Nỗ lực cứu vãn ngoại giao giữa lúc Mỹ - Iran leo thang "chiến tranh kinh tế"

Thủ tướng Qatar đã có chuyến thăm tới Tehran trong một nỗ lực nhằm tái khởi động các tiến trình ngoại giao, ngay sau khi Mỹ và Iran liên tục chỉ trích lẫn nhau về các lệnh trừng phạt mới. Sự kiện diễn ra trong bối cảnh cuộc chiến kéo dài gần nửa năm đang bế tắc, với điểm nóng tranh chấp xoay quanh quyền kiểm soát eo biển chiến lược Hormuz.

download-2793.png
Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi và Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Ngoại giao Qatar, Sheikh Mohammed bin Abdulrahman bin Jassim Al Thani, trong một cuộc tại Doha hồi tháng 2/2026. Ảnh Reuters.

Đóng vai trò là một quốc gia láng giềng vùng Vịnh của Iran đồng thời là đồng minh của Mỹ, Qatar từ lâu đã giữ vị trí trung gian đàm phán không chính thức giữa các bên tham chiến. Quốc gia này từng đóng vai trò trực tiếp trong việc đạt được thỏa thuận ngừng bắn hồi tháng 6, giúp tạm thời chấm dứt các hành động thù địch.

Theo kênh Telegram của Bộ Ngoại giao Iran, Thủ tướng kiêm Ngoại trưởng Qatar, Sheikh Mohammed bin Abdulrahman Al Thani, đã có cuộc hội đàm với Ngoại trưởng Iran Abbas Araqchi. Bộ Ngoại giao Qatar cho biết hai bên đã thảo luận về một khuôn khổ đề xuất theo từng giai đoạn, bao gồm việc thiết lập hành lang vận tải biển chung tạm thời giữa Iran và Oman qua eo biển Hormuz, cũng như triển khai dự án chung nhằm rà phá thủy lôi tại tuyến đường thủy này.

Chuyến thăm diễn ra khi cuộc chiến bước sang tháng thứ sáu. Dù các cuộc giao tranh lớn đã tạm dừng, một bước đột phá ngoại giao vẫn còn rất xa vời.

Dù các cuộc không kích đã chấm dứt, Washington hiện đang gia tăng áp lực kinh tế khi tuyên bố kế hoạch cắt đứt quan hệ của Iran với các đối tác thương mại thông qua việc tăng cường trừng phạt. Phản ứng trước động thái này, Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Baqer Qalibaf ngày 27/8 đã kêu gọi đoàn kết dân tộc để đối phó với điều mà ông gọi là "cuộc chiến tranh kinh tế toàn diện", đồng thời cảnh báo rằng sự chia rẽ nội bộ chính là "điều đối thủ mong muốn".

Ông Ebrahim Azizi, người đứng đầu ủy ban an ninh quốc gia của Quốc hội Iran, lên án các lệnh trừng phạt là "hành động thù địch và vô nhân đạo", nhưng khẳng định chúng đã mất đi tính hiệu quả.

Biên bản ghi nhớ đạt được giữa Mỹ và Iran hồi tháng 6 nhằm chấm dứt xung đột đã sụp đổ, một phần do những bất đồng về eo biển Hormuz – tuyến đường thủy hẹp giữa Iran và Oman, nơi 1/5 nguồn cung dầu mỏ toàn cầu từng đi qua trước khi chiến sự nổ ra.

Cuộc khủng hoảng đã giáng đòn mạnh vào thị trường năng lượng. Lưu lượng dầu qua eo biển Hormuz đã giảm xuống mức thấp nhất trong 3 tháng qua, chỉ còn 5 triệu thùng/ngày, giảm sâu so với mức 20 triệu thùng/ngày trước chiến sự. Giá dầu thô Brent tương lai đã tăng 0,6% lên 88,35 USD/thùng trong ngày 27/8.

Bên cạnh thiệt hại kinh tế, an ninh hàng hải đang ở mức báo động. Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO) báo cáo đã có 70 sự cố tại eo biển Hormuz kể từ ngày 28/2, khiến 19 thủy thủ thiệt mạng. Gần đây nhất, hôm 25/8, một vật thể bay không xác định đã bắn trúng một tàu chở dầu trong eo biển gây ra hỏa hoạn, rất may đám cháy đã được dập tắt và toàn bộ thủy thủ đoàn đều an toàn.

Tính đến nay, cuộc xung đột đã khiến hàng nghìn người thiệt mạng, phần lớn ở Iran và Lebanon, kể từ khi Mỹ và Israel tấn công Iran với mục tiêu đã tuyên bố là ngăn chặn Tehran sở hữu vũ khí hạt nhân, lật đổ chính phủ đương nhiệm và phá hủy chương trình tên lửa của nước này.

Tiến Kim (Theo Al Jazeera, Reuters)

Các tin khác

Truyền thông Singapore nêu bật kết quả chuyến thăm của Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú

Truyền thông Singapore nêu bật kết quả chuyến thăm của Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú

Truyền thông Singapore đánh giá cao những kết quả nổi bật trong chuyến thăm chính thức Singapore của Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú, đặc biệt là việc tổ chức thành công Đối thoại Chiến lược Việt Nam - Singapore lần thứ nhất, tăng cường trao đổi lãnh đạo và mở rộng hợp tác công nghệ.

Mỹ tạm dừng phỏng vấn thị thực trên toàn cầu

Mỹ tạm dừng phỏng vấn thị thực trên toàn cầu

Chính quyền Tổng thống Donald Trump vừa ban hành lệnh tạm ngưng các cuộc hẹn cấp thị thực đối với đương đơn trên toàn thế giới. Đây là diễn biến mới nhất trong chiến dịch siết chặt nhập cư đang được chính phủ Mỹ triển khai mạnh mẽ.

Canada mạnh tay áp thuế đáp trả Mỹ

Canada mạnh tay áp thuế đáp trả Mỹ

Chính phủ Canada mới đây đã chính thức thông báo áp dụng các biện pháp thuế quan trả đũa đối với hàng hóa nhập khẩu từ Mỹ, đánh dấu một bước leo thang mới trong cuộc chiến thương mại giữa Washington và Ottawa.

Mỹ chính thức gỡ bỏ Syria khỏi danh sách tài trợ khủng bố

Mỹ chính thức gỡ bỏ Syria khỏi danh sách tài trợ khủng bố

Mỹ mới đây đã chính thức loại bỏ Syria khỏi danh sách "quốc gia tài trợ khủng bố", một quyết định được Tổng thống Syria Ahmed al-Sharaa ca ngợi là một cột mốc "lịch sử", hứa hẹn mở đường cho công cuộc tái thiết sau những năm tháng chiến tranh.

Mỹ và Canada dường như bất đồng nghiêm trọng về thuế ô tô. Ảnh: Globe and Mail

Mỹ tăng thuế ôtô Canada lên 50%

Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố tăng thuế đối với ôtô con, xe tải và thép nhập khẩu từ Canada lên 50% từ ngày 1/1/2027, sau khi các cuộc đàm phán thương mại giữa hai nước đổ vỡ.

Căng thẳng Mỹ - Iran nóng trở lại trên mặt trận kinh tế và năng lượng

Căng thẳng Mỹ - Iran nóng trở lại trên mặt trận kinh tế và năng lượng

Trong bối cảnh Washington sắp công bố một loạt biện pháp trừng phạt mới nhằm vào Iran và các đối tác thương mại của nước này, Tehran cảnh báo sẽ ngừng toàn bộ hoạt động xuất khẩu dầu qua vùng Vịnh nếu “cuộc chiến kinh tế” tiếp diễn. Động thái đối đầu mới đang làm gia tăng rủi ro đối với thị trường năng lượng và triển vọng hạ nhiệt xung đột.

Syria và Israel đàm phán cấp cao tại Jordan dưới sự trung gian của Mỹ

Syria và Israel đàm phán cấp cao tại Jordan dưới sự trung gian của Mỹ

Nhằm xoa dịu căng thẳng sau các cuộc không kích gần đây của Israel vào lãnh thổ Syria, hai quốc gia đã tiến hành các cuộc đàm phán cấp cao dưới sự trung gian của Mỹ tại Jordan trong ngày 23/8 (giờ địa phương). Theo hãng thông tấn nhà nước Syria (SANA), cuộc gặp này mang ý nghĩa quan trọng trong nỗ lực giảm thiểu căng thẳng tại khu vực.

Mỹ áp thuế 50% lên 20 tỷ USD hàng hóa Canada

Mỹ áp thuế 50% lên 20 tỷ USD hàng hóa Canada

Mỹ vừa chính thức áp đặt mức thuế 50% đối với khoảng 20 tỷ USD hàng hóa nhập khẩu từ Canada, sau khi các nhà đàm phán thương mại hai nước không thể đi đến thỏa thuận cuối cùng dù đã trải qua ba ngày đàm phán căng thẳng tại Washington, D.C.

Mỹ trục xuất gần 2.300 công dân Mexico sang Guatemala

Mỹ trục xuất gần 2.300 công dân Mexico sang Guatemala

Mỹ đã tiến hành trục xuất khoảng 2.300 công dân Mexico sang quốc gia láng giềng Guatemala, bất chấp những phản đối gay gắt từ chính phủ Mexico. Động thái này diễn ra trong bối cảnh Tổng thống Donald Trump đang nỗ lực đẩy mạnh các chiến dịch trục xuất người nhập cư.

Bộ Ngoại giao lên tiếng về thông tin công dân Việt Nam bị bắt tại Pakistan

Bộ Ngoại giao lên tiếng về thông tin công dân Việt Nam bị bắt tại Pakistan

Liên quan đến thông tin công dân Việt Nam được cho là bị bắt tại Pakistan do vi phạm quy định về cư trú và lao động, Bộ Ngoại giao cho biết Đại sứ quán Việt Nam tại Pakistan đang khẩn trương phối hợp với cơ quan chức năng sở tại để xác minh thông tin, bảo đảm an ninh, an toàn và triển khai các biện pháp bảo hộ cần thiết đối với công dân Việt Nam bị tạm giữ.