Theo đồng chí Lê Quốc Minh, hiện nay, báo chí thế giới đều có xu hướng khuyến khích viết ngắn gọn, giải quyết vấn đề ngay trong một bài. Ban tổ chức Giải Báo chí toàn quốc “Vì sự nghiệp phát triển văn hóa Việt Nam” lần thứ Tư – năm 2026 nên khuyến khích tác phẩm dự thi chỉ có 1 kỳ. Trong Giải Báo chí toàn quốc sắp tới, Hội Nhà báo Việt Nam cũng sẽ ưu tiên chấm chọn tác phẩm theo hướng này, không khuyến khích các tác phẩm dài 4-5 kỳ, nhất là những tác phẩm cố tình “vẽ rắn thêm chân”.
Đồng quan điểm trên, GS.TS Tạ Ngọc Tấn cũng cho rằng, có nhiều tác phẩm dự thi dài 4-5 kỳ, mỗi bài dài gần 2.000 từ trong khi có thể được xử lý gọn gàng hơn. Trong bối cảnh hiện nay, báo chí không nên khuyến khích những tác phẩm như thế này.
Giải Báo chí toàn quốc “Vì sự nghiệp phát triển văn hóa Việt Nam” lần thứ Tư – năm 2026 do Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch chủ trì tổ chức.
Về mùa giải năm nay, Ban tổ chức cho biết, Giải tiếp tục khẳng định thông điệp: phát triển văn hóa không chỉ là nhiệm vụ của riêng ngành văn hóa, mà là trách nhiệm chung của toàn xã hội, trong đó báo chí giữ vai trò quan trọng trong tuyên truyền, lan tỏa giá trị tốt đẹp của văn hóa dân tộc; phản biện chính sách và thúc đẩy hành động vì sự phát triển văn hóa bền vững của đất nước.
Thông qua việc tôn vinh các tác phẩm báo chí có chất lượng, Giải góp phần nâng cao nhận thức, trách nhiệm của các cấp, các ngành và toàn xã hội đối với sự nghiệp phát triển văn hóa Việt Nam; khuyến khích đội ngũ người làm báo tiếp tục đổi mới nội dung, phương thức thể hiện, nâng cao chất lượng tác phẩm, đáp ứng yêu cầu phát triển văn hóa trong giai đoạn mới.
Ban tổ chức đã nhận được 1.555 tác phẩm dự thi. Đây là số lượng tác phẩm tham dự cao nhất từ trước đến nay, cho thấy sự quan tâm, hưởng ứng ngày càng rộng rãi của các cơ quan báo chí, phóng viên, nhà báo và hội viên Hội Nhà báo Việt Nam trên cả nước.
Sau khi rà soát, sàng lọc kỹ lưỡng, 1.461 tác phẩm đủ điều kiện vào vòng chấm sơ khảo, gồm: báo in 397 tác phẩm; báo điện tử 747 tác phẩm; phát thanh 44 tác phẩm; truyền hình 142 tác phẩm và báo ảnh 131 tác phẩm. Trải qua quá trình thẩm định độc lập, thảo luận và chấm chọn nghiêm túc, khách quan, công tâm, Hội đồng sơ khảo đã lựa chọn 108 tác phẩm xuất sắc vào vòng chung khảo, trong đó có 25 tác phẩm báo in, 30 tác phẩm báo điện tử, 15 tác phẩm phát thanh, 20 tác phẩm truyền hình và 18 tác phẩm báo ảnh.
Theo đánh giá của Hội đồng sơ khảo, các tác phẩm dự thi năm 2026 đa dạng về đề tài, có chất lượng chuyên môn tốt, quy tụ sự tham gia của nhiều cơ quan báo chí Trung ương và địa phương. Nội dung bám sát những vấn đề lớn của đời sống văn hóa, thể thao, du lịch và gia đình; nổi bật là phát triển công nghiệp văn hóa, kinh tế sáng tạo; bảo tồn và phát huy giá trị di sản; chuyển đổi số, chủ quyền văn hóa số, bản quyền; bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng; xây dựng hệ giá trị con người, gia đình Việt Nam và bảo đảm an ninh văn hóa.
Đáng chú ý, nhiều tác phẩm đã chuyển từ cách tiếp cận thiên về phản ánh, giới thiệu hoạt động và thành tựu sang phân tích những vấn đề mang tính chiến lược, nhận diện điểm nghẽn về cơ chế, chính sách, nguồn lực và đề xuất giải pháp nhằm phát huy giá trị văn hóa trong phát triển kinh tế – xã hội. Các tác phẩm báo điện tử tiếp tục chiếm ưu thế về số lượng, cho thấy xu hướng phát triển mạnh của loại hình báo chí này trong tuyên truyền về lĩnh vực văn hóa.
Kết quả vòng chấm sơ khảo tiếp tục cho thấy báo chí không chỉ là lực lượng phản ánh đời sống văn hóa mà còn góp phần định hướng nhận thức, thúc đẩy hành động xã hội, bảo vệ các giá trị tốt đẹp, phát hiện những mô hình hiệu quả và kiến tạo động lực mới cho phát triển văn hóa Việt Nam.
Lễ tổng kết và trao giải là sự kiện có ý nghĩa thiết thực trong chuỗi hoạt động chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11), góp phần tôn vinh những đóng góp của báo chí đối với sự nghiệp xây dựng và phát triển văn hóa. Đây cũng là dịp ghi nhận, biểu dương những người làm báo có tác phẩm xuất sắc trong phát hiện, phản ánh và lan tỏa các giá trị văn hóa; khơi dậy tinh thần trách nhiệm, sức sáng tạo của đội ngũ nhà báo, phóng viên trong việc đưa văn hóa thấm sâu vào đời sống, trở thành nền tảng tinh thần, nguồn lực nội sinh và động lực phát triển cho đất nước.