NSND Tuệ Minh: Đã thảnh thơi bay trong vòng tay trời đất

Sau 15 năm kể từ ngày người chồng yêu thương – nhà thơ Nguyễn Đình Thi qua đời, ngày 24-2, Nghệ sĩ nhân dân Tuệ Minh cũng rời xa cõi thế, hưởng thọ 80 tuổi.

Nữ nghệ sĩ Tuệ Minh sinh năm 1938 trong một gia đình trí thức ở Hà Nội. Bà là diễn viên thuộc khóa đầu của điện ảnh cách mạng Việt Nam, cùng thời với các NSND Trà Giang, Thế Anh, Ngọc Lan… Sinh thời, bà cũng được coi là một trong những nghệ sĩ đa năng khi để lại nhiều dấu ấn trong nhiều lĩnh vực, từ sân khấu, điện ảnh đến giảng dạy.

Nếu trên sân khấu, nghệ sĩ Tuệ Minh để lại tên tuổi với nhiều vai diễn để đời, trong đó có nhân vật Phượng trong vở kịch “Cách mạng” của nhà văn Nguyễn Khải thì trong điện ảnh, bà cũng là một trong số các diễn viên sớm ghi dấu ấn với rất nhiều vai diễn trong nhiều tác phẩm kinh điển của điện ảnh cách mạng Việt Nam: vai chị Thơm trong "Một ngày đầu thu" (đạo diễn Huy Vân, Hải Ninh); chị Y trong "Nguyễn Văn Trỗi" (đạo diễn Bùi Đình Hạc); Hương trong "Vợ chồng anh Lực" (đạo diễn Trần Vũ); Thương trong "Vĩ tuyến 17 ngày và đêm" (đạo diễn Hải Ninh); chị bán gạo trong "Em bé Hà Nội" (đạo diễn Hải Ninh); Xơ Xuyên trong "Ngày lễ Thánh" (đạo diễn Bạch Diệp), “Chung một dòng sông”, “Dòng sông âm vang”...

Nữ Nghệ sĩ nhân dân Tuệ Minh thời trẻ.
Nữ Nghệ sĩ nhân dân Tuệ Minh thời trẻ.

Nhờ giọng nói trời phú dễ thương, truyền cảm, bà từng có thời gian cộng tác thành công với Đài Tiếng nói Việt Nam trong chương trình "Đọc truyện đêm khuya", "Đọc truyện thiếu nhi", đóng kịch truyền thanh. Sau này, với sự động viên của nhà thơ Nguyễn Đình Thi, bà còn mạnh dạn viết kịch bản, làm phim truyện video. Những nỗ lực cống hiến cho nghệ thuật nước nhà của nữ nghệ sĩ đã được ghi nhận dưới nhiều hình thức. Bà là một trong những nữ nghệ sĩ đầu tiên được phong tặng danh hiệu Nghệ sĩ ưu tú. Năm 2016, bà vinh dự được phong tặng danh hiệu Nghệ sĩ nhân dân.

Mối tình của nghệ sĩ Tuệ Minh và nhà thơ Nguyễn Đình Thi khá đặc biệt. Theo câu chuyện mà nữ nghệ sĩ chia sẻ với truyền thông, bà quen nhà thơ Nguyễn Đình Thi từ trước khi kết hôn lần đầu. Khi ấy ông một mình nuôi hai con nhỏ rất vất vả, có tình cảm với nữ nghệ sĩ nhưng không bày tỏ tình cảm vì sợ thiệt thòi cho bà. Không những thế, nhà thơ còn là người se duyên cho bà với đạo diễn Huy Vân. Bà và đạo diễn Huy Vân có 2 con gái.

Sau khi đạo diễn mất, năm 1983, bà mới kết hôn với nhà thơ Nguyễn Đình Thi. Sinh thời, bà từng viết nhiều về tình yêu mặn nồng với nhà thơ. Trong “Em lửa cháy trong lòng”, bà từng tâm tình: “Em chưa về, anh đứng ngồi không yên. Lúc vắng anh, em lửa cháy trong lòng”.

Bà và nhà thơ Nguyễn Đình Thi đã có 20 năm chung sống hạnh phúc. Năm 2003, nhà thơ về cõi vĩnh hằng, để lại trong lòng nữ nghệ sĩ khoảng trống không gì có thể khỏa lấp. Như chính bà từng chia sẻ là sau khi ông mất, cứ vài ngày bà lại vào nghĩa trang thăm ông. Nỗi đau ấy đi vào cả trong thơ của bà. Một trong số đó là những dòng bà viết khi tiễn biệt ông về trời: “Tránh không được nỗi đau trần thế/ Chẳng việc chi thân để đọa đày! /Từ đây anh thảnh thơi bay/Trong vòng tay trời đất an bài”.

Được biết, cách đây hơn 1 năm, nữ nghệ sĩ trải qua một cơn tai biến, phải nằm một chỗ. Sau đó, bà được các con đưa vào viện dưỡng lão tại Hà Nội. Vì tuổi cao sức yếu, ngày 24-2 bà đã trút hơi thở cuối cùng, bỏ lại mọi muộn phiền trần thế, “thảnh thơi bay trong vòng tay trời đất”.

Theo kế hoạch dự kiến, tang lễ của Nghệ sĩ nhân dân Tuệ Minh sẽ được cử hành vào ngày 26-2 tại Hà Nội. Lễ tang của bà do Hội Điện ảnh Việt Nam, Hội Nhà văn Việt Nam, Hội Nhạc sĩ Việt Nam phối hợp tổ chức.

N.H.

Các tin khác

Lãnh đạo Ủy ban trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Lãnh đạo Chủ tịch Liên hiệp các Hội Văn học Việt Nam tặng hoa chúc mừng Ban chấp hành Hội Mỹ thuật Việt Nam lần thứ X, nhiệm kỳ 2026–2031.

Hội Mỹ thuật Việt Nam trước yêu cầu đổi mới, thích ứng với thời đại số

Đại hội đại biểu Toàn quốc Hội Mỹ thuật Việt Nam lần thứ X, nhiệm kỳ 2026 - 2031 diễn ra từ ngày 14/10 đến 16/10/2026 tại Hà Nội trong một bối cảnh đặc biệt. Những biến động về cơ chế tổ chức, về nguồn lực tài chính, về phương thức hoạt động và cả những yêu cầu mới của đời sống văn hóa, nghệ thuật đòi hỏi Hội phải có một cách nhìn, một tư duy mới và một bộ máy để thích ứng.

Ngày hội áo dài, dân vũ của phụ nữ Công an Thủ đô

Ngày hội áo dài, dân vũ của phụ nữ Công an Thủ đô

Ngày hội "Áo dài - Dân vũ" là sân chơi văn hóa tinh thần ý nghĩa, đây không chỉ là dịp để tôn vinh vẻ đẹp truyền thống của tà áo dài Việt Nam mà còn là nơi thể hiện sự năng động, trẻ trung, tinh thần gắn kết của nữ chiến sĩ Công an Thủ đô. Thông qua ngày hội giúp các hội viên có thêm năng lượng tích cực để tiếp tục cống hiến và hoàn thành tốt nhiệm vụ.

Phát động thi sáng tác văn học nghệ thuật về đề tài thương binh, liệt sĩ

Phát động thi sáng tác văn học nghệ thuật về đề tài thương binh, liệt sĩ

Ngày 15/10, tại Hà Nội, Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch tổ chức Lễ phát động Cuộc thi sáng tác các tác phẩm văn học nghệ thuật (truyện ngắn, thơ, ca khúc) về đề tài thương binh, liệt sĩ và người có công với cách mạng, hướng tới kỷ niệm 80 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2027).

Biến giá trị văn hóa thành giá trị kinh tế, kiến tạo sức mạnh quốc gia

Biến giá trị văn hóa thành giá trị kinh tế, kiến tạo sức mạnh quốc gia

Diễn đàn quốc gia "Văn hóa với doanh nghiệp Việt Nam" năm 2026 có chủ đề: “Văn hóa kinh doanh Việt Nam – Trụ cột quan trọng chuyển hóa giá trị văn hóa thành giá trị kinh tế, góp phần kiến tạo sức mạnh tổng hợp quốc gia”. Chương trình đánh dấu bước chuyển quan trọng từ xây dựng nền tảng giá trị sang tổ chức lực lượng, phát triển công cụ và thúc đẩy thực thi.

“Lời hứa” – Khi những chiến sĩ Công an kể chuyện nghề bằng điện ảnh

“Lời hứa” – Khi những chiến sĩ Công an kể chuyện nghề bằng điện ảnh

Không có những diễn viên chuyên nghiệp, câu chuyện trong phim “Lời hứa” được kể bằng chính những trải nghiệm nghề nghiệp, góc nhìn của các chiến sĩ CSGT Thủ đô. Bộ phim đặt ra vấn đề nhức nhối về tai nạn giao thông do rượu bia để từ đó gửi gắm thông điệp về trách nhiệm của xã hội, người dân và chính quyền cùng tạo dựng một xã hội văn minh, an toàn giao thông.

Đẩy mạnh chuyển đổi số trong phát triển văn hoá, thể thao và du lịch

Đẩy mạnh chuyển đổi số trong phát triển văn hoá, thể thao và du lịch

Quảng Trị là vùng đất có bề dày lịch sử, hội tụ những giá trị đặc sắc về văn hóa, thiên nhiên và con người. Từ hệ thống di tích chiến tranh cách mạng, di sản thiên nhiên thế giới Phong Nha - Kẻ Bàng, đến kho tàng di sản văn hóa phi vật thể và bản sắc của các cộng đồng dân tộc… Quảng Trị đang khai thác và chuyển hóa giá trị di sản thành nguồn lực phát triển bền vững trong kỷ nguyên số.

Văn hóa doanh nghiệp – nguồn lực nội sinh cho phát triển bền vững

Văn hóa doanh nghiệp – nguồn lực nội sinh cho phát triển bền vững

Trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt, văn hóa doanh nghiệp không chỉ tạo dựng bản sắc, uy tín thương hiệu mà còn trở thành nguồn lực nội sinh, góp phần nâng cao năng lực quản trị, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và tạo lợi thế cạnh tranh bền vững cho doanh nghiệp Việt Nam.

 Trở về miền ký ức Hà Nội

Trở về miền ký ức Hà Nội

Đêm nhạc Phú Quang – “Còn mãi một tình yêu”  diễn ra vào tối 12/10 tại Nhà hát Hồ Gươm không chỉ đưa khán giả trở về với những giai điệu đã làm nên một Phú Quang của Hà Nội, mà còn mở ra những ký ức riêng tư về người nhạc sĩ qua lời kể của bạn bè, đồng nghiệp và ba người con. 5 năm sau ngày ông rời xa, âm nhạc vẫn là sợi dây kết nối những người yêu thương, trong một cuộc hội ngộ đầy hoài niệm.

Thúc đẩy hợp tác thực chất cho điện ảnh Việt Nam

Thúc đẩy hợp tác thực chất cho điện ảnh Việt Nam

Trong khuôn khổ Liên hoan phim Quốc tế Busan lần thứ 31, ngày 11/10, tại Hàn Quốc, Hiệp hội Xúc tiến Phát triển Điện ảnh Việt Nam (VFDA) chủ trì tổ chức tọa đàm “Liên hoan phim - Cầu nối điện ảnh Việt Nam với thế giới”. Cùng với câu chuyện đưa phim Việt ra thế giới, phát triển thị trường, đào tạo tài năng và thu hút các đoàn phim quốc tế, những trao đổi tại sự kiện hướng tới các cơ hội hợp tác cụ thể, lâu dài.

Ướp hương cho phố: Lễ hội Đồ uống Hà Nội 2026 và bức tranh cuộc sống đủ đầy ở Dương Nội

Ướp hương cho phố: Lễ hội Đồ uống Hà Nội 2026 và bức tranh cuộc sống đủ đầy ở Dương Nội

Những ngày giữa tháng Mười thu dịu mát, thoang thoảng hương trà sen lan tỏa khắp Công viên Thiên văn học, nơi Lễ hội Đồ uống Hà Nội 2026 đang đưa nét thưởng thức tinh tế của đất Tràng An trở thành sản phẩm du lịch mới đặc sắc, ngay trong lòng một khu đô thị cũng được vun đắp bằng tâm huyết trong gần hai thập kỷ.

Mở rộng kết nối, quảng bá điện ảnh Việt Nam tại Liên hoan phim quốc tế Busan

Mở rộng kết nối, quảng bá điện ảnh Việt Nam tại Liên hoan phim quốc tế Busan

Trong khuôn khổ Liên hoan phim quốc tế Busan lần thứ 31 (BIFF 2026), ngày 10/10, tại Chợ Nội dung và Phim châu Á, Trung tâm Triển lãm và Hội nghị Busan, Hàn Quốc, Hiệp hội Xúc tiến phát triển điện ảnh Việt Nam (VFDA) chính thức khai trương gian hàng điện ảnh Việt Nam, mở đầu chuỗi hoạt động của VFDA tại Busan, tạo cơ hội quảng bá điện ảnh Việt Nam, giới thiệu tiềm năng của các địa phương, Liên hoan phim châu Á – Đà Nẵng.

 Sắc màu văn hóa trong Lễ hội Katê Khánh Hòa

Sắc màu văn hóa trong Lễ hội Katê Khánh Hòa

Lễ hội Katê phản ảnh sâu sắc những giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của đồng bào người Chăm. Đây là dịp tưởng nhớ, tri ân các vị thần có công với đồng bào dân tộc Chăm; tưởng nhớ ông bà, tổ tiên và thực hành các nghi lễ truyền thống; cầu mong cuộc sống ấm no, bình an, hạnh phúc.

Du lịch Việt Nam hướng tới đón 25 triệu khách quốc tế năm 2026

Du lịch Việt Nam hướng tới đón 25 triệu khách quốc tế năm 2026

Từ những kết quả mà ngành du lịch Việt Nam đã đạt được từ đầu năm đến nay cùng những nỗ lực quảng bá, xúc tiến và nhiều hoạt động khác được chuẩn bị cho mùa cao điểm du lịch quốc tế năm nay, có thể khẳng định, du lịch Việt Nam có khả năng đạt mục tiêu đề ra là đón 25 triệu khách quốc tế, 150 triệu khách nội địa năm 2026

Đưa văn hóa Việt vươn tầm quốc tế qua từng trang sách

Đưa văn hóa Việt vươn tầm quốc tế qua từng trang sách

TP Hồ Chí Minh tiếp tục ghi dấu ấn mạnh mẽ khi góp mặt tại Hội sách Frankfurt 2026 (Frankfurter Buchmesse) tại Đức, diễn ra từ ngày 7 đến 11/10/2026, đánh dấu một bước tiến quan trọng trong hành trình đưa hình ảnh đất nước, con người và văn hóa Việt Nam vươn ra thế giới.