Quản lý bay Việt Nam tìm cách ứng phó với “bẫy” của hacker

Nhận thấy việc làm gián đoạn hoạt động của hệ thống giám sát và điều hành bay có thể gây tổn thất rất lớn đối với Công ty quản lý bay miền Bắc, một ngày gần cuối tháng 10, tổ chức Z đã quyết định thuê hacker xâm nhập hệ thống. Sau khi hacker tấn công, hệ thống của Công ty Quản lý bay miền Bắc bắt đầu có những dấu hiệu bất thường…

Thông tin trên là một tình huống giả định tại buổi Diễn tập ứng phó hành vi can thiệp bất hợp pháp vào hệ thống thông tin chuyên ngành bảo đảm hoạt động bay năm 2019 do Tổng công ty Quản lý bay Việt Nam (VATM) phối hợp với Trung tâm giám sát an toàn không gian mạng quốc gia - Cục An toàn thông tin tổ chức.

Cụ thể, một nhóm hacker vừa được thuê lập kế hoạch phá hoại hệ thống của Công ty Quản lý bay miền Bắc. Do hệ thống này được cách ly với internet nên mọi quá trình rà soát từ bên ngoài đều không mang lại kết quả.

Sau khi rà soát từ bên ngoài không có kết quả, nhóm này đã tìm kiếm thông tin trên mạng xã hội và phát hiện trong Trung tâm Kiểm soát không lưu Hà Nội có một nhân viên có thể là chìa khoá cho một cuộc tấn công vào hệ thống này.
Hơn 50 cán bộ của đơn vị quản lý bay đã tham gia buổi diễn tập.
Hơn 50 cán bộ của đơn vị quản lý bay đã tham gia buổi diễn tập.

Biết được nhân viên này đang gặp khó khăn, nợ nần về tài chính, do đó nhóm hacker đã tiến hành mua chuộc, giao cho anh này một nhiệm vụ đơn giản là cắm 1 thiết bị giống một chiếc ổ USB vào phía sau của một máy tính ở phòng điều hành bay nhân lúc máy tính đó chưa khóa màn hình và lặng lẽ rút ra khi có yêu cầu.

Thiết bị USB đó thật ra là một thiết bị chuyên dụng để tấn công mạng, có khả năng thực hiện thao tác chuột/bàn phím để thực thi mã độc và kết nối từ xa qua mạng di động 4G. Khi ổ USB được cắm vào, hacker ở một nơi khác có thể bắt đầu thực hiện nghiên cứu, tấn công vào hệ thống giám sát, điều hành bay ngay như đang ngồi trực tiếp trong mạng nội bộ và vượt mặt các phần mềm chống virus và bảo vệ mạng của đơn vị.

Hacker kết hợp với mã độc để duy trì sự hiện diện lâu dài, kiểm soát và gửi dữ liệu ra bên ngoài, ẩn nấp và thực hiện nhiệm vụ tấn công sang các mục tiêu khác. Nhận thấy việc làm gián đoạn hoạt động của hệ thống giám sát và điều hành bay có thể gây tổn thất rất lớn đối với Công ty Quản lý bay miền Bắc, ngày 18-10-2019, nhóm này đã quyết định tấn công làm gián đoạn hoạt động của hệ thống giám sát và điều hành bay.

Sau khi hacker tấn công, hệ thống của Công ty Quản lý bay miền Bắc bắt đầu có những dấu hiệu bất thường. Ngay khi phát hiện có sự cố xảy ra trên màn hình giám sát, kíp trưởng không lưu gọi điện thông báo kíp viên để kiểm tra hệ thống và thông báo trên toàn hệ thống; đồng thời yêu cầu các kíp viên sử dụng hệ thống dự phòng để điều hành bay. Trong thời gian này, các lực lượng quản trị mạng được huy động để điều tra và khắc phục sự cố...

 Nói về buổi diễn tập trên, lãnh đạo VATM cho hay, 50 cán bộ, nhân viên kỹ thuật quản trị mạng, phụ trách công nghệ thông tin đến từ Công ty Quản lý bay miền Bắc, Công ty Quản lý bay miền Trung, Công ty Quản lý bay miền Nam, Trung tâm Quản lý luồng không lưu và Trung tâm Thông báo tin tức Hàng không đã tham gia tình huống diễn tập được đánh giá là điển hình.

Các chuyên gia đầu ngành của Trung tâm Giám sát an toàn không gian mạng quốc gia - Cục An toàn thông tin cũng cùng tham gia hỗ trợ việc thiết lập, duy trì hoạt động của hệ thống trang thiết bị; Kiểm tra, đánh giá kỹ năng xử lý tình huống.

“Cuộc diễn tập lần này nhằm trang bị cho cán bộ kỹ thuật kiến thức, kỹ năng, kinh nghiệm thực tế và sự nhanh nhạy, ứng phó xử lý tình huống khi xảy ra tấn công mạng, nguy cơ, mối đe dọa về an toàn đối với các hệ thống thông tin, góp phần tuyên truyền, phổ biến nâng cao nhận thức và trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức và người sử dụng về an toàn thông tin”, lãnh đạo VATM thông tin thêm.

Bên cạnh đó, ông Hoàng Minh Tiến, Phó cục trưởng Cục An toàn thông tin, Bộ TT&TT chia sẻ: Trong 6 tháng đầu năm 2019, Bộ TT&TT ghi nhận 3.159 cuộc tấn công mạng vào các hệ thống thông tin tại Việt Nam.

Cũng theo số liệu của Bộ TT&TT, trong tổng số 3.159 cuộc tấn công mạng vào các hệ thống thông tin tại Việt Nam trong 6 tháng đầu năm nay, có 968 cuộc tấn công thay đổi giao diện (Deface), 635 cuộc tấn công cài cắm mã độc (Malware) và 1.556 cuộc tấn công lừa đảo (Phishing). Vị này cũng nhấn mạnh, công tác bảo đảm thông tin là công việc thường xuyên, liên tục.

Thực tế, các cuộc tấn công mạng nhằm vào các hệ thống trên thế giới đều là các cuộc tấn công có chủ đích và ngày càng tinh vi hơn. Mặc dù các hệ thống thông tin quan trọng được áp dụng rất nhiều các giải pháp, biện pháp bảo đảm an toàn, an ninh mạng, trong đó có giải pháp cô lập, tách các hệ thống này ra khỏi internet.

Tuy nhiên, vẫn bị tấn công mạng gây ra những sự cố nghiêm trọng. Nguyên nhân chủ yếu là do nhận thức, năng lực kỹ thuật của nhân lực phụ trách chưa thực sự cao.

“Hệ thống thông tin của hàng không nếu xảy ra sự cố sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến uy tín của ngành, của đất nước, mang đến những hậu quả khôn lường”, ông Tiến nói và cho rằng, tuyệt đối không được chủ quan. Việc diễn tập ứng phó với các tình huống là vô cùng quan trọng để rèn luyện kỹ năng, độ nhạy bén, linh hoạt cũng như để có kinh nghiệm ứng phó với các sự cố nếu có.

Phạm Huyền

Các tin khác

Cảnh giác SMS giả mạo ngân hàng, chiếm đoạt tài sản

Cảnh giác SMS giả mạo ngân hàng, chiếm đoạt tài sản

Tin nhắn SMS giả mạo thương hiệu ngân hàng (SMS Brandname) đang được kẻ gian lợi dụng để lừa đảo, chiếm đoạt tài sản. Nguy hiểm hơn, tin nhắn giả mạo xuất hiện ngay trong luồng hội thoại chứa các thông báo chính thức của ngân hàng, khiến người dùng khó phân biệt thật – giả, dễ sập bẫy nếu mất cảnh giác.

Chủ động bảo vệ học sinh, sinh viên trước cạm bẫy trên không gian mạng

Chủ động bảo vệ học sinh, sinh viên trước cạm bẫy trên không gian mạng

Công an Đồng Nai đang đẩy mạnh phối hợp với ngành giáo dục và các địa phương tuyên truyền, trang bị kỹ năng nhận diện, phòng ngừa lừa đảo, dụ dỗ và xâm hại trên không gian mạng cho học sinh, sinh viên. Qua chiến dịch “Không một mình”, các em được hướng dẫn chủ động bảo vệ bản thân và tìm kiếm trợ giúp khi cần thiết.

Công an TP Huế tổ chức diễn tập ứng cứu sự cố an ninh mạng

Công an TP Huế tổ chức diễn tập ứng cứu sự cố an ninh mạng

Từ các tình huống cụ thể, các đội thi tham gia diễn tập sẽ phân tích nguy cơ, điểm yếu trong từng giai đoạn từ khi xây dựng hệ thống AI; triển khai các biện pháp kỹ thuật nhằm bảo đảm an ninh mạng, an ninh dữ liệu, báo cáo sự cố và đề xuất giải pháp khắc phục.

Khai mạc Diễn đàn và Triển lãm An ninh tài chính số Việt Nam 2026

Khai mạc Diễn đàn và Triển lãm An ninh tài chính số Việt Nam 2026

Sáng 6/11, tại TP Hồ Chí Minh, Diễn đàn và Triển lãm An ninh tài chính số Việt Nam 2026 khai mạc với chủ đề “AI và Niềm tin số: Kiến tạo lá chắn An ninh Tài chính Việt Nam”. Sự kiện tập trung nhận diện những nguy cơ an ninh mạng, bảo vệ dữ liệu và tài sản trong quá trình phát triển các dịch vụ tài chính số.

Xử lý 2 chủ tài khoản Facebook lan truyền video đồi trụy

Xử lý 2 chủ tài khoản Facebook lan truyền video đồi trụy

Qua công tác nắm tình hình trên không gian mạng, Phòng An ninh mạng Công an TP Huế phát hiện tài khoản Facebook “Minh Khang Nguyễn” và Facebook “Ni SeVen” đăng tải bài viết kèm hình ảnh hai người ngồi trong xe ôtô VF3, trong đó có một người đàn ông không mặc quần, có mặc áo và một người phụ nữ.

Kỳ cuối: Xây dựng “văn hóa số” và sự đồng hành từ gia đình, nhà trường

Kỳ cuối: Xây dựng “văn hóa số” và sự đồng hành từ gia đình, nhà trường

Nhận diện được nguy cơ và đòn tấn công của tội phạm mạng mới chỉ là bước khởi đầu. Để bảo vệ thế hệ trẻ một cách bền vững trước ma trận cạm bẫy trên không gian ảo, vấn đề cốt lõi là phải xây dựng cho các em một “văn hóa số” chuẩn mực, hình thành bản lĩnh tự vệ số ngay từ trong tư duy. Sự phối hợp chặt chẽ giữa cơ quan chức năng - nhà trường - gia đình chính là yếu tố quyết định thành công trong sứ mệnh bảo vệ những công dân số tương lai.

Kỳ 2: “Không Một Mình” - chiến dịch nhân văn và mạng lưới “lá chắn”

Kỳ 2: “Không Một Mình” - chiến dịch nhân văn và mạng lưới “lá chắn”

Trước những diễn biến phức tạp, tinh vi của tội phạm công nghệ cao nhắm vào lứa tuổi thanh thiếu niên, lực lượng Công an đã nhanh chóng vào cuộc với quyết tâm chiến lược. Chiến dịch “Không Một Mình 2026 - Kết nối không tổn thương” được khởi động quy mô trên toàn quốc. Tại TP Hồ Chí Minh, sự phối hợp hiệp đồng tác chiến giữa Công an thành phố và Sở Giáo dục và Đào tạo, tạo nên một mạng lưới “lá chắn” an ninh số vững chắc, gửi đi thông điệp nhân văn sâu sắc: Không để bất kỳ đứa trẻ nào phải cô độc chiến đấu trước các hiểm họa trên không gian mạng.

Kỳ 1: Báo động đỏ, khi tội phạm công nghệ cao nhắm vào thế hệ trẻ

Kỳ 1: Báo động đỏ, khi tội phạm công nghệ cao nhắm vào thế hệ trẻ

Trong kỷ nguyên chuyển đổi số, không gian mạng vừa là kho tàng tri thức, vừa ẩn chứa vô số cạm bẫy tinh vi nhắm trực tiếp vào thế hệ trẻ. Trước thực trạng đó, Công an TP Hồ Chí Minh cùng các sở ban ngành thành phố đã và đang triển khai quyết liệt Chiến dịch “Không Một Mình”. Không chỉ là một chiến dịch truyền thông lan tỏa rộng khắp, đây còn là tấm “lá chắn” an ninh số vững chắc, huy động sức mạnh tổng hợp của gia đình, nhà trường và xã hội nhằm trang bị kỹ năng tự vệ, thay đổi tư duy và khẳng định một thông điệp đanh thép: Trong mọi nghịch cảnh trên không gian mạng, các em học sinh, sinh viên không bao giờ phải đơn độc đối mặt!

Mỗi sinh viên là một lá chắn bảo vệ không gian mạng

Mỗi sinh viên là một lá chắn bảo vệ không gian mạng

Trước những diễn biến phức tạp của tội phạm lừa đảo trực tuyến, Đại tá, Tiến sĩ Nguyễn Hồng Quân, Phó Cục trưởng Cục An ninh mạng, Bộ Công an - Trưởng Ban An ninh dữ liệu và Bảo vệ dữ liệu cá nhân, Hiệp hội An ninh mạng quốc gia - nhấn mạnh kỹ năng tự bảo vệ trên không gian mạng cần trở thành năng lực thiết yếu của mỗi công dân số, đặc biệt là giới trẻ.

ACB cảnh báo nguy cơ mã độc trên iPhone, khuyến nghị cập nhật iOS mới

ACB cảnh báo nguy cơ mã độc trên iPhone, khuyến nghị cập nhật iOS mới

Mã độc Coruna, DarkSword khai thác lỗ hổng bảo mật trên iPhone chưa cập nhật hệ điều hành mới, trong khi các thủ đoạn chiếm SIM, kiểm soát điện thoại tiếp tục đe dọa an toàn tài khoản ngân hàng. ACB khuyến cáo người dùng chủ động nhận diện rủi ro, bảo vệ thông tin cá nhân và tài sản.

Binance bị hack, hé lộ khả năng tin tặc xâm nhập qua laptop kỹ sư

Binance bị hack, hé lộ khả năng tin tặc xâm nhập qua laptop kỹ sư

Binance (sàn giao dịch tiền mã hóa lớn nhất thế giới) ngày 30/10 cho biết, vụ tấn công ảnh hưởng tới khoảng 6,3 tỷ USD tài sản có thể bắt nguồn từ laptop của một kỹ sư bị xâm nhập. Sàn đã phối hợp với các đối tác phong tỏa khoảng 3 tỷ USD và cam kết bù đắp toàn bộ tổn thất.

Kỷ nguyên biến thể AI và bài toán bảo đảm an ninh nhân loại

Kỷ nguyên biến thể AI và bài toán bảo đảm an ninh nhân loại

Thập niên 2026-2035 đang chứng kiến một bước ngoặt lịch sử chưa từng có: Trí tuệ nhân tạo (AI) đang dịch chuyển nhanh từ vai trò chủ yếu là công cụ hỗ trợ năng suất sang các hệ thống có mức độ tự chủ ngày càng cao, tác động sâu rộng tới kinh tế, xã hội và an ninh. Đằng sau những kỳ tích về kinh tế và công nghệ là những rủi ro với an ninh nhân loại.

Phát động Dự án CyberZ, phòng chống lừa đảo trực tuyến

Phát động Dự án CyberZ, phòng chống lừa đảo trực tuyến

Với thông điệp “Trang bị kiến thức - Làm chủ kỹ năng - Khuyến khích sáng tạo - Lan tỏa hành động”, CyberZ không chỉ hướng tới giúp sinh viên tự bảo vệ mình trước các nguy cơ lừa đảo trực tuyến, mà còn khuyến khích người trẻ chủ động tham gia bảo vệ cộng đồng, từng bước hình thành mạng lưới những “Chiến binh số” có kiến thức, kỹ năng và trách nhiệm.

Chính phủ Thụy Điển hạn chế ChatGPT và Claude vì lo ngại an ninh dữ liệu

Chính phủ Thụy Điển hạn chế ChatGPT và Claude vì lo ngại an ninh dữ liệu

Chính phủ Thụy Điển quyết định siết chặt việc sử dụng hai nền tảng trí tuệ nhân tạo (AI) ChatGPT và Claude trong các cơ quan công quyền do lo ngại nguy cơ rò rỉ dữ liệu nhạy cảm. Từ ngày 26/10, công chức Thụy Điển chỉ được phép sử dụng các nền tảng AI đã được cơ quan chức năng phê duyệt để bảo đảm an ninh thông tin.