Trong mỗi giai đoạn của cuộc kháng chiến, lực lượng Công an vừa ra sức phát triển, xây dựng lực lượng, đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ bảo vệ Đảng, giữ vững an ninh, trật tự, bảo vệ công cuộc xây dựng CNXH ở miền Bắc, vừa phát huy vai trò hậu phương lớn, chi viện mọi mặt, có hiệu quả cho An ninh miền Nam, góp phần quan trọng vào công cuộc giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.
Từ năm 1955-1975, công tác chi viện cho chiến trường miền Nam liên tục có sự điều chỉnh phù hợp với yêu cầu, nhiệm vụ kháng chiến. Trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân 1975, Ban An ninh Trung ương Cục đã huy động hơn 13.000 cán bộ, chiến sĩ tham gia tiến công địch trên nhiều hướng, nhiều mũi, đánh thẳng vào các căn cứ, sào huyệt của địch; tổ chức công tác tuyên truyền, phát động quần chúng nổi dậy, trừng trị, xử lý các đối tượng gián điệp, tình báo, chiêu hồi, đầu sỏ ác ôn, chiếm lĩnh các mục tiêu được phân công, truy kích số đối tượng phản cách mạng lẩn trốn; tiếp quản, thu hồi, bảo vệ tuyệt đối an toàn hồ sơ, tài liệu, phương tiện của địch, giải thoát các đồng chí cán bộ cách mạng bị địch bắt, giam cầm.Lực lượng An ninh Sài Gòn - Gia Định nhanh chóng áp sát, chiếm lĩnh trụ sở, thu giữ toàn bộ tài liệu các cơ quan đầu não của địch.
Các cơ sở của An ninh T4 nhanh chóng có mặt tại Phủ Tổng thống chính quyền Sài Gòn, chủ động tiếp cận, thuyết phục Tổng thống Dương Văn Minh kêu gọi binh lính ngừng bắn, bàn giao chính quyền cho cách mạng, góp phần hạn chế một cuộc giao tranh khốc liệt trong thành phố và tránh sự đổ máu không cần thiết.
Theo số liệu cuốn “Tổng kết lịch sử CAND Việt Nam trong kháng chiến chống Mỹ, cứu nước”, trong cuộc chiến đấu gian khổ, trường kỳ này, hơn 10.000 cán bộ, chiến sĩ CAND đã hy sinh anh dũng; gần 5.000 đồng chí đã hy sinh một phần xương máu vì nền độc lập, tự do của Tổ quốc, vì sự nghiệp đấu tranh giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.
Hàng nghìn cán bộ, chiến sĩ An ninh miền Nam bị địch bắt, tù đày tra tấn dã man trong các nhà tù, trại giam của địch hoặc bị nhiễm chất độc da cam. Hàng vạn cơ sở quần chúng cách mạng đã thầm lặng đóng góp, cống hiến hy sinh trên khắp các chiến trường và miền Bắc hậu phương lớn, góp phần to lớn đối với sự toàn thắng của cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, tô thắm truyền thống vẻ vang của lực lượng CAND.
Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng nhận định, trong những năm tới, tình hình thế giới và trong nước có cả thuận lợi, thời cơ và khó khăn, thách thức đan xen; đặt ra nhiều vấn đề mới, yêu cầu mới nặng nề, phức tạp hơn đối với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Tình hình đó đòi hỏi không ngừng gia tăng tiềm lực mọi mặt của quốc gia, bảo vệ vững chắc Tổ quốc và những thành quả phát triển đã đạt được, đưa đất nước vững bước tiến lên, phát triển nhanh và bền vững.
Nghị quyết Đại hội XIII đặt ra mục tiêu tổng quát là: Nâng cao năng lực lãnh đạo, năng lực cầm quyền và sức chiến đấu của Đảng; xây dựng Đảng và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh toàn diện; củng cố, tăng cường niềm tin của nhân dân đối với Đảng, Nhà nước, chế độ XHCN; khơi dậy khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc, phát huy ý chí và sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc kết hợp với sức mạnh thời đại; đẩy mạnh toàn diện, đồng bộ công cuộc đổi mới, công nghiệp hoá, hiện đại hoá; xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc, giữ vững môi trường hoà bình, ổn định; phấn đấu đến giữa thế kỷ XXI, nước ta trở thành nước phát triển, theo định hướng XHCN.
Đại hội XIII định hướng: Xây dựng QĐND, CAND cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, từng bước hiện đại, một số lực lượng tiến thẳng lên hiện đại, tạo tiền đề vững chắc phấn đấu năm 2030 xây dựng QĐND, CAND cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại. So với Đại hội XII, Đảng ta xác định chuyển từ quan điểm “từng bước hiện đại” sang “một số lực lượng tiến thẳng lên hiện đại”. Đồng thời xác định mục tiêu phấn đấu: Đến năm 2030 xây dựng QĐND, CAND cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại. Đây là tư duy rất mới trong việc định hướng xây dựng lực lượng CAND phù hợp với xu thế, yêu cầu, nhiệm vụ bảo vệ an ninh quốc gia cũng như tiềm lực của đất nước hiện nay...
Đại hội XIII còn xác định: “Quan tâm xây dựng lực lượng bảo đảm trật tự, an toàn xã hội cơ sở đủ mạnh, đáp ứng đòi hỏi nhiệm vụ giữ gìn an ninh, trật tự ở cơ sở”, đây là căn cứ, tiền đề quan trọng để Đảng ủy Công an Trung ương, Bộ Công an thực hiện chủ trương“tăng cường cơ sở”, trong đó quan tâm xây dựng Công an xã chính quy.
Thực hiện Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng, Đảng ủy Công an Trung ương đã chủ động tham mưu Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 12. Đây là lần đầu tiên Bộ Chính trị có một nghị quyết riêng chỉ đạo toàn diện về xây dựng lực lượng CAND, làm cơ sở để định hướng chỉ đạo xây dựng, phát triển lực lượng CAND từ nay đến năm 2030; cũng là dấu ấn lịch sử khi chưa bộ, ngành nào có một nghị quyết tổng thể của Bộ Chính trị về xây dựng lực lượng như vậy. Đây là nghị quyết mang tầm chiến lược, phát triển của ngành, huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc.
Xác định đây là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng, Đảng uỷ Công an Trung ương đã ban hành Kế hoạch số 118 ngày 25/5/2022 về thực hiện Nghị quyết số 12, trong đó giao các đơn vị thuộc Bộ Công an nghiên cứu, xây dựng 22 Đề án thành phần theo hệ lực lượng; giao nhiệm vụ 63 Công an địa phương xây dựng đề án và trình Tỉnh uỷ, Thành uỷ phê duyệt. Ngày 17/6/2022, Đảng uỷ Công an Trung ương, lãnh đạo Bộ Công an phối hợp Văn phòng Trung ương Đảng tham mưu Bộ Chính trị tổ chức Hội nghị toàn quốc để quán triệt, triển khai Nghị quyết số 12. Tại hội nghị quan trọng này, đồng chí Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã có bài phát biểu quán triệt, chỉ đạo với nội dung: "Quyết tâm xây dựng lực lượng CAND thật sự trong sạch, vững mạnh, đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ của cách mạng trong giai đoạn mới".
Đại tướng Tô Lâm, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Đảng uỷ Công an Trung ương, Bộ trưởng Bộ Công an nhấn mạnh, việc thực hiện Nghị quyết số 12 của Bộ Chính trị và Kế hoạch số 118 của Đảng uỷ Công an Trung ương cần phải rất khẩn trương, quyết liệt; cấp uỷ, thủ trưởng Công an các đơn vị, địa phương đề cao tinh thần trách nhiệm, phát huy vai trò người đứng đầu để quán triệt, triển khai tổ chức thực hiện nghiêm túc. Đồng thời, quá trình thực hiện cần quán triệt phương châm "5 rõ" (rõ người, rõ việc, rõ tiến độ, rõ kết quả, rõ trách nhiệm), tập trung ưu tiên danh mục ở từng giai đoạn và có lộ trình cụ thể để thực hiện các chỉ tiêu đã đề ra…
Bộ Chính trị cho ý kiến về tổng kết 10 năm thực hiện Nghị quyết số 15 
