Mỹ: Sự thật về “màn khói ngăn chặn nguy cơ gián điệp từ trên không”

Tiến sĩ Lisa Martino-Taylor - giáo sư Khoa Xã hội học Đại học Cộng đồng St. Louis - cho biết bà khám phá bằng chứng cho thấy những cộng đồng thiểu số nghèo khó ở thành phố St. Louis miền Đông bang Missouri nước Mỹ là một phần trong các chương trình nghiên cứu hóa chất thời Chiến tranh lạnh. Hóa chất cadmium sulfide kẽm được phun sương từ những ống lắp đặt trên các mái nhà và gắn trên những chiếc ôtô.

Theo bà Martino-Taylor, cadmium có tiếng là độc hại tại thời điểm nó được quân đội Mỹ phun sương vào giữa thập niên 50 và 60 thế kỷ trước. Hóa chất do US Radium sản xuất, công ty này gây nhiều tai tiếng về việc làm lây nhiễm phóng xạ cho chính công nhân của họ. Martino-Taylor cho biết thứ bột chứa những hạt cực mịn bay xa đến gần 70km và hàng ngàn người dân thành phố St. Louis đã hít phải hóa chất phun sương độc hại. Các nhà khoa học nhận xét cadmium (Cd) là 1 trong 3 kim loại (bao gồm chì và thủy  ngân) cực kỳ nguy hiểm đối với cơ thể con người.

Được chọn thí nghiệm vì có nhiều điểm tương đồng với... thành phố ở Nga

Doris Spates hãy còn bé khi cha bà chết vì một nguyên nhân bí ẩn vào năm 1955. Bà cũng chứng kiến 4 người trong số 11 anh chị em ruột của bà chết vì bệnh ung thư khi tuổi đời còn khá trẻ. Bản thân bà may mắn sống sót với căn bệnh ung thư cổ. Về sau, Doris Sptaes biết được thông tin về việc quân đội Mỹ tiến hành cuộc thử nghiệm hóa chất bí mật tại các khu vực nghèo khổ của thành phố St. Louis vào cao điểm của cuộc Chiến tranh lạnh. Trong hai năm 1953 - 1954, và một lần nữa vào năm 1963 - 1965, quân đội Mỹ đã sử dụng những ống cơ giới đặt trên các mái nhà dân, trường học và đằng sau ôtô để phun sương hỗn hợp khí dộc cadmium sulfide kẽm vào bầu không khí ở St. Louis.

Vào thời điểm đó, giới chức địa phương nhận được thông báo chính quyền Mỹ đang thử nghiệm một "màn khói" có thể ngăn chặn sự gián điệp từ trên không trong trường hợp xảy ra những vụ tấn công từ nước Nga! Nhưng, vào năm 1994, chính quyền Mỹ lại nói các cuộc thử nghiệm là một phần trong chương trình vũ khí sinh học và thành phố St. Louis là địa điểm được chọn bởi vì nơi đây có một số đặc điểm tương đồng với các thành phố ở Nga mà Mỹ có thể tấn công.

Hóa chất được phun sương là cadmium sulfide kẽm - một thứ bột huỳnh quang cực mịn. Hiện nay, các nhà nghiên cứu đang lo ngại về hậu quả nguy hiểm từ những cuộc thử nghiệm hóa chất của quân đội Mỹ trong quá khứ. Nghiên cứu của tiến sĩ Lisa Martino-Taylor cho thấy có khả năng quân đội Mỹ đã thực hiện cuộc thử nghiệm phóng xạ bằng cách pha trộn các thành phần phóng xạ vào bột cadmium sulfide kẽm.

Bộ trưởng Lục quân Mỹ John McHugh.
Bộ trưởng Lục quân Mỹ John McHugh.

Báo cáo gây quan ngại của Martino-Taylor, được công bố vào cuối tháng 9 vừa qua, khiến cho hai thượng nghị sĩ bang Missouri là Claire McCaskill và Roy Blunt viết thư yêu cầu câu trả lời rõ ràng từ Bộ trưởng Lục quân Mỹ John McHugh, thành viên hàng đầu của đảng Cộng hòa trong Ủy ban Quân lực Hạ viện Mỹ. Nhưng, sau đó trợ lý của hai thượng nghị sĩ Mỹ cho biết họ vẫn chưa nhận được phúc đáp từ phía John McHugh.

Khu vực bí mật thử nghiệm hóa chất được quân đội Mỹ mô tả trong các tài liệu mà tiến sĩ Martino-Taylor có được nhờ Luật Tự do thông tin (FIA) là "khu nhà ổ chuột đông dân cư" trong đó khoảng 3/4 là người da đen! Bà Doris Spates, hiện 57 tuổi. Gia đình của Doris Spates không hề biết trên mái nhà của họ có lắp ống bễ thổi hàng trăm gram cadmium sulfide kẽm vào bầu không khí xung quanh. Bà Mary Helen Brindell, 68 tuổi,  cũng gặp hoàn cảnh tương tự.

Ngày đó, gia đình của Brindell sống trong khu vực dân lao động người  da màu từng xảy ra vụ phun hóa chất. Brindell vẫn còn nhớ ngày mà quân đội Mỹ phun thứ bột mịn màu trắng xuống khoảng sân nơi bà và đám trẻ con đang chơi đùa. Trong nhiều năm qua, bà Brindell phải chiến đấu với 4 căn bệnh: ung thư - vú, tuyến giáp, da và tử cung. Tiến sĩ  Martino-Taylor cho biết bà chưa hề được thông báo về bất cứ vụ kiện nào từ phía các nạn nhân những vụ thử  nghiệm hóa chất của quân đội Mỹ. Mẹ bà cho biết, cha bà qua đời một cách khó hiểu khi bà mới 3 tháng tuổi.

Chương trình thử nghiệm bí mật ở thành phố St. Louis được đưa ra trước Quốc hội Mỹ vào năm 1994, và từ đó có sự thúc bách phải có một cuộc nghiên cứu quy mô về y tế. Một ủy ban của Hội đồng Nghiên cứu Quốc gia (NRC) xác định vào năm 1997 rằng, chương trình thử nghiệm không đặt người dân St. Louis vào tình thế nguy hiểm do tiếp xúc với hóa chất. Tuy nhiên, ủy ban này cũng thừa nhận cuộc nghiên cứu còn chưa đầy đủ và phát hiện chỉ dựa vào dữ liệu giới hạn từ thử nghiệm trên động vật.

Mặc dù vậy, ủy ban cũng đã ghi nhận rằng, liều lượng cao cadmium tập trung sau một thời gian dài phơi nhiễm có thể gây ra các vấn đề về xương và thận cũng như ung thư phổi. Ủy ban đã đề nghị quân đội Mỹ cần có những cuộc nghiên cứu tiếp theo để xác định xem cadmium sulfide kẽm hấp thu vào máu có tác hại đến  phổi và các cơ quan khác hay không. Nhưng tiến sĩ Nartino-Taylor cho biết bà vẫn chưa nhận được câu trả lời nào từ quân đội Mỹ về cuộc nghiên cứu của họ.

Tại sao là khu vực người nghèo và người da màu?

Theo Ủy ban của NRC, chương trình thử nghiệm hóa chất của quân đội Mỹ tiến hành cách đây ba bốn chục năm nên hiện nay cũng khó có thể xác định những người mắc bệnh ung thư là do bị nhiễm cadmium sulfife kẽm hay không. Và, các nhà khoa học cũng thiếu dữ liệu về tình trạng sức khỏe của những người này vào trước, trong và sau khi bị nhiễm cadmium sulfide kẽm. Cadmium được một nhà bác học người Đức tìm ra vào năm 1817, mang số thứ tự 48 trong bảng phân loại của nhà bác học người Nga Mendeleev.

Lọ cadmium sulfide.
Lọ cadmium sulfide.

Vào năm 1956, một số người dân Nhật Bản mắc bệnh gọi là itai-itai được cho là do nhiễm cadmium. Theo một nghiên cứu khoa học, cadmium chủ yếu tích tụ ở thận và phá hủy cơ quan này đầu tiên. Có nghiên cứu cho rằng cadmium gây ung thư tuyến tiền liệt, ung thư phổi nơi những người thường xuyên tiếp xúc với hóa chất này. Cadmium còn có nguy cơ gây dị dạng cho thai nhi.

Martino-Taylor bắt đầu quan tâm đến chương trình thử nghiệm cadmium sulfide kẽm của quân đội Mỹ cách đây nhiều năm sau khi một đồng nghiệp sinh ra và lớn lên ở St. Louis đặt câu hỏi về việc liệu cuộc thử nghiệm hóa chất có phải là căn nguyên gây bệnh ung thư của mình hay không. Cùng thời gian đó, một đồng nghiệp nữa cũng thổ lộ với Martino-Taylor rằng, bà cũng có thời gian dài sống ở St. Louis và đã mắc bệnh ung thư.

Trước tình trạng sức khỏe đáng ngờ của hai nữ đồng nghiệp, Martino-Taylor quyết định nghiên cứu về cuộc thử nghiệm cadmium sulfide kẽm ở St. Louis để làm luận án tiến sĩ ở Đại học Missouri . Bà tin rằng cuộc thử nghiệm ở St. Louis có liên quan đến Dự án bom nguyên tử Manhattan và một nhóm nhỏ các nhà khoa học trong dự án này cũng tiến hành chương trình nghiên cứu phát triển vũ khí phóng xạ trên khắp nước Mỹ.

Một nghiên cứu năm 1993 của Quốc hội Mỹ xác nhận quân đội Mỹ có tiến hành nhiều cuộc thử nghiệm phóng xạ ở Tennessee và nhiều khu vực ở phía tây nước Mỹ trong suốt giai đoạn Chiến tranh lạnh. Năm 1994, dân biểu Richard Gephardt (người đại diện cho thành phố St. Louis) yêu cầu quân đội Mỹ công khai những hồ sơ nghiên cứu của họ đồng thời giải thích rõ ràng về chương trình thử nghiệm hóa chất ở St. Louis . Martino-Taylor cũng tuyên bố có vài bằng chứng cho thấy có thành phần phóng xạ trong vụ thử nghiệm ở thành phố St. Louis .

Tài liệu của CIA về dự án MK-ULTRA.
Tài liệu của CIA về dự án MK-ULTRA.

Theo nữ Thượng nghị sĩ Claire McCaskill, việc hàng ngàn người dân Missouri vẫn còn đặt câu hỏi về những gì thật sự đã xảy ra và liệu sức khỏe của họ có bị ảnh hưởng hay không là chuyện hết sức bình thường và quân đội Mỹ cần có câu trả lời cụ thể. Còn Martino-Talor cho biết những tài liệu mà bà thu thập được từ nhiều cơ quan liên bang cho thấy chính quyền Mỹ cố tình bịa ra câu chuyện hoàn hảo về đám mây khói bảo vệ thành phố trước cuộc tấn công giả định từ người Nga nhằm giữ bí mật chương trình thử nghiệm vũ khí hóa học, bởi vì họ biết rõ người dân St. Louis sẽ không tha thứ nếu biết được sự thật.

Martino-Taylor không chỉ nghiên cứu về cuộc thử nghiệm của quân đội Mỹ ở St. Louis mà còn cả ở những thành phố khác của Mỹ trong hai thập niên 50 và 60. Ví dụ, những bức ảnh trong kho lưu trữ tài liệu của quân đội Mỹ cho thấy còn có một số cuộc thử nghiệm hóa chất ở thành phố cảng Corpus Christi, bang Texas , trong thập niên 60 và khi đó máy bay được sử dụng để rải hóa chất.

Theo Martino-Taylor, lượng cadmium sulfide kẽm tập trung mạnh nhất ở khu phức hợp dân cư Pruitt-Igoe ở phía tây khu trung tâm thành phố St. Louis - nơi sinh sống của 10.000 người dân nghèo. Martino-Taylor ước tính cộng đồng cư dân này có khoảng 70% trẻ em dưới 12 tuổi, cho nên cuộc thử nghiệm hóa chất là "sự vi phạm trắng trợn mọi nguyên tắc đạo đức y khoa, mọi bộ luật quốc tế và thậm chí cả chính sách của quân đội Mỹ".

Năm 1972, chính quyền thành phố St. Louis quyết định phá hủy khu phức hợp dân cư Pruitt-Igoe, sau nhiều năm nơi này lan tràn nạn tội phạm, nghèo đói và suy thoái. Viện Hàn lâm Khoa học Quốc gia Mỹ (NAS) tính toán có khoảng 33 thành phố và khu vực nông thôn ở Mỹ chịu đựng chương trình thử nghiệm hóa chất của quân đội Mỹ. Ví dụ, năm 1994 tờ New York Times đưa tin cadmium sulfide kẽm được phun sương bên trên một trường tiểu học ở Minneapolis và tỉ lệ cao những trường hợp chết non và dị tật được ghi nhận từ những cựu nữ sinh trường này.

Theo điều tra của Martino-Taylor, cuộc thử nghiệm ở St. Louis chỉ là phần nhỏ trong chương trình thử nghiệm vũ  khí phóng xạ rộng lớn hơn của chính quyền Mỹ, mà đặc biệt nổi cộm là Dự án MK-ULTRA - chương trình tuyệt mật kéo dài 20 năm của Cục Tình báo trung ương Mỹ (CIA) mà trong đó phóng xạ, tra tấn, giảm kích thích và các loại thuốc như LSD được sử dụng để đạt mục đích cuối cùng là kiểm soát trí não con người. Cuộc nghiên cứu vô đạo đức và bất hợp pháp của CIA đã tiến hành đối với hàng ngàn nạn nhân. MK-ULTRA kết thúc vào giữa thập niên 70 và Tổng thống Bill Clinton đã có lời xin lỗi các nạn nhân vào năm 1995.

Trong Dự án SHAD (một phần trong chương trình thử nghiệm vũ khí sinh hóa học lớn hơn của Lầu Năm Góc gọi là Dự án 112) cũng tiến hành trong thập niên 60, thủy thủ đoàn (khoảng 5.500 người) của hơn chục tàu chiến hải quân Mỹ bị nhiễm sarin (khí độc tác hại thần kinh đã giết chết 12 người trong cuộc tấn công tàu điện ngầm ở Tokyo, Nhật Bản, vào năm 1995), độc tố thần kinh VX (được Lầu Năm Góc gọi là "một trong những chất độc ghê gớm nhất được tổng hợp) và "serratia marcescnes" có thể gây nhiều bệnh nguy hiểm bao gồm viêm phổi. Quân đội Mỹ cũng phun đám mây khổng lồ "serratia marcescnes" trên bầu trời Vịnh San Francisco ở miền tây California vào năm 1950 dẫn đến vụ bùng phát dịch bệnh trong dân chúng

Diên San (tổng hợp)

Các tin khác

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Cuộc đối đầu quân sự giữa liên minh Mỹ - Israel và Iran đang là tâm điểm thu hút sự chú ý của dư luận quốc tế; song những diễn biến thực sự lại luôn bị che phủ bởi bức màn bí mật. Để làm sáng tỏ những góc khuất trong cuộc chiến tranh tình báo âm thầm tại khu vực đầy biến động này, phóng viên tờ “Argumenty Nedeli” (Luận cứ trong tuần của Nga) đã có cuộc trao đổi với chuyên gia về Trung Đông, Trung tá tình báo Nga Aleksandr Voronin.

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Hoạt động tình báo luôn là động lực thúc đẩy sự đổi mới và các phát minh mang tính đột phá. Trong những năm 1960-1970, các cơ quan tình báo trên thế giới đã tạo ra một khối lượng công nghệ khổng lồ phục vụ cho Chiến tranh Lạnh. Nhiều công nghệ gián điệp được phát triển và sử dụng trong thế kỷ XX hiện vẫn được giữ bí mật. Nhưng ngay cả những gì đã biết cũng đủ khiến người ta phải ngạc nhiên.

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Vụ nổ súng tại bữa tiệc tối dành cho các phóng viên Nhà Trắng chỉ là một trong chuỗi các sự kiện an ninh có liên quan đến Tổng thống Trump kể từ năm 2024.

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Không cần tiếp cận trực diện, mạng lưới thu thập thông tin có thể khởi nguồn từ những tương tác dân sự tưởng chừng vô hại. Vụ việc tại Philippines cho thấy phương thức hoạt động ngày càng tinh vi, khó nhận diện trong môi trường an ninh phức tạp.

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Mỹ và Iran đang “đấu phong tỏa” giữa lúc bế tắc trong đàm phán tiếp tục kéo dài - theo đó Mỹ ra sức phong tỏa các cảng biển Iran để buộc nước này xuống thang trong đàm phán, còn Iran cáo buộc Mỹ vi phạm thỏa thuận ngừng bắn 14 ngày và tuyên bố tiếp tục đóng eo biển Hormuz.

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch phá hoại do cơ quan tình báo quân đội Israel (Aman) tổ chức vào tháng 7/1954 đã thất bại thảm hại. Được xây dựng trên những toan tính thực dụng và chiến thuật phi đạo đức mang tên “hành động dưới màu cờ giả”, chiến dịch này cuối cùng trở nên phản tác dụng đối với chính những kẻ chủ mưu, đồng thời để lại nhiều tranh cãi lớn trong lịch sử ngành tình báo thế giới.

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Cuối thế kỷ XIX, trong suốt hơn 10 năm, nước Pháp tin rằng, Hội Tam Điểm là một tổ chức thờ quỷ với những bí mật đen tối đang bị phanh phui. Nhưng đến năm 1897, người dựng nên toàn bộ câu chuyện ấy công khai thú nhận: từ nhân chứng, tài liệu đến các nghi lễ gây rúng động, tất cả đều là giả. Cú lừa của Léo Taxil vì thế không chỉ là một scandal thế kỷ, mà còn là một minh chứng cho thấy niềm tin xã hội có thể bị dẫn dắt như thế nào.

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Nguy cơ một cuộc khủng hoảng lương thực mới đang bùng nổ khi chỉ số giá lương thực toàn cầu quay đầu tăng tháng thứ hai liên tiếp. Trong bối cảnh xung đột Trung Đông bóp nghẹt nguồn cung phân bón và một “siêu El Nino” được dự báo sẽ tàn phá các vựa lúa lớn nhất hành tinh thời gian tới, liệu chúng ta có thể làm gì để ngăn lại một thảm họa?

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Đầu tháng 10/2017, tại Âu Mỹ người ta đồng loạt phát hành ấn phẩm "King of Spies: The Dark Reign of America’s Spymaster in Korea" (tạm dịch: Vua gián điệp: Thời kỳ suy tàn của trùm tình báo Mỹ tại Triều Tiên) của nhà văn Blaine Harden. Sách mô tả Donald Nichols là “điệp viên giỏi nhất vùng Viễn Đông” hay chiến binh “cuộc chiến một người”.

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Tháng 3 năm nay, tại phiên điều trần trước Ủy ban Tình báo Thượng viện Mỹ, Giám đốc Tình báo Quốc gia Tulsi Gabbard đã trình bày báo cáo “Đánh giá mối đe dọa thường niên” của cộng đồng tình báo nước này. Sau đây, chúng tôi xin trân trọng giới thiệu một số phân tích và nhận định của Đại tá tình báo Igor Orlov, người từng phục vụ trong hàng ngũ KGB, về các nội dung trọng tâm của bản báo cáo này.

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

Đầu tháng 2/2026, Hiệp ước về cắt giảm vũ khí tấn công chiến lược giữa Mỹ và Nga (Hiệp ước New START) đã chính thức hết hạn mà không có thỏa thuận mới nào được ký kết. New START là trở ngại cuối cùng đối với một cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân tiềm tàng giữa Moscow và Washington. Tuy nhiên, theo chuyên gia về chính sách hạt nhân Nicole Grajewski, Nga hiện không đủ nguồn lực để sản xuất hàng loạt các loại vũ khí chiến lược mới.

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Tạp chí trực tuyến Kho lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) của Nga vừa cập nhật vụ án được CIA giải mật theo Đạo luật tiết lộ thông tin, có liên quan đến nữ điệp viên CIA Martha Peterson bị bắt quả tang cùng với điệp viên hai mang của KGB.

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

Khi chiến trường thực địa bị chi phối bởi hỏa lực và không kích, một dạng xung đột khác cũng đã hình thành trong không gian số. Cuộc chiến Cyber warfare (chiến tranh mạng) đã chính thức khai hỏa, đang biến những cơ sở hạ tầng trọng yếu tại Mỹ, Israel và Iran thành những mục tiêu bị tấn công không ngừng nghỉ .

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

Trong bối cảnh các nền kinh tế ngày càng phụ thuộc vào hạ tầng số, báo cáo rủi ro thường niên của hãng bảo hiểm Allianz công bố đầu năm 2026 một lần nữa khẳng định nguy cơ đến từ môi trường mạng. Giờ đây, các sự cố an ninh mạng không chỉ là câu chuyện kỹ thuật mà đã trở thành vấn đề sống còn của nền kinh tế toàn cầu, đặt ra áp lực chưa từng có lên các lực lượng bảo vệ không gian mạng.

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập (LAS) được thành lập ngày 22/3/1945 tại Cairo. Dựa trên Nghị định thư Alexandria năm 1944, LAS tuyên bố mục tiêu cốt lõi là thắt chặt quan hệ, phối hợp chính sách, bảo vệ độc lập và chủ quyền của các nước Ả Rập. Ý tưởng về chủ nghĩa Liên Ả Rập là một phản ứng hợp lý đối với việc giải phóng thuộc địa, nhưng hiệp ước của LAS đã đưa ra một quy tắc về sau trở thành hạn chế chính của nó.

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Để thu thập được nhiều thông tin quan trọng, các cơ quan tình báo KGB và Stasi đã thành lập mạng lưới điệp viên "Casanova" (điệp viên “Romeo”). Họ là những người có sức hút đặc biệt và được huấn luyện bài bản các thủ thuật nghiệp vụ. Ở CHDC Đức, kế hoạch đào tạo này mang mật danh “Romeo”; còn ở Liên Xô, các học viên của Trường Kỹ thuật tình báo Lenin được trang bị những phương thức quyến rũ để biến tình yêu thành vũ khí lợi hại.