Những chặng đường vẻ vang của lực lượng CAND (bài 7)

Thắng lợi vĩ đại của cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước đã đưa cách mạng nước ta chuyển sang giai đoạn mới với những thuận lợi và thách thức mới. Cả nước hòa bình, độc lập, thống nhất, cùng thực hiện nhiệm vụ xây dựng chủ nghĩa xã hội và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa.

Miền Bắc trải qua 20 năm tiến hành xây dựng chủ nghĩa xã hội, đạt được một số thành tựu có ý nghĩa, đặt nền móng để cả nước đi lên xây dựng chủ nghĩa xã hội. Song đất nước ta lúc này cũng phải đương đầu với nhiều khó khăn chồng chất...

Ba mươi năm chiến tranh để lại những hậu quả nặng nề về kinh tế, văn hóa, xã hội. Các thế lực thù địch vẫn chưa từ bỏ âm mưu chống phá cách mạng nước ta bằng kế hoạch bao vây, cấm vận về kinh tế, tiến hành các hoạt động gián điệp, chiến tranh tâm lý, thực hiện âm mưu "diễn biến hòa bình" nhằm lật đổ chế độ xã hội chủ nghĩa ở nước ta.

Bộ trưởng Trần Quốc Hoàn chủ trì cuộc họp bàn công tác bảo vệ Tổng tuyển cử bầu Quốc hội nước Việt Nam thống nhất, ngày 17-4-1976.
Bộ trưởng Trần Quốc Hoàn chủ trì cuộc họp bàn công tác bảo vệ Tổng tuyển cử bầu Quốc hội nước Việt Nam thống nhất, ngày 17-4-1976.

Ở miền Nam, ngụy quân, ngụy quyền cùng các loại tình báo, gián điệp, cảnh sát, phản động tay sai của đế quốc còn lại rất nhiều, chỉ chờ có cơ hội là nổi lên chống phá chính quyền cách mạng. Nền kinh tế bị chiến tranh tàn phá, mất cân đối nghiêm trọng.

 Các tệ nạn xã hội như: gái điếm, nghiện hút, văn hóa đồi trụy, thất nghiệp, lang thang cơ nhỡ rất nặng nề...; vì vậy, yêu cầu ổn định an ninh, trật tự (ANTT) ở các vùng mới giải phóng là nhiệm vụ khó khăn cấp bách của toàn Đảng, toàn quân và toàn dân ta.

Dưới ánh sáng Nghị quyết Hội nghị lần thứ 24 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII (9-1975) và Nghị quyết Đại hội lần thứ IV của Đảng (12-1976), CAND đã nhanh chóng kiện toàn tổ chức, phát triển lực lượng và triển khai các mặt công tác giữ vững an ninh chính trị và trật tự, an toàn xã hội trong phạm vi cả nước, phục vụ đắc lực nhiệm vụ chính trị của Đảng.

Trong phiên họp thứ nhất, Quốc hội khoá 5 (6-1975) đã quyết nghị hợp nhất Bộ Công an với Bộ Nội vụ, lấy tên là Bộ Nội vụ. Để kịp thời chỉ đạo các mặt công tác bảo vệ ANTT các vùng mới giải phóng, ngày 16-2-1976, Bộ trưởng Bộ Nội vụ ra Quyết định số 596/NV-QĐ lập cơ quan đại diện tại miền Nam gồm 5 đồng chí, do Thứ trưởng Trần Quyết làm Trưởng đại diện. Lãnh đạo Bộ chỉ đạo khẩn trương tuyển chọn cán bộ và tăng cường chi viện cho lực lượng an ninh miền Nam.

Ngay sau khi giành được chính quyền, lực lượng an ninh đã tham gia các Ban quân quản, yêu cầu hàng vạn đối tượng là ngụy quân, ngụy quyền, cảnh sát, tình báo, phản động ra trình diện, khai báo để tiến hành phân loại, cải tạo, giáo dục. Tính đến tháng 7-1975, lực lượng an ninh đã tổ chức cho hơn 1 triệu đối tượng, chủ yếu là ngụy quân, ngụy quyền, cảnh sát ngụy đăng ký trình diện; tập trung giáo dục dài hạn, ngắn hạn và giáo dục tại xã, phường.

Dưới sự lãnh đạo trực tiếp của các cấp ủy Đảng, được nhân dân giúp đỡ, lực lượng an ninh đã khẩn trương truy quét tàn quân địch, trấn áp bọn phá hoại. Trong năm 1975, ta đã bắt giữ 30.409 đối tượng lẩn trốn, trong đó có 4 nhân viên CIA, 667 nhân viên Phủ đặc ủy Trung ương tình báo, 4.545 cảnh sát đặc biệt, 1.209 tướng tá ngụy, 1179 ngụy quyền cao cấp và cầm đầu đảng phái phản động, 86 tuyên úy Thiên chúa giáo, 50 tuyên úy Phật giáo, 18 tuyên úy Tin lành.

Lực lượng an ninh phối hợp chặt chẽ với lực lượng quân đội truy quét mạnh các ổ nhóm vũ trang, khám phá các tổ chức phản động, kịp thời đập tan âm mưu vũ trang gây bạo loạn của chúng. Đến cuối năm 1976 đầu năm 1977, hơn 500 toán, cụm vũ trang bị ta tiêu diệt. Hàng chục tổ chức phản động bị trấn áp, trong đó có những tổ chức đã hình thành bộ khung chính quyền ở 17 tỉnh, thành phố với hàng chục ngàn người tham gia.

Đội săn bắt cướp, Công an quận 5, TP Hồ Chí Minh lên đường làm nhiệm vụ. Ảnh tư liệu
Đội săn bắt cướp, Công an quận 5, TP Hồ Chí Minh lên đường làm nhiệm vụ. Ảnh tư liệu

Đáng chú ý, từ ngày 10-2 đến 28-2-1976, được sự chỉ đạo của Bộ Nội vụ, Công an Sài Gòn cùng với Công an các tỉnh phía Nam đã mở đợt truy quét, phá tổ chức phản động mang tên “Mặt trận quốc gia giải phóng Việt Nam”, bắt các đối tượng cầm đầu như: Nguyễn Văn Viên, Hà Tùng Linh, Nguyễn Văn Vàng, Vũ Ngọc Bảo và hàng ngàn đối tượng cốt cán nguy hiểm ở 12 tỉnh, thu nhiều vũ khí và tài liệu phản động.

Ở các tỉnh Long Châu Tiền, Trà Vinh, Sóc Trăng, ta đã tích cực đấu tranh trấn áp bọn phản động, khám phá vụ chôn giấu vũ khí tại Thánh địa Hòa Hảo, kịp thời đập tan âm mưu gây bạo loạn trong vùng dân tộc Khơme ở Cửu Long, trừng trị những tên ngoan cố, chống đối.

Đối với bọn FULRO hoạt động ở các tỉnh Tây Nguyên, khu VI, lực lượng an ninh đã đề xuất với Đảng biện pháp đấu tranh, đồng thời phối hợp với lực lượng quân sự truy quét, làm tan rã một bộ phận của chúng. Trong những ngày lễ lớn, sự kiện quan trọng như mít tinh mừng chiến thắng giải phóng miền Nam; kỷ niệm ngày Quốc khánh 2-9, Hội nghị chính trị hiệp thương... ta đã bố trí lực lượng bảo vệ an toàn, kịp thời phát hiện và ngăn chặn các hoạt động phá hoại của địch.

Trong thời kỳ quân quản, lực lượng an ninh bám sát nhiệm vụ quản lý vùng mới giải phóng, kịp thời nghiêm trị những băng nhóm cướp có vũ khí, bọn tội phạm hình sự nguy hiểm. Trong năm 1975, lực lượng an ninh Sài Gòn - Gia Định điều tra, làm rõ 5.305/6.959 vụ hình sự; truy quét, phá nhiều băng, ổ trộm cướp chuyên nghiệp khét tiếng như băng cướp do Đoàn Đình Hùng (tức Hai Sang) cầm đầu, chúng đã gây ra 94 vụ giết người, cướp của.

An ninh các tỉnh từ Quảng Nam, Đà Nẵng đến Phú Khánh khám phá gần 8.000 vụ. Ở các tỉnh khu VI cũ, lực lượng an ninh đã truy quét 6.319 tên tội phạm hình sự. Tại Thừa Thiên - Huế, ngày 18-6-1975, Ty An ninh điều tra, phá vụ án giết người, cướp của tại hiệu buôn tạp hoá Tân Lập, đường Phan Bội Châu, bắt khẩn cấp 3 tên gây án đưa ra truy tố trước pháp luật.

Để nhanh chóng giải quyết những tàn dư của chế độ cũ, lực lượng an ninh các địa phương phối hợp với ngành văn hoá phát động quần chúng thu hồi, thiêu hủy những văn hóa phẩm phản động, đồi trụy; đề xuất với Đảng, Nhà nước ban hành những văn bản về xây dựng nếp sống văn hóa phù hợp với chế độ mới; thành lập các trường phục hồi nhân phẩm, chữa bệnh, cai nghiện cho đối tượng là nạn nhân của các tệ nạn xã hội do chế độ cũ để tại và tổ chức cho họ lao động, học nghề, sống có ích cho xã hội. Công tác quản lý, thu hồi vũ khí, vật liệu nổ, bảo vệ trật tự an toàn giao thông, phòng cháy chữa cháy được an ninh các cấp quan tâm chăm lo và đạt nhiều kết quả.

Trong lúc ta đang tập trung khắc phục hậu quả chiến tranh, ổn định ANTT thì từ tháng 5-1975 bọn phản động Pol Pot-Iengsari liên tục cho quân khiêu khích, lấn chiếm nhiều nơi ở biên giới từ Tây Ninh đến Hà Tiên. Năm 1978, ở tuyến biên giới phía Bắc tình hình ANTT cũng trở nên phức tạp.

Lực lượng CAND ở các tỉnh biên giới Tây Nam và biên giới phía Bắc đã sát cánh cùng quân và dân ta kiên cường đấu tranh chống địch lấn chiếm, khiêu khích; dũng cảm chiến đấu bẻ gãy nhiều cuộc tiến công của bọn phản động, bảo vệ từng tấc đất thiêng liêng của Tổ quốc.

Công an các tỉnh phía Nam đã điều tra bóc gỡ hầu hết các vụ nội gián do địch cài cắm, làm phá sản các kế hoạch: “Hải Yến”, “Hoàng Mai”, “Âm Thanh”, làm thất bại “kế hoạch hậu chiến” về tình báo, gián điệp của đế quốc Mỹ, bảo vệ Đảng, bảo vệ các cơ quan, đơn vị, lực lượng vũ trang.

Thông qua phong trào quần chúng bảo vệ an ninh Tổ quốc và bằng các biện pháp nghiệp vụ, CAND đã khám phá hàng chục chuyên án gián điệp, phản động. Đáng chú ý, Công an TP Hồ Chí Minh đã điều tra và bắt quả tang tên Risacoaitơ, quốc tịch Anh, là chuyên viên kiểm toán cơ quan phát triển Liên hợp quốc cư trú bất hợp pháp tại thành phố, làm gián điệp cho CIA.

Từ tháng 7-1977 đến 7-1980, Công an các tỉnh liên tục khám phá các tổ chức phản động “Lực lượng dân quân miền Kiệm Tân” và “Đặc khu rừng Sác” ở Đồng Nai; “Mặt trận quốc gia liên kết” ở Bến Tre; “Mặt trận phục quốc Trị Thiên”, “Việt Nam dân tộc cách mạng đảng” ở Quảng Nam, Đà Nẵng. “Tam quốc phục quốc liên minh Đông A” ở Phú Khánh...

Thực hiện Chỉ thị số 04/CT-TW ngày 2-2-1977 của Ban Bí thư về việc tiếp tục phát động quần chúng, xây dựng cơ sở chính trị, truy quét FULRO, lực lượng Công an các tỉnh đã phối hợp chặt chẽ với các ngành đẩy mạnh công tác vận động quần chúng, thực hiện tốt chính sách dân tộc của Đảng, đồng thời tranh thủ các già làng, trưởng bản, trí thức có uy tín để họ kêu gọi những người theo FULRO trở về.

Lực lượng Công an điều tra, nghiên cứu, xác lập chuyên án đấu tranh với tổ chức FULRO, bắt bọn chỉ huy, cầm đầu, trong đó có chuyên án F101 lôi kéo được số tay chân cốt cán trong “Quân khu IV” FULRO ở Lâm Đồng. Qua đấu tranh ta đã bắt nhiều toán FULRO và hầu hết số cốt cán của chúng ở Lâm Đồng.

Trên lĩnh vực đấu tranh chống tội phạm kinh tế, lực lượng Công an đã tích cực tham gia công tác cải tạo công thương nghiệp tư bản tư doanh; điều tra khám phá hàng ngàn vụ xâm phạm tài sản xã hội chủ nghĩa như vụ Đặng Thanh, Trưởng ga xe lửa Hà Nội cùng đồng bọn lợi dụng phân phối tích kê mua vé tàu Thống nhất để bớt lại bán đầu cơ thu lợi cá nhân; Công an Đồng Nai phá vụ án Ngô Trung Quốc, Chủ nhiệm Công ty Bách hóa tổng hợp thành phố Biên Hoà vi phạm quy định về quản lý kinh tế...

Trong công tác đấu tranh chống tội phạm hình sự, CAND đã nhanh chóng điều tra khám phá nhiều băng, nhóm trộm cướp, giết người, tống tiền nguy hiểm, như: Vụ án giết hai vợ chồng nữ nghệ sỹ Thanh Nga ở TP Hồ Chí Minh do Nguyễn Thanh Tân cầm đầu; Công an Thuận Hải phá vụ án ném lựu đạn giết người, mang đi một số lớn tài sản và tiền ở Trạm thu thuế huyện Bắc Bình...

Trong công tác xây dựng lực lượng, nhất là từ khi Ban Bí thư ban hành Chỉ thị số 92-CT/TW ngày 25-6-1980 về Cuộc vận động xây dựng lực lượng CAND trong sạch, vững mạnh và đẩy mạnh phong trào quần chúng bảo vệ an ninh Tổ quốc trong tình hình mới, CAND đã được củng cố một bước.

Phong trào quần chúng bảo vệ an ninh Tổ quốc đã phát triển rộng khắp, nhất là ở những địa bàn trọng điểm, xung yếu. Lực lượng Công an xã, phường, bảo vệ cơ quan, xí nghiệp và các tổ chức quần chúng làm công tác an ninh, trật tự được củng cố, kiện toàn, góp phần ổn định an ninh chính trị và giữ gìn trật tự an toàn xã hội trong mọi tình hình. 

(Còn nữa)

Nhóm PVTS

Các tin khác

Lãnh đạo Bộ Công an tiếp công dân định kỳ tháng 8/2026

Lãnh đạo Bộ Công an tiếp công dân định kỳ tháng 8/2026

Ngày 17/8, tại điểm tiếp công dân của Bộ Công an, số 99 Nguyễn Tuân, phường Thanh Xuân, TP Hà Nội, Thượng tướng Đặng Hồng Đức, Uỷ viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Công an đã chủ trì tiếp công dân định kỳ tháng 8/2026 bằng hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến.

Bài 2: Những người đứng ngoài khung hình

Bài 2: Những người đứng ngoài khung hình

Trong những chuyến thăm cấp cao, công chúng thường nhìn thấy nguyên thủ, những nghi thức trang trọng và những khoảnh khắc ngoại giao trước ống kính. Ít ai biết phía sau đó là những sĩ quan cảnh vệ luôn ở rất gần nhưng hiếm khi được chú ý. Đó là những lát cắt về công việc và cuộc sống của những người thường đứng ngoài khung hình.

Xây dựng Tượng đài Công an nhân dân “Vì bình yên cuộc sống” tại Cà Mau

Xây dựng Tượng đài Công an nhân dân “Vì bình yên cuộc sống” tại Cà Mau

Công trình Tượng đài Công an nhân dân (CAND) “Vì bình yên cuộc sống” thể hiện sự quan tâm đặc biệt của lãnh đạo Bộ Công an đối với tỉnh Cà Mau - vùng đất địa đầu cực Nam Tổ quốc; tôn vinh, tri ân chiến công vẻ vang các thế hệ cán bộ, chiến sĩ CAND; tăng cường mối quan hệ mật thiết giữa lực lượng Công an với nhân dân. 

Cà Mau hướng tới “Tỉnh không ma túy” năm 2030

Cà Mau hướng tới “Tỉnh không ma túy” năm 2030

UBND tỉnh Cà Mau phân công nhiệm vụ theo phương châm “6 rõ”; 64/64 Công an xã, phường tham mưu cấp ủy, chính quyền đưa nhiệm vụ xây dựng địa bàn không ma túy vào nghị quyết Đại hội đảng bộ cùng cấp. Năm 2025, tỉnh công nhận 19 xã không ma túy, chiếm 29,6%; 45 xã còn lại thuộc diện trọng điểm phức tạp loại III về ma túy. Cà Mau không có tuyến, địa bàn trọng điểm phức tạp về ma túy.

Chăm lo quyền lợi hội viên, gìn giữ ký ức Đoàn K79

Chăm lo quyền lợi hội viên, gìn giữ ký ức Đoàn K79

Nhiều chế độ, chính sách đối với cán bộ, chiến sĩ từng tham gia Đoàn chuyên gia Bộ Công an Việt Nam tại Campuchia (Đoàn K79) tiếp tục được quan tâm giải quyết; các hoạt động nghĩa tình đồng đội, đối ngoại nhân dân được duy trì, đồng thời công tác chuẩn bị hướng tới kỷ niệm 60 năm thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam - Campuchia đang được tích cực triển khai.

“Nhà trọ 5 an” góp sức giữ bình yên khu dân cư ở Huế

“Nhà trọ 5 an” góp sức giữ bình yên khu dân cư ở Huế

Để tăng cường quản lý cơ sở lưu trú, đảm bảo ANTT, nhiều địa phương ở TP Huế đã triển khai các mô hình hiệu quả, lan tỏa phong trào Toàn dân bảo vệ An ninh Tổ quốc (ANTQ). Nổi bật là mô hình “nhà trọ 5 an” được triển khai, nhân rộng tại phường An Cựu.

Đẩy mạnh chuyển đổi số trong tuyển sinh Công an nhân dân

Đẩy mạnh chuyển đổi số trong tuyển sinh Công an nhân dân

Theo Bộ Công an, việc ban hành Thông tư quy định về tuyển sinh trong Công an nhân dân (CAND) sẽ thể chế hóa đầy đủ chủ trương của Nhà nước, Bộ Giáo dục và Đào tạo, Bộ Công an về công tác tuyển sinh. Đồng thời, nâng cao chất lượng nguồn tuyển, góp phần xây dựng lực lượng CAND thật sự trong sạch, vững mạnh, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại, đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ trong tình hình mới.

Dấu ấn “Ba Nhất” ở Quế Sơn

Dấu ấn “Ba Nhất” ở Quế Sơn

Bằng những mô hình hay, cách làm sáng tạo và tinh thần trách nhiệm cao độ trong quá trình triển khai phong trào thi đua “Ba Nhất: Kỷ luật nhất - Trung thành nhất - Gần dân nhất”, Công an xã Quế Sơn (Đà Nẵng) đã khẳng định vai trò là lực lượng nòng cốt trong đảm bảo an ninh, trật tự (ANTT) tại địa phương, chỗ dựa vững chắc của cấp ủy, chính quyền và nhân dân ngay từ cơ sở.

Đưa hợp tác an ninh Việt Nam - Uruguay đi vào chiều sâu

Đưa hợp tác an ninh Việt Nam - Uruguay đi vào chiều sâu

Bộ Công an Việt Nam mong muốn cùng Uruguay mở rộng hợp tác phòng, chống tội phạm, tăng cường trao đổi thông tin, đào tạo và thúc đẩy đàm phán các văn kiện pháp lý song phương, tạo cơ sở cho hợp tác thực thi pháp luật ngày càng thực chất, hiệu quả.

Vun đắp tình hữu nghị Việt Nam - Belarus từ thế hệ trẻ

Vun đắp tình hữu nghị Việt Nam - Belarus từ thế hệ trẻ

Thông qua những chuyến thăm, giao lưu giữa con cán bộ, chiến sĩ Bộ Công an Việt Nam và Bộ Nội vụ Belarus, thế hệ trẻ hai nước có thêm cơ hội tìm hiểu về đất nước, con người và văn hóa của nhau, qua đó góp phần vun đắp tình hữu nghị, sự hiểu biết, tin cậy và quan hệ hợp tác tốt đẹp giữa hai nước nói chung, hai Bộ nói riêng.

Bài 1: Danh hiệu từ những điều không xảy ra

Bài 1: Danh hiệu từ những điều không xảy ra

Hơn 1.300 sự kiện đặc biệt quan trọng, trên 700 đoàn khách quốc tế được bảo vệ tuyệt đối an toàn trong 10 năm đã góp phần làm nên hành trình để Phòng Bảo vệ sự kiện đặc biệt quan trọng và khách quốc tế (Phòng 6), Bộ Tư lệnh Cảnh vệ được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Gặp nữ Phó Trưởng Công an xã tiêu biểu Tây Quảng Ngãi

Gặp nữ Phó Trưởng Công an xã tiêu biểu Tây Quảng Ngãi

Mang trong mình dòng máu dân tộc Tày của người cha ở vùng Đông Bắc Bộ (xã Kim Bình, tỉnh Tuyên Quang), sinh ra và lớn lên tại vùng đất Tây Nguyên; qua 22 năm phấn đấu và rèn luyện, Trung tá Hứa Thị Tuyết Mai - Phó Trưởng Công an xã Ngọk Bay, là một trong những nữ sĩ quan tiêu biểu của Công an tỉnh Quảng Ngãi, với thành tích 7 năm là Chiến sĩ thi đua cơ sở (năm 2018 và liên tục từ 2020 đến 2025). Và tháng 7/2026, chị được Bộ trưởng Bộ Công an tặng danh hiệu “Chiến sĩ thi đua toàn lực lượng CAND”.

Vĩnh Long: Lan tỏa phong trào “Ba nhất” từ việc làm thiết thực

Vĩnh Long: Lan tỏa phong trào “Ba nhất” từ việc làm thiết thực

Mô hình “Bếp ăn yêu thương” được Phòng Cảnh sát Thi hành án hình sự và Hỗ trợ tư pháp, Công an tỉnh Vĩnh Long triển khai từ tháng 3/2026, hưởng ứng phong trào thi đua “Ba nhất” của Bộ Công an, xác định tiêu chí “Gần dân nhất” là một trong những nội dung trọng tâm.

Trụ sở mới tạo nền tảng hiện đại hóa công tác hồ sơ nghiệp vụ

Trụ sở mới tạo nền tảng hiện đại hóa công tác hồ sơ nghiệp vụ

Dự án thành phần số 1 thuộc Dự án đầu tư xây dựng công trình mở rộng Trụ sở Bộ Công an tại số 47 Phạm Văn Đồng được khánh thành, đưa vào sử dụng đúng dịp kỷ niệm 81 năm Ngày truyền thống lực lượng Công an nhân dân (CAND), tạo điều kiện cơ sở vật chất đồng bộ, hiện đại phục vụ công tác của Cục Hồ sơ nghiệp vụ và tiến trình hiện đại hóa lực lượng CAND.

Nâng cao kỹ năng lái xe an toàn cho người dân

Nâng cao kỹ năng lái xe an toàn cho người dân

Để nâng cao kỹ năng lái xe an toàn cho người dân, Phòng Cảnh sát giao thông Công an Hà Tĩnh đã phối hợp với lực lượng Công an cơ sở và chính quyền địa phương tổ chức các buổi tuyên truyền, tập huấn kỹ năng lái xe an toàn cho người dân, góp phần kiềm chế và giảm thiểu tai nạn giao thông.

Vì một Hà Nội bình yên, hiện đại trong kỷ nguyên phát triển mới

Vì một Hà Nội bình yên, hiện đại trong kỷ nguyên phát triển mới

81 mùa bình yên đã đi qua nhưng hành trình gìn giữ bình yên vẫn tiếp tục. Từ truyền thống và sự hy sinh của những người đi trước, thế hệ Công an Thủ đô hôm nay tiếp tục viết tiếp dòng chảy ấy bằng bản lĩnh, trí tuệ, đổi mới và niềm tin của nhân dân, vì một Hà Nội bình yên, hiện đại trong kỷ nguyên phát triển mới.