Tuyên bố chung được đưa ra ngày 9/10 đã vẽ lên một bức tranh vô cùng ảm đạm và bi thương. Các tổ chức phi chính phủ nhấn mạnh: “Lệnh ngừng bắn chỉ tồn tại trên danh nghĩa, trong khi các lực lượng Israel vẫn tiếp tục cướp đi sinh mạng và làm bị thương người dân Palestine mỗi ngày. Đồng thời, những lệnh hạn chế gắt gao đối với hàng hóa viện trợ, thiết bị y tế và vật liệu tái thiết đang tước đi cơ hội phục hồi của hàng triệu gia đình”.
Tiếng súng chưa thực sự hết sau lệnh ngừng bắn
Tuyên bố nói trên được đưa ra bởi nhiều tổ chức quốc tế như Tổ chức Ân xá Quốc tế, Hội đồng Tị nạn Na Uy, Tổ chức Cứu trợ Trẻ em, Oxfam, Tổ chức Hòa bình Xanh cùng hàng chục nhóm bảo vệ nhân quyền khác.
Họ chỉ ra một thực tế phũ phàng rằng: Trong suốt một năm kể từ khi Tổng thống Mỹ Trump công bố một thỏa thuận nhằm chấm dứt các hành động thù địch – một phần nằm trong khuôn khổ của Ủy ban Hòa bình Gaza, các cuộc tấn công của Israel vào khu vực này vẫn không hề dừng lại. Những cuộc tấn công đó đã cướp đi sinh mạng của hơn 1.400 người Palestine, trong đó có ít nhất 327 trẻ em. Cụ thể hơn, các số liệu thống kê cho thấy kể từ khi lệnh "ngừng bắn" chính thức có hiệu lực vào ngày 10/10/2025, Israel đã giết chết ít nhất 1.471 người Palestine và làm bị thương 5.189 người khác.
Ông Jan Egeland, Tổng thư ký của Hội đồng Tị nạn Na Uy, nhấn mạnh trong tuyên bố chung: “Thật đáng xấu hổ khi đã một năm trọn vẹn trôi qua kể từ ngày lệnh ngừng bắn được ký kết, tình cảnh của người dân Palestine tại Gaza lại có quá ít sự cải thiện”.
Đồng quan điểm trên, bà Inger Ashing, Giám đốc điều hành của Tổ chức Cứu trợ Trẻ em, nhận định: “Một lệnh ngừng bắn sẽ hoàn toàn trở nên vô nghĩa nếu như trẻ em vẫn tiếp tục bị giết hại và các gia đình vẫn không thể xây dựng lại cuộc sống của chính mình”. Bà Ashing cũng nhấn mạnh một thống kê kinh hoàng: Kể từ khi thỏa thuận ngày 10/10/2025 được công bố, "gần như mỗi ngày trôi qua lại có một đứa trẻ bị tước đoạt mạng sống".
Nhìn rộng hơn, đã ba năm trôi qua kể từ khi cuộc chiến của Israel bắt đầu vào tháng 10/2023, theo dữ liệu từ Bộ Y tế Palestine, hậu quả để lại là chưa từng có với hơn 74.000 người Palestine thiệt mạng và 175.000 người khác bị thương. Theo số liệu cập nhật, ba năm qua đã có ít nhất 74.254 người Palestine thiệt mạng, trong đó có ít nhất 21.000 trẻ em.
Số người chết chiếm khoảng 3% tổng dân số Gaza trước chiến tranh, nghĩa là cứ 30 người thì có một người thiệt mạng. Đối với số người bị thương, tỷ lệ này là cứ 13 người dân tại Gaza thì có một người mang thương tích trên mình. Đáng chú ý, Bộ Y tế Palestine nhấn mạnh rằng họ chỉ tính những trường hợp tử vong được ghi nhận tại các bệnh viện hoặc được đăng ký chính thức. Con số tử vong thực tế có thể còn cao hơn rất nhiều, bởi nó chưa bao gồm hàng ngàn người vẫn đang bị vùi lấp dưới đống đổ nát của các tòa nhà bị phá hủy hoặc những người đang mất tích không dấu vết.
Đối với những người may mắn sống sót sau các đợt tấn công, cuộc sống của họ cũng chịu tổn thương vĩnh viễn. Một ước tính từ Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) chỉ ra rằng khoảng 24% số người bị thương đang phải gánh chịu những vết thương làm thay đổi hoàn toàn cuộc đời, đòi hỏi quá trình phục hồi chức năng lâu dài. Đau xót thay, một phần tư trong số những người mang thương tật vĩnh viễn này lại là trẻ em.
Những con số biết nói
Trong bối cảnh thương vong tăng cao, hệ thống y tế của Gaza lại đang trong tình trạng thoi thóp. Tuyên bố của Bộ Y tế Palestine ngày 9/10 xác nhận rằng số ít các cơ sở y tế còn sót lại tại Gaza đang rơi vào tình trạng quá tải nghiêm trọng và cạn kiệt vật tư. Không một bệnh viện nào trong số 36 bệnh viện tại khu vực này có thể hoạt động hết công suất. Sự thiếu hụt diễn ra trên diện rộng, từ các loại thuốc men cơ bản, thiết bị y tế chuyên dụng cho đến nhiên liệu để duy trì máy móc.
Hệ quả là một cuộc khủng hoảng đối với các bệnh nhân nặng. Hiện có hơn 18.500 bệnh nhân, bao gồm ít nhất 4.000 trẻ em, đang trong tình trạng cần được sơ tán y tế khẩn cấp ra khỏi Gaza để điều trị. Tuy nhiên, sự chờ đợi trong vô vọng đã khiến hơn 1.000 người trong số đó tử vong trước khi được cấp cứu.
Bên cạnh y tế, cơ sở hạ tầng dân sự cũng bị tàn phá nặng nề. Bản tuyên bố cho biết gần 2 triệu người Palestine trong khu vực đang trong tình trạng tuyệt vọng vì cần nơi trú ẩn. Khoảng 80% các cấu trúc, tòa nhà tại Gaza đã bị hư hỏng hoặc phá hủy hoàn toàn. Quá trình tái thiết gần như bất khả thi do vòng vây của phía Israel.
Ông Jan Egeland cảnh báo rằng các biện pháp hạn chế đối với thiết bị và vật liệu xây dựng vẫn đang tiếp tục ngăn cản quá trình phục hồi. “Các lệnh hạn chế của Israel vẫn đang ngăn cản việc đưa vào các thiết bị hoặc vật liệu cần thiết, vốn là con đường duy nhất để các cộng đồng có thể bắt đầu quá trình xây dựng lại cuộc sống của họ”, ông Egeland nói.
Thêm vào đó, nguy cơ nạn đói đang hiện hữu đe dọa sinh mạng của hàng triệu người. Tuyên bố chung cũng cho biết có tới 1,4 triệu người ở Gaza đang phải đối mặt với tình trạng "đói khát ở mức độ khủng hoảng hoặc tồi tệ hơn" từ nay cho đến cuối năm.
Sự thật về lệnh ngừng bắn "trên giấy" tiếp tục được chứng minh qua những diễn biến bạo lực hàng ngày. Ngay trong ngày 9/10 tại Gaza, ít nhất một người Palestine thiệt mạng sau khi lực lượng Israel sử dụng đạn thật nã vào dân thường tại khu vực các trại tị nạn al-Musaddar, Maghazi và Bureij nằm ở trung tâm của Dải Gaza. Những khu vực này đồng thời cũng phải hứng chịu các cuộc pháo kích dữ dội từ pháo binh Israel.
Tại khu vực Khan Younis ở phía nam, xe tăng của Israel đã nhắm hỏa lực mạnh về phía vòng xuyến Bani Suheila, nơi đã ghi nhận một số lượng người bị thương. Trước đó một ngày, vào thứ Năm, các cuộc không kích và pháo kích của Israel diễn ra trên khắp Gaza cũng đã khiến ít nhất 8 người Palestine thiệt mạng và hàng chục người khác bị thương.
Không chỉ đối mặt với bom đạn, không gian sinh tồn của người dân Palestine cũng đang bị thu hẹp đáng kể. Tuyên bố hôm thứ Sáu lưu ý rằng lực lượng Israel đã dồn ép dân số Palestine vào một môi trường thậm chí còn chật chội và đông đúc hơn trước đây thông qua việc tự ý dịch chuyển "Đường Vàng". Đây là ranh giới được thiết lập như một vùng đệm nhằm tách biệt các khu vực do Israel kiểm soát và khu vực của người Palestine, vốn là một phần trong khuôn khổ của thỏa thuận ngừng bắn vào năm ngoái. Việc dịch chuyển tùy tiện ranh giới này càng làm trầm trọng thêm cuộc khủng hoảng nơi ở của người dân.
