Nhận lời mời của Chủ tịch Hạ viện Philippines, Chủ tịch Đại hội đồng Liên nghị viện các nước ASEAN lần thứ 47 (AIPA-47) Faustino "Bojie" De Guzman Dy III, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn sẽ dẫn đầu đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam tham dự Đại hội đồng AIPA-47 tại Manila, Philippines từ ngày 17-18/11/2026.
Diễn ra trong năm Philippines đảm nhiệm vai trò Chủ tịch ASEAN và Chủ tịch AIPA, Đại hội đồng lần này mang chủ đề "Nghị viện bảo đảm một ASEAN hòa bình, thịnh vượng và lấy người dân làm trung tâm". Đây là dịp để các nghị viện thành viên tăng cường trao đổi, phối hợp hành động, góp phần đưa các định hướng hợp tác khu vực thành những chính sách và kết quả thiết thực, đáp ứng lợi ích của người dân.
Sự tham dự của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn không chỉ tiếp nối truyền thống đóng góp tích cực của Quốc hội Việt Nam tại AIPA, mà còn mang ý nghĩa quan trọng trong việc củng cố quan hệ hợp tác nghị viện Việt Nam - Philippines, nhất là khi hai nước vừa nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược tăng cường.
Đóng góp tiếng nói Việt Nam vào những ưu tiên chung
Kể từ khi chính thức gia nhập Tổ chức Liên nghị viện ASEAN (AIPO), tiền thân của Hội đồng liên Nghị viện các nước ASEAN (AIPA), năm 1995, Quốc hội Việt Nam luôn coi trọng và tích cực tham gia các hoạt động của tổ chức, đóng góp vào việc củng cố, hoàn thiện các cơ chế hợp tác, tăng cường quan hệ hữu nghị, hiểu biết và tin cậy giữa các nghị viện thành viên.
Thông qua AIPA, Quốc hội Việt Nam đã chủ động đề xuất nhiều sáng kiến nhằm nâng cao hiệu quả hợp tác liên nghị viện, đồng thời tích cực trao đổi quan điểm về những vấn đề khu vực và quốc tế cùng quan tâm. Những hoạt động này không chỉ góp phần thúc đẩy hợp tác trong ASEAN mà còn khẳng định vai trò, nâng cao vị thế và uy tín của Việt Nam tại các diễn đàn nghị viện đa phương.
Trong bối cảnh tình hình khu vực và quốc tế tiếp tục diễn biến phức tạp, vai trò của các cơ quan lập pháp ngày càng được đề cao trong việc hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, thúc đẩy hợp tác và tạo nền tảng chính sách để ứng phó hiệu quả với những thách thức mới.
Theo Đại sứ Philippines tại Việt Nam Francisco Noel R. Fernandez III, với tư cách chủ nhà AIPA-47, Chủ tịch Hạ viện Philippines dự kiến mời Chủ tịch Quốc hội Việt Nam dẫn dắt thảo luận bốn nội dung quan trọng, gồm vai trò của nghị viện trong ngăn ngừa và quản lý các thách thức về an ninh mạng lưới kết nối; thúc đẩy tăng trưởng bao trùm; tăng cường giao lưu và sự tham gia, đóng góp của người dân; tạo điều kiện để phụ nữ lãnh đạo tham gia quản trị trí tuệ nhân tạo (AI).
Đây đều là những vấn đề mang tính thời sự, gắn với các ưu tiên phát triển của ASEAN cũng như kinh nghiệm thực tiễn của Việt Nam. Phía Philippines bày tỏ mong muốn lắng nghe quan điểm, chia sẻ kinh nghiệm của Chủ tịch Quốc hội Việt Nam, đặc biệt trong các lĩnh vực an ninh số và quản trị AI, vốn đang nhận được sự quan tâm và được Việt Nam ưu tiên thúc đẩy.
Đối với nội dung tăng cường giao lưu nhân dân, Việt Nam được đánh giá có nhiều kinh nghiệm trong kết nối, thúc đẩy sự tham gia của người dân thông qua việc triển khai đồng bộ ba trụ cột đối ngoại gồm đối ngoại Đảng, ngoại giao Nhà nước và đối ngoại nhân dân. Những kinh nghiệm này được kỳ vọng sẽ đóng góp thiết thực vào thảo luận về phát huy vai trò của người dân trong tiến trình hợp tác và phát triển khu vực.
Tương tự, những chia sẻ của Việt Nam về tăng trưởng bao trùm cũng được phía Philippines đánh giá cao, trong bối cảnh nền kinh tế Việt Nam tiếp tục duy trì đà phát triển đáng kể, bất chấp những tác động từ các cuộc xung đột đang ảnh hưởng đến tăng trưởng kinh tế tại nhiều quốc gia.
Ở phạm vi rộng hơn, AIPA-47 cũng là cơ hội để các nghị viện ASEAN tăng cường phối hợp trong giải quyết những vấn đề chung, thúc đẩy sự gắn kết giữa hợp tác liên chính phủ và hợp tác liên nghị viện. Trong đó, vai trò của nghị viện không chỉ thể hiện ở việc xây dựng, hoàn thiện pháp luật mà còn ở khả năng chuyển hóa các cam kết khu vực thành chính sách phù hợp với điều kiện thực tiễn của từng quốc gia.
Tạo xung lực mới cho quan hệ nghị viện Việt Nam - Philippines
Bên cạnh ý nghĩa đa phương, chuyến công tác của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn còn diễn ra vào thời điểm quan hệ Việt Nam - Philippines đang bước sang giai đoạn phát triển mới.
Trải qua 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao và 10 năm triển khai quan hệ Đối tác chiến lược, hai nước không ngừng củng cố lòng tin chính trị, tăng cường trao đổi và mở rộng hợp tác trên nhiều lĩnh vực. Đặc biệt, việc hai nước chính thức nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược tăng cường vào ngày 1/6, nhân chuyến thăm cấp Nhà nước tới Philippines của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, đã tạo nền tảng và động lực mới cho hợp tác song phương.
Theo Đại sứ Việt Nam tại Philippines Lại Thái Bình, quan hệ giữa Quốc hội Việt Nam với Thượng viện và Hạ viện Philippines ngày càng được củng cố và phát triển trên nhiều phương diện.
Nổi bật là việc hai bên duy trì trao đổi đoàn, tiếp xúc giữa lãnh đạo và nghị sĩ; tăng cường chia sẻ kinh nghiệm trong công tác lập pháp, giám sát và xây dựng chính sách; đồng thời phối hợp tích cực tại các diễn đàn nghị viện khu vực và quốc tế, đặc biệt là AIPA.
Đại sứ Lại Thái Bình đánh giá, thông qua hợp tác song phương và phối hợp tại AIPA, Việt Nam và Philippines đã đóng góp vào việc xây dựng nền ngoại giao nghị viện ASEAN ngày càng chủ động, thực chất và hiệu quả, gắn kết chặt chẽ hơn với tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN.
Đáng chú ý, trong bối cảnh khu vực đứng trước nhiều thách thức về an ninh và ổn định, hợp tác nghị viện hai nước còn có ý nghĩa trong việc thúc đẩy nhận thức chung, củng cố lòng tin và ủng hộ các cơ chế đối thoại, hợp tác nhằm duy trì hòa bình, ổn định, an ninh và an toàn hàng hải tại Biển Đông, trên cơ sở luật pháp quốc tế, đặc biệt là Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982 (UNCLOS).
Trên cả bình diện song phương và đa phương, chuyến tham dự AIPA-47 của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn là dịp để Việt Nam tiếp tục phát huy vai trò tích cực trong ngoại giao nghị viện, tăng cường quan hệ với Philippines và các nghị viện thành viên ASEAN. Qua đó, đóng góp vào việc củng cố đoàn kết, thúc đẩy hợp tác, hiện thực hóa mục tiêu xây dựng một Cộng đồng ASEAN hòa bình, thịnh vượng và thực sự lấy người dân làm trung tâm.