát cánh cùng nhân dân bảo vệ từng sinh mạng, từng mái nhà. Đó cũng là hình ảnh người chiến sĩ Công an nhân dân bản lĩnh, tận tụy, xung kích tuyến đầu, vì nhân dân phục vụ.