Nữ Tổng thống Brazil, Dilma Rousseff: Không sợ hiểm nguy

Có lẽ không có vị nguyên thủ quốc gia nào trên thế giới trong ngày nhậm chức lại phải đối mặt với nhiều nguy cơ như nữ Tổng thống Brazil, Dilma Rousseff. Đúng vào ngày đầu năm 2011, ngày bà chính thức nhận chuyển giao quyền lực từ người tiền nhiệm là ông Luiz Inacio Lula da Silva, trên mang Internet đã xuất hiện những lời đe đọa ám sát, ồ ạt như những cơn mưa nhiệt đới.

Thế nhưng, những ai từng biết về Dilma Rousseff gần gụi thì đều hiểu rằng,  các "trò mèo" này không thể khiến bà e ngại. "Người đàn bà dữ tợn nhất Brazil " - đấy chính là lời tự nhận xét của nữ Tổng thống. Hiển nhiên bà không phải "liễu yếu đào tơ" để run sợ trước những lời đe dọa. Trong quá khứ, bà đã từng vượt qua được vô số những nguy cơ mà ngay cả trong các tiểu thuyết trinh thám dữ dằn nhất cũng không hay xảy ra.

Không rải hoa hồng

Khi hay tin về chiến thắng của bà Rousseff trong cuộc bầu cử tháng 10/2010, người tiền nhiệm của bà, ông  Lula da Silva, đã thốt lên: "Một giai đoạn mới trong sự phát triển dân chủ ở Brazil đã được bắt đầu". Thế nhưng, báo chí cánh hữu thì lại tỏ ra tức tối: "Đất nước đã phải nằm dưới quyền một nữ khủng bố, từng đánh bom vào các ngân hàng". Nhìn từ một góc độ nào đó, cả hai thái độ như trên đều có cơ sở của nó.

Bà Dilma Rousseff sinh ra trong một gia đình mà người cha xuất thân từ đất nước hoa hồng. Ông Petr Rousseff, vốn là một luật sư, một đảng viên cộng sản, đã rời khỏi Bulgaria từ năm 1929. Chính ông đã truyền cho con gái một tình yêu dịu dàng và đằm thắm đối với quê hương gốc dù không sinh ra ở đó.

Trong thời gian chiến tranh thế giới thứ hai, ông đã định cư ở Pháp rồi sang Argentina và cuối cùng là sang Brazil . Tại đây, ông đã cưới bà Dilma Jane Coimbra Silva làm vợ. Năm 1947, họ sinh được một cô con gái và đặt cho cái tên của mẹ là Dilma.

Nữ Tổng thống Brazil, Dilma Rousseff: Không sợ hiểm nguy ảnh 1
Ông Lula và bà Rousseff.

Bà Dilma Rousseff trong bản tự thuật xuất bản trước bầu cử đã ghi rằng bà tham gia các hoạt động chính trị từ nửa thế kỷ qua. Đó là sự thật. Thời trẻ, nữ Tổng thống tương lai đã rất say mê những tư tưởng cực tả. Vào giữa những năm 60, khi tại Brazil xuất hiện chế độ độc tài của Nguyên soái Castello Branco, cô gái trẻ Dilma đã gia nhập tổ chức thanh niên của đảng Xã hội Brazil.

Và bầu máu nóng thanh xuân đã đưa Dilma vào nhóm chiến đấu của đảng này, theo chủ trương đấu tranh vũ trang bằng cách triển khai các vụ đánh bom trại lính và ngân hàng. Tuy nhiên, theo một số nguồn tin, đích thân nữ Tổng thống tương lai trong thời trẻ không trực tiếp tham gia thực hiện các nhiệm vụ đặt bom vì tổ chức thấy ở người phụ nữ này có nhiều năng lực tổ chức hơn là tự thân làm những  việc "chân lấm tay bùn" mà nhiều thành viên trẻ khác có thể làm được.

Mặc dầu thế chính quyền độc tài vẫn tìm cách để đưa bà Rousseff vào tù năm 1970. Bà đã bị tra tấn liên tục 2 ngày liền nhưng vẫn cương quyết không khai những đồng đội của mình. Nhờ thế, trong suốt 3 năm ở trại giam, uy tín của nữ Tổng thống tương lai đã rất cao trong con mắt của các tù nhân. Không phải ngẫu nhiên mà chính tại đó bà được đặt cho biệt danh Jeanne D'Arc theo tên người nữ anh hùng lừng danh của nước Pháp.

Cũng trong thời gian hoạt động bí mật trong đảng Xã hội, bà Roussseff đã gặp được người chồng đầu tiên của mình.Ở trong trại giam, cũng như nhiều thành viên cánh tả khác, bà Rousseff vẫn không ngừng các hoạt động chính trị và đã tiến hành công tác  tuyên truyền vận động các tù nhân khác, kể cả tù hình sự…

Ra tù, bà Rousseff đã rời xuống miền nam Brazil và chờ đợi người chồng thứ hai trở về từ trại giam (ông cũng là một đồng đội trong cuộc chiến tranh du kích trên đường phố chống lại chế độ độc tài). Sau khi tái ngộ, năm 1976, họ đã sinh được một cô con gái.

Mặc dầu bận việc gia đình nhưng bà Rousseff vẫn rất chịu khó trau dồi tri thức. Năm 1977, nữ Tổng thống tương lai đã nhận được bằng đại học về môn kinh tế học. Theo  lứa tuổi, bà dần trở nên tỉnh táo và trung dung hơn trong những khát vọng biến cải xã hội và cũng ít cực đoan hơn, mặc dù vẫn tích cực tham gia vào các hoạt động chính trị.

Vừa là thành viên của các tổ chức tả khuynh, bà Rousseff ở cuối những năm 80 vừa đảm nhận chân tài vụ của tòa thị chính thành phố Porto Alegre, thủ phủ bang Rio Grande do Sul. Cũng tại đó vào đầu những năm 90, bà đã phụ trách Quỹ Kinh tế và Thống kê rồi chuyển sang làm việc ở Bộ Năng lượng của bang.

Nhưng sự kiện mang tính bước ngoặt đối với bà Rousseff lại là việc bà gia nhập đảng Lao động và làm quen được với thủ lĩnh đảng này là ông Lula, người về sau đã trở thành Tổng thống Brazil tiền nhiệm của bà. Ông Lula xuất thân chỉ là thợ cơ khí  nhưng trong hoạt động chính trị với tư cách một thủ lĩnh công đoàn thượng hạng, đã rất tinh tường phát hiện ra "những người đúng đắn".

Chính ông đã nhìn thấy trong cô con gái của người cựu đảng viên cộng sản Bulgaria, từng biết mùi lửa nước và ống đồng của các hoạt động chiến đấu bí mật, những phẩm chất quý hiếm mà chính ông cảm thấy đôi khi mình cũng không có đủ. Đó chính là sự hiểu biết mang tính khoa học, tính nguyên tắc chắc nịch và khả năng đi tới cùng trong bất cứ việc gì, ngay cả những việc mạo hiểm nhất.

Tổng thống công nhân Lula thoạt tiên đã đưa bà Rousseff vào chức Bộ trưởng Bộ Năng lượng năm 2003 và từ năm 2005, bà đảm đương chức lãnh đạo Văn phòng công dân của Tổng thống - bệ phóng lý tưởng để vươn lên vị trí nguyên thủ quốc gia.

Cũng cần phải nói rằng, người tiền nhiệm của bà Rousseff ở Văn phòng công dân của Tổng thống, ông Jose  Dirceu, đã bị buộc phải từ chức một cách đầy tai tiếng vì tội nhận hối lộ. Tổng thống Lula sau hai nhiệm kỳ ngồi trên vị trí của mình đã hiểu ra rằng hầu như tất cả các thành viên trong đội hình gần gụi với ông, xuất thân chủ yếu từ các đảng nhỏ theo khuynh hướng tự do, dần dà đều bị dính líu tới tham nhũng.

Người duy nhất luôn luôn nằm ngoài mọi nghi ngờ là bà Rousseff. Chính bà đã tự gọi mình là "người phụ nữ dữ tợn nhất Brazil " để bày tỏ thái độ từ chối cương quyết đối với tệ nạn tham nhũng. Và chính trị gia thông thái Lula đã tinh tường dọn chỗ cho nữ cựu du kích mang y phục trong trẻo của Thánh Jeanne D'Arc này tiếp tục sự nghiệp mà ông đã gây dựng nên.

Con đường dẫn tới đỉnh cao chính trường không chỉ đầy chông gai mà lắm khi còn đẫm máu. Cuộc cách mạng nhung tháng 10/2010, thời điểm diễn ra cuộc bầu cử Tổng thống Brazil , đã là khoảng thời gian cực kỳ khắc nghiệt.

Mạo hiểm cũng làm

Thoạt tiên xông vào tấn công là những binh sĩ mặc áo giáp với sự hỗ trợ của hơn 2.500 lính dù. Rồi tiếp theo là lính thủy đánh bộ và lực lượng cảnh sát đặc nhiệm. Họ "dọn sạch" từng căn nhà ổ chuột một cách cực kỳ kỹ lưỡng. Chỉ trong vòng vài ngày đầu tiên xung đột cả hai bên đã có ít nhất là 35 người chết. "Không khác gì ngoài chiến trường" - những người Brazil đứng tuổi và nhớ lâu thở dài….

Để hình dung được tất cả sự bi thảm của những gì diễn ra, cần phải nhìn vào bên trong tình hình. Complexo do Alemao chỉ là một trong gần một nghìn khu ổ chuột của thành phố cảng lớn nhất Brazil, Rio de Janeiro . Cứ ba người ở thành phố có 6 triệu dân này thì có một người phải tá túc trong những túp lều rách nát.

Đó cũng là tình cảnh chung của nhiều siêu đô thị ở đất nước lớn nhất trong khu vực châu Mỹ La tinh. Cũng vì thế nên tại các vùng ngoại ô đã rất phát triển tệ nạn và tội phạm, đặc biệt là các băng nhóm buôn bán ma túy. Chính chúng đã làm dấy lên nhiều cuộc chiến nồi da nấu thịt để tranh giành ảnh hưởng và lợi nhuận. Chỉ trong một năm mà ở Rio đã có tới gần 6 nghìn người chết trong các cuộc chiến như thế.

Và trong tháng 10/2010, tình hình đã trở nên nghiêm trọng hơn bao giờ hết.

Một đầu lĩnh của băng mafia ma túy, đang bị tống giam tại San Paolo, đã dùng điện thoại di động ra lệnh cho tay chân bên ngoài tấn công lãnh thổ của băng đối thủ  tại khu vực đông bắc Rio.

Và thế là quá mù ra mưa, bùng nổ những hành vi bạo lực công khai  tưởng không thể ai kiềm tỏa nổi. Khi các cuộc "tao ngộ chiến" của bọn tội phạm lan rộng tới khu vực sân vận động lừng danh Maracana, chính quyền đã buộc phải ra tay. Cảnh sát đã phải điều máy bay trực thăng đến dẹp loạn. Mafia giương súng bắn hạ máy bay, làm xác nó rơi xuống mái sân vận động từng giúp cho những Pele và Garrincha trở nên nổi tiếng một thời.

Đây chính là giọt nước làm tràn li. Vị Tổng thống hết nhiệm kỳ nhưng vẫn còn chưa rời vị trí cũ Lula và nữ Tổng thống chưa nhậm chức nhưng đã chắc chắn với thắng lợi của mình Rousseff đã quyết định phải quyết liệt. Và máu đã đổ nhưng trật tự đã được vãn hồi.

Chưa ngồi lên ghế Tổng thống nhưng bà Rousseff đã có dịp bộc lộ rõ bản lĩnh mạnh mẽ của mình. Bà có thêm nhiều kẻ thù nhưng người  dân Brazil lại thêm vững lòng hơn ở nữ nguyên thủ quốc gia. Bà chắc chắn sẽ không sợ hãi những lời đe dọa dù chúng tới từ bất kỳ đâu

Phương Hà

Các tin khác

Dấu ấn Hồ Thiệu Trị

Dấu ấn Hồ Thiệu Trị

Lần đầu trở về Việt Nam sau gần 20 năm định cư ở Pháp, kiến trúc sư (KTS) Hồ Thiệu Trị đã tạo ra tiếng vang với công trình trùng tu Nhà hát lớn Hà Nội (1995-1997). Trong khoảng 3 thập niên vừa qua, ông và cộng sự đã có nhiều công trình với phong cách kiến trúc đặc trưng, giàu tính thẩm mỹ trên mảnh đất hình chữ S.

Trung tướng, nhà văn Hữu Ước: "Tác phẩm là điều còn lại cuối cùng"

Trung tướng, nhà văn Hữu Ước: "Tác phẩm là điều còn lại cuối cùng"

Cũng phải vài lần hẹn, tôi mới gặp được Trung tướng, nhà văn Hữu Ước. Đã hơn 10 năm rời vị trí Tổng Biên tập Báo Công an nhân dân, An ninh thế giới, Văn nghệ công an, nhưng giờ đây, ông vẫn luôn bận rộn với công việc của Chủ tịch Chi hội Nhà văn Công an và sáng tác văn chương, hội họa.

"Hà Nội 1987" và hành trình của một người Pháp

"Hà Nội 1987" và hành trình của một người Pháp

Trong gần 4 thập niên, Việt Nam không chỉ là bối cảnh sáng tác, mà dần trở thành một phần đời sống tinh thần của nhiếp ảnh gia Jean-Charles Sarrazin. Cuốn sách ảnh "Hà Nội 1987", ra mắt cuối năm 2025, đã khơi lại dòng ký ức, đưa người đọc trở về những ngày đầu ông gắn bó với mảnh đất này.

Ở lại với A Lưới

Ở lại với A Lưới

Miền rừng A Lưới không phải là nơi người ta đến để tìm những điều vĩ đại. Nó lặng lẽ, kín kẽ, giữ người bằng những điều rất nhỏ. Những con đường đất còn ẩm sau mưa, bóng tối xuống sớm hơn giờ quen thuộc, hay ánh mắt trẻ con nhìn người lớn không dè chừng.

Nhà văn Vũ Liêm: Chẳng có tội ác nào là ngẫu nhiên

Nhà văn Vũ Liêm: Chẳng có tội ác nào là ngẫu nhiên

Viết về tội ác không chỉ là tái hiện hành vi phạm pháp, mà là đối diện với những vùng xám của quyền lực, trí tuệ và nhân tâm. Trong cuộc đối thoại thẳng thắn này, nhà văn - Trung tá Vũ Liêm nhìn lại tiểu thuyết “Tội ác sau khe cửa” như một thử nghiệm nhiều tham vọng, đó là truy nguyên động cơ phạm tội, đặt người sáng tạo trước giới hạn đạo đức của chính mình, và phơi bày những ranh giới mong manh giữa tưởng tượng nghệ thuật, nghiệp vụ điều tra và đời sống thật.

Đất lành của người cựu tù chính trị Côn Đảo

Đất lành của người cựu tù chính trị Côn Đảo

Nhớ về quãng thời gian “tòng phu” ra Côn Đảo, bà Tư rổn rảng: Năm 1981 cô ra đây theo ổng thì có một đứa con trai rồi, tên là Thọ, sinh năm 1977; hiện nay là bác sĩ bệnh viện đặc khu Côn Đảo. Năm 1982, sinh con trai thứ hai là Nghiệp, năm 1983 thì sinh một cô con gái. Đến giờ các con cũng lập gia đình, sinh sống gần đây. Cô chú có 6 đứa cháu nội ngoại. Vậy là nhà cô đến giờ có ba đời ở Côn Đảo rồi đó.

Cỏ xanh trên vết xước chiến tranh

Cỏ xanh trên vết xước chiến tranh

"Cỏ xanh đời thép"của Tống Phước Bảo, viết về nữ điệp báo Nguyễn Thị Thảo - Sáu Thảo, là cuốn sách cố gắng trả lại hơi ấm của người, cho một thân phận đã đi qua chiến tranh như một ngọn cỏ mọc trên vùng đất nhiều lần cháy rụi. Từ giọt nước mắt của biên tập viên đầu tiên đọc bản thảo, cho đến những đêm tác giả bật băng ghi âm, ngồi một mình với lời kể của cô Sáu, cuốn sách được sinh ra trong thứ thinh lặng rất dài, rất sâu.

Phía sau sự sụp đổ của “Đế chế Diddy”

Phía sau sự sụp đổ của “Đế chế Diddy”

Từng là ông trùm hip-hop, tài sản tỷ đô, tiệc tùng cùng sao hạng A, và rồi một ngày, tất cả sụp đổ, không phải vì một bản nhạc dở, mà vì những bí mật đen tối giấu kín suốt 4 thập kỷ. Đó là Sean "Diddy" Combs, người từng được ca tụng như "biểu tượng sống của giấc mơ Mỹ", nay đang là phạm nhân số 45388-509 ở nhà tù liên bang Fort Dix, New Jersey (Mỹ). Diddy đã tự hủy bằng những bí mật mà chính anh ta tạo ra. Đó không chỉ là việc một cá nhân sa ngã, mà là lời cảnh tỉnh cho cả Hollywood, nơi công lý thường chỉ lên tiếng sau khi nhạc đã tắt.

Nhà văn Tô Giang: 30 tháng tù, những trang viết đau đớn và giải thưởng văn chương

Nhà văn Tô Giang: 30 tháng tù, những trang viết đau đớn và giải thưởng văn chương

Có những câu chuyện mà nếu chỉ đọc lướt, người ta dễ tưởng đó là kịch bản của một bộ phim tội phạm xuyên biên giới: một nhà báo trẻ rời quê hương với khát vọng đổi đời, rồi trượt dài vào những căn nhà trồng cần sa trên đất Úc và kết thúc bằng bản án lặng lẽ sau song sắt. Nhưng ở Tô Giang, bóng tối không phải dấu chấm hết.

Nhà khoa học nặng lòng với quê hương

Nhà khoa học nặng lòng với quê hương

Ở tuổi gần 90, GS Trần Thanh Vân vẫn minh mẫn và mang nhiều tâm huyết với sự nghiệp khoa học của nước nhà. Hơn 30 năm trước, dù có một sự nghiệp đồ sộ và danh tiếng trong giới nghiên cứu khoa học thế giới, GS Trần Thanh Vân cùng vợ vẫn chọn quay về Việt Nam khi đó còn rất nhiều khó khăn để cống hiến.

Tái sinh kỳ diệu nhờ phục hồi chức năng

Tái sinh kỳ diệu nhờ phục hồi chức năng

Có nhiều trường hợp vì di chứng của tai nạn thương tích, đột quỵ, bệnh mãn tính… khiến cuộc đời họ những tưởng sẽ phải gắn chặt với xe lăn, giường bệnh, chịu cảnh tàn phế. Nhưng điều trị phục hồi chức năng (PHCN) đã giúp họ có được sự tái sinh kỳ diệu.

Ai là nguyên mẫu nhân vật trong bài hát “Hành quân xa”

Ai là nguyên mẫu nhân vật trong bài hát “Hành quân xa”

Hành quân xa dẫu qua nhiều gian khổ/ Vai vác nặng ta đã đổ mồ hôi/ Mắt ta sáng, chí căm thù, bảo vệ đồng quê ta tiến bước/ Đời chúng ta, đâu có giặc là ta cứ đi”… Ca từ giản dị, ngắn gọn, nhịp điệu tựa như bước chân đầy khí thế xung trận trong bài hát “Hành quân xa” do nhạc sĩ Đỗ Nhuận sáng tác năm 1953 đã trở thành hành khúc của người lính trong những năm kháng chiến chống Pháp.

Chuyện nghề của một xạ thủ bắn tỉa quốc tế

Chuyện nghề của một xạ thủ bắn tỉa quốc tế

Tham gia Đội tuyển Bộ Công an tại cuộc thi bắn tỉa quốc tế “Phong Nhẫn 2025”, Trung đoàn Đặc nhiệm - Bộ Tư lệnh Cảnh vệ đóng góp 2 xạ thủ chủ lực thi đấu chính thức là Thiếu tá Phạm Hùng Trường và Đại úy Lê Văn Phương đã xuất sắc giành Huy chương vàng nội dung thi đấu đồng đội, phối hợp tác chiến.

NSND Phạm Thị Thành: Hoa hướng dương đã đi về phía mặt trời

NSND Phạm Thị Thành: Hoa hướng dương đã đi về phía mặt trời

Tôi vẫn gọi NSND Phạm Thị Thành là một bông hoa hướng dương, bởi bà đã sống một cuộc đời rực rỡ, tận hiến cho sân khấu - nghệ thuật nước nhà. Bà là một nữ đạo diễn đầu tiên của sân khấu Việt Nam đương đại. NSND Phạm Thị Thành đã trút hơi thở cuối cùng ở tuổi 84, nhưng ánh hào quang bà để lại trên bầu trời sân khấu - nghệ thuật nước nhà sẽ vẫn còn…

“Chiến trường và quê hương” của lão tướng U100

“Chiến trường và quê hương” của lão tướng U100

95 tuổi đời, 75 tuổi Đảng, Thiếu tướng, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Phan Văn Lai vẫn khỏe mạnh. Giọng nói sang sảng, tinh thần mẫn tiệp, chân bước chậm nhưng vững chãi, ông vẫn tích cực tham gia các hoạt động xã hội, tham gia nhiều sự kiện, hội thảo do Bộ Công an tổ chức.

Robert Redford: Người định hình Hollywood

Robert Redford: Người định hình Hollywood

Ngày 16/9, đạo diễn kiêm diễn viên nổi tiếng người Mỹ Robert Redford đã qua đời ở tuổi 89 khi đang ngủ tại nhà riêng trên dãy núi Utah. Redford là "gã khổng lồ của điện ảnh Mỹ" và đã góp phần định hình Hollywood thập niên 1970 khi đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy nền điện ảnh độc lập Mỹ khi đồng sáng lập Liên hoan phim Sundance - bệ phóng cho nhiều bộ phim nổi tiếng.

Nhạc sĩ Dương Thụ: Những giấc mơ dài

Nhạc sĩ Dương Thụ: Những giấc mơ dài

Ông là một trong 4 gương mặt của “Bộ tứ sông Hồng”, cùng với nhạc sĩ Trần Tiến, nhạc sĩ Phó Đức Phương, nhạc sĩ Nguyễn Cường làm nên diện mạo của âm nhạc Việt Nam thập niên 90.