Nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác giáo dục quốc phòng và an ninh trong bối cảnh mới

Thiếu tướng, TS Trần Ngọc Thanh, Vụ trưởng Vụ Giáo dục Quốc phòng và An ninh, Bộ Giáo dục và Đào tạo và Thiếu tướng, PGS.TS Trịnh Ngọc Quyên, Giám đốc Học viện ANND đồng chủ trì hội thảo.

Phát biểu khai mạc hội thảo, Thiếu tướng, TS Trần Ngọc Thanh, Vụ trưởng Vụ Giáo dục Quốc phòng và An ninh, Bộ Giáo dục và Đào tạo nhấn mạnh: Giáo dục quốc phòng và an ninh là một bộ phận quan trọng của nền giáo dục quốc dân, là nhiệm vụ chiến lược, nhiệm vụ của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân, trực tiếp góp phần tăng cường tiềm lực quốc phòng, an ninh đảm bảo cho đất nước có đủ khả năng bảo vệ vững chắc độc lập, chủ quyền, thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc.

Trước những cơ hội và thách thức an ninh phi truyền thống (ANPTT) trong kỷ nguyên mới và hội nhập toàn cầu hiện nay đòi hỏi phải có tư duy mới về giáo dục quốc phòng và an ninh để nâng cao hơn nữa chất lượng, hiệu quả công tác giáo dục quốc phòng và an ninh đáp ứng yêu cầu xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc. Trong đó, một trong những vấn đề quan trọng phải đi trước là cần có nhận thức mới, tư duy mới trong giáo dục quốc phòng và an ninh cho tất cả các đối tượng nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động giáo dục quốc phòng, an ninh. Đây là đòi hỏi khách quan vừa có tính cơ bản, lâu dài vừa cấp thiết và trước mắt.

Phát biểu tại hội thảo, Thiếu tướng, PGS.TS Trịnh Ngọc Quyên, Giám đốc Học viện ANND khẳng định: Hội thảo “An ninh phi truyền thống, cơ hội và thách thức đối với nhiệm vụ giáo dục quốc phòng và an ninh” được tổ chức nhằm làm sáng tỏ những vấn đề lý luận và thực tiễn, rút ra ý nghĩa và bài học kinh nghiệm; đề xuất phương hướng, giải pháp vận dụng đối với nhiệm vụ giáo dục quốc phòng và an ninh vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Trên cơ sở đó, bổ sung các chủ trương, giải pháp nhằm củng cố, tăng cường tiềm lực quốc phòng, an ninh, thực hiện phương châm “Bảo vệ Tổ quốc từ sớm, từ xa, giữ nước từ khi nước chưa nguy”, đưa đất nước bước vào kỷ nguyên mới.

Thảo luận tại hội thảo, các ý kiến đã tập trung làm rõ sự cần thiết phải nâng cao nhận thức và tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy, chính quyền, người đứng đầu cơ quan, tổ chức các cấp về nhiệm vụ giáo dục quốc phòng và an ninh là nhiệm vụ cả về trước mắt lẫn lâu dài. Trong đó, cần thấy rõ giáo dục quốc phòng và an ninh là biện pháp thiết thực góp phần xây dựng tiềm lực chính trị, tinh thần, xây dựng “thế trận lòng dân”, tạo nền tảng xây dựng nền quốc phòng toàn dân, thế trận an ninh nhân dân.

Nội dung bổ sung, đổi mới trước hết phải bám sát, cập nhật quan điểm, tư duy, phát triển mới về đường lối quốc phòng, an ninh của Đảng mà Đại hội XIII đã tổng kết, Nghị quyết số 44-NQ/TW về Chiến lược bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới. Trong đó, thống nhất, nâng cao nhận thức, tư duy về đối tác, đối tượng; bảo vệ Tổ quốc từ sớm, từ xa; kết hợp đấu tranh vũ trang với đấu tranh phi vũ trang. Đặc biệt, trong xây dựng chương trình, nội dung cần nghiên cứu bổ sung các vấn đề cơ bản về ANPTT và những thách thức của nó trong kỷ nguyên số và hội nhập toàn cầu; về giữ vững độc lập, tự chủ trong điều kiện mở rộng hợp tác quốc tế ngày càng sâu, rộng; kết hợp chặt chẽ phát triển kinh tế - xã hội với tăng cường quốc phòng, an ninh và đối ngoại...

PGS. TS Hoàng Văn Hùng, Giám đốc Đại học Thái Nguyên khẳng định: Trước sự biến đổi lớn của việc sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị, thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, đòi hỏi cần có nhận thức mới, tư duy mới khẩn trương kiện toàn, củng cố, nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động của hội đồng giáo dục quốc phòng và an ninh các cấp để vừa đáp ứng yêu cầu thực tiễn biến đổi đó, vừa đáp ứng trước những diễn biến phức tạp bởi thách thức ANPTT trong kỷ nguyên số và hội nhập toàn cầu.

Đặc biệt, chú trọng nâng cao hiệu quả công tác phối hợp giữa các cơ quan, ban, ngành, đoàn thể trong triển khai thực hiện; chất lượng tham mưu, dự báo, hướng dẫn các cơ quan, đơn vị trong tổ chức bồi dưỡng kiến thức quốc phòng và an ninh cho các đối tượng; giáo dục quốc phòng và an ninh cho học sinh, sinh viên; tuyên truyền, phổ biến kiến thức quốc phòng và an ninh cho toàn dân, bảo đảm thích ứng an toàn, linh hoạt, đáp ứng trước những diễn biến phức tạp bởi thách thức an ninh phi truyền thống trong kỷ nguyên số và hội nhập toàn cầu.

PGS.TS Phạm Minh Sơn, Giám đốc Học viện Báo chí và Tuyên truyền cho rằng, trong bối cảnh toàn cầu hóa, chuyển đổi số và không gian mạng phát triển mạnh mẽ, việc bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng, đặc biệt trong môi trường giáo dục đại học đặt ra yêu cầu cấp thiết đối với đội ngũ giảng viên giáo dục quốc phòng và an ninh. Sự lan truyền nhanh chóng của thông tin sai lệch, tin giả, các quan điểm xuyên tạc về lịch sử, phủ nhận vai trò lãnh đạo của Đảng, kích động tư tưởng phản động, cực đoan đang tác động trực tiếp đến nhận thức chính trị, tư tưởng của thế hệ trẻ, trong đó có sinh viên. Chính vì vậy, việc xác định rõ trách nhiệm của của giảng viên quốc phòng và an ninh đối với định hướng tư tưởng và phản bác thông tin sai lệch trong sinh viên là nội dung có ý nghĩa lý luận và thực tiễn to lớn. Đây không chỉ là vấn đề chuyên môn sư phạm mà còn là một nhiệm vụ chính trị có tầm chiến lược lâu dài trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Nhấn mạnh yêu cầu cần thống nhất nhận thức cơ bản về ANPTT và ứng phó với các nguy cơ đe dọa ANPTT phục vụ công tác giáo dục quốc phòng và an ninh giai đoạn hiện nay, Đại tá, PGS.TS Phạm Quốc Dũng, Trưởng khoa nghiệp vụ cơ bản, Học viện ANND đề xuất cần tiếp tục nghiên cứu, khảo sát và đánh giá thực tiễn về ANPTT; rà soát, nghiên cứu, chỉnh sửa và bổ sung chương trình giáo dục quốc phòng và an ninh; cập nhật các tình huống liên quan đến phòng ngừa, ứng phó nguy cơ đe dọa ANPTT vào giảng dạy; đổi mới phương pháp giảng dạy và nâng cao hiệu quả phối hợp giữa các lực lượng giảng dạy…

Đại diện một số Sở GD&ĐT, Giám đốc các Trung tâm giáo dục quốc phòng và an ninh của các đại học, trường đại học cũng đề xuất cần sớm xây dựng bộ tài liệu chuẩn về ANPTT trong nhà trường; cập nhật giáo trình và nội dung giảng dạy; xây dựng đội ngũ giảng viên chuyên sâu về ANPTT; tăng cường tổ chức học tập thực tế, có các tình huống trực quan, các chương trình ngoại khóa; tăng kết nối với các lực lượng nhằm tăng cường hiệu quả giảng dạy giáo dục quốc phòng và an ninh; nâng cao chất lượng đội ngũ giảng viên và các lực lượng tham gia giáo dục quốc phòng và an ninh; bảo đảm cơ sở vật chất, trang bị kỹ thuật cho giáo dục quốc phòng và an ninh…